ವ್ಯಾಲೆಂಟಿನಾ ತೆರೆಷ್ಕೋವಾ (1937-). ಸೋವಿಯತ್ ರಷ್ಯದ ಪ್ರಪ್ರಥಮ ಮಹಿಳಾ ಅಂತರಿಕ್ಷಯಾತ್ರಿ.

ಜೀವನ 
ಪಶ್ಚಿಮ ರಷ್ಯದ ಯರಸ್ಲೊವ್ ಬಳಿಯ ಮಸ್ಲೆನಿಕೊವದಲ್ಲಿ 1937 ಮಾರ್ಚ್ 6ರಂದು ಜನಿಸಿದಳು. 1945ರಲ್ಲಿ ಶಾಲೆಗೆ ಸೇರಿ ಮುಂದೆ 1953ರಲ್ಲಿ ಶಾಲೆ ಬಿಟ್ಟು ಅಂಚೆ ಮೂಲಕ ಓದು ಮುಂದುವರಿಸಿದಳು. 18ನೆಯ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಜವಳಿ ಕಾರ್ಖಾನೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಈಕೆ ಯಂಗ್ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಲೀಗ್‌ನ ಸಕ್ರಿಯ ಸದಸ್ಯೆಯಾದಳು. ವಿಮಾನ ಚಾಲನೆಯಲ್ಲಿ ಅನುಭವವಿಲ್ಲದ ಈಕೆ ಕ್ರೀಡೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಪ್ಯಾರಾಶೂಟ್ ನೆಗೆತವನ್ನು ಕಲಿತುದಲ್ಲದೆ 125ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚುಬಾರಿ ಪ್ಯಾರಾಶೂಟಿನಿಂದ ನೆಗೆದು ಅನುಭವಗಳಿಸಿದಳು. ರಷ್ಯದ ಬಾಹ್ಯಾಂತರಿಕ್ಷಯಾತ್ರಿಗಳ ತರಬೇತಿ ಶಾಲೆಗೆ ಈಕೆ ಸ್ವಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಸೇರಿದಳು. ಬಾಹ್ಯಾಂತರಿಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಮಹಿಳೆ ಯೋಜನೆಗಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ಮಂದಿ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಮೊದಲು ಆರಿಸಲಾಯಿತು. ತರಬೇತು ನೀಡಿದ ಅನಂತರ ಆ ನಾಲ್ವರಲ್ಲಿ ಈಕೆಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಈಕೆ ವಾಸ್ತಾಕ್ 6 ಎಂಬ ಗಗನನೌಕೆಯಲ್ಲಿ 1963 ಜೂನ್ 16 ರಿಂದ 19ರವರೆಗೆ 70 ಗಂಟೆ 50 ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು 48 ಬಾರಿ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡಿದಳು; ಅಂದರೆ ಪ್ರತಿ 88 ನಿಮಿಷಗಳಿಗೊಂದಾವರ್ತಿ ಭೂಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡಿದಂತಾಯಿತು. ಆಕಾಶ ನೌಕೆಯ ಯಂತ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ವತಃನಿಯಂತ್ರಿಸಿದ ಈಕೆ ಗಗನನೌಕೆ ಮತ್ತೆ ಭೂವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ಕೂಡಲೆ ಪ್ಯಾರಾಶೂಟ್ ಮೂಲಕ ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯದ ಕಾಜ಼ಕ್‌ಸ್ತಾನದ ಕರಗಂಡ್‌ಗೆ 612 ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿ ಭೂ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದಳು. ಇದು ಇವಳ ಜೀವಿತದ ಮಹತ್ಸಾಧನೆ (1963 ಜೂನ್). ಸೋವಿಯತ್ ರಷ್ಯ ಇವಳಿಗೆ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ವೀರ ಮಹಿಳೆ ಎಂಬ ಬಿರುದು ನೀಡಿ ಸನ್ಮಾನಿಸಿತು. ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ ಈಕೆಗೆ ‘ಶಾಂತಿ’ ಬಂಗಾರ ಪದಕ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಿತು. ಗಗನಯಾತ್ರಿ ಆಂಡ್ರಿಯನ್ ಜಿ. ನಿಕೊಲೊಯೆವ್ ಇವಳ ಪತಿ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಅಂತರಿಕ್ಷಯಾನಿಗಳು
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
vyālèṃṭinā tèrèṣkovā (1937-). soviyat raṣyada praprathama mahiḻā aṃtarikṣayātri.

jīvana 
paścima raṣyada yaraslòv baḻiya maslènikòvadalli 1937 mārc 6raṃdu janisidaḻu. 1945ralli śālègè seri muṃdè 1953ralli śālè biṭṭu aṃcè mūlaka odu muṃduvarisidaḻu. 18nèya varṣadalli òṃdu javaḻi kārkhānèyalli kèlasakkè serida īkè yaṃg kamyunisṭ līg‌na sakriya sadasyèyādaḻu. vimāna cālanèyalli anubhavavillada īkè krīḍèya bhāgavāgi pyārāśūṭ nègètavannu kalitudalladè 125kkū hèccubāri pyārāśūṭiniṃda nègèdu anubhavagaḻisidaḻu. raṣyada bāhyāṃtarikṣayātrigaḻa tarabeti śālègè īkè svaicchèyiṃda seridaḻu. bāhyāṃtarikṣadalli soviyat mahiḻè yojanègāgi nālku maṃdi mahiḻèyarannu mòdalu ārisalāyitu. tarabetu nīḍida anaṃtara ā nālvaralli īkèyannu āykè māḍalāyitu. īkè vāstāk 6 èṃba gagananaukèyalli 1963 jūn 16 riṃda 19ravarègè 70 gaṃṭè 50 nimiṣagaḻalli bhūmiyannu 48 bāri pradakṣiṇè māḍidaḻu; aṃdarè prati 88 nimiṣagaḻigòṃdāvarti bhūpradakṣiṇè māḍidaṃtāyitu. ākāśa naukèya yaṃtragaḻannu svataḥniyaṃtrisida īkè gagananaukè mattè bhūvātāvaraṇakkè praveśisida kūḍalè pyārāśūṭ mūlaka madhya eṣyada kāzak‌stānada karagaṃḍ‌gè 612 kimī dūradalli bhū sparśisidaḻu. idu ivaḻa jīvitada mahatsādhanè (1963 jūn). soviyat raṣya ivaḻigè soviyat òkkūṭada vīra mahiḻè èṃba birudu nīḍi sanmānisitu. viśvasaṃsthè īkègè ‘śāṃti’ baṃgāra padaka nīḍi gauravisitu. gaganayātri āṃḍriyan ji. nikòlòyèv ivaḻa pati.

ullekhagaḻu 

aṃtarikṣayānigaḻu
maisūru viśvavidyānilaya viśvakośa
ವ್ಯಾಲೆಂಟಿನಾ ತೆರೆಷ್ಕೋವಾ