ಹೈಪರ್‌ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಮಾರ್ಕಪ್ ಭಾಷೆ ಅಥವಾ HTML ಎನ್ನುವುದು ವೆಬ್ ಬ್ರೌಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಪ್ರಮಾಣಿತ ಮಾರ್ಕ್‌ಅಪ್ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ. ಕ್ಯಾಸ್ಕೇಡಿಂಗ್ ಸ್ಟೈಲ್ ಶೀಟ್‌ಗಳು (CSS) ಮತ್ತು ಜಾವಾಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟ್‌ನಂತಹ ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟಿಂಗ್ ಭಾಷೆಗಳಂತಹ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಇದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.

ವೆಬ್ ಬ್ರೌಸರ್‌ಗಳು ವೆಬ್ ಸರ್ವರ್‌ನಿಂದ ಅಥವಾ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯಿಂದ HTML ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಮಲ್ಟಿಮೀಡಿಯಾ ವೆಬ್ ಪುಟಗಳಿಗೆ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. HTML ವೆಬ್ ಪುಟದ ರಚನೆಯನ್ನು ಶಬ್ದಾರ್ಥದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮೂಲತಃ ಅದರ ನೋಟಕ್ಕಾಗಿ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

HTML ಅಂಶಗಳು HTML ಪುಟಗಳ ಬಿಲ್ಡಿಂಗ್ ಬ್ಲಾಕ್ಸ್. HTML ರಚನೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಸಂವಾದಾತ್ಮಕ ರೂಪಗಳಂತಹ ಇತರ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಎಂಬೆಡ್ ಮಾಡಬಹುದು. ಶೀರ್ಷಿಕೆಗಳು, ಪ್ಯಾರಾಗಳು, ಪಟ್ಟಿಗಳು, ಲಿಂಕ್‌ಗಳು, ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಐಟಂಗಳಂತಹ ಪಠ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ರಚನಾತ್ಮಕ ಶಬ್ದಾರ್ಥವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಮೂಲಕ ರಚನಾತ್ಮಕ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲು HTML ಒಂದು ಸಾಧನವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. HTML ಅಂಶಗಳನ್ನು ಟ್ಯಾಗ್‌ಗಳಿಂದ ನಿರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ, ಕೋನ ಆವರಣಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ. <img /> ಮತ್ತು <input /> ನಂತಹ ಟ್ಯಾಗ್‌ಗಳು ನೇರವಾಗಿ ಪುಟಕ್ಕೆ ವಿಷಯವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತವೆ. <p> ನಂತಹ ಇತರ ಟ್ಯಾಗ್‌ಗಳು.

HTML ಜಾವಾಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟ್‌ನಂತಹ ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟಿಂಗ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಪ್ರೋಗ್ರಾಂಗಳನ್ನು ಎಂಬೆಡ್ ಮಾಡಬಹುದು, ಇದು ವೆಬ್ ಪುಟಗಳ ನಡವಳಿಕೆ ಮತ್ತು ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. CSS ನ ಸೇರ್ಪಡೆಯು ವಿಷಯದ ನೋಟ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ. ವರ್ಲ್ಡ್ ವೈಡ್ ವೆಬ್ ಕನ್ಸೋರ್ಟಿಯಂ (W3C), ಎಚ್‌ಟಿಎಮ್‌ಎಲ್‌ನ ಮಾಜಿ ನಿರ್ವಾಹಕರು ಮತ್ತು ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಿಎಸ್‌ಎಸ್ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವವರು, 1997 ರಿಂದ ಸ್ಪಷ್ಟ ಪ್ರಸ್ತುತಿ ಎಚ್‌ಟಿಎಮ್‌ಎಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಿಎಸ್‌ಎಸ್ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.[2] HTML5 ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ HTML ನ ಒಂದು ರೂಪವನ್ನು ವೀಡಿಯೊ ಮತ್ತು ಆಡಿಯೊವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ <canvas> ಅಂಶವನ್ನು ಬಳಸಿ.

ಇತಿಹಾಸ

ಅಭಿವೃದ್ಧಿ

1980 ರಲ್ಲಿ, ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಟಿಮ್ ಬರ್ನರ್ಸ್-ಲೀ, CERN ನಲ್ಲಿ ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರು, ENQUIRE ಅನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಮೂಲಮಾದರಿ ಮಾಡಿದರು, ಇದು CERN ಸಂಶೋಧಕರಿಗೆ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಮತ್ತು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. 1989 ರಲ್ಲಿ, ಬರ್ನರ್ಸ್-ಲೀ ಅವರು ಇಂಟರ್ನೆಟ್-ಆಧಾರಿತ ಹೈಪರ್‌ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುವ ಜ್ಞಾಪಕ ಪತ್ರವನ್ನು ಬರೆದರು.[3] ಬರ್ನರ್ಸ್-ಲೀ HTML ಅನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪಡಿಸಿದರು ಮತ್ತು 1990 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ರೌಸರ್ ಮತ್ತು ಸರ್ವರ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಅನ್ನು ಬರೆದರು. ಆ ವರ್ಷ, ಬರ್ನರ್ಸ್-ಲೀ ಮತ್ತು CERN ಡೇಟಾ ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ರಾಬರ್ಟ್ ಕೈಲಿಯು ನಿಧಿಗಾಗಿ ಜಂಟಿ ವಿನಂತಿಯ ಮೇಲೆ ಸಹಕರಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ CERN ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿರಲಿಲ್ಲ. 1990 ರ ಅವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳಲ್ಲಿ, ಬರ್ನರ್ಸ್-ಲೀ "ಹೈಪರ್ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಬಳಸಿದ ಹಲವು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು" ಪಟ್ಟಿಮಾಡಿದ್ದಾರೆ; ವಿಶ್ವಕೋಶವು ಮೊದಲ ನಮೂದು.

HTML ನ ಮೊದಲ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ವಿವರಣೆಯು "HTML ಟ್ಯಾಗ್‌ಗಳು"[5] ಎಂಬ ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್ ಆಗಿತ್ತು, ಇದನ್ನು ಮೊದಲು 1991 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಟಿಮ್ ಬರ್ನರ್ಸ್-ಲೀ ಅವರು ಇಂಟರ್ನೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ.[6][7] ಇದು HTML ನ ಆರಂಭಿಕ, ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸರಳ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ 18 ಅಂಶಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಹೈಪರ್‌ಲಿಂಕ್ ಟ್ಯಾಗ್ ಅನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಇವುಗಳು SGML guide ನಿಂದ ಬಲವಾಗಿ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿವೆ, ಇದು CERN ನಲ್ಲಿನ ಇನ್-ಹೌಸ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ ಜೆನರಲೈಸ್ಡ್ ಮಾರ್ಕಪ್ ಲ್ಯಾಂಗ್ವೇಜ್ (SGML) ಆಧಾರಿತ ದಾಖಲಾತಿ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿದೆ. ಈ ಹನ್ನೊಂದು ಅಂಶಗಳು ಇನ್ನೂ HTML 4 ನಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ.[8]]

HTML ಎಂಬುದು ಮಾರ್ಕ್‌ಅಪ್ ಭಾಷೆಯಾಗಿದ್ದು, ವೆಬ್ ಬ್ರೌಸರ್‌ಗಳು ಪಠ್ಯ, ಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಗೋಚರ ಅಥವಾ ಶ್ರವ್ಯ ವೆಬ್ ಪುಟಗಳಾಗಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜಿಸಲು ಬಳಸುತ್ತವೆ. HTML ಮಾರ್ಕ್‌ಅಪ್‌ನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಐಟಂಗೆ ಡೀಫಾಲ್ಟ್ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಬ್ರೌಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಈ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ವೆಬ್‌ಪುಟ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರ CSS ನ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು. 1988 ರ ISO ತಾಂತ್ರಿಕ ವರದಿ TR 9537 SGML ಅನ್ನು ಬಳಸುವ ತಂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಪಠ್ಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ,CTSS (ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಸಮಯ-ಹಂಚಿಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ) ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ಗಾಗಿ 1960 ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ RUNOFF ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಬಳಸಲಾದ ಆರಂಭಿಕ ಪಠ್ಯ ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟಿಂಗ್ ಭಾಷೆಗಳ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟಿಂಗ್ ಆಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ಟೈಪ್‌ಸೆಟರ್‌ಗಳು ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹಸ್ತಚಾಲಿತವಾಗಿ ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟ್ ಮಾಡಲು ಬಳಸುವ ಆಜ್ಞೆಗಳಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸಾಮಾನ್ಯೀಕರಿಸಿದ ಮಾರ್ಕ್‌ಅಪ್‌ನ SGML ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರಚನೆ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಕ್‌ಅಪ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಕೇವಲ ಮುದ್ರಣ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಅಂಶಗಳನ್ನು (ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳೊಂದಿಗೆ ನೆಸ್ಟೆಡ್ ಟಿಪ್ಪಣಿ ಮಾಡಿದ ಶ್ರೇಣಿಗಳು) ಆಧರಿಸಿದೆ.HTML ಅನ್ನು CSS ನೊಂದಿಗೆ ಈ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಹಂತಹಂತವಾಗಿ ಸರಿಸಲಾಗಿದೆ. 

ಬರ್ನರ್ಸ್-ಲೀ HTML ಅನ್ನು SGML ನ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದನ್ನು ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಟಾಸ್ಕ್ ಫೋರ್ಸ್ (IETF) 1993 ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ HTML ವಿವರಣೆಯ ಮೊದಲ ಪ್ರಸ್ತಾಪದ ಪ್ರಕಟಣೆಯೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆ, ಬರ್ನರ್ಸ್-ಲೀ ಮತ್ತು ಡ್ಯಾನ್ ಕೊನೊಲಿ ಅವರಿಂದ "ಹೈಪರ್‌ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಮಾರ್ಕಪ್ ಲಾಂಗ್ವೇಜ್ (HTML)" ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ಸಿಂಟ್ಯಾಕ್ಸ್ ಅನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲು SGML ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್ ಪ್ರಕಾರದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ಆರು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡಿತು, ಆದರೆ ಇನ್-ಲೈನ್ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಎಂಬೆಡ್ ಮಾಡಲು NCSA ಮೊಸಾಯಿಕ್ ಬ್ರೌಸರ್‌ನ ಕಸ್ಟಮ್ ಟ್ಯಾಗ್‌ನ ಅಂಗೀಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ, ಇದು ಯಶಸ್ವಿ ಮೂಲಮಾದರಿಗಳ ಮೇಲೆ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ IETF ನ ತತ್ವವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಅದೇ ರೀತಿ, ಡೇವ್ ರಾಗೆಟ್‌ರ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಡ್ರಾಫ್ಟ್, "HTML (ಹೈಪರ್‌ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಮಾರ್ಕಪ್ ಫಾರ್ಮ್ಯಾಟ್)", 1993 ರ ಅಂತ್ಯದಿಂದ, ಟೇಬಲ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಭರ್ತಿ-ಔಟ್ ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳಂತಹ ಈಗಾಗಲೇ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರಮಾಣೀಕರಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿತು.[11]

1994 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ HTML ಮತ್ತು HTML ಡ್ರಾಫ್ಟ್‌ಗಳ ಅವಧಿ ಮುಗಿದ ನಂತರ, IETF HTML ವರ್ಕಿಂಗ್ ಗ್ರೂಪ್ ಅನ್ನು ರಚಿಸಿತು. 1995 ರಲ್ಲಿ, ಈ ಕಾರ್ಯನಿರತ ಗುಂಪು "HTML 2.0" ಅನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿತು, ಇದು ಭವಿಷ್ಯದ ಅನುಷ್ಠಾನಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿರಬೇಕಾದ ಮಾನದಂಡವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಲಾದ ಮೊದಲ HTML ವಿವರಣೆಯಾಗಿದೆ.[12]

IETF ನ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಆಸಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿತು. 1996 ರಿಂದ, ವರ್ಲ್ಡ್ ವೈಡ್ ವೆಬ್ ಕನ್ಸೋರ್ಟಿಯಂ (W3C) ನಿಂದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಮಾರಾಟಗಾರರಿಂದ ಇನ್‌ಪುಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ HTML ವಿಶೇಷಣಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗಿದೆ.[13] 2000 ರಲ್ಲಿ, HTML ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನದಂಡವಾಯಿತು (ISO/IEC 15445:2000). HTML 4.01 ಅನ್ನು 1999 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು, 2001 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ದೋಷಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು. 2004 ರಲ್ಲಿ, ವೆಬ್ ಹೈಪರ್ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ವರ್ಕಿಂಗ್ ಗ್ರೂಪ್ (WHATWG) ನಲ್ಲಿ HTML5 ನಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು.ಇದು 2008 ರಲ್ಲಿ W3C ಯೊಂದಿಗೆ ಜಂಟಿ ವಿತರಣೆಯಾಯಿತು ಮತ್ತು 28 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2014 ರಂದು ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಪ್ರಮಾಣೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.[14]

HTML ಆವೃತ್ತಿ ಟೈಮ್‌ಲೈನ್

HTML 2

ನವೆಂಬರ್ 24, 1995

HTML 2.0 ಅನ್ನು RFC 1866 ಎಂದು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು. ಪೂರಕ RFCಗಳು ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿದವು:

ನವೆಂಬರ್ 25, 1995: RFC 1867 (ಫಾರ್ಮ್-ಆಧಾರಿತ ಫೈಲ್ ಅಪ್‌ಲೋಡ್)

ಮೇ 1996: RFC 1942 (ಕೋಷ್ಟಕಗಳು)

ಆಗಸ್ಟ್ 1996: RFC 1980 (ಕ್ಲೈಂಟ್-ಸೈಡ್ ಇಮೇಜ್ ಮ್ಯಾಪ್ಸ್)

ಜನವರಿ 1997: RFC 2070 (ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಕರಣ)

HTML 3

ಜನವರಿ 14, 1997

HTML 3.2[15] ಅನ್ನು W3C ಶಿಫಾರಸಿನಂತೆ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ. IETF ತನ್ನ HTML ವರ್ಕಿಂಗ್ ಗ್ರೂಪ್ ಅನ್ನು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 12, 1996 ರಂದು ಮುಚ್ಚಿದ್ದರಿಂದ ಇದು W3C ನಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮತ್ತು ಪ್ರಮಾಣೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮೊದಲ ಆವೃತ್ತಿಯಾಗಿದೆ.[16]

ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕೋಡ್-ಹೆಸರು "ವಿಲ್ಬರ್",[17] HTML 3.2 ಗಣಿತ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೈಬಿಟ್ಟಿತು, ವಿವಿಧ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ವಿಸ್ತರಣೆಗಳ ನಡುವೆ ಅತಿಕ್ರಮಣವನ್ನು ಸಮನ್ವಯಗೊಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ನೆಟ್‌ಸ್ಕೇಪ್‌ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ದೃಶ್ಯ ಮಾರ್ಕ್ಅಪ್ ಟ್ಯಾಗ್‌ಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು.ಎರಡು ಕಂಪನಿಗಳ ನಡುವಿನ ಪರಸ್ಪರ ಒಪ್ಪಂದದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ನೆಟ್‌ಸ್ಕೇಪ್‌ನ ಬ್ಲಿಂಕ್ ಎಲಿಮೆಂಟ್ ಮತ್ತು ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ನ ಮಾರ್ಕ್ಯೂ ಎಲಿಮೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಲಾಯಿತು.[13] HTML ನಂತೆಯೇ ಗಣಿತದ ಸೂತ್ರಗಳಿಗೆ ಮಾರ್ಕ್ಅಪ್ ಅನ್ನು 14 ತಿಂಗಳ ನಂತರ MathML ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.

HTML 4

ಡಿಸೆಂಬರ್ 18, 1997

HTML 4.0[18] ಅನ್ನು W3C ಶಿಫಾರಸಿನಂತೆ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಮೂರು ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ:

ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ, ಇದರಲ್ಲಿ ಅಸಮ್ಮಿತ ಅಂಶಗಳನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ

ಪರಿವರ್ತನೆಯ, ಇದರಲ್ಲಿ ಅಸಮ್ಮತಿಸಿದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಅನುಮತಿಸಲಾಗಿದೆ

ಫ್ರೇಮ್‌ಸೆಟ್, ಇದರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಫ್ರೇಮ್ ಸಂಬಂಧಿತ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಅನುಮತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕೋಡ್-ಹೆಸರಿನ "ಕೂಗರ್",[17] HTML 4.0 ಹಲವು ಬ್ರೌಸರ್-ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಂಶ ಪ್ರಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು, ಆದರೆ ಸ್ಟೈಲ್ ಶೀಟ್‌ಗಳ ಪರವಾಗಿ ಅಸಮ್ಮತಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸುವ ಮೂಲಕ Netscape ನ ದೃಶ್ಯ ಮಾರ್ಕ್ಅಪ್ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ ಹೊರಹಾಕಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. HTML 4 ಎಂಬುದು ISO 8879 – SGML ಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ SGML ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಆಗಿದೆ.[19]

ಏಪ್ರಿಲ್ 24, 1998

HTML 4.0[20] ಆವೃತ್ತಿ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸದೆ ಸಣ್ಣ ಸಂಪಾದನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಮರುವಿತರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಡಿಸೆಂಬರ್ 24, 1999

HTML 4.01[21] ಅನ್ನು W3C ಶಿಫಾರಸಿನಂತೆ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ.ಇದು HTML 4.0 ನಂತಹ ಮೂರು ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಕೊನೆಯ ದೋಷ[22] ಅನ್ನು ಮೇ 12, 2001 ರಂದು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು.

ಮೇ 2000

ISO/IEC 15445:2000[23] ("ISO HTML", HTML 4.01 ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ) ISO/IEC ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನದಂಡವಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ.[24] ISO ನಲ್ಲಿ, ಈ ಮಾನದಂಡವು ISO/IEC JTC 1/SC 34 (ISO/IEC ಜಂಟಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಮಿತಿ 1, ಉಪಸಮಿತಿ 34 - ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್ ವಿವರಣೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಭಾಷೆಗಳು) ಡೊಮೇನ್‌ನಲ್ಲಿದೆ.[23]

HTML 4.01 ನಂತರ, ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ HTML ನ ಯಾವುದೇ ಹೊಸ ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಇರಲಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಸಮಾನಾಂತರ, XML-ಆಧಾರಿತ ಭಾಷೆ XHTML W3C ಯ HTML ವರ್ಕಿಂಗ್ ಗ್ರೂಪ್ ಅನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.

HTML 5

ಮುಖ್ಯ ಲೇಖನ: HTML5

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 28, 2014

HTML5[25] ಅನ್ನು W3C ಶಿಫಾರಸಿನಂತೆ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ.[26]                        

ನವೆಂಬರ್ 1, 2016

HTML 5.1[27] ಅನ್ನು W3C ಶಿಫಾರಸಿನಂತೆ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ.[28][29]

ಡಿಸೆಂಬರ್ 14, 2017

HTML 5.2[30] ಅನ್ನು W3C ಶಿಫಾರಸಿನಂತೆ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ.[31][32]       

HTML ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ಆವೃತ್ತಿ ಟೈಮ್‌ಲೈನ್

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1991

HTML ಟ್ಯಾಗ್‌ಗಳು,[6] 18 HTML ಟ್ಯಾಗ್‌ಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡುವ ಅನೌಪಚಾರಿಕ CERN ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಮೊದಲು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಜೂನ್ 1992

HTML DTD ಯ ಮೊದಲ ಅನೌಪಚಾರಿಕ ಕರಡು,[33] ಏಳು ನಂತರದ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ (ಜುಲೈ 15, ಆಗಸ್ಟ್ 6, ಆಗಸ್ಟ್ 18, ನವೆಂಬರ್ 17, ನವೆಂಬರ್ 19, ನವೆಂಬರ್ 20, ನವೆಂಬರ್ 22)[34][35][36]

ನವೆಂಬರ್ 1992

HTML DTD 1.1 (ಆವೃತ್ತಿ ಸಂಖ್ಯೆಯೊಂದಿಗೆ ಮೊದಲನೆಯದು, RCS ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ, ಇದು 1.0 ಕ್ಕಿಂತ 1.1 ರಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ), ಅನೌಪಚಾರಿಕ ಕರಡು[36]

ಜೂನ್ 1993

ಹೈಪರ್‌ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಮಾರ್ಕಪ್ ಲ್ಯಾಂಗ್ವೇಜ್[37] ಅನ್ನು IETF IIIR ವರ್ಕಿಂಗ್ ಗ್ರೂಪ್ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ಆಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ (ಒಂದು ಪ್ರಮಾಣಿತಕ್ಕಾಗಿ ಒರಟು ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ). ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಅದನ್ನು ಎರಡನೇ ಆವೃತ್ತಿ[38] ಮೂಲಕ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು.

ನವೆಂಬರ್ 1993

HTML ಅನ್ನು IETF ನಿಂದ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ಆಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಹೈಪರ್‌ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಮಾರ್ಕಪ್ ಲ್ಯಾಂಗ್ವೇಜ್ ಡ್ರಾಫ್ಟ್‌ಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪ್ರಸ್ತಾಪವಾಗಿತ್ತು.ಇದು ಜುಲೈ 1994 ರಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡಿತು.[39]

ನವೆಂಬರ್ 1994

IETF ಸ್ವತಃ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ HTML 2.0 ನ ಮೊದಲ ಕರಡು (ಪರಿಷ್ಕರಣೆ 00)[40] (ಪರಿಷ್ಕರಣೆ 02[41] ನಿಂದ "HTML 2.0" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ), ಇದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ನವೆಂಬರ್ 1995 ರಲ್ಲಿ RFC 1866 ಪ್ರಕಟಣೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.[42]

ಏಪ್ರಿಲ್ 1995 (ಮಾರ್ಚ್ 1995 ರ ಲೇಖಕ)

HTML 3.0[43] ಅನ್ನು IETF ಗೆ ಮಾನದಂಡವಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯು ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮವಿಲ್ಲದೆ ಐದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ (28 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 1995)[44] ಮುಕ್ತಾಯವಾಯಿತು. ಇದು ರಾಗೆಟ್‌ನ HTML ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಅನೇಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಕೋಷ್ಟಕಗಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲ, ಅಂಕಿಗಳ ಸುತ್ತ ಪಠ್ಯ ಹರಿವು ಮತ್ತು ಸಂಕೀರ್ಣ ಗಣಿತದ ಸೂತ್ರಗಳ ಪ್ರದರ್ಶನ.[44]

W3C ತನ್ನದೇ ಆದ ಅರೆನಾ ಬ್ರೌಸರ್ ಅನ್ನು HTML 3 ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಸ್ಕೇಡಿಂಗ್ ಸ್ಟೈಲ್ ಶೀಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷಾ ಹಾಸಿಗೆಯಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು,ಆದರೆ HTML 3.0 ಹಲವಾರು ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲಿಲ್ಲ. ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ಅನ್ನು 150 ಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಬ್ರೌಸರ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ವೇಗ ಮತ್ತು ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿರುವ ಪಕ್ಷಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯು IETF ನ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಮೀರಿಸಿದೆ.[13] ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ ಮತ್ತು ನೆಟ್‌ಸ್ಕೇಪ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಬ್ರೌಸರ್ ಮಾರಾಟಗಾರರು HTML 3 ರ ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳ ವಿಭಿನ್ನ ಉಪವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ವಿಸ್ತರಣೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು.[13] (ಬ್ರೌಸರ್ ಯುದ್ಧಗಳನ್ನು ನೋಡಿ). ಇವುಗಳು ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್‌ಗಳ ಶೈಲಿಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ವಿಸ್ತರಣೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ,[ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಸಮುದಾಯದ] ನಂಬಿಕೆಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಪಠ್ಯದ ಬಣ್ಣ, ಹಿನ್ನೆಲೆ ವಿನ್ಯಾಸ, ಫಾಂಟ್ ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ಫಾಂಟ್ ಮುಖದಂತಹ ವಿಷಯಗಳು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಭಾಷೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಿಂದ ಹೊರಗಿದ್ದವು, ಆದರೆ ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಹೇಗೆ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪಡಿಸುವುದು ಅವರ ಏಕೈಕ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. "[13] ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳಿಂದ W3C ಫೆಲೋ ಆಗಿರುವ ಡೇವ್ ರಾಗೆಟ್, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಕಾಮೆಂಟ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ: "ಒಂದು ಮಟ್ಟಿಗೆ, ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ HTML ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಮೂಲಕ ವೆಬ್‌ನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ವ್ಯವಹಾರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದೆ."[13]

ಜನವರಿ 2008

HTML5 ಅನ್ನು W3C ಯಿಂದ ವರ್ಕಿಂಗ್ ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ಆಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು.[48]

ಅದರ ಸಿಂಟ್ಯಾಕ್ಸ್ SGML ಅನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆಯಾದರೂ, HTML5 ಒಂದು SGML ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಆಗುವ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟಿದೆ ಮತ್ತು ಪರ್ಯಾಯ XML-ಆಧಾರಿತ XHTML5 ಧಾರಾವಾಹಿಯ ಜೊತೆಗೆ ತನ್ನದೇ ಆದ "html" ಧಾರಾವಾಹಿಯನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದೆ.[49]

2011 HTML5 - ಕೊನೆಯ ಕರೆ

14 ಫೆಬ್ರವರಿ 2011 ರಂದು, W3C ತನ್ನ HTML ವರ್ಕಿಂಗ್ ಗ್ರೂಪ್‌ನ ಚಾರ್ಟರ್ ಅನ್ನು HTML5 ಗಾಗಿ ಸ್ಪಷ್ಟ ಮೈಲಿಗಲ್ಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿತು.ಮೇ 2011 ರಲ್ಲಿ, ವರ್ಕಿಂಗ್ ಗ್ರೂಪ್ HTML5 ಅನ್ನು "ಕೊನೆಯ ಕರೆ" ಗೆ ಮುನ್ನಡೆಸಿತು, ನಿರ್ದಿಷ್ಟತೆಯ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸದೃಢತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಲು W3C ಒಳಗೆ ಮತ್ತು ಹೊರಗಿನ ಸಮುದಾಯಗಳಿಗೆ ಆಹ್ವಾನ. W3C 2014 ರ ವೇಳೆಗೆ ಪೂರ್ಣ ವಿವರಣೆಗಾಗಿ ವಿಶಾಲವಾದ ಪರಸ್ಪರ ಕಾರ್ಯಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಸಮಗ್ರ ಪರೀಕ್ಷಾ ಸೂಟ್ ಅನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿತು, ಇದು ಶಿಫಾರಸಿನ ಗುರಿ ದಿನಾಂಕವಾಗಿತ್ತು.[50] ಜನವರಿ 2011 ರಲ್ಲಿ, WHATWG ತನ್ನ "HTML5" ಜೀವನ ಮಟ್ಟವನ್ನು "HTML" ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ W3C HTML5 ಅನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವ ತನ್ನ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದೆ.[51]

2012 HTML5 - ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಶಿಫಾರಸು

ಜುಲೈ 2012 ರಲ್ಲಿ, WHATWG ಮತ್ತು W3C ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯ ಮಟ್ಟವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು. W3C HTML5 ವಿವರಣೆಯ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸುತ್ತದೆ, ಇದು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮಾನದಂಡವನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು WHATWG ನಿಂದ "ಸ್ನ್ಯಾಪ್‌ಶಾಟ್" ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. WHATWG ಸಂಸ್ಥೆಯು ತನ್ನ ಕೆಲಸವನ್ನು HTML5 ನೊಂದಿಗೆ "ಲಿವಿಂಗ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್" ಆಗಿ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತದೆ. ಜೀವನಮಟ್ಟದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ಅದು ಎಂದಿಗೂ ಪೂರ್ಣವಾಗಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಯಾವಾಗಲೂ ನವೀಕರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಿಸುತ್ತದೆ. ಹೊಸ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಬಹುದು ಆದರೆ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.[52]

ಡಿಸೆಂಬರ್ 2012 ರಲ್ಲಿ, W3C HTML5 ಅನ್ನು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಶಿಫಾರಸು ಎಂದು ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿತು.[53] W3C ಶಿಫಾರಸಿನ ಪ್ರಗತಿಯ ಮಾನದಂಡವೆಂದರೆ "ಎರಡು 100% ಸಂಪೂರ್ಣ ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪರಸ್ಪರ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಬಹುದಾದ ಅನುಷ್ಠಾನಗಳು".[54]

2014 HTML5 - ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಶಿಫಾರಸು ಮತ್ತು ಶಿಫಾರಸು

ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2014 ರಲ್ಲಿ, W3C HTML5 ಅನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಶಿಫಾರಸಿಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಿತು.[55]

28 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2014 ರಂದು, HTML5 ಅನ್ನು ಸ್ಥಿರವಾದ W3C ಶಿಫಾರಸಿನಂತೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು,[56] ಅಂದರೆ ವಿವರಣೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದೆ.[57]

XHTML ಆವೃತ್ತಿಗಳು

ಮುಖ್ಯ ಲೇಖನ: XHTML  

XHTML ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಭಾಷೆಯಾಗಿದ್ದು ಅದು XML 1.0 ಅನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು HTML 4.01 ನ ಸುಧಾರಣೆಯಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಈಗ "HTML ಗಾಗಿ XML ಸಿಂಟ್ಯಾಕ್ಸ್" ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಮಾನದಂಡವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ.[58]

XHTML 1.0 ಅನ್ನು W3C ಶಿಫಾರಸಿನಂತೆ ಜನವರಿ 26, 2000 ರಂದು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು,[59] ಮತ್ತು ನಂತರ ಅದನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಆಗಸ್ಟ್ 1, 2002 ರಂದು ಮರುಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು HTML 4.0 ಮತ್ತು 4.01 ನಂತೆ ಅದೇ ಮೂರು ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ, ಸಣ್ಣ ನಿರ್ಬಂಧಗಳೊಂದಿಗೆ XML ನಲ್ಲಿ ಮರುರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ.

XHTML 1.1[60] ಅನ್ನು ಮೇ 31, 2001 ರಂದು W3C ಶಿಫಾರಸಿನಂತೆ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು XHTML 1.0 ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ, ಆದರೆ ಸಣ್ಣ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ, ಕಸ್ಟಮೈಸ್ ಮಾಡಬಹುದು ಮತ್ತು W3C ಶಿಫಾರಸು "XHTML ನ ಮಾಡ್ಯುಲರೈಸೇಶನ್" ನಲ್ಲಿ ಮಾಡ್ಯೂಲ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಮರುರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಏಪ್ರಿಲ್ 10, 2001 ರಂದು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು.

XHTML 2.0 ಒಂದು ವರ್ಕಿಂಗ್ ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ಆಗಿತ್ತು, ಅದರ ಕೆಲಸವನ್ನು 2009 ರಲ್ಲಿ HTML5 ಮತ್ತು XHTML5 ನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಕೈಬಿಡಲಾಯಿತು. 

XHTML 2.0 XHTML 1.x ನೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದ, XHTML ಎಂದು ಹೆಚ್ಚು ನಿಖರವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ

HTML ಪ್ರಕಟಣೆಯನ್ನು WHATWG ಗೆ ಪರಿವರ್ತನೆ

ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: HTML5 § W3C ಮತ್ತು WHATWG ಸಂಘರ್ಷ

28 ಮೇ 2019 ರಂದು, W3C WHATWG HTML ಮತ್ತು DOM ಮಾನದಂಡಗಳ ಏಕೈಕ ಪ್ರಕಾಶಕ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. 

W3C ಮತ್ತು WHATWG 2012 ರಿಂದ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತಿದೆ. W3C ಮಾನದಂಡವು 2007 ರಲ್ಲಿ WHATWG ಗೆ ಹೋಲುತ್ತದೆ ಆದರೆ ವಿಭಿನ್ನ ವಿನ್ಯಾಸ ನಿರ್ಧಾರಗಳಿಂದಾಗಿ ಮಾನದಂಡಗಳು ಕ್ರಮೇಣವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ. WHATWG "ಲಿವಿಂಗ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್" ಕೆಲವು ಸಮಯದವರೆಗೆ ವಾಸ್ತವಿಕ ವೆಬ್ ಮಾನದಂಡವಾಗಿತ್ತು.

Source : 

ತಂತ್ರಾಂಶಗಳು
haipar‌ṭèksṭ mārkap bhāṣè athavā HTML ènnuvudu vèb brausar‌nalli pradarśisalu vinyāsagòḻisalāda ḍākyumèṃṭ‌gaḻigè pramāṇita mārk‌ap bhāṣèyāgidè. kyāskeḍiṃg sṭail śīṭ‌gaḻu (CSS) mattu jāvāskripṭ‌naṃtaha skripṭiṃg bhāṣègaḻaṃtaha taṃtrajñānagaḻu idannu hèccāgi sahāya māḍuttavè.

vèb brausar‌gaḻu vèb sarvar‌niṃda athavā sthaḻīya saṃgrahaṇèyiṃda HTML ḍākyumèṃṭ‌gaḻannu svīkarisuttavè mattu ḍākyumèṃṭ‌gaḻannu malṭimīḍiyā vèb puṭagaḻigè nirūpisuttavè. HTML vèb puṭada racanèyannu śabdārthadalli vivarisuttadè mattu mūlataḥ adara noṭakkāgi sūcanègaḻannu òḻagòṃḍidè.

HTML aṃśagaḻu HTML puṭagaḻa bilḍiṃg blāks. HTML racanègaḻòṃdigè, citragaḻu mattu saṃvādātmaka rūpagaḻaṃtaha itara vastugaḻannu sallisida puṭadalli èṃbèḍ māḍabahudu. śīrṣikègaḻu, pyārāgaḻu, paṭṭigaḻu, liṃk‌gaḻu, ullekhagaḻu mattu itara aiṭaṃgaḻaṃtaha paṭhyakkāgi racanātmaka śabdārthavannu sūcisuva mūlaka racanātmaka dākhalègaḻannu racisalu HTML òṃdu sādhanavannu òdagisuttadè. HTML aṃśagaḻannu ṭyāg‌gaḻiṃda nirūpisalāgidè, kona āvaraṇagaḻannu baḻasi barèyalāgidè. <img /> mattu <input /> naṃtaha ṭyāg‌gaḻu neravāgi puṭakkè viṣayavannu paricayisuttavè. <p> naṃtaha itara ṭyāg‌gaḻu.

HTML jāvāskripṭ‌naṃtaha skripṭiṃg bhāṣèyalli barèda progrāṃgaḻannu èṃbèḍ māḍabahudu, idu vèb puṭagaḻa naḍavaḻikè mattu viṣayada melè pariṇāma bīruttadè. CSS na serpaḍèyu viṣayada noṭa mattu vinyāsavannu vyākhyānisuttadè. varlḍ vaiḍ vèb kansorṭiyaṃ (W3C), èc‌ṭièm‌èl‌na māji nirvāhakaru mattu prastuta siès‌ès mānadaṃḍagaḻannu nirvahisuvavaru, 1997 riṃda spaṣṭa prastuti èc‌ṭièm‌èl‌nalli siès‌ès baḻakèyannu protsāhisiddārè.[2] HTML5 èṃdu karèyalpaḍuva HTML na òṃdu rūpavannu vīḍiyò mattu āḍiyòvannu pradarśisalu baḻasalāguttadè, prāthamikavāgi <canvas> aṃśavannu baḻasi.

itihāsa

abhivṛddhi

1980 ralli, bhautaśāstrajña ṭim barnars-lī, CERN nalli guttigèdāraru, ENQUIRE annu prastāpisidaru mattu mūlamādari māḍidaru, idu CERN saṃśodhakarigè dākhalègaḻannu baḻasalu mattu haṃcikòḻḻalu vyavasthèyannu hòṃdidè. 1989 ralli, barnars-lī avaru iṃṭarnèṭ-ādhārita haipar‌ṭèksṭ sisṭam annu prastāpisuva jñāpaka patravannu barèdaru.[3] barnars-lī HTML annu nirdiṣṭapaḍisidaru mattu 1990 ra kònèyalli brausar mattu sarvar sāphṭ‌ver annu barèdaru. ā varṣa, barnars-lī mattu CERN ḍeṭā sisṭams iṃjiniyar rābarṭ kailiyu nidhigāgi jaṃṭi vinaṃtiya melè sahakarisidaru, ādarè ī yojanèyannu aupacārikavāgi CERN aḻavaḍisikòṃḍiralilla. 1990 ra avara vaiyaktika ṭippaṇigaḻalli, barnars-lī "haiparṭèksṭ baḻasida halavu kṣetragaḻalli kèlavu" paṭṭimāḍiddārè; viśvakośavu mòdala namūdu.

HTML na mòdala sārvajanikavāgi labhyaviruva vivaraṇèyu "HTML ṭyāg‌gaḻu"[5] èṃba ḍākyumèṃṭ āgittu, idannu mòdalu 1991 ra kònèyalli ṭim barnars-lī avaru iṃṭarnèṭ‌nalli ullekhisiddārè.[6][7] idu HTML na āraṃbhika, tulanātmakavāgi saraḻa vinyāsavannu òḻagòṃḍiruva 18 aṃśagaḻannu vivarisuttadè. haipar‌liṃk ṭyāg annu hòratupaḍisi, ivugaḻu SGML guide niṃda balavāgi prabhāvitavāgivè, idu CERN nallina in-haus sṭyāṃḍarḍ jènaralaisḍ mārkap lyāṃgvej (SGML) ādhārita dākhalāti svarūpavāgidè. ī hannòṃdu aṃśagaḻu innū HTML 4 nalli astitvadallivè.[8]]

HTML èṃbudu mārk‌ap bhāṣèyāgiddu, vèb brausar‌gaḻu paṭhya, citragaḻu mattu itara vastugaḻannu gocara athavā śravya vèb puṭagaḻāgi vyākhyānisalu mattu saṃyojisalu baḻasuttavè. HTML mārk‌ap‌na pratiyòṃdu aiṭaṃgè ḍīphālṭ guṇalakṣaṇagaḻannu brausar‌nalli vyākhyānisalāgidè, mattu ī guṇalakṣaṇagaḻannu vèb‌puṭa vinyāsakārara CSS na hèccuvari baḻakèyiṃda badalāyisabahudu athavā hèccisabahudu. 1988 ra ISO tāṃtrika varadi TR 9537 SGML annu baḻasuva taṃtragaḻalli aneka paṭhya aṃśagaḻannu ullekhisalāgidè,CTSS (hòṃdāṇikèya samaya-haṃcikè vyavasthè) āpareṭiṃg sisṭam‌gāgi 1960 ra daśakada āraṃbhadalli abhivṛddhipaḍisida RUNOFF ājñèyiṃda baḻasalāda āraṃbhika paṭhya phārmyāṭiṃg bhāṣègaḻa vaiśiṣṭyagaḻannu vivarisuttadè. ī phārmyāṭiṃg ājñègaḻannu ṭaip‌sèṭar‌gaḻu ḍākyumèṃṭ‌gaḻannu hastacālitavāgi phārmyāṭ māḍalu baḻasuva ājñègaḻiṃda paḍèyalāgidè. ādāgyū, sāmānyīkarisida mārk‌ap‌na SGML parikalpanèyu pratyeka racanè mattu mārk‌ap‌nòṃdigè kevala mudraṇa pariṇāmagaḻa badaligè aṃśagaḻannu (guṇalakṣaṇagaḻòṃdigè nèsṭèḍ ṭippaṇi māḍida śreṇigaḻu) ādharisidè.HTML annu CSS nòṃdigè ī dikkinalli haṃtahaṃtavāgi sarisalāgidè. 

barnars-lī HTML annu SGML na aplikeśan èṃdu parigaṇisiddārè. idannu aupacārikavāgi iṃṭarnèṭ iṃjiniyariṃg ṭāsk phors (IETF) 1993 ra madhyadalli HTML vivaraṇèya mòdala prastāpada prakaṭaṇèyòṃdigè vyākhyānisalāgidè, barnars-lī mattu ḍyān kònòli avariṃda "haipar‌ṭèksṭ mārkap lāṃgvej (HTML)" iṃṭarnèṭ ḍrāphṭ siṃṭyāks annu vyākhyānisalu SGML ḍākyumèṃṭ prakārada vyākhyānavannu òḻagòṃḍidè.ḍrāphṭ āru tiṃgaḻa naṃtara muktāyagòṃḍitu, ādarè in-lain citragaḻannu èṃbèḍ māḍalu NCSA mòsāyik brausar‌na kasṭam ṭyāg‌na aṃgīkārakkāgi gamanārhavāgidè, idu yaśasvi mūlamādarigaḻa melè mānadaṃḍagaḻannu ādharisida IETF na tatvavannu pratibiṃbisuttadè. ade rīti, ḍev rāgèṭ‌ra spardhātmaka iṃṭarnèṭ ḍrāphṭ, "HTML (haipar‌ṭèksṭ mārkap phārmyāṭ)", 1993 ra aṃtyadiṃda, ṭebal‌gaḻu mattu bharti-auṭ phārm‌gaḻaṃtaha īgāgale aḻavaḍisalāda vaiśiṣṭyagaḻannu pramāṇīkarisalu salahè nīḍitu.[11]

1994 ra āraṃbhadalli HTML mattu HTML ḍrāphṭ‌gaḻa avadhi mugida naṃtara, IETF HTML varkiṃg grūp annu racisitu. 1995 ralli, ī kāryanirata guṃpu "HTML 2.0" annu pūrṇagòḻisitu, idu bhaviṣyada anuṣṭhānagaḻannu ādharisirabekāda mānadaṃḍavāgi parigaṇisalu uddeśisalāda mòdala HTML vivaraṇèyāgidè.[12]

IETF na āśrayadalli mattaṣṭu abhivṛddhiyu spardhātmaka āsaktigaḻiṃda sthagitagòṃḍitu. 1996 riṃda, varlḍ vaiḍ vèb kansorṭiyaṃ (W3C) niṃda vāṇijya sāphṭ‌ver mārāṭagārariṃda in‌puṭ‌nòṃdigè HTML viśeṣaṇagaḻannu nirvahisalāgidè.[13] 2000 ralli, HTML aṃtarāṣṭrīya mānadaṃḍavāyitu (ISO/IEC 15445:2000). HTML 4.01 annu 1999 ra kònèyalli prakaṭisalāyitu, 2001 ra hòttigè mattaṣṭu doṣagaḻannu prakaṭisalāyitu. 2004 ralli, vèb haiparṭèksṭ aplikeśan ṭèknālaji varkiṃg grūp (WHATWG) nalli HTML5 nalli abhivṛddhi prāraṃbhavāyitu.idu 2008 ralli W3C yòṃdigè jaṃṭi vitaraṇèyāyitu mattu 28 akṭobar 2014 raṃdu pūrṇagòṃḍitu mattu pramāṇīkarisalāyitu.[14]

HTML āvṛtti ṭaim‌lain

HTML 2

navèṃbar 24, 1995

HTML 2.0 annu RFC 1866 èṃdu prakaṭisalāyitu. pūraka RFCgaḻu sāmarthyagaḻannu serisidavu:

navèṃbar 25, 1995: RFC 1867 (phārm-ādhārita phail ap‌loḍ)

me 1996: RFC 1942 (koṣṭakagaḻu)

āgasṭ 1996: RFC 1980 (klaiṃṭ-saiḍ imej myāps)

janavari 1997: RFC 2070 (aṃtararāṣṭrīkaraṇa)

HTML 3

janavari 14, 1997

HTML 3.2[15] annu W3C śiphārasinaṃtè prakaṭisalāgidè. IETF tanna HTML varkiṃg grūp annu sèpṭèṃbar 12, 1996 raṃdu mucciddariṃda idu W3C niṃda pratyekavāgi abhivṛddhipaḍisalpaṭṭa mattu pramāṇīkarisalpaṭṭa mòdala āvṛttiyāgidè.[16]

āraṃbhadalli koḍ-hèsaru "vilbar",[17] HTML 3.2 gaṇita sūtragaḻannu saṃpūrṇavāgi kaibiṭṭitu, vividha svāmyada vistaraṇègaḻa naḍuvè atikramaṇavannu samanvayagòḻisitu mattu nèṭ‌skep‌na hèccina dṛśya mārkap ṭyāg‌gaḻannu aḻavaḍisikòṃḍitu.èraḍu kaṃpanigaḻa naḍuvina paraspara òppaṃdada kāraṇadiṃdāgi nèṭ‌skep‌na bliṃk èlimèṃṭ mattu maikrosāphṭ‌na mārkyū èlimèṃṭ annu biṭṭubiḍalāyitu.[13] HTML naṃtèye gaṇitada sūtragaḻigè mārkap annu 14 tiṃgaḻa naṃtara MathML nalli pramāṇīkarisalāyitu.

HTML 4

ḍisèṃbar 18, 1997

HTML 4.0[18] annu W3C śiphārasinaṃtè prakaṭisalāgidè. idu mūru mārpāḍugaḻannu nīḍuttadè:

kaṭṭuniṭṭāda, idaralli asammita aṃśagaḻannu niṣedhisalāgidè

parivartanèya, idaralli asammatisida aṃśagaḻannu anumatisalāgidè

phrem‌sèṭ, idaralli hèccāgi phrem saṃbaṃdhita aṃśagaḻannu mātra anumatisalāguttadè.

āraṃbhadalli koḍ-hèsarina "kūgar",[17] HTML 4.0 halavu brausar-nirdiṣṭa aṃśa prakāragaḻu mattu guṇalakṣaṇagaḻannu aḻavaḍisikòṃḍitu, ādarè sṭail śīṭ‌gaḻa paravāgi asammatisalāgidè èṃdu gurutisuva mūlaka Netscape na dṛśya mārkap vaiśiṣṭyagaḻannu haṃta haṃtavāgi hòrahākalu prayatnisitu. HTML 4 èṃbudu ISO 8879 – SGML gè anuguṇavāgi SGML aplikeśan āgidè.[19]

epril 24, 1998

HTML 4.0[20] āvṛtti saṃkhyèyannu hèccisadè saṇṇa saṃpādanègaḻòṃdigè maruvitarisalāgidè.

ḍisèṃbar 24, 1999

HTML 4.01[21] annu W3C śiphārasinaṃtè prakaṭisalāgidè.idu HTML 4.0 naṃtaha mūru badalāvaṇègaḻannu nīḍuttadè mattu adara kònèya doṣa[22] annu me 12, 2001 raṃdu prakaṭisalāyitu.

me 2000

ISO/IEC 15445:2000[23] ("ISO HTML", HTML 4.01 kaṭṭuniṭṭāda ādhārada melè) ISO/IEC aṃtarāṣṭrīya mānadaṃḍavāgi prakaṭisalāgidè.[24] ISO nalli, ī mānadaṃḍavu ISO/IEC JTC 1/SC 34 (ISO/IEC jaṃṭi tāṃtrika samiti 1, upasamiti 34 - ḍākyumèṃṭ vivaraṇè mattu saṃskaraṇā bhāṣègaḻu) ḍòmen‌nallidè.[23]

HTML 4.01 naṃtara, aneka varṣagaḻavarègè HTML na yāvude hòsa āvṛttigaḻu iralilla, ekèṃdarè samānāṃtara, XML-ādhārita bhāṣè XHTML W3C ya HTML varkiṃg grūp annu ākramisikòṃḍidè.

HTML 5

mukhya lekhana: HTML5

akṭobar 28, 2014

HTML5[25] annu W3C śiphārasinaṃtè prakaṭisalāgidè.[26]                        

navèṃbar 1, 2016

HTML 5.1[27] annu W3C śiphārasinaṃtè prakaṭisalāgidè.[28][29]

ḍisèṃbar 14, 2017

HTML 5.2[30] annu W3C śiphārasinaṃtè prakaṭisalāgidè.[31][32]       

HTML ḍrāphṭ āvṛtti ṭaim‌lain

akṭobar 1991

HTML ṭyāg‌gaḻu,[6] 18 HTML ṭyāg‌gaḻannu paṭṭi māḍuva anaupacārika CERN ḍākyumèṃṭ annu mòdalu sārvajanikavāgi ullekhisalāgidè.

jūn 1992

HTML DTD ya mòdala anaupacārika karaḍu,[33] eḻu naṃtarada pariṣkaraṇègaḻòṃdigè (julai 15, āgasṭ 6, āgasṭ 18, navèṃbar 17, navèṃbar 19, navèṃbar 20, navèṃbar 22)[34][35][36]

navèṃbar 1992

HTML DTD 1.1 (āvṛtti saṃkhyèyòṃdigè mòdalanèyadu, RCS pariṣkaraṇègaḻannu ādharisidè, idu 1.0 kkiṃta 1.1 riṃda prāraṃbhavāguttadè), anaupacārika karaḍu[36]

jūn 1993

haipar‌ṭèksṭ mārkap lyāṃgvej[37] annu IETF IIIR varkiṃg grūp iṃṭarnèṭ ḍrāphṭ āgi prakaṭisidè (òṃdu pramāṇitakkāgi òraṭu prastāvanè). òṃdu tiṃgaḻa naṃtara adannu èraḍane āvṛtti[38] mūlaka badalāyisalāyitu.

navèṃbar 1993

HTML annu IETF niṃda iṃṭarnèṭ ḍrāphṭ āgi prakaṭisalāyitu mattu haipar‌ṭèksṭ mārkap lyāṃgvej ḍrāphṭ‌gè spardhātmaka prastāpavāgittu.idu julai 1994 ralli muktāyagòṃḍitu.[39]

navèṃbar 1994

IETF svataḥ prakaṭisida HTML 2.0 na mòdala karaḍu (pariṣkaraṇè 00)[40] (pariṣkaraṇè 02[41] niṃda "HTML 2.0" èṃdu karèyalāguttadè), idu aṃtimavāgi navèṃbar 1995 ralli RFC 1866 prakaṭaṇègè kāraṇavāyitu.[42]

epril 1995 (mārc 1995 ra lekhaka)

HTML 3.0[43] annu IETF gè mānadaṃḍavāgi prastāpisalāyitu, ādarè prastāvanèyu muṃdina kramavilladè aidu tiṃgaḻa naṃtara (28 sèpṭèṃbar 1995)[44] muktāyavāyitu. idu rāgèṭ‌na HTML prastāvanèyallidda aneka sāmarthyagaḻannu òḻagòṃḍittu, udāharaṇègè koṣṭakagaḻigè bèṃbala, aṃkigaḻa sutta paṭhya harivu mattu saṃkīrṇa gaṇitada sūtragaḻa pradarśana.[44]

W3C tannade āda arènā brausar annu HTML 3 mattu kyāskeḍiṃg sṭail śīṭ‌gaḻigè parīkṣā hāsigèyāgi abhivṛddhipaḍisalu prāraṃbhisitu,ādarè HTML 3.0 halavāru kāraṇagaḻigāgi yaśasviyāgalilla. ḍrāphṭ annu 150 puṭagaḻalli bahaḻa dòḍḍadāgi parigaṇisalāgidè mattu brausar abhivṛddhiya vega mattu āsakti hòṃdiruva pakṣagaḻa saṃkhyèyu IETF na saṃpanmūlagaḻannu mīrisidè.[13] ā samayadalli maikrosāphṭ mattu nèṭ‌skep seridaṃtè brausar mārāṭagāraru HTML 3 ra ḍrāphṭ vaiśiṣṭyagaḻa vibhinna upavibhāgagaḻannu kāryagatagòḻisalu mattu tammade āda vistaraṇègaḻannu paricayisalu āykè māḍikòṃḍaru.[13] (brausar yuddhagaḻannu noḍi). ivugaḻu ḍākyumèṃṭ‌gaḻa śailiya aṃśagaḻannu niyaṃtrisalu vistaraṇègaḻannu òḻagòṃḍivè,[śaikṣaṇika èṃjiniyariṃg samudāyada] naṃbikègè viruddhavāgi, paṭhyada baṇṇa, hinnèlè vinyāsa, phāṃṭ gātra mattu phāṃṭ mukhadaṃtaha viṣayagaḻu khaṃḍitavāgiyū bhāṣèya vyāptiyiṃda hòragiddavu, ādarè ḍākyumèṃṭ annu hegè āyojisalāguttadè èṃbudannu nirdiṣṭapaḍisuvudu avara ekaika uddeśavāgittu. "[13] aneka varṣagaḻiṃda W3C phèlo āgiruva ḍev rāgèṭ, udāharaṇègè kāmèṃṭ māḍiddārè: "òṃdu maṭṭigè, maikrosāphṭ HTML vaiśiṣṭyagaḻannu vistarisuva mūlaka vèb‌nalli tanna vyavahāravannu nirmisidè."[13]

janavari 2008

HTML5 annu W3C yiṃda varkiṃg ḍrāphṭ āgi prakaṭisalāyitu.[48]

adara siṃṭyāks SGML annu holuttadèyādarū, HTML5 òṃdu SGML aplikeśan āguva yāvude prayatnavannu kaibiṭṭidè mattu paryāya XML-ādhārita XHTML5 dhārāvāhiya jòtègè tannade āda "html" dhārāvāhiyannu spaṣṭavāgi vyākhyānisidè.[49]

2011 HTML5 - kònèya karè

14 phèbravari 2011 raṃdu, W3C tanna HTML varkiṃg grūp‌na cārṭar annu HTML5 gāgi spaṣṭa mailigallugaḻòṃdigè vistarisitu.me 2011 ralli, varkiṃg grūp HTML5 annu "kònèya karè" gè munnaḍèsitu, nirdiṣṭatèya tāṃtrika sadṛḍhatèyannu khacitapaḍisalu W3C òḻagè mattu hòragina samudāyagaḻigè āhvāna. W3C 2014 ra veḻègè pūrṇa vivaraṇègāgi viśālavāda paraspara kāryasādhyatèyannu sādhisalu samagra parīkṣā sūṭ annu abhivṛddhipaḍisitu, idu śiphārasina guri dināṃkavāgittu.[50] janavari 2011 ralli, WHATWG tanna "HTML5" jīvana maṭṭavannu "HTML" èṃdu marunāmakaraṇa māḍitu. ādāgyū W3C HTML5 annu biḍugaḍè māḍuva tanna yojanèyannu muṃduvarèsidè.[51]

2012 HTML5 - abhyarthiya śiphārasu

julai 2012 ralli, WHATWG mattu W3C pratyekatèya maṭṭavannu nirdharisitu. W3C HTML5 vivaraṇèya kāryavannu muṃduvarèsuttadè, idu òṃdu nirdiṣṭa mānadaṃḍavannu keṃdrīkarisuttadè, idannu WHATWG niṃda "snyāp‌śāṭ" èṃdu parigaṇisalāguttadè. WHATWG saṃsthèyu tanna kèlasavannu HTML5 nòṃdigè "liviṃg sṭyāṃḍarḍ" āgi muṃduvarisuttadè. jīvanamaṭṭada parikalpanèyu adu èṃdigū pūrṇavāgilla mattu yāvāgalū navīkarisalpaḍuttadè mattu sudhārisuttadè. hòsa vaiśiṣṭyagaḻannu serisabahudu ādarè kāryavannu tègèduhākalāguvudilla.[52]

ḍisèṃbar 2012 ralli, W3C HTML5 annu abhyarthiya śiphārasu èṃdu gòttupaḍisitu.[53] W3C śiphārasina pragatiya mānadaṃḍavèṃdarè "èraḍu 100% saṃpūrṇa mattu saṃpūrṇavāgi paraspara kāryagatagòḻisabahudāda anuṣṭhānagaḻu".[54]

2014 HTML5 - prastāvita śiphārasu mattu śiphārasu

sèpṭèṃbar 2014 ralli, W3C HTML5 annu prastāvita śiphārasigè sthaḻāṃtarisitu.[55]

28 akṭobar 2014 raṃdu, HTML5 annu sthiravāda W3C śiphārasinaṃtè biḍugaḍè māḍalāyitu,[56] aṃdarè vivaraṇè prakriyèyu pūrṇagòṃḍidè.[57]

XHTML āvṛttigaḻu

mukhya lekhana: XHTML  

XHTML òṃdu pratyeka bhāṣèyāgiddu adu XML 1.0 annu baḻasikòṃḍu HTML 4.01 na sudhāraṇèyāgi prāraṃbhavāyitu. idannu īga "HTML gāgi XML siṃṭyāks" èṃdu ullekhisalāgidè mattu innu muṃdè pratyeka mānadaṃḍavāgi abhivṛddhipaḍisalāgilla.[58]

XHTML 1.0 annu W3C śiphārasinaṃtè janavari 26, 2000 raṃdu prakaṭisalāyitu,[59] mattu naṃtara adannu pariṣkarisalāyitu mattu āgasṭ 1, 2002 raṃdu maruprakaṭisalāyitu. idu HTML 4.0 mattu 4.01 naṃtè ade mūru badalāvaṇègaḻannu nīḍuttadè, saṇṇa nirbaṃdhagaḻòṃdigè XML nalli marurūpisalāgidè.

XHTML 1.1[60] annu me 31, 2001 raṃdu W3C śiphārasinaṃtè prakaṭisalāyitu. idu XHTML 1.0 kaṭṭuniṭṭannu ādharisidè, ādarè saṇṇa badalāvaṇègaḻannu òḻagòṃḍiruttadè, kasṭamais māḍabahudu mattu W3C śiphārasu "XHTML na māḍyularaiseśan" nalli māḍyūl‌gaḻannu baḻasikòṃḍu marurūpisalāgidè. epril 10, 2001 raṃdu prakaṭisalāyitu.

XHTML 2.0 òṃdu varkiṃg ḍrāphṭ āgittu, adara kèlasavannu 2009 ralli HTML5 mattu XHTML5 nalli kèlasa māḍalu kaibiḍalāyitu. 

XHTML 2.0 XHTML 1.x nòṃdigè hòṃdikèyāguvudilla mattu āddariṃda, XHTML èṃdu hèccu nikharavāgi nirūpisalāgidè

HTML prakaṭaṇèyannu WHATWG gè parivartanè

idannū noḍi: HTML5 § W3C mattu WHATWG saṃgharṣa

28 me 2019 raṃdu, W3C WHATWG HTML mattu DOM mānadaṃḍagaḻa ekaika prakāśaka èṃdu ghoṣisitu. 

W3C mattu WHATWG 2012 riṃda spardhātmaka mānadaṃḍagaḻannu prakaṭisuttidè. W3C mānadaṃḍavu 2007 ralli WHATWG gè holuttadè ādarè vibhinna vinyāsa nirdhāragaḻiṃdāgi mānadaṃḍagaḻu krameṇavāgi bhinnavāgivè. WHATWG "liviṃg sṭyāṃḍarḍ" kèlavu samayadavarègè vāstavika vèb mānadaṃḍavāgittu.

Source : 

taṃtrāṃśagaḻu
ಹೈಪರ್‌ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಮಾರ್ಕಪ್ ಭಾಷೆ