ಹಿಂದೂ ಮಹಾಕಾವ್ಯ ರಾಮಾಯಣದ ಕೆಲವು ರೂಪಾಂತರಗಳಲ್ಲಿ, ಮಾಯಾ ಸೀತಾ ( "ಭ್ರಮೆಯ ಸೀತಾ") ಅಥವಾ ಛಾಯಾ ಸೀತಾ ("ನೆರಳು ಸೀತಾ") ಎಂಬುದು ಸೀತಾ ದೇವತೆಯ ಭ್ರಮೆಯ ನಕಲು. ನಿಜವಾದ ಸೀತೆಯ ಬದಲಿಗೆ ಲಂಕಾದ ರಾಕ್ಷಸ-ರಾಜ ರಾವಣನಿಂದ  ಈಕೆ ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಳು.

ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ, ಸೀತೆ - ರಾಮನ ಪತ್ನಿ ( ಅಯೋಧ್ಯೆಯ ರಾಜಕುಮಾರ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣು ದೇವರ ಅವತಾರ ) - ರಾವಣನಿಂದ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟು ಲಂಕಾದಲ್ಲಿ ಸೆರೆಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟಳು. ಅವಳನ್ನು ರಾಮನಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುವವರೆಗೆ, ಅವಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡವನನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತಾನೆ. ಸೀತೆ ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾಳೆ (ಬೆಂಕಿಯ ಅಗ್ನಿಪರೀಕ್ಷೆ) ಅದರ ಮೂಲಕ ಅವಳು ರಾಮನಿಂದ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲು ತನ್ನ ಪರಿಶುದ್ಧತೆಯನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಮಹಾಕಾವ್ಯದ ಕೆಲವು ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ, ಅಗ್ನಿ -ದೇವರು ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ, ಅವಳು ಸೀತೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ರಾವಣನಿಂದ ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಳು ಮತ್ತು ಅವನ ಸೆರೆಯಲ್ಲಿ ನರಳುತ್ತಾಳೆ, ಆದರೆ ನಿಜವಾದ ಸೀತೆ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಅಡಗಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ, ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ಮತ್ತು ನಿಜವಾದ ಸೀತೆ ಮತ್ತೆ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಜ್ವಾಲೆಯಲ್ಲಿ ನಾಶವಾದಳು ಎಂದು ಕೆಲವು ಗ್ರಂಥಗಳು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದರೆ, ಇತರರು ಅವಳು ಹೇಗೆ ಆಶೀರ್ವದಿಸಲ್ಪಟ್ಟಳು ಮತ್ತು ಮಹಾಕಾವ್ಯದ ನಾಯಕಿ ದ್ರೌಪದಿ ಅಥವಾ ಪದ್ಮಾವತಿ ದೇವತೆಯಾಗಿ ಮರುಜನ್ಮ ಪಡೆದಳು ಎಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವು ಧರ್ಮಗ್ರಂಥಗಳು ಅವಳ ಹಿಂದಿನ ಜನ್ಮವನ್ನು ವೇದಾವತಿ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ, ರಾವಣನು ಕಿರುಕುಳ ನೀಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಮಾಯಾ ಸೀತಾಳ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಸೀತೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ - ರಾಮ-ಕೇಂದ್ರಿತ ಪಂಥಗಳ ಮುಖ್ಯ ದೇವತೆ - ರಾವಣನ ಅಪಹರಣದ ಸಂಚಿಗೆ ಬಲಿಯಾಗದಂತೆ ಮತ್ತು ಅವಳ ಶುದ್ಧತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತದೆ. ಇದೇ ರೀತಿಯ  ಸೀತಾ ಮತ್ತು ಇತರ ದೇವತೆಗಳ ಪರ್ಯಾಯಗಳು ಹಿಂದೂ ಪುರಾಣಗಳ ವಿವಿಧ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.

ರಾಮಾಯಣದ ಮೂಲ ಕಥಾವಸ್ತು 
ವಾಲ್ಮೀಕಿಯ ರಾಮಾಯಣ (೫ ರಿಂದ ೪ ನೇ ಶತಮಾನ ಬಿಸಿ‍ಇ) ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಮಿಥಿಲೆಯ ರಾಜಕುಮಾರಿಯಾದ ಸೀತೆಯು ಅಯೋಧ್ಯೆಯ ರಾಜಕುಮಾರ ರಾಮನನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಳು. ರಾಮನು ೧೪ ವರ್ಷಗಳ ವನವಾಸಕ್ಕೆ ಹೋಗವಾಗ, ಬಲವಂತವಾಗಿ ಸೀತೆ ಮತ್ತು ಅವನ ಸಹೋದರ ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಲಂಕಾದ ರಾಕ್ಷಸ-ರಾಜನಾದ ರಾವಣನು ಸೀತೆಯನ್ನು ಅಪಹರಿಸಲು ಸಂಚು ಹೂಡುತ್ತಾನೆ, ಮಾರೀಚನು ಮಾಂತ್ರಿಕ ಚಿನ್ನದ ಜಿಂಕೆಯಾಗಿ ( ಮಾಯಾ ಮೃಗ, ಭ್ರಮೆಯ ಜಿಂಕೆ) ರೂಪಾಂತರ ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ. ಅದು ಸೀತೆಯನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ದಂಡಕಾರಣ್ಯ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ವನವಾಸದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ರಾಮನು ಜಿಂಕೆಯನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿ ಅದನ್ನು ಸಂಹರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮಾಂತ್ರಿಕ ಜಿಂಕೆ ರಾಮನ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಸಹಾಯದ ಕರೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಸೀತೆ ಲಕ್ಷ್ಮಣನಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿ ರಾಮನಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಅವಳನ್ನು ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ರಾವಣನು ತಪಸ್ವಿಯ ವೇಷದಲ್ಲಿ ಬಂದು ಅವಳನ್ನು ಅಪಹರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ರಾವಣನನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ ರಾಮನು ಅವಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವವರೆಗೂ ಅವನು ಅವಳನ್ನು ಲಂಕಾದ ಅಶೋಕ ವಾಟಿಕಾ ತೋಪಿನಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸುತ್ತಾನೆ. ರಾಮನು ಸೀತೆಯ ಪರಿಶುದ್ಧತೆಯನ್ನು ಅನುಮಾನಿಸಿದಾಗ, ಅವಳು ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾಳೆ (ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆ). ಸೀತೆ ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಚಿತೆಯೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ತಾನು ರಾಮನಿಗೆ ನಿಷ್ಠಳಾಗಿದ್ದರೆ ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ತನಗೆ ಹಾನಿಯಾಗದಿರಲಿ ಎಂದು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾಳೆ. ತನ್ನ ಪರಿಶುದ್ಧತೆಯ ಪುರಾವೆಯಾಗಿ ಅಗ್ನಿದೇವನಾದ ಅಗ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ ಅವಳು ಪಾರಾಗಿ ಹೊರಬರುತ್ತಾಳೆ. ರಾಮನು ಸೀತೆಯನ್ನು ಮರಳಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಅಯೋಧ್ಯೆಗೆ ಹಿಂದಿರುಗುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ರಾಜ ಮತ್ತು ರಾಣಿಯಾಗಿ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.

ಅಭಿವೃದ್ಧಿ 

ಮಾಯಾ ಸೀತಾ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಅನ್ನು ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ "ಸೇರ್ಪಡೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಉದಾಹರಣೆ" ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೂರ್ಮ ಪುರಾಣ (  ೫೫೦-೮೫೦ ಸಿ‍ಇ) ಮಾಯಾ ಸೀತಾ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ಮೊದಲ ಪಠ್ಯವಾಗಿದೆ.  ರಾಮಾಯಣ ಕಥೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆ - ರಾವಣನಿಂದ ಸೀತೆಯ ಅಪಹರಣ - ರಾವಣನಿಂದ ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯ (ಅವಾಸ್ತವ ಸೀತೆ) ಅಪಹರಣದೊಂದಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಏತನ್ಮಧ್ಯೆ, ಸೀತೆಯನ್ನು ಅಗ್ನಿದೇವನಾದ ಅಗ್ನಿಯ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ವೈಷ್ಣವ (ವಿಷ್ಣು ಕೇಂದ್ರಿತ ಪಂಥ)ದಲ್ಲಿನ ಈ "ಪ್ರಮುಖ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ" ಸೀತೆಯ ಪರಿಶುದ್ಧತೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿತು. ರಾಮಾಯಣದ ಕೆಲವು ಆವೃತ್ತಿಗಳಾದ ಮಹಾಭಾರತ (೫ ರಿಂದ ೪ ನೇ ಶತಮಾನ ಬಿಸಿ‍ಇ), ವಿಷ್ಣು ಪುರಾಣ (೧ ನೇ ಶತಮಾನ ಬಿಸಿ‍ಇ-೪ ನೇ ಶತಮಾನ ಸಿ‍ಇ), ಹರಿವಂಶ (೧-೩೦೦ ಸಿ‍ಇ) ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಪುರಾಣಗಳು ( ಪುರಾಣ ಪ್ರತ್ಯಯವು ಇದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಪಠ್ಯವು ಈ ಪ್ರಕಾರದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ) ಸೀತೆಯ ಪರಿಶುದ್ಧತೆಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಿ. ಇದಕ್ಕೆ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತವಾಗಿ, ಕೆಲವು ನಂತರದ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಸೀತೆ ಮತ್ತು ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ಮತ್ತೆ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದ ಕಾರಣ, ಈ ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಕಳಂಕವಿಲ್ಲದ ಸೀತೆಯ ಮರಳುವಿಕೆಗೆ ಸಾಧನವಾಯಿತು.  ೧೨ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ರಾಮ ಭಕ್ತಿ ಚಳುವಳಿಯ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯೊಂದಿಗೆ, ಹಲವಾರು ಕೃತಿಗಳು ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ರಾಮನ ಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ರಾಮ-ಕೇಂದ್ರಿತ ಪಂಥಗಳ ಮುಖ್ಯ ದೇವತೆಯಾದ ಸೀತೆಯನ್ನು ರಾಕ್ಷಸ ರಾವಣನಿಂದ ಅಪಹರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವನ ಸೆರೆವಾಸವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಬೇಕಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವನ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಅಪವಿತ್ರಳಾಗುವುದನ್ನು ಭಕ್ತರು ಸಹಿಸಲಿಲ್ಲ.  ಮಾಯಾ ಸೀತಾ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ಸೀತೆಯನ್ನು ರಾವಣನ ಬಂಧನದಿಂದ ಮತ್ತು ಭ್ರಮೆಯ ಜಿಂಕೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಲೋಭನೆಗೆ ಒಳಗಾಗುವುದರಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಬದಲಾಗಿ, ಪಠ್ಯಗಳು ಭ್ರಮೆಯ ಸೀತೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತವೆ. ಅವರು ಭ್ರಮೆಯ ಜಿಂಕೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿನ ಭ್ರಮೆಯ ಜಿಂಕೆ,  ಮಾಯಾ ಸೀತಾ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗೆ ಸಹ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿರಬಹುದು.   

ಕೂರ್ಮ ಪುರಾಣ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮ ವೈವರ್ತ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ (೮೦೧-೧೧೦೦ ಸಿ‍ಇ) ಮಾಯಾ ಸೀತಾ ರೂಪವು ಮೊದಲು ಕಂಡುಬಂದರೂ, ಅಲ್ಲಿ ಸೀತೆಯ ಶುದ್ಧತೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅದು ಅಧ್ಯಾತ್ಮ ರಾಮಾಯಣವಾಗಿದೆ ( ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡ ಪುರಾಣದ ಒಂದು ಭಾಗ, ಸಿ. ೧೪ ನೇ ಶತಮಾನ),. ಕಥಾವಸ್ತುವಿನಲ್ಲಿ  ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಮಾಯಾ (ಭ್ರಮೆ) ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ನಿರೂಪಣೆಯ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದೆ. ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಗಳೆಂದರೆ ಮಾಯಾ ಸೀತಾ ಮತ್ತು ಮಾಯಾ ಮೃಗ (ಭ್ರಮೆಯ ಜಿಂಕೆ). ಅಧ್ಯಾತ್ಮ ರಾಮಾಯಣವು ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಾರಣಾಸಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದ್ದರೂ, ಇದು ರಾಮಾಯಣದ ಮಲಯಾಳಂ (ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ) ಮತ್ತು ಒರಿಯಾ (ಪೂರ್ವ ಭಾರತ) ನಿರೂಪಣೆಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿತು, ಆದರೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ತುಳಸಿದಾಸರ ರಾಮಚರಿತಮಾನಸದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿತು (ಸಿ. ೧೫೩೨-೧೬೨೩). 

ರಾಮಚರಿತಮಾನಸ ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತವೆ. ನಿಜವಾದ ಸೀತೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯೆಂದು ಯಾರಿಗೂ ತಿಳಿದಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ, ಸೀತೆಯ ಪರಿಶುದ್ಧತೆಯು ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು  ಸೀತೆ ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿದ್ದ "ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅವಮಾನದ ಕಳಂಕ" ವನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಪಠ್ಯವು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ . ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಮನು "ಸೀತೆ"ಗೆ ಕಟುವಾದ ಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದ್ದರಿಂದ ಪಾರಾದನು ಏಕೆಂದರೆ ಅವನಿಗೆ ತಾನು ಆರೋಪಿಸುತ್ತಿರುವ ಸುಳ್ಳು ಸೀತೆ ಎಂದು ಅವನಿಗೆ ತಿಳಿದಿದೆ. ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯಿಂದ ಆಕೆಯ ಪರಿಶುದ್ಧತೆ ಸಾಬೀತಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಸೀತೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅವಮಾನದಿಂದ ಪಾರಾಗುತ್ತಾಳೆ.  ರಾಮ ಮತ್ತು ಸೀತೆಯ ನೈತಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನವು ಮಾಯಾ ಸೀತಾ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. 

ಕಥೆಯ ಹಲವು ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ, ಸರ್ವಜ್ಞನಾದ ರಾಮನು ಸೀತೆಗೆ ಸನ್ನಿಹಿತವಾದ ಅಪಹರಣದ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದಿರುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅಂತಹ ಆವೃತ್ತಿಗಳು ರಾಮನ ದೈವಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತವೆ. ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಯಣ ರಾಮನನ್ನು ಮಾನವ ನಾಯಕನೆಂದು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. 

ದೇವಿ ಭಾಗವತ ಪುರಾಣ (೬ ನೇ-೧೪ ನೇ ಶತಮಾನ ಸಿ‍ಇ) ಮತ್ತು ಅದ್ಭುತ ರಾಮಾಯಣ,  (ಸಿ. ೧೪ ನೇ ಶತಮಾನ ಸಿ‍ಇ) ಜೊತೆಗೆ ಒರಿಯಾ ಕೃತಿಗಳಾದ ಬಲರಾಮ ದಾಸರ ಜಗಮೋಹನ ರಾಮಾಯಣ, ಉಪೇಂದ್ರರ ವೈದೇಹಿಶ ವಿಲಾಸ    ಮತ್ತು ಒರಿಯಾ ರಾಮಲೀಲಾ, ರಾಮಾಯಣದ ನಾಟಕೀಯ ಜಾನಪದ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ .

ದಂತಕಥೆ 

ಕೂರ್ಮ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ, ರಾವಣ ತನ್ನನ್ನು ಅಪಹರಿಸಲು ಬಂದಾಗ ಸೀತೆ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅಗ್ನಿ ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ - ಸೀತೆಯ ನಿಖರವಾದ ದ್ವಿಗುಣ - ಅವಳು ಸೀತೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸನಿಂದ ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾಳೆ. ಸೀತೆಯನ್ನು ಅಗ್ನಿಯು ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದರೆ, ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ಲಂಕಾದಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಯಾಗಿರುತ್ತಾಳೆ. ರಾವಣನ ಮರಣದ ನಂತರ, ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಾಗ, ಅಗ್ನಿಯು ನಿಜವಾದ ಕಲ್ಮಶವಿಲ್ಲದ ಸೀತೆಯನ್ನು ರಾಮನಿಗೆ ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಗುತ್ತಾಳೆ.   ಚೈತನ್ಯ ಚರಿತಾಮೃತ, ವೈಷ್ಣವ ಸಂತ ಚೈತನ್ಯ ಮಹಾಪ್ರಭು (೧೪೮೬-೧೫೩೩), ಕೃಷ್ಣದಾಸ ಕವಿರಾಜ (ಬಿ. ೧೪೯೬) ಅವರ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ ಕೂರ್ಮ ಪುರಾಣ ಕಥೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ. ಮಧುರೈನಲ್ಲಿ ಚೈತನ್ಯ, ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ರಾಮ ಭಕ್ತನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ರಾವಣನ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ "ಸೀತಾ ಮಾತೆ, ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಅದೃಷ್ಟದ ದೇವತೆ" ಕಲುಷಿತಳಾದಳು ಎಂದು ತಿಳಿದ ನಂತರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ನೊಂದುಕೊಂಡನು ಮತ್ತು ಆಹಾರವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುತ್ತಾನೆ. ಸೀತೆಯ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ರೂಪವನ್ನು ರಾಕ್ಷಸನು ಮುಟ್ಟಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸಂತನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯನ್ನು ರಾವಣನು ಒಯ್ದನು ಎಂದು ತಿಳಿದು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಸಮಾಧಾನಗೊಳ್ಳುತಾನೆ ಮತ್ತು ಆಹಾರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಚೈತನ್ಯನು ನಂತರ ರಾಮೇಶ್ವರಂಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಾನೆ, ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ಕೂರ್ಮ ಪುರಾಣವನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಲು ಅಧಿಕೃತ ಪುರಾವೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಕೂರ್ಮ ಪುರಾಣದ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯೊಂದಿಗೆ ಮಧುರೈಗೆ ಹಿಂದಿರುಗುತ್ತಾನೆ. ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ.  

ಕೂರ್ಮ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯು ರಕ್ಷಕನಾಗಿದ್ದರೆ, ರಾಮ-ಕೇಂದ್ರಿತ ಅಧ್ಯಾತ್ಮ ರಾಮಾಯಣವು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಸರ್ವಜ್ಞನಾದ ರಾಮನೊಂದಿಗೆ ಸೂತ್ರಧಾರನಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ. ರಾಮನು ರಾವಣನ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ತಿಳಿದಿದ್ದಾನೆ ಮತ್ತು ರಾವಣನನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿ ಗುಡಿಯೊಳಗೆ ಹೋಗಿ ಒಂದು ವರ್ಷ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಮರೆಯಾಗಿ ವಾಸಿಸಲು ಸೀತೆಯನ್ನು ಗುಡಿಸಲಿನ ಹೊರಗೆ ತನ್ನ ಛಾಯಾ (ನೆರಳು) ಇರಿಸಲು ಆದೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ. ರಾವಣನ ಮರಣದ ನಂತರ, ಅವಳು ಮತ್ತೆ ಅವನೊಂದಿಗೆ ಒಂದಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಸೀತೆ  ಅದನ್ನು ಪಾಲಿಸುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಅವಳ ಭ್ರಮೆ ರೂಪವಾದ ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯ ವಶದ ನಂತರ, ರಾಮನು ಸೀತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ದುಃಖಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯೇ ಅಪಹರಣಕ್ಕೊಳಗಾಗಿದ್ದಾಳೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರಿತೇ ರಾಮನು ದುಃಖಿಸುತ್ತಾನೆಯೇ ಅಥವಾ ಮರೆತುಬಿಡುತ್ತಾನೆಯೇ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ. ರಾವಣನ ಮರಣದ ನಂತರ, ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಅಗ್ನಿಯು ಸೀತೆಯನ್ನು ಪುನಃ ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ರಾವಣನ ವಿನಾಶವನ್ನು ತರಲು ರಾಮನು ಭ್ರಮೆಯ ಸೀತೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಆ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ನಿಜವಾದ ಸೀತೆ ರಾಮನ ಬಳಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾನೆ.  ಅಧ್ಯಾತ್ಮ ರಾಮಾಯಣದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾದ ರಾಮಚರಿತಮಾನಸ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅಗ್ನಿ ಪರಿಷ್ಕ ನಿರೂಪಣೆಯು ದೀರ್ಘವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯನ್ನು ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ನಾಶಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.  ಭಾನುಭಕ್ತ ಆಚಾರ್ಯ (೧೮೧೪-೧೮೬೮) ನೇಪಾಳಿ ಭಾನುಭಕ್ತ ರಾಮಾಯಣವು ರಾಮನು ಪವಿತ್ರ ಕುಶಾ ಹುಲ್ಲಿನಿಂದ ಭ್ರಮೆಯ ಸೀತೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಸೀತೆಯನ್ನು ಅಗ್ನಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ, ಹುಲ್ಲಿನ ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ಬೂದಿಯಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಾಳೆ. ನಿಜವಾದ ಸೀತೆ ಪ್ರಪಂಚದ ಮುಂದೆ ಮತ್ತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ.  ರಮಾನಂದ್ ಸಾಗರ್ ಅವರ ಜನಪ್ರಿಯ ಭಾರತೀಯ ದೂರದರ್ಶನ ಸರಣಿ ರಾಮಾಯಣ (೧೮೮೭-೮೮) ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ದೃಶ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ಸೀತೆಯನ್ನು ಬದಲಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ವಿನಿಮಯದ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಿಸಲು ಪೂರ್ವಕಥೆಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತದೆ. 

ಬ್ರಹ್ಮ ವೈವರ್ತ ಪುರಾಣ  ಮತ್ತು ದೇವಿ ಭಾಗವತ ಪುರಾಣ ನಿರೂಪಣೆಗಳು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಹೋಲುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ನಂತರ ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತವೆ. ದೇವಿ ಭಾಗವತ ಪುರಾಣವು ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ: ಅಗ್ನಿಯು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ವೇಷದಲ್ಲಿ ರಾಮನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು, ರಾಮನು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ಜನ್ಮದ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ಮತ್ತು ರಾವಣನನ್ನು ವಧಿಸುವಾಗ ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ರಾಮನನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸಲು ದೇವರುಗಳಿಂದ ಕಳುಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟನೆಂದು ತಿಳಿಸುತ್ತಾನೆ. ಸೀತೆಯನ್ನು ರಾವಣ ಅಪಹರಿಸಿ ಅವನ ಅವನತಿಗೆ ಕಾರಣಳಾದಳು. ಅಗ್ನಿಯು ರಾಮನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಸೀತೆಯನ್ನು ತನಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸುವಂತೆ ಮತ್ತು ಅವಳನ್ನು ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯೊಂದಿಗೆ ಬದಲಿಸುವಂತೆ ವಿನಂತಿಸುತ್ತಾನೆ;. ರಾವಣನ ವಿನಾಶದ ನಂತರ ಸೀತೆಯು ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮೂಲಕ ತನ್ನ ಪರಿಶುದ್ಧತೆಯನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಲು ಕೇಳಿದಾಗ, ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ನಿಜವಾದ ಸೀತೆಯೊಂದಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಅಗ್ನಿಯು ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ವಹಿಸಿ ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ, ಅವಳು ಮೂಲ ಸೀತೆಯಂತೆಯೇ ಕಾಣುತ್ತಾಳೆ. ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ಮತ್ತು ಸೀತೆ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯು ನಿಜವಾದ ಸೀತೆಯೊಂದಿಗೆ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುತ್ತಾನೆ, ಸೀತೆಯ ಬದಲಿ ರಹಸ್ಯವಾಗಿ ಉಳಿಯಬೇಕು, ಲಕ್ಷ್ಮಣನಿಗೂ ತಿಳಿಯಬಾರದು ಎಂಬ ಭರವಸೆಯನ್ನು ರಾಮನಿಂದ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ಭ್ರಮೆಯ ಜಿಂಕೆಗಾಗಿ ಹಾತೊರೆಯುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಳು. ಯೋಜನೆಯಂತೆ, ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ಮಾಯವಾದಳು ಮತ್ತು ನಿಜವಾದ ಸೀತೆ ಹೊರಬರುತ್ತಾಳೆ.  

ರಾಮನು ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಯುವ ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದಾಗ, ಅವಳು - ಅವಳ ಅನಿಶ್ಚಿತ ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತಿತಳಾದಳು - ಅವಳು ಈಗ ಏನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ರಾಮ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವರು ಪುಷ್ಕರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಲು ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ತಪಸ್ಸಿನ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅವಳು ಸ್ವರ್ಗಲಕ್ಷ್ಮಿ ("ಸ್ವರ್ಗದ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ") ಆಗುತ್ತಾಳೆ ಎಂದು ಭವಿಷ್ಯ ನುಡಿಯುತ್ತಾರೆ. ಆಕೆಯ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಶಿವನು ಸಂತುಷ್ಟನಾಗಿ ಆಕೆ ಬಯಸಿದ ವರವನ್ನು ನೀಡುವುದಾಗಿ ಭರವಸೆ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ಮೂರು ಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಸ್ವರ್ಗಲಕ್ಷ್ಮಿಯಾಗಿ ರೂಪಾಂತರಗೊಂಡ ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ತನಗೆ ಪತಿ ಸಿಗಲಿ ಎಂದು ಐದು ಬಾರಿ ಉದ್ವೇಗದಿಂದ ಪುನರಾವರ್ತಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಐದು ಗಂಡಂದಿರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪಾಂಚಾಳ ರಾಜಕುಮಾರಿ ದ್ರೌಪದಿಯಾಗಿ ಜನಿಸುತ್ತಾಳೆ ಎಂದು ಶಿವ ಅವಳನ್ನು ಆಶೀರ್ವದಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮಹಾಭಾರತದ ನಾಯಕಿ ದ್ರೌಪದಿ ದ್ರುಪದ (ಪಾಂಚಾಲ ರಾಜ) ಯಜ್ಞದ (ಅಗ್ನಿ ತ್ಯಾಗ) ಜ್ವಾಲೆಯಿಂದ ಜನಿಸಿದಳು ಮತ್ತು ನಂತರ ಐದು ಪಾಂಡವ ಸಹೋದರರು, ಕುರು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪತ್ನಿಯಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಹಿಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ವೇದವತಿಯಾಗಿದ್ದಳು. ಅವಳು ರಾವಣನಿಂದ ಅತ್ಯಾಚಾರದ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೊಳಗಾಗುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ರಾವಣನ ನಾಶಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತಾಳೆ ಎಂದು ಪಠ್ಯವು ಘೋಷಿಸುತ್ತದೆ. ಅವಳು ಮೂರು ಯುಗಗಳಲ್ಲಿ (ಯುಗಗಳು; ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳ ಚಕ್ರವು ಪುನರಾವರ್ತನೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ) - ಸತ್ಯಯುಗದಲ್ಲಿ ವೇದಾವತಿ, ತ್ರೇತಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ಮತ್ತು ದ್ವಾಪರ ಯುಗದಲ್ಲಿ ದ್ರೌಪದಿ. ಹೀಗೆ  ಅವಳು  ತ್ರಿಹಯಾನಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾಳೆ . 
ತಮಿಳು ಪಠ್ಯ ಶ್ರೀ ವೆಂಕಟಾಚಲ ಮಹಾತ್ಯಂ ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯನ್ನು ವೇದಾವತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಆಕೆಯ ಮುಂದಿನ ಜನ್ಮ ಪದ್ಮಾವತಿ, ದ್ರೌಪದಿ ಅಲ್ಲ. ರಾವಣ ವೇದಾವತಿಯನ್ನು ಹಿಂಸಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ ನಂತರ, ಅವಳು ಅವನ ಕುಲವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವಳು ಎಂದು ಶಪಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಅಗ್ನಿಯ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾಳೆ. ಅಗ್ನಿಯು ಅವಳನ್ನು ಸಾಂತ್ವನಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಅವಳಿಗೆ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಅವಳ ಪ್ರತೀಕಾರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಅವಕಾಶವನ್ನೂ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ರಾವಣನಿಂದ ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಡಲು ಹೊರಟಿರುವ ವೇದಾವತಿಯನ್ನು ಸೀತೆಯ ವೇಷದಲ್ಲಿಟ್ಟು ತನ್ನ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ನಿಜವಾದ ಸೀತೆಯನ್ನು ಬಚ್ಚಿಡುತ್ತಾನೆ. ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ವೇದಾವತಿಯು ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯು ಸೀತೆ ಮತ್ತು ವೇದಾವತಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಹೊರಬರುತ್ತಾನೆ. ಇಬ್ಬರು ಸೀತೆಯರನ್ನು ನೋಡಿ ರಾಮನು ದಿಗ್ಭ್ರಮೆಗೊಂಡನು. ನಿಜವಾದ ಸೀತೆ ರಾಮನಿಗೆ ವೇದಾವತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಅಪಹರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಲಂಕಾದಲ್ಲಿ ಸೆರೆವಾಸವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದಳು ಎಂದು ತಿಳಿಸುತ್ತಾಳೆ. ವೇದಾವತಿಯನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಲು ಅವಳು ರಾಮನನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತಾಳೆ, ಆದರೆ ಈ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಳೇ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನು ಹೊಂದುವ ತನ್ನ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ರಾಮ ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ (ಪ್ರಸ್ತುತ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮ ಯುಗ), ಅವನು ವೆಂಕಟೇಶ್ವರನಾಗಿ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಾಗ, ವೇದಾವತಿಯು ಪದ್ಮಾವತಿಯಾಗಿ ಜನಿಸುತ್ತಾಳೆ, ಅವಳನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗುತ್ತೇನೆ ಎಂದು ವೆಂಕಟೇಶ್ವರ ಭರವಸೆ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ಸಂಸ್ಕೃತ ಪಠ್ಯಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಅಗ್ನಿಯು ಇಡೀ ವಿಷಯವನ್ನು ಯೋಜಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಸೀತೆ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವನೊಂದಿಗೆ ಪಿತೂರಿ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಆದರೆ ಬದಲಿ ಸೀತೆಯ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಸಹ ಕಾಪಾಡುತ್ತಾಳೆ. 

ಮಲಯಾಳಂ ಅಧ್ಯಾತ್ಮ ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ ತುಂಚತ್ತು ಎಝುತಾಚನ್ (೧೬ ನೇ ಶತಮಾನ), ವೇದಾವತಿ - ಸೀತೆಯ ವೇಷ - ನಂತರದ ಅಡುಗೆಮನೆಯ ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ಸೀತೆಯ ಮುಂದೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಸೀತೆಯ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ತನ್ನನ್ನುಅಪಹರಿಸಲು ಸ್ವಯಂಸೇವಳಾಗುತ್ತಾಳೆ. ವೇದಾವತಿಯ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಸೀತೆ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಅಡಗಿ ಅಗ್ನಿಯ ರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ನಂತರ ಸೀತೆಯು ರಾಮನೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಒಂದಾದಾಗ, ವೇದಾವತಿಯು ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಲು ಆಶೀರ್ವಾದಕ್ಕೊಳಗಾಗುತ್ತಾಳೆ. 

ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ, ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಮೊದಲು ಸೀತೆಯು ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತಾಳೆ. ರಾಮನ ಭಕ್ತನಾದ ವಾನರ-ದೇವರು ಹನುಮಂತನನ್ನು ರಾಮನು ಸೀತೆಯನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಕಳುಹಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅವಳು ಲಂಕಾದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ರಾಮಾಯಣವು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅವಳು ಅವನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಸುಂಡ್‌ನ ಶ್ರೀ ಸಂಕಟ್ ಮೋಚನ್ ಹನುಮಾನ್ ಚರಿತ್ ಮಾನಸ್ (೧೯೯೮), ತುಳಸಿದಾಸರಿಗೆ ಮತ್ತು ಹನುಮಂತನಿಗೆ ಅರ್ಪಿತವಾದ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯವು ಮಾಯಾ ಸೀತಾ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಹನುಮಂತನು ಸುಳ್ಳು ಸೀತೆಯೊಂದಿಗೆ ಅಂತಹ ಭಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೇಗೆ ಸಂವಹನ ನಡೆಸುತ್ತಾನೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಎತ್ತುತ್ತದೆ. ಮಹಾನ್ ಭಕ್ತನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಲು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಸೆರೆಯಲ್ಲಿ ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸೀತೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ.

ದೈವಿಕ ದ್ವಿತ್ವ: ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವಗಳು 
ರಾಮಾಯಣ ರೂಪಾಂತರಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾದ ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯ ಕಥೆಯು ಮೂಲದಿಂದ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ಮೊದಲು ಮಹಾಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ರಾಮ ಮತ್ತು ರಾವಣರ ನಡುವಿನ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ, ಇಂದ್ರಜಿತ್ - ರಾವಣನ ಮಗ - ಭ್ರಮೆಯ ಸೀತೆಯನ್ನು ( ಮಾಯಾ ಸೀತೆ ) ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ರಾಮನ ಸೈನ್ಯದ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸುವ ಯುದ್ಧ ತಂತ್ರವಾಗಿ ರಾಮನ ಸೇನಾಪತಿ ಹನುಮಂತನ ಮುಂದೆ ಅವಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತಾನೆ. ಮೂರ್ಖನಾದ ಹನುಮಂತನು ಅದನ್ನು ರಾಮನಿಗೆ ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಸಹ ಸುದ್ದಿಯಿಂದ ಹತಾಶೆಗೊಂಡನು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇದು ಇಂದ್ರಜಿತ್‌ನ ಭ್ರಮೆ ಎಂದು ಅವರು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.   ಮಹಾಕಾವ್ಯದ ನಂತರದ ಪ್ರಕ್ಷೇಪಣದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಬದಲಿ ಸೀತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ರಾಮಾಯಣದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ,ರಾಮನು ಸೀತೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದ ನಂತರ ಅವಳ ಪರಿಶುದ್ಧತೆಯನ್ನು ಅವನ ಪ್ರಜೆಗಳು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದಾಗ.  ಸೀತೆಯ ಸ್ವರ್ಣ ಚಿತ್ರವು ತ್ಯಾಗದಲ್ಲಿ ರಾಮನ ಪರವಾಗಿರಲು ಸೀತೆಯ ಸುವರ್ಣ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, 

ಆನಂದ ರಾಮಾಯಣವು ರಾವಣನಿಂದ ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಆದರೆ ಸೀತೆಯ ರಜತಮೋಮಯಿ ಛಾಯಾ (" ರಜಸ್ ಮತ್ತು ತಮಸ್ ಅಂಶಗಳ ನೆರಳು") ಎಂಬ ಭ್ರಮೆಯ ಸೀತೆಯನ್ನೂ ಹೊಂದಿದೆ, ಆಕೆಯನ್ನು ರಾಮನು ಸತ್ವ-ರೂಪ (" ಸತ್ವ ರೂಪ" ದಲ್ಲಿ ತ್ಯಜಿಸಿದನು. ") - ನಿಜವಾದ ಸೀತೆ - ಹಿಂದೂ ಹೆಂಡತಿಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸ್ಥಳವಾದ ಆಕೆಯ ಗಂಡನ ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.  ಕಂಬನ್‌ನ ರಾಮಾವತಾರಂ ( ೧೨ನೇ ಶತಮಾನ) ರಾವಣನ ಸಹೋದರಿಯಾದ ಶೂರ್ಪನಖಾ ರಾಮನನ್ನು ಮೋಹಿಸಲು ಸೀತೆಯನ್ನು ಯಾಮಾರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆದರೆ ಅವಳ ಕುತಂತ್ರವನ್ನು ಅವನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ.  ೧೪ ನೇ ಶತಮಾನದ ನೇಪಾಳಿ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ, ಶೂರ್ಪನಖಾ ಸೀತೆಯ ವೇಷವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾಳೆ, ಆದರೆ ರಾಮನು ಅವಳ ನೋಟದಿಂದ ಮೂರ್ಖನಾಗುತ್ತಾನೆ. ನಿಜವಾದ ಸೀತೆಯೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಾಗ, ರಾಮನು ಗೊಂದಲಕ್ಕೊಳಗಾಗುತ್ತಾನೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಲಕ್ಷ್ಮಣನು ಇಬ್ಬರು ಸೀತೆಯರನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ನಿಜವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ನಿರ್ಣಯಿಸುತ್ತಾನೆ.  ಅಪಹರಣಕ್ಕೊಳಗಾದ ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿರುವಾಗ ಶಿವನ ಹೆಂಡತಿಯಾದ ಸತಿ ದೇವಿಯು ಸೀತೆಯ ವೇಷದಲ್ಲಿ ರಾಮನನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾಳೆ ಎಂದು ರಾಮಚರಿತಮಾನಸ್ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ರಾಮನು ಅವಳ ವೇಷವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾನೆ. ಅವಳ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಕೋಪಗೊಂಡ ಶಿವ ಅವಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುತ್ತಾನೆ. 

ರಾಮಾಯಣದ ಕೆಲವು ರೂಪಾಂತರಗಳಲ್ಲಿ, ಇತರ ಪಾತ್ರಗಳು ರಾವಣನಿಂದ ತಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬದಲಿಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ. ರಾವಣನು ಒಮ್ಮೆ  ಶಿವನಿಂದ ಪಾರ್ವತಿಯನ್ನು ವರವಾಗಿ ಕೇಳುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಮಿಳು ಪಠ್ಯವು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ವಿಷ್ಣು - ಋಷಿಯಂತೆ ವೇಷ ಧರಿಸಿ - ಶಿವನು ತನಗೆ ಭ್ರಮೆಯ ಪಾರ್ವತಿಯನ್ನು ನೀಡಿದನೆಂದು ನಂಬುವಂತೆ ರಾವಣನನ್ನು ಭ್ರಮಿಸುತ್ತಾನೆ. ರಾವಣನು ಪಾರ್ವತಿಯನ್ನು ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಶಿವನಿಗೆ ನಿಜವಾದ ಪಾರ್ವತಿಯನ್ನು ನೀಡುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಲು ಮತ್ತೆ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ವಹಿಸುತ್ತಾನೆ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಶಿವನು ಭ್ರಮೆಯ ಪಾರ್ವತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೆ, ಅವನು ಅದನ್ನು ನಿಜವೆಂದು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಅವಳೊಂದಿಗೆ ಲಂಕೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತಾನೆ.  ಮಲಯ ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ, ರಾವಣನು ರಾಮನ ತಾಯಿಯ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣು ಹಾಕುತ್ತಾನೆ, ಆದರೆ ಅವಳು ಕಪ್ಪೆಯನ್ನು ತನ್ನ ಪ್ರತಿರೂಪವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ರಾವಣನ ಹೆಂಡತಿಯಾಗಲು ಈ ಬಾಡಿಗೆ ತಾಯಿಯನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತಾಳೆ. 

ಇತರ ದೈವಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಬಾಡಿಗೆದಾರರನ್ನು ನೇಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ, ಸತಿಯು ಶಿವನನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಿದಾಗ ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ಬೆಂಕಿ ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಪಾರ್ವತಿಯಾಗಿ ಮರುಜನ್ಮ ಪಡೆದು ಮತ್ತೆ ಶಿವನ ಸಂಗಾತಿಯಾಗುತ್ತಾಳೆ. ನಂತರದ ಸಂಸ್ಕೃತ ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ, ಸತಿಯು ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ಸುಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಬಾಡಿಗೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾಳೆ, ಆದರೆ ನಿಜವಾದ ಸತಿಯು ಪಾರ್ವತಿಯಾಗಿ ಮರುಜನ್ಮ ಪಡೆಯುತ್ತಾಳೆ.  ಮಹಾಭಾರತದಲ್ಲಿ, ಸ್ವಾಹಾ ದೇವಿಯು ಸಪ್ತಋಷಿಗಳ (ಏಳು ಮಹಾನ್ ಋಷಿಗಳು) ಆರು ಪತ್ನಿಯರ ರೂಪವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ಅವರೊಂದಿಗೆ ಅಗ್ನಿಯು ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಅವನೊಂದಿಗೆ ಸಂಭೋಗವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾಳೆ. ನಂತರ, ಸ್ವಾಹಾ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗುತ್ತಾಳೆ. 

ಇತರ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳು ಸಹ ನಾಯಕರನ್ನು ನೋವಿನಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲು ಬಾಡಿಗೆದಾರರನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ನಾಸ್ಟಿಕ್ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಜೀಸಸ್ ಬದಲಿಗೆ ಶಿಲುಬೆಗೇರಿಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ಸೈರೆನ್ನ ಸೈಮನ್ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ಧರ್ಮದ್ರೋಹಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಗ್ರೀಕ್ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ "ದೈವಿಕ ದ್ವಿತ್ವ" ವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.  ಟ್ರೋಜನ್ ವಾರ್ ಸಾಹಸಗಾಥೆಯ ಕೆಲವು ಪುನರಾವರ್ತನೆಗಳಲ್ಲಿ, ಟ್ರಾಯ್‌ನ ಫ್ಯಾಂಟಮ್ ಹೆಲೆನ್ ಅನ್ನು ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಅಪಹರಿಸುತ್ತಾನೆ, ಅದು ಮಹಾ ಯುದ್ಧವನ್ನು ತರುತ್ತದೆ. ರಾವಣನಿಂದ ಮಾಯಾ ಸೀತೆಯ ಅಪಹರಣದ ಕಥೆಗೆ ಇವೆಲ್ಲಾ ಸಮಾನಾಂತರವಾದ ಕಥೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

 ಪುಸ್ತಕಗಳು

 
 
[[ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations]]

ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ರಾಮಾಯಣದ ಪಾತ್ರಗಳು
ರಾಮಾಯಣ
hiṃdū mahākāvya rāmāyaṇada kèlavu rūpāṃtaragaḻalli, māyā sītā ( "bhramèya sītā") athavā chāyā sītā ("nèraḻu sītā") èṃbudu sītā devatèya bhramèya nakalu. nijavāda sītèya badaligè laṃkāda rākṣasa-rāja rāvaṇaniṃda  īkè apaharisalpaṭṭaḻu.

rāmāyaṇadalli, sītè - rāmana patni ( ayodhyèya rājakumāra mattu viṣṇu devara avatāra ) - rāvaṇaniṃda vaśapaḍisikòḻḻalpaṭṭu laṃkādalli sèrèhiḍiyalpaṭṭaḻu. avaḻannu rāmaniṃda rakṣisuvavarègè, avaḻannu vaśapaḍisikòṃḍavanannu kòlluttānè. sītè agni parīkṣègè òḻagāguttāḻè (bèṃkiya agniparīkṣè) adara mūlaka avaḻu rāmaniṃda òppikòḻḻuva mòdalu tanna pariśuddhatèyannu sābītupaḍisuttāḻè. mahākāvyada kèlavu āvṛttigaḻalli, agni -devaru māyā sītèyannu sṛṣṭisuttānè, avaḻu sītèya sthānavannu paḍèdukòḻḻuttāḻè mattu rāvaṇaniṃda apaharisalpaṭṭaḻu mattu avana sèrèyalli naraḻuttāḻè, ādarè nijavāda sītè bèṃkiyalli aḍagikòḻḻuttāḻè. agni parīkṣèyalli, māyā sītè mattu nijavāda sītè mattè sthaḻagaḻannu vinimaya māḍikòḻḻuttārè. māyā sītè agni parīkṣèya jvālèyalli nāśavādaḻu èṃdu kèlavu graṃthagaḻu ullekhisidarè, itararu avaḻu hegè āśīrvadisalpaṭṭaḻu mattu mahākāvyada nāyaki draupadi athavā padmāvati devatèyāgi marujanma paḍèdaḻu èṃdu vivarisuttārè. kèlavu dharmagraṃthagaḻu avaḻa hiṃdina janmavannu vedāvati èṃdu ullekhisuttavè, rāvaṇanu kirukuḻa nīḍalu prayatnisuttānè.

māyā sītāḻa parikalpanè sītèyannu rakṣisuttadè - rāma-keṃdrita paṃthagaḻa mukhya devatè - rāvaṇana apaharaṇada saṃcigè baliyāgadaṃtè mattu avaḻa śuddhatèyannu kāpāḍuttadè. ide rītiya  sītā mattu itara devatègaḻa paryāyagaḻu hiṃdū purāṇagaḻa vividha kathègaḻalli kaṃḍubaruttavè.

rāmāyaṇada mūla kathāvastu 
vālmīkiya rāmāyaṇa (5 riṃda 4 ne śatamāna bisi‍i) māyā sītèyannu ullekhisuvudilla. mithilèya rājakumāriyāda sītèyu ayodhyèya rājakumāra rāmanannu vivāhavādaḻu. rāmanu 14 varṣagaḻa vanavāsakkè hogavāga, balavaṃtavāgi sītè mattu avana sahodara lakṣmaṇana jòtèyalli hoguttārè. laṃkāda rākṣasa-rājanāda rāvaṇanu sītèyannu apaharisalu saṃcu hūḍuttānè, mārīcanu māṃtrika cinnada jiṃkèyāgi ( māyā mṛga, bhramèya jiṃkè) rūpāṃtara hòṃduttānè. adu sītèyannu ākarṣisuttadè. daṃḍakāraṇya araṇyadalli vanavāsadalliddāga, rāmanu jiṃkèyannu hiṃbālisi adannu saṃharisuttānè. māṃtrika jiṃkè rāmana dhvaniyalli sahāyada karè nīḍuttadè. sītè lakṣmaṇanalligè hogi rāmanigè sahāya māḍuvaṃtè òttāyisuttāḻè. lakṣmaṇa avaḻannu òṃṭiyāgi biḍuttānè. rāvaṇanu tapasviya veṣadalli baṃdu avaḻannu apaharisuttānè. yuddhadalli rāvaṇanannu saṃharisuva rāmanu avaḻannu rakṣisuvavarègū avanu avaḻannu laṃkāda aśoka vāṭikā topinalli baṃdhisuttānè. rāmanu sītèya pariśuddhatèyannu anumānisidāga, avaḻu agni parīkṣègè òḻagāguttāḻè (agni parīkṣè). sītè uriyuttiruva citèyòḻagè praveśisi tānu rāmanigè niṣṭhaḻāgiddarè bèṃkiyiṃda tanagè hāniyāgadirali èṃdu ghoṣisuttāḻè. tanna pariśuddhatèya purāvèyāgi agnidevanāda agniyòṃdigè avaḻu pārāgi hòrabaruttāḻè. rāmanu sītèyannu maraḻi svīkarisuttānè mattu ayodhyègè hiṃdiruguttānè. alli avarigè rāja mattu rāṇiyāgi paṭṭābhiṣeka naḍèyuttadè.

abhivṛddhi 

māyā sītā parikalpanèyannu annu rāmāyaṇadalli "serpaḍèya pramukha udāharaṇè" èṃdu parigaṇisalāgidè. kūrma purāṇa (  550-850 si‍i) māyā sītā kāṇisikòṃḍa mòdala paṭhyavāgidè.  rāmāyaṇa kathèya pramukha ghaṭanè - rāvaṇaniṃda sītèya apaharaṇa - rāvaṇaniṃda māyā sītèya (avāstava sītè) apaharaṇadòṃdigè badalāyisalāyitu. etanmadhyè, sītèyannu agnidevanāda agniya āśrayadalli rakṣisalāgidè. vaiṣṇava (viṣṇu keṃdrita paṃtha)dallina ī "pramukha saiddhāṃtika bèḻavaṇigè" sītèya pariśuddhatèyannu rakṣisitu. rāmāyaṇada kèlavu āvṛttigaḻāda mahābhārata (5 riṃda 4 ne śatamāna bisi‍i), viṣṇu purāṇa (1 ne śatamāna bisi‍i-4 ne śatamāna si‍i), harivaṃśa (1-300 si‍i) mattu halavāru purāṇagaḻu ( purāṇa pratyayavu idannu sūcisuttadè. paṭhyavu ī prakārada bhāgavāgidè) sītèya pariśuddhatèyannu praśnisuvudannu tappisalu agni parīkṣèyannu saṃpūrṇavāgi biṭṭubiḍi. idakkè vyatiriktavāgi, kèlavu naṃtarada āvṛttigaḻalli sītè mattu māyā sītè mattè sthaḻagaḻannu badalāyisida kāraṇa, ī agni parīkṣèyu kaḻaṃkavillada sītèya maraḻuvikègè sādhanavāyitu.  12 ne śatamānadalli rāma bhakti caḻuvaḻiya janapriyatèyòṃdigè, halavāru kṛtigaḻu māyā sītèya parikalpanèyannu aḻavaḍisikòṃḍivè. rāmana patni mattu rāma-keṃdrita paṃthagaḻa mukhya devatèyāda sītèyannu rākṣasa rāvaṇaniṃda apaharisalāyitu mattu avana sèrèvāsavannu anubhavisabekāyitu mattu avana sparśadiṃda apavitraḻāguvudannu bhaktaru sahisalilla.  māyā sītā parikalpanèyu sītèyannu rāvaṇana baṃdhanadiṃda mattu bhramèya jiṃkègaḻannu svādhīnapaḍisikòḻḻuva pralobhanègè òḻagāguvudariṃda rakṣisuttadè. badalāgi, paṭhyagaḻu bhramèya sītèyannu sṛṣṭisuttavè. avaru bhramèya jiṃkègaḻannu gurutisuvudilla. rāmāyaṇadallina bhramèya jiṃkè,  māyā sītā parikalpanègè saha sphūrti nīḍirabahudu.   

kūrma purāṇa mattu brahma vaivarta purāṇadalli (801-1100 si‍i) māyā sītā rūpavu mòdalu kaṃḍubaṃdarū, alli sītèya śuddhatèyannu rakṣisalāgidè. adu adhyātma rāmāyaṇavāgidè ( brahmāṃḍa purāṇada òṃdu bhāga, si. 14 ne śatamāna),. kathāvastuvinalli  māyā sītè hèccina pātravannu nirvahisuttāḻè. māyā (bhramè) parikalpanèyu nirūpaṇèya avibhājya aṃgavāgidè. atyuttama udāharaṇègaḻèṃdarè māyā sītā mattu māyā mṛga (bhramèya jiṃkè). adhyātma rāmāyaṇavu uttara bhāratadalli vāraṇāsiyalli huṭṭikòṃḍiddarū, idu rāmāyaṇada malayāḻaṃ (dakṣiṇa bhārata) mattu òriyā (pūrva bhārata) nirūpaṇègaḻa melè prabhāva bīritu, ādarè mukhyavāgi tuḻasidāsara rāmacaritamānasada melè prabhāva bīritu (si. 1532-1623). 

rāmacaritamānasa agni parīkṣèya nirūpaṇèyannu vistarisuttavè. nijavāda sītèya sthānavannu māyā sītèyèṃdu yārigū tiḻidillavāddariṃda, sītèya pariśuddhatèyu òṃdu praśnèyāgiye uḻiyuttadè. agni parīkṣèyu māyā sītèyannu nāśapaḍisuttadè mattu  sītè sahisikòḻḻabekāgidda "sārvajanika avamānada kaḻaṃka" vannu nāśapaḍisuttadè èṃdu paṭhyavu spaṣṭavāgi heḻuttadè . agni parīkṣèya samayadalli rāmanu "sītè"gè kaṭuvāda padagaḻannu baḻasiddariṃda pārādanu ekèṃdarè avanigè tānu āropisuttiruva suḻḻu sītè èṃdu avanigè tiḻididè. agni parīkṣèyiṃda ākèya pariśuddhatè sābītāgiddariṃda sītè sārvajanika avamānadiṃda pārāguttāḻè.  rāma mattu sītèya naitika sthānamānavu māyā sītā parikalpanèyiṃda rakṣisalpaṭṭidè. 

kathèya halavu āvṛttigaḻalli, sarvajñanāda rāmanu sītègè sannihitavāda apaharaṇada baggè tiḻidiruttānè mattu māyā sītèyannu sṛṣṭisuttānè. aṃtaha āvṛttigaḻu rāmana daivika sthānamānavannu pratipādisuttavè. vālmīki rāmayaṇa rāmanannu mānava nāyakanèṃdu citrisuttadè. 

devi bhāgavata purāṇa (6 ne-14 ne śatamāna si‍i) mattu adbhuta rāmāyaṇa,  (si. 14 ne śatamāna si‍i) jòtègè òriyā kṛtigaḻāda balarāma dāsara jagamohana rāmāyaṇa, upeṃdrara vaidehiśa vilāsa    mattu òriyā rāmalīlā, rāmāyaṇada nāṭakīya jānapada punarnirmāṇadalliyū saha parikalpanè kaṃḍubaruttadè .

daṃtakathè 

kūrma purāṇadalli, rāvaṇa tannannu apaharisalu baṃdāga sītè agniyannu prārthisuttāḻè. agni māyā sītèyannu sṛṣṭisuttānè - sītèya nikharavāda dviguṇa - avaḻu sītèya sthānavannu paḍèdukòḻḻuttāḻè mattu rākṣasaniṃda apaharisalpaḍuttāḻè. sītèyannu agniyu svargakkè karèdukòṃḍu hodarè, māyā sītè laṃkādalli baṃdhiyāgiruttāḻè. rāvaṇana maraṇada naṃtara, māyā sītè agni parīkṣèyalli bèṃkiyannu praveśisidāga, agniyu nijavāda kalmaśavillada sītèyannu rāmanigè marusthāpisuttānè. aṣṭaralli māyā sītè bèṃkiyalli nāśavāguttāḻè.   caitanya caritāmṛta, vaiṣṇava saṃta caitanya mahāprabhu (1486-1533), kṛṣṇadāsa kavirāja (bi. 1496) avara jīvanacaritrè kūrma purāṇa kathèyannu ullekhisuttadè. madhurainalli caitanya, òbba brāhmaṇa rāma bhaktanannu bheṭiyāguttānè. rāvaṇana sparśadiṃda "sītā mātè, brahmāṃḍada tāyi mattu adṛṣṭada devatè" kaluṣitaḻādaḻu èṃdu tiḻida naṃtara brāhmaṇanu nòṃdukòṃḍanu mattu āhāravannu tyajisuttānè. sītèya ādhyātmika rūpavannu rākṣasanu muṭṭalu sādhyavilla èṃdu saṃtanu brāhmaṇanannu samādhānapaḍisuttānè. māyā sītèyannu rāvaṇanu òydanu èṃdu tiḻidu brāhmaṇanu samādhānagòḻḻutānè mattu āhāravannu svīkarisuttānè. caitanyanu naṃtara rāmeśvaraṃgè prayāṇisuttānè, alli avanu kūrma purāṇavannu keḻuttānè mattu brāhmaṇanannu samādhānapaḍisalu adhikṛta purāvèyannu paḍèyuttānè. avanu kūrma purāṇada hastapratiyòṃdigè madhuraigè hiṃdiruguttānè. ā brāhmaṇanannu saṃtoṣapaḍisuttānè.  

kūrma purāṇadalli agniyu rakṣakanāgiddarè, rāma-keṃdrita adhyātma rāmāyaṇavu agniyannu sarvajñanāda rāmanòṃdigè sūtradhāranāgi badalāyisuttadè. rāmanu rāvaṇana uddeśagaḻannu tiḻididdānè mattu rāvaṇanannu apaharisi guḍiyòḻagè hogi òṃdu varṣa bèṃkiyalli marèyāgi vāsisalu sītèyannu guḍisalina hòragè tanna chāyā (nèraḻu) irisalu ādeśisuttānè. rāvaṇana maraṇada naṃtara, avaḻu mattè avanòṃdigè òṃdāguttāḻè. sītè  adannu pālisuttāḻè mattu avaḻa bhramè rūpavāda māyā sītèyannu sṛṣṭisuttāḻè mattu bèṃkiyannu praveśisuttāḻè. māyā sītèya vaśada naṃtara, rāmanu sītèya baggè duḥkhisuttānè. māyā sītèye apaharaṇakkòḻagāgiddāḻè èṃbudannu arite rāmanu duḥkhisuttānèye athavā marètubiḍuttānèye èṃbudu spaṣṭavāgilla. rāvaṇana maraṇada naṃtara, māyā sītè agni parīkṣèyannu èdurisabekāguttadè mattu bèṃkiyalli kaṇmarèyāguttāḻè. agniyu sītèyannu punaḥ sthāpisuttānè mattu rāvaṇana vināśavannu taralu rāmanu bhramèya sītèyannu sṛṣṭisidanu mattu ā uddeśadiṃda nijavāda sītè rāmana baḻigè hiṃtiruguttānè èṃdu ghoṣisuttānè.  adhyātma rāmāyaṇadiṃda preritavāda rāmacaritamānasa òṃde rītiya nirūpaṇèyannu hòṃdivè. ādāgyū, agni pariṣka nirūpaṇèyu dīrghavāgidè mattu māyā sītèyannu bèṃkiyalli nāśapaḍisalāgidè èṃdu spaṣṭavāgi heḻalāgidè.  bhānubhakta ācārya (1814-1868) nepāḻi bhānubhakta rāmāyaṇavu rāmanu pavitra kuśā hulliniṃda bhramèya sītèyannu sṛṣṭisuttānè mattu sītèyannu agnigè òppisuttānè. agni parīkṣèyalli, hullina māyā sītè būdiyāgi badalāguttāḻè. nijavāda sītè prapaṃcada muṃdè mattè kāṇisikòḻḻuttāḻè.  ramānaṃd sāgar avara janapriya bhāratīya dūradarśana saraṇi rāmāyaṇa (1887-88) agni parīkṣèya dṛśyadalli mātra māyā sītè sītèyannu badalisidè mattu vinimayada baggè vivarisalu pūrvakathèyannu baḻasuttadè èṃdu bahiraṃgapaḍisuttadè. 

brahma vaivarta purāṇa  mattu devi bhāgavata purāṇa nirūpaṇègaḻu òṃdakkòṃdu holuttavè mattu agni parīkṣèya naṃtara māyā sītèya jīvanada baggè bahiraṃgapaḍisuttavè. devi bhāgavata purāṇavu hīgè heḻuttadè: agniyu brāhmaṇana veṣadalli rāmana baḻigè baṃdu, rāmanu bhūmiya melè tanna janmada uddeśavannu pūraisuva mattu rāvaṇanannu vadhisuvāga bhaviṣyada baggè rāmanannu èccarisalu devarugaḻiṃda kaḻuhisalpaṭṭanèṃdu tiḻisuttānè. sītèyannu rāvaṇa apaharisi avana avanatigè kāraṇaḻādaḻu. agniyu rāmanannu rakṣisalu sītèyannu tanagè hastāṃtarisuvaṃtè mattu avaḻannu māyā sītèyòṃdigè badalisuvaṃtè vinaṃtisuttānè;. rāvaṇana vināśada naṃtara sītèyu bèṃkiyannu praveśisuva mūlaka tanna pariśuddhatèyannu sābītupaḍisalu keḻidāga, māyā sītèyannu mattè nijavāda sītèyòṃdigè badalāyisalāguttadè.  agniyu madhyasthikè vahisi māyā sītèyannu sṛṣṭisuttānè, avaḻu mūla sītèyaṃtèye kāṇuttāḻè. māyā sītè mattu sītè sthaḻagaḻannu badalāyisuttārè mattu agniyu nijavāda sītèyòṃdigè kaṇmarèyāguttānè, sītèya badali rahasyavāgi uḻiyabeku, lakṣmaṇanigū tiḻiyabāradu èṃba bharavasèyannu rāmaniṃda paḍèdukòḻḻuttānè. māyā sītè bhramèya jiṃkègāgi hātòrèyuttāḻè mattu adara pariṇāmavāgi apaharisalpaṭṭaḻu. yojanèyaṃtè, agni parīkṣèyalli māyā sītè māyavādaḻu mattu nijavāda sītè hòrabaruttāḻè.  

rāmanu agni parīkṣèyalli yuva māyā sītèyannu tyajisidāga, avaḻu - avaḻa aniścita bhaviṣyada baggè ciṃtitaḻādaḻu - avaḻu īga enu māḍabekèṃdu rāma mattu agniyannu praśnisuttāḻè. avaru puṣkarakkè hogi tapassu māḍalu salahè nīḍuttārè mattu ākèya tapassina pariṇāmavāgi avaḻu svargalakṣmi ("svargada lakṣmi ") āguttāḻè èṃdu bhaviṣya nuḍiyuttārè. ākèya tapassiniṃda śivanu saṃtuṣṭanāgi ākè bayasida varavannu nīḍuvudāgi bharavasè nīḍuttānè. mūru lakṣa varṣagaḻa kāla tapassiniṃda svargalakṣmiyāgi rūpāṃtaragòṃḍa māyā sītè tanagè pati sigali èṃdu aidu bāri udvegadiṃda punarāvartisuttāḻè. avaḻu aidu gaṃḍaṃdirannu hòṃdiruva pāṃcāḻa rājakumāri draupadiyāgi janisuttāḻè èṃdu śiva avaḻannu āśīrvadisuttānè. mahābhāratada nāyaki draupadi drupada (pāṃcāla rāja) yajñada (agni tyāga) jvālèyiṃda janisidaḻu mattu naṃtara aidu pāṃḍava sahodararu, kuru sāmrājyada rājakumārara sāmānya patniyāguttāḻè. hiṃdina janmadalli māyā sītè vedavatiyāgiddaḻu. avaḻu rāvaṇaniṃda atyācārada prayatnakkòḻagāguttāḻè mattu rāvaṇana nāśakkè kāraṇavāguttāḻè èṃdu paṭhyavu ghoṣisuttadè. avaḻu mūru yugagaḻalli (yugagaḻu; nālku yugagaḻa cakravu punarāvartanèyāguttadè èṃdu naṃbalāgidè) - satyayugadalli vedāvati, tretāyugadalli māyā sītè mattu dvāpara yugadalli draupadi. hīgè  avaḻu  trihayāni èṃdu karèyalpaḍuttāḻè . 
tamiḻu paṭhya śrī vèṃkaṭācala mahātyaṃ māyā sītèyannu vedāvatigè saṃbaṃdhisidè. ādarè ākèya muṃdina janma padmāvati, draupadi alla. rāvaṇa vedāvatiyannu hiṃsisalu prayatnisida naṃtara, avaḻu avana kulavannu nāśamāḍuvaḻu èṃdu śapisuttāḻè. avaḻu agniya rakṣaṇèyannu bayasuttāḻè. agniyu avaḻannu sāṃtvanagòḻisuttānè mattu avaḻigè āśrayavannu mātravalladè avaḻa pratīkāravannu tègèdukòḻḻuva avakāśavannū nīḍuttānè. rāvaṇaniṃda apaharisalpaḍalu hòraṭiruva vedāvatiyannu sītèya veṣadalliṭṭu tanna āśrayadalli nijavāda sītèyannu bacciḍuttānè. agni parīkṣèya samayadalli, vedāvatiyu bèṃkiyannu praveśisuttāḻè mattu agniyu sītè mattu vedāvatiyòṃdigè sārvajanikavāgi hòrabaruttānè. ibbaru sītèyarannu noḍi rāmanu digbhramègòṃḍanu. nijavāda sītè rāmanigè vedāvatiyannu tanna jāgadalli apaharisalāyitu mattu laṃkādalli sèrèvāsavannu anubhavisidaḻu èṃdu tiḻisuttāḻè. vedāvatiyannu maduvèyāgalu avaḻu rāmanannu òttāyisuttāḻè, ādarè ī janmadalli òbbaḻe hèṃḍatiyannu hòṃduva tanna pratijñèyannu ullekhisi rāma nirākarisuttānè. kaliyugadalli (prastuta mattu aṃtima yuga), avanu vèṃkaṭeśvaranāgi bhūmiya melè kāṇisikòṃḍāga, vedāvatiyu padmāvatiyāgi janisuttāḻè, avaḻannu maduvèyāguttenè èṃdu vèṃkaṭeśvara bharavasè nīḍuttānè. saṃskṛta paṭhyagaḻigiṃta bhinnavāgi, agniyu iḍī viṣayavannu yojisuttānè mattu sītè tannannu tānu rakṣisikòḻḻalu avanòṃdigè pitūri māḍuttāḻè. ādarè badali sītèya hitāsaktigaḻannu saha kāpāḍuttāḻè. 

malayāḻaṃ adhyātma rāmāyaṇadalli tuṃcattu èjhutācan (16 ne śatamāna), vedāvati - sītèya veṣa - naṃtarada aḍugèmanèya bèṃkiyiṃda sītèya muṃdè kāṇisikòḻḻuttāḻè mattu sītèya sthaḻadalli tannannuapaharisalu svayaṃsevaḻāguttāḻè. vedāvatiya salahèyaṃtè sītè bèṃkiyalli aḍagi agniya rakṣaṇèyalli vāsisuttāḻè. agni parīkṣèya naṃtara sītèyu rāmanòṃdigè mattè òṃdādāga, vedāvatiyu kaliyugadalli viṣṇuvannu maduvèyāgalu āśīrvādakkòḻagāguttāḻè. 

kèlavòmmè, agni parīkṣèya mòdalu sītèyu māyā sītèyannu tātkālikavāgi badalāyisuttāḻè. rāmana bhaktanāda vānara-devaru hanumaṃtanannu rāmanu sītèyannu huḍukalu kaḻuhisidanu mattu aṃtimavāgi avaḻu laṃkādalli iruva sthaḻavannu kaṃḍuhiḍiyuvalli yaśasviyāguttānè èṃdu rāmāyaṇavu vivarisuttadè. alli avaḻu avanannu bheṭiyāguttāḻè. suṃḍ‌na śrī saṃkaṭ mocan hanumān carit mānas (1998), tuḻasidāsarigè mattu hanumaṃtanigè arpitavāda bhakti paṭhyavu māyā sītā parikalpanèyannu baḻasuttadè, ādarè hanumaṃtanu suḻḻu sītèyòṃdigè aṃtaha bhaktiyòṃdigè hegè saṃvahana naḍèsuttānè èṃba praśnèyannu èttuttadè. mahān bhaktanannu bheṭiyāgalu tātkālikavāgi sèrèyalli māyā sītèya sthānavannu sītè tègèdukòḻḻuttāḻè.

daivika dvitva: sphūrti mattu prabhāvagaḻu 
rāmāyaṇa rūpāṃtaragaḻalli heḻalāda māyā sītèya kathèyu mūladiṃda illadiddarū, māyā sītèya parikalpanèyu mòdalu mahākāvyadalliye kāṇisikòḻḻuttadè. rāma mattu rāvaṇara naḍuvina yuddhadalli, iṃdrajit - rāvaṇana maga - bhramèya sītèyannu ( māyā sītè ) sṛṣṭisuttānè mattu rāmana sainyada utsāhavannu kuggisuva yuddha taṃtravāgi rāmana senāpati hanumaṃtana muṃdè avaḻannu kòlluttānè. mūrkhanāda hanumaṃtanu adannu rāmanigè varadi māḍuttānè. avanu saha suddiyiṃda hatāśègòṃḍanu. ādāgyū, idu iṃdrajit‌na bhramè èṃdu avaru śīghradalle aritukòḻḻuttārè.   mahākāvyada naṃtarada prakṣepaṇadalli mattòṃdu badali sītè kāṇisikòḻḻuttāḻè. rāmāyaṇada kònèyalli,rāmanu sītèyannu tyajisida naṃtara avaḻa pariśuddhatèyannu avana prajègaḻu praśnisidāga.  sītèya svarṇa citravu tyāgadalli rāmana paravāgiralu sītèya suvarṇa citraṇavannu hòṃdidè, 

ānaṃda rāmāyaṇavu rāvaṇaniṃda apaharisalpaṭṭa māyā sītèyannu hòṃdidè, ādarè sītèya rajatamomayi chāyā (" rajas mattu tamas aṃśagaḻa nèraḻu") èṃba bhramèya sītèyannū hòṃdidè, ākèyannu rāmanu satva-rūpa (" satva rūpa" dalli tyajisidanu. ") - nijavāda sītè - hiṃdū hèṃḍatiya sāṃpradāyika sthaḻavāda ākèya gaṃḍana èḍabhāgadalli torisuvudilla.  kaṃban‌na rāmāvatāraṃ ( 12ne śatamāna) rāvaṇana sahodariyāda śūrpanakhā rāmanannu mohisalu sītèyannu yāmārisuttāḻè. ādarè avaḻa kutaṃtravannu avanu bahiraṃgapaḍisuttānè.  14 ne śatamānada nepāḻi nāṭakadalli, śūrpanakhā sītèya veṣavannu dharisuttāḻè, ādarè rāmanu avaḻa noṭadiṃda mūrkhanāguttānè. nijavāda sītèyū kāṇisikòṃḍāga, rāmanu gòṃdalakkòḻagāguttānè. ādāgyū, lakṣmaṇanu ibbaru sītèyarannu parīkṣisuttānè mattu nijavannu sariyāgi nirṇayisuttānè.  apaharaṇakkòḻagāda tanna hèṃḍatiyannu huḍukuttiruvāga śivana hèṃḍatiyāda sati deviyu sītèya veṣadalli rāmanannu parīkṣisalu prayatnisuttāḻè èṃdu rāmacaritamānas vivarisuttadè. ādāgyū, rāmanu avaḻa veṣavannu noḍuttānè. avaḻa kriyèyiṃda kopagòṃḍa śiva avaḻannu tyajisuttānè. 

rāmāyaṇada kèlavu rūpāṃtaragaḻalli, itara pātragaḻu rāvaṇaniṃda tammannu rakṣisikòḻḻalu badaligaḻannu baḻasuttavè. rāvaṇanu òmmè  śivaniṃda pārvatiyannu varavāgi keḻuttānè èṃbudannu tamiḻu paṭhyavu vivarisuttadè, ādarè viṣṇu - ṛṣiyaṃtè veṣa dharisi - śivanu tanagè bhramèya pārvatiyannu nīḍidanèṃdu naṃbuvaṃtè rāvaṇanannu bhramisuttānè. rāvaṇanu pārvatiyannu viṣṇuvigè òppisuttānè mattu śivanigè nijavāda pārvatiyannu nīḍuvaṃtè òttāyisalu mattè madhyasthikè vahisuttānè. ī samayadalli, śivanu bhramèya pārvatiyannu nīḍuttānè, avanu adannu nijavèṃdu svīkarisi avaḻòṃdigè laṃkègè hiṃtiruguttānè.  malaya rāmāyaṇadalli, rāvaṇanu rāmana tāyiya melè kaṇṇu hākuttānè, ādarè avaḻu kappèyannu tanna pratirūpavāgi parivartisuttāḻè mattu rāvaṇana hèṃḍatiyāgalu ī bāḍigè tāyiyannu kaḻuhisuttāḻè. 

itara daivagaḻu tamma svaṃta agatyagaḻannu pūraisalu bāḍigèdārarannu nemisikòḻḻuttavè. purāṇagaḻalli, satiyu śivanannu avamānisidāga tannannu tāne bèṃki haccikòṃḍu ātmahatyè māḍikòḻḻuttāḻè mattu pārvatiyāgi marujanma paḍèdu mattè śivana saṃgātiyāguttāḻè. naṃtarada saṃskṛta paṭhyadalli, satiyu tannannu tāne suṭṭukòḻḻuva bāḍigèyannu sṛṣṭisuttāḻè, ādarè nijavāda satiyu pārvatiyāgi marujanma paḍèyuttāḻè.  mahābhāratadalli, svāhā deviyu saptaṛṣigaḻa (eḻu mahān ṛṣigaḻu) āru patniyara rūpavannu tègèdukòḻḻuttāḻè. avaròṃdigè agniyu prītisuttānè mattu avanòṃdigè saṃbhogavannu hòṃdiddāḻè. naṃtara, svāhā agniyannu maduvèyāguttāḻè. 

itara saṃskṛtigaḻu saha nāyakarannu noviniṃda rakṣisalu bāḍigèdārarannu baḻasikòḻḻuttavè. kriściyan nāsṭik saṃpradāyagaḻu jīsas badaligè śilubègerisida vyaktiyāgi sairènna saiman èṃdu sūcisuttadè, idu dharmadrohi èṃdu parigaṇisalāgidè. kriściyan dharmakkiṃta bhinnavāgi, hiṃdū mattu grīk kathègaḻalli "daivika dvitva" vannu svīkarisalāgidè.  ṭrojan vār sāhasagāthèya kèlavu punarāvartanègaḻalli, ṭrāy‌na phyāṃṭam hèlèn annu pyāris apaharisuttānè, adu mahā yuddhavannu taruttadè. rāvaṇaniṃda māyā sītèya apaharaṇada kathègè ivèllā samānāṃtaravāda kathè.

ullekhagaḻu 

 pustakagaḻu

 
 
[[varga:Pages with unreviewed translations]]

viki i-larniṃg‍nalli tayārisida lekhana
rāmāyaṇada pātragaḻu
rāmāyaṇa
ಮಾಯಾ ಸೀತಾ