ದಾರುಕಾ ಹಿಂದೂ ಪುರಾಣದ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳ ಹೆಸರು:

ದಾರುಕ (ಸಂಸ್ಕೃತ: दारुक) ಕೃಷ್ಣನ ಸಾರಥಿ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

ದಾರುಕಾ (ಸಂಸ್ಕೃತ: दारुका) ರಾಕ್ಷಸಿಯ ಹೆಸರನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

ಸಾರಥಿ ದಾರುಕ 
ಮಹಾಕಾವ್ಯ ಮಹಾಭಾರತವು ದಾರುಕನನ್ನು ಕೃಷ್ಣನ ಸಾರಥಿಯಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ರಥವನ್ನು ಓಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಅವರು ಅಸಾಧಾರಣ ಕೌಶಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು.  ದಾರುಕನು ತನ್ನ ಮಿತ್ರನಾದ ಶಿಶುಪಾಲನ ಮರಣದ ನಂತರ ದ್ವಾರಕಾದ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದಾಗ ರಾಜ ಶಾಲ್ವನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಹತನಾದನು. ಮಹಾಭಾರತ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ದಾರುಕನು ಸಾತ್ಯಕಿಯ ರಥವನ್ನು ಓಡಿಸಿದನು. ಸಾತ್ಯಕಿಯು ಕರ್ಣನೊಡನೆ ಹೋರಾಡಿದಾಗ ದಾರುಕನು ಸಾತ್ಯಕಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ತನ್ನ ಪ್ರತಿಭೆ ಮತ್ತು ಕೌಶಲ್ಯವನ್ನು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಬಳಸಿದನು. ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣನು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಕಣ್ಮರೆಯಾದ ನಂತರ, ದಾರುಕನು ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣನ ರಥದ ಕುದುರೆಗಳು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹಾರುತ್ತಾ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುವುದನ್ನು ನೋಡಿದನು. ಯಾದವ ವಂಶದ ಅಂತ್ಯಕ್ಕೂ ಸಾಕ್ಷಿಯಾದರು, ಅವನು ಯಾದವರ ಅಂತ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದನು.

ರಾಕ್ಷಸ ದಾರುಕ
ಶಿವ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ರಾಕ್ಷಸಿ ದಾರುಕಾ ಮತ್ತು ಅವಳ ಪತಿ ದಾರುಕ ಎಂಬ ರಾಕ್ಷಸನನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಅವರು ದಾರುಕವನ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ದಾರುಕಾ ದೇವತೆ ಪಾರ್ವತಿಯಿಂದ ವರವನ್ನು ಪಡೆದಳು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ದಾರುಕಾ ದೇವಿ ಪಾರ್ವತಿಯಿಂದ ವರವನ್ನು ಪಡೆದಳು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅವಳು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದರೂ ಆ ಭಾಗವು ಮರಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಅಗತ್ಯಗಳಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು. ಋಷಿ ಔರ್ವನ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದ ಉದಾತ್ತ ಜನರು ರಾಕ್ಷಸರಿಂದ ಭಯಭೀತರಾಗಿ ಋಷಿ ಔರ್ವನ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದರು ಮತ್ತು ತಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವಂತೆ ವಿನಂತಿಸಿದರು. ಋಷಿ ಔರ್ವ ರಾಕ್ಷಸರ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಶಾಪವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿದರು, ಅವರು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಜನರನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೆ, ಅವರು ಶಕ್ತಿಯುತವಾಗಿದ್ದರೂ ಅವರೇ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ದೇವತೆಗಳು ಈ ಶಾಪವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ಈ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ರಾಕ್ಷಸರೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧರಾದರು. ರಾಕ್ಷಸರು ದೇವತೆಗಳ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ತಿಳಿದು ಭಯಗೊಂಡರು. ಅವರು ಹೋರಾಡಿದರೆ, ಅವರು ನಾಶವಾಗುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಚಿಂತಿತರಾದಾಗ, ರಾಕ್ಷಸ ದಾರುಕಾವು ತನಗೆ ಪಾರ್ವತಿ ದೇವಿಯಿಂದ ವರವಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದಳು, ಅದರ ಮೂಲಕ ಇಡೀ ಅರಣ್ಯವನ್ನು ತನಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ ಕಡೆ ಸಾಗಿಸಬಹುದು. ನಂತರ ಅವಳು ಇಡೀ ಅರಣ್ಯವನ್ನು ಸಾಗರದೊಳಗೆ ಸಾಗಿಸಿದಳು. ಋಷಿ ಔರ್ವನ ಶಾಪದಿಂದಾಗಿ, ರಾಕ್ಷಸರು ಭೂಮಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಲಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ನೀರಿನ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಾಡಿದರು. ಅವರು ನಾವಿಕ ಕಿರುಕುಳದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡರು. 

ರಾಕ್ಷಸರು ಜನರನ್ನು ಬಂಧಿಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿ ತಮ್ಮ ನಗರದಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಿಟ್ಟರು. ಆ ಜನರ ನಾಯಕ ಸುಪ್ರಿಯ, ಒಬ್ಬ ವೈಶ್ಯ ಮತ್ತು ಶಿವನ ಭಕ್ತ. ಪ್ರತಿನಿತ್ಯ ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ ಬೂದಿಯನ್ನು ಮೈಮೇಲೆ ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡು ರುದ್ರಾಕ್ಷ ಜಪಮಾಲೆಯನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಲು ವಿಫಲವಾದ ದಿನ, ಅವರು ಆ ದಿನ ಆಹಾರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುದಿಲ್ಲ.
ಜೈಲಿನೊಳಗೆ ಸುಪ್ರಿಯಾ ಪಾರ್ಥಿವ ಲಿಂಗದಲ್ಲಿ ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರು. ಇತರ ಕೈದಿಗಳಿಗೆ ಶಿವನ ಪಂಚಾಕ್ಷರಿ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಬೋಧಿಸಿದರು. ರಾಕ್ಷಸ ದಾರುಕನು ಸುಪ್ರಿಯಾಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದನು. ಶಿವನು ತನ್ನ ಭಕ್ತನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು, ದಾರುಕನನ್ನು ಪಾಶುಪತಾಸ್ತ್ರದಿಂದ ಸಂಹರಿಸಿದನು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಪುರಾಣಗಳು
dārukā hiṃdū purāṇada èraḍu pramukha pātragaḻa hèsaru:

dāruka (saṃskṛta: दारुक) kṛṣṇana sārathi èṃdu sūcisuttadè.

dārukā (saṃskṛta: दारुका) rākṣasiya hèsarannu sūcisuttadè.

sārathi dāruka 
mahākāvya mahābhāratavu dārukanannu kṛṣṇana sārathiyāgi citrisuttadè. rathavannu oḍisuvalli avaru asādhāraṇa kauśalyavannu hòṃdiddaru.  dārukanu tanna mitranāda śiśupālana maraṇada naṃtara dvārakāda melè dāḻi māḍidāga rāja śālvana bāṇagaḻiṃda hatanādanu. mahābhārata yuddhadalli dārukanu sātyakiya rathavannu oḍisidanu. sātyakiyu karṇanòḍanè horāḍidāga dārukanu sātyakiyannu rakṣisalu tanna pratibhè mattu kauśalyavannu aneka bāri baḻasidanu. śrī kṛṣṇanu bhūmiyiṃda kaṇmarèyāda naṃtara, dārukanu śrī kṛṣṇana rathada kudurègaḻu ākāśadalli hāruttā kaṇmarèyāguvudannu noḍidanu. yādava vaṃśada aṃtyakkū sākṣiyādaru, avanu yādavara aṃtyada baggè arjunanigè tiḻisidanu.

rākṣasa dāruka
śiva purāṇadalli rākṣasi dārukā mattu avaḻa pati dāruka èṃba rākṣasanannu òḻagòṃḍidè. avaru dārukavana èṃdu karèyalpaḍuva araṇyadalli vāsisuttiddaru. dārukā devatè pārvatiyiṃda varavannu paḍèdaḻu èṃdu heḻalāguttadè. dārukā devi pārvatiyiṃda varavannu paḍèdaḻu, idariṃdāgi avaḻu kāḍinalli èlligè hodarū ā bhāgavu maragaḻu mattu itara agatyagaḻiṃda tuṃbittu. ṛṣi aurvana āśraya paḍèda udātta janaru rākṣasariṃda bhayabhītarāgi ṛṣi aurvana āśraya paḍèdaru mattu tammannu rakṣisuvaṃtè vinaṃtisidaru. ṛṣi aurva rākṣasara melè òṃdu śāpavannu uccarisidaru, avaru bhūmiya melina janarannu kòllalu prayatnisidarè, avaru śaktiyutavāgiddarū avare kòllalpaḍuttārè. devatègaḻu ī śāpavannu tiḻidukòṃḍaru mattu ī avakāśavannu baḻasikòṃḍu rākṣasaròṃdigè yuddhakkè siddharādaru. rākṣasaru devatègaḻa uddeśavannu tiḻidu bhayagòṃḍaru. avaru horāḍidarè, avaru nāśavāguttārè. hīgè ciṃtitarādāga, rākṣasa dārukāvu tanagè pārvati deviyiṃda varavidè èṃdu heḻidaḻu, adara mūlaka iḍī araṇyavannu tanagè iṣṭavāda kaḍè sāgisabahudu. naṃtara avaḻu iḍī araṇyavannu sāgaradòḻagè sāgisidaḻu. ṛṣi aurvana śāpadiṃdāgi, rākṣasaru bhūmigè hiṃtirugalilla, ādarè nīrina melmaiyalli suttāḍidaru. avaru nāvika kirukuḻadalli tammannu tòḍagisikòṃḍaru. 

rākṣasaru janarannu baṃdhigaḻannāgi māḍi tamma nagaradalli baṃdhisiṭṭaru. ā janara nāyaka supriya, òbba vaiśya mattu śivana bhakta. pratinitya śivanannu pūjisi būdiyannu maimelè haccikòṃḍu rudrākṣa japamālèyannu dharisuttiddaru. śivanannu pūjisalu viphalavāda dina, avaru ā dina āhāravannu tègèdukòḻḻudilla.
jailinòḻagè supriyā pārthiva liṃgadalli śivanannu pūjisidaru. itara kaidigaḻigè śivana paṃcākṣari maṃtravannu bodhisidaru. rākṣasa dārukanu supriyāḻannu kòllalu prayatnisidanu. śivanu tanna bhaktanannu rakṣisalu, dārukanannu pāśupatāstradiṃda saṃharisidanu.

ullekhagaḻu

viki i-larniṃg‍nalli tayārisida lekhana
purāṇagaḻu
ದಾರುಕ