ರಾಜೇಂದ್ರ ಕುಮಾರಿ ಬಾಜಪೇಯಿ (೯ ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೯೨೫ - ೧೭ ಜುಲೈ ೧೯೯೯) ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನ ಮಹಿಳಾ ರಾಜಕಾರಣಿ. ಇವರು ಭಾರತದ ಮಾಜಿ ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಮತ್ತು ಪಾಂಡಿಚೇರಿಯ ಮಾಜಿ ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಗವರ್ನರ್ ಆಗಿದ್ದರು. ಇವರು ೧೯೮೦, ೧೯೮೪ ಮತ್ತು ೧೯೮೯ ರಲ್ಲಿ ಸೀತಾಪುರ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ಲೋಕಸಭೆಗೆ ಮೂರು ಬಾರಿ ಚುನಾಯಿತರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿಯ ನಿಕಟವರ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು.

ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ
ಅವರು ೮ ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೯೨೫ ರಂದು ಬಿಹಾರದ ಭಾಗಲ್ಪುರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಲಾಲುಚಕ್ನಲ್ಲಿ  ಪಂ. ಎಸ್.ಕೆ ಮಿಶ್ರಾ ಅವರ ಮಗಳಾಗಿ ಜನಿಸಿದರು. ಪಂ. ಎಸ್.ಕೆ ಮಿಶ್ರಾ ಅವರು ರವಿಶಂಕರ್ ಶುಕ್ಲಾ ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗಳು ಮತ್ತು ಶ್ಯಾಮ ಚರಣ್ ಶುಕ್ಲಾ ಅವರ ಸೊಸೆ.  ಅವರು ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣದ ನಂತರ ಅವರು ಅಲಹಾಬಾದ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಎಂ.ಎ ಮತ್ತು ಪಿ.ಹೆಚ್.ಡಿ ಪಡೆದರು.  

ಅವರು ೧೯೪೭ ರಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕರಾದ ಡಿಎನ್ ಬಾಜಪೇಯಿ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು. ಅವರು ೧೯೪೨ ರ ಕ್ವಿಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಚಳುವಳಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ದಂಪತಿಗೆ ಅಶೋಕ್ ಬಾಜಪೇಯಿ ಎಂಬ ಮಗ ಮತ್ತು ಮನೀಶಾ ದ್ವಿವೇದಿ ಎಂಬ ಮಗಳು ಇದ್ದರು.

ವೃತ್ತಿ
ಅವರು ೧೯೬೨ ರಿಂದ ೭೭ ರವರೆಗೆ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸಮಿತಿಯ (ಯು.ಪಿ.ಸಿ.ಸಿ) ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರ ಆಪ್ತರಾಗಿದ್ದರು.  ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅವರು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ (೧೯೭೦-೭೭) ವಿವಿಧ ಸಚಿವಾಲಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.  ನಂತರ, ಅವರು ೧೯೮೦, ೧೯೮೪ ಮತ್ತು ೧೯೮೯ ರಲ್ಲಿ ಸೀತಾಪುರದಿಂದ ಸತತ ಮೂರು ಬಾರಿ ಲೋಕಸಭೆಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ಅವರು ಸಮಾಜ ಕಲ್ಯಾಣ ಸಚಿವಾಲಯದ (೧೯೮೪-೮೬) ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಹೊಂದಿರುವ ಕೇಂದ್ರ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವರಾದರು, ಕಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಸ್ತುವಾರಿ (೧೯೮೬-೮೭) ಮತ್ತು ರಾಜೀವ್ ಗಾಂಧಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಕಲ್ಯಾಣದ ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಸ್ತುವಾರಿ (೧೯೮೭-೮೯) ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವರಾದರು. ಅವರು ೨ ಮೇ ೧೯೫೫ ರಿಂದ ೨೨ ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೯೮೮ ರವರೆಗೆ ಪಾಂಡಿಚೇರಿಯ ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಗವರ್ನರ್ ಆಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು 

ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಮೂತ್ರಪಿಂಡ ಸಂಬಂಧಿ ಅನಾರೋಗ್ಯದ ನಂತರ ಅವರು ೧೭ ಜುಲೈ ೧೯೯೯ ರಂದು ಅಲಹಾಬಾದ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು. ಅವರು ಪತಿ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಅಗಲಿದ್ದರು.  ಅವರ ಮರಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅವರ ಮಗ ಅಶೋಕ್ ಬಾಜಪೇಯಿ ಜಿಲ್ಲಾ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರೆ, ಅವರ ಸೊಸೆ ಡಾ. ರಂಜನಾ ಬಾಜಪೇಯಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಮಹಿಳಾ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಅನುವಾದ ಶಿಬಿರ ಲೇಖನ
ಮಹಿಳಾ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು
rājeṃdra kumāri bājapeyi (9 phèbravari 1925 - 17 julai 1999) òbba bhāratīya rāṣṭrīya kāṃgrèsna mahiḻā rājakāraṇi. ivaru bhāratada māji keṃdra saciva mattu pāṃḍiceriya māji lèphṭinèṃṭ gavarnar āgiddaru. ivaru 1980, 1984 mattu 1989 ralli sītāpura kṣetradiṃda lokasabhègè mūru bāri cunāyitarāgiddaru mattu māji pradhāniya nikaṭavartiyāgiddaru.

āraṃbhika jīvana mattu kuṭuṃba
avaru 8 phèbravari 1925 raṃdu bihārada bhāgalpur jillèya lālucaknalli  paṃ. ès.kè miśrā avara magaḻāgi janisidaru. paṃ. ès.kè miśrā avaru raviśaṃkar śuklā avara mòmmagaḻu mattu śyāma caraṇ śuklā avara sòsè.  avaru śālā śikṣaṇada naṃtara avaru alahābād viśvavidyālayadiṃda èṃ.è mattu pi.hèc.ḍi paḍèdaru.  

avaru 1947 ralli vṛttiyalli śikṣakarāda ḍièn bājapeyi avarannu vivāhavādaru. avaru 1942 ra kviṭ iṃḍiyā caḻuvaḻiyalli bhāgavahisidaru. daṃpatigè aśok bājapeyi èṃba maga mattu manīśā dvivedi èṃba magaḻu iddaru.

vṛtti
avaru 1962 riṃda 77 ravarègè uttara pradeśada vidhānasabhèya sadasyarāgiddaru. avaru uttara pradeśa kāṃgrès samitiya (yu.pi.si.si) mukhyastharāgiddaru mattu māji pradhāni iṃdirā gāṃdhiyavara āptarāgiddaru.  aṃtimavāgi avaru uttara pradeśada kyābinèṭ‌nalli (1970-77) vividha sacivālayagaḻannu nirvahisidaru.  naṃtara, avaru 1980, 1984 mattu 1989 ralli sītāpuradiṃda satata mūru bāri lokasabhègè āykèyādaru. avaru samāja kalyāṇa sacivālayada (1984-86) svataṃtra ustuvāri hòṃdiruva keṃdra rājya sacivarādaru, kārmika svataṃtra ustuvāri (1986-87) mattu rājīv gāṃdhi avaròṃdigè kalyāṇada svataṃtra ustuvāri (1987-89) rājya sacivarādaru. avaru 2 me 1955 riṃda 22 epril 1988 ravarègè pāṃḍiceriya lèphṭinèṃṭ gavarnar āgi nemakagòṃḍaru 

dīrghakālada mūtrapiṃḍa saṃbaṃdhi anārogyada naṃtara avaru 17 julai 1999 raṃdu alahābād‌nalli nidhanarādaru. avaru pati mattu makkaḻannu agaliddaru.  avara maraṇada samayadalli, avara maga aśok bājapeyi jillā kāṃgrès samitiya adhyakṣarāgiddarè, avara sòsè ḍā. raṃjanā bājapeyi uttara pradeśa mahiḻā kāṃgrès adhyakṣarāgiddaru.

ullekhagaḻu

vikipīḍiya anuvāda śibira lekhana
mahiḻā rājakāraṇigaḻu
ರಾಜೇಂದ್ರ ಕುಮಾರಿ ಬಾಜಪೇಯಿ