ಆನೆಚಗಟೆ  ಅಥವಾ ಕೋಲ್‍ತೊಗಚೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಸಸ್ಯದ ಸಸ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನಾಮ ಸೆನ್ನಾ ಅಕ್ಸಿಡೆಂಟಲಿಸ್ ಎಂಬುದಾಗಿದೆ.ಇದನ್ನು ಕಾಫಿ ಸೆನ್ನಾ, ಸೆಪ್ಟಿಕ್ ಸೆನ್ನಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.ಇದು ಫ್ಯಾಬೇಸಿ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿರುವ ಹೂ ಬಿಡುವ ಸಸ್ಯವಾಗಿದೆ.ಇದು ಪಿಚ್ಛಕ (pinnate) ಎಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದೊಂದು ಪೊದೆ ಸಸ್ಯ.ಇದು ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿ ಉಷ್ಣವಲಯ ಸಸ್ಯವಾಗಿದೆ.

ವಿವರಣೆ
ಆನೆಚಗಟೆ ಸುಮಾರು ೧ ರಿಂದ ೩ ಆಡಿ ಎತ್ತರ ಬೆಳೆಯುವ ಸಸ್ಯವಾಗಿದ್ದು ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದ ಹೂವುಗಳು ಎರಡರಿಂದ ನಾಲ್ಕು ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.ಮೃದುವಾದ ಕೂದಲುಳ್ಳ ಕಾಂಡವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.ಹೂ ಬಿಡುವಿಕೆ ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ಇರುತ್ತದೆ.

ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿವರಣೆ

ಜಾತಿಯನ್ನು ಮೊದಲು ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ೧೭೫೩ ರಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಲ್ ಲಿನ್ನಿಯಸ್ ವಿವರಿಸಿದರು, ಅವರು ಜಮೈಕಾದಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಮಾದರಿಗಳಿಂದ ಪ್ಲಾಂಟರಮ್ ಜಾತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಸಿಯಾ ಆಕ್ಸಿಡೆಂಟಲಿಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ನೀಡಿದರು.   ೧೮೨೯ ರಲ್ಲಿ, ಲಿಂಕ್ ತನ್ನ ಹ್ಯಾಂಡ್‌ಬಚ್ ಜುರ್ ಎರ್ಕೆನ್ನಂಗ್ ಡೆರ್ ನಟ್ಜ್‌ಬಾರ್‌ಸ್ಟೆನ್ ಉಂಡ್ ಆಮ್ ಹ್ಯೂಫಿಗ್‌ಸ್ಟನ್ ವೊರ್ಕೊಮೆಂಡೆನ್ ಗೆವಾಚ್‌ಸೆಯಲ್ಲಿ ಎಸ್. ಆಕ್ಸಿಡೆಂಟಲಿಸ್ ಎಂಬ ಜಾತಿಗೆ ಸೆನ್ನಾ ಜಾತಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಿದನು.   ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿಶೇಷಣ ( ಆಕ್ಸಿಡೆಂಟಲಿಸ್ ) ಎಂದರೆ "ಪಶ್ಚಿಮ".

ವಿಷತ್ವ
ಸಸ್ಯವು ಜಾನುವಾರುಗಳಿಗೆ ವಿಷಕಾರಿ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ,  ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಎಮೋಡಿನ್ ಎಂಬ ಆಂಥ್ರಾಕ್ವಿನೋನ್‌ನ ತಿಳಿದಿರುವ ವಿಷಕಾರಿ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಬೀಜಗಳು ಕ್ರೈಸರೋಬಿನ್ (1,8-ಡೈಹೈಡ್ರಾಕ್ಸಿ-3-ಮೀಥೈಲ್-9-ಆಂಥ್ರೋನ್) ಮತ್ತು ಎನ್-ಮೀಥೈಲ್ಮಾರ್ಫೋಲಿನ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಇದು ವಿಷಕಾರಿ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದ್ದರೂ ಮಾಲ್ಸೀವ್ಸ್‍ನಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಈ ಸಸ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ಭಾಗಗಳೂ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದವರ ಔಷಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗದಲ್ಲಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಸಸ್ಯಗಳು
ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಸ್ಯಗಳು
ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು
ānècagaṭè  athavā kol‍tògacè èṃdu karèyalpaḍuva sasyada sasya śāstrīya nāma sènnā aksiḍèṃṭalis èṃbudāgidè.idannu kāphi sènnā, sèpṭik sènnā èṃdū karèyuttārè.idu phyābesi kuṭuṃbadalliruva hū biḍuva sasyavāgidè.idu picchaka (pinnate) èlègaḻannu hòṃdidè. idòṃdu pòdè sasya.idu ākramaṇakāri uṣṇavalaya sasyavāgidè.

vivaraṇè
ānècagaṭè sumāru 1 riṃda 3 āḍi èttara bèḻèyuva sasyavāgiddu haḻadi baṇṇada hūvugaḻu èraḍariṃda nālku guṃpugaḻalli joḍisalpaṭṭidè.mṛduvāda kūdaluḻḻa kāṃḍavannu hòṃdidè.hū biḍuvikè varṣapūrti iruttadè.

sasyaśāstrīya vivaraṇè

jātiyannu mòdalu aupacārikavāgi 1753 ralli kārl linniyas vivarisidaru, avaru jamaikādalli saṃgrahisida mādarigaḻiṃda plāṃṭaram jātigaḻalli kyāsiyā āksiḍèṃṭalis èṃba hèsarannu nīḍidaru.   1829 ralli, liṃk tanna hyāṃḍ‌bac jur èrkènnaṃg ḍèr naṭj‌bār‌sṭèn uṃḍ ām hyūphig‌sṭan vòrkòmèṃḍèn gèvāc‌sèyalli ès. āksiḍèṃṭalis èṃba jātigè sènnā jātigè vargāyisidanu.   nirdiṣṭa viśeṣaṇa ( āksiḍèṃṭalis ) èṃdarè "paścima".

viṣatva
sasyavu jānuvārugaḻigè viṣakāri èṃdu varadiyāgidè,  ekèṃdarè idu èmoḍin èṃba āṃthrākvinon‌na tiḻidiruva viṣakāri utpannavannu hòṃdidè. bījagaḻu kraisarobin (1,8-ḍaihaiḍrāksi-3-mīthail-9-āṃthron) mattu èn-mīthailmārpholin annu hòṃdiruttavè. idu viṣakāri èṃdu varadiyāgiddarū mālsīvs‍nalli idannu āhāradalli baḻasuttārè.bhāratadalli ī sasyada èllā bhāgagaḻū buḍakaṭṭu janāṃgadavara auṣadhigaḻalli upayogadallidè.

ullekhagaḻu

sasyagaḻu
karnāṭakada sasyagaḻu
auṣadhīya sasyagaḻu
ಆನೆಚಗಟೆ