Languages with ISO 639-2 code
Languages with ISO 639-1 code

ಡ್ಯಾನಿಶ್ / / ˈdeɪnɪʃ / _ _ (  / ) ;  pronounced [ˈtænˀsk] (  ,  [ˈtænˀsk ˈspʁɔwˀ] )  ಉತ್ತರ ಜರ್ಮನಿಕ್ ಭಾಷೆಯಾಗಿದ್ದು, ಸುಮಾರು ಆರು ಮಿಲಿಯನ್ ಜನರು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಜನರು ಮಾತನಾಡುವ ಭಾಷೆ. ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಭಾಷಿಕರ ಸಮುದಾಯಗಳು ಗ್ರೀನ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್,  ಫಾರೋ ದ್ವೀಪಗಳು ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಶ್ಲೆಸ್‌ವಿಗ್‌ನ ಉತ್ತರ ಜರ್ಮನ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.  ಅಲ್ಲಿ ಇದು ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಭಾಷಾ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.    ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಮಾತನಾಡುವ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಸಮುದಾಯಗಳು ನಾರ್ವೆ, ಸ್ವೀಡನ್, ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್, ಕೆನಡಾ, ಬ್ರೆಜಿಲ್ ಮತ್ತು ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. 

ಡೇನಿಷ್ ಭಾಷೆ ಇಂಡೋಯೂರೋಪಿಯನ್ ಭಾಷಾಪರಿವಾರದ ಜಮ್ರ್ಯಾನಿಕ್ ಉಪಪರಿವಾರದ ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿವೇನಿಯನ್ ಶಾಖೆಗೆ ಸೇರಿದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆ. ಡೆನ್ಮಾರ್ಕಿನಿಂದ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಕೆನಡಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಿರುವ ಜನ ಡೇನಿಷ್ ಭಾಷೆಯನ್ನೇ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಭಾಷೆಯ ಭೌಗೋಳಿಕ ಮತ್ತು ಭಾಷಿಕ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತೆ ತಿಳಿಸಬಹುದು : ಐಸ್‍ಲ್ಯಾಂಡಿಕ್-ಫ್ಯೆರೋಸ್ó-ನ್ಯೂ ನಾರ್ವೀಜಿಯನ್-ಡೆನೊ ನಾರ್ವೀಜಿಯನ್-ಸ್ವೀಡಿಷ್-ಈ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಡೆನೊ ಸಾರ್ವೀಜಿಯನ್‍ನಿಂದ ಡೇನಿಷ್ ನಾರ್ವೀಜಿಯನ್ ಆವಿರ್ಭವಿಸಿದೆ.
ಹಳೆ ಡೇನಿಷ್ : ಕ್ರಿ.ಶ. 1000-1150. ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್ ಭಾಷೆಗಳು ಕವಲೊಡೆದದ್ದು ಕ್ರಿ.ಶ. 1000ದ ಸುಮಾರಿಗೆ. ಇವುಗಳ ಪ್ರಾಕ್ ರೂಪವನ್ನು (ಕ್ರಿ.ಶ. ಸು.250-800) ಅತಿ ವಿರಳವಾಗಿರುವ ರೂನಿಕ್ ಶಾಸನಗಳಿಂದ ಗುರುತಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಉಪಲಬ್ಧ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಡೇನಿಷ್ ಗೋಲ್ಡ್ ಹೋರ್ನ್ ಎಂಬುದು ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ. 10ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಈಚೆಗೆ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಸಿಸಿದಾಗ ಹೊಸ ಧ್ವನ್ಯಾತ್ಮಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಗಮನಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ.
 ನಡು ಡೇನಿಷ್ : (ಸು.1150-1500) ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿಮಾತ್ಮಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳೂ ಉಂಟಾದುವು : (1) ಸ್ವರಾಘಾತವಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಕರಣ ಸರಳವಾಗತೊಡಗಿತು. ಗ್ರೀಕ್, ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಮತ್ತು ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಗಳಿಂದ ಪದಗಳೂ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳೂ ಸೇರತೊಡಗಿದವು.
 ಹೊಸಡೇನಿಷ್ : (1700- ) ಗಲೀಯ ಸ್ಪರ್ಶ ಕಾಣತೊಡಗಿದುದೇ ಹೊಸ ಡೇನಿಷ್‍ನ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣ. ಇದರ ವ್ಯಾಕರಣದಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಿಭಕ್ತಿಗಳು (ಪ್ರಥಮ ಮತ್ತು ಷಷ್ಠಿ) ಎರಡು ಲಿಂಗಗಳು (ನಪುಂಸಕ ಮತ್ತು ಇತರ) ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ನಿರ್ದೇಶಕ ಗುಣವಾಚಿ ವಿಶೇಷ್ಯದ ಹಿಂದೆ (ಒಚಿಟಿಜ-eಟಿ, ಣhe mಚಿಟಿ) ಇರುತ್ತದೆ. ನಾಮ ಗುಣವಾಚಿಗಳಿಗೆ ಬಹುವಚನದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ರೂಪಗಳಿವೆ. ಹಾಗೂ ನಿರ್ದೇಶಕ ಗುಣವಾಚಿಗಳ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ರೂಪಗಳಿವೆ. ಕ್ರಿಯಾಪದದಲ್ಲಿ ಪುರುಷವಾಚಕ ಪ್ರತ್ಯಯವಾಗಲಿ ಬಹುವಚನ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳಾಗಲಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. hಚಿಡಿ hಚಿs ಮತ್ತು eಡಿ is ಎಂಬ ಸಹಾಯಕ ಕ್ರಿಯಾಪದಗಳು ಸೇರಿ ಸಂಯುಕ್ತ ಕ್ರಿಯಾರೂಪಗಳು ಸಾಧಿತಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಸ್ವೀಕೃತ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳು ಪದೋತ್ಪನ್ನಕಾರಕಗಳಾಗಿವೆ. ಗ್ರೀಕ್, ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಮತ್ತು ಫ್ರೆಂಚ್‍ಗಳಿಂದ ಸ್ವೀಕೃತ ಪದಗಳು ಅಳಿದು ಹೋಗುತ್ತಿರುವಾಗ ಜರ್ಮನ್ ಸ್ವೀಕೃತಗಳು ಶಿಷ್ಟರೂಪಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‍ನಿಂದ ಪಾರಿಭಾಷಿಕ ಶಬ್ದಗಳು ಡೇನಿಷ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾ ಇವೆ. ವಾಕ್ಯರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಶೈಲಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ದೇಶೀಯ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ವಾಕ್ಯದ ಪದಕ್ರಮ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿದೆ. ಕರ್ತೃಪದ ಕ್ರಿಯಾಪದದ ಹಿಂದಿನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ, ಬರತಕ್ಕದ್ದು. ವಾಕ್ಯಗಳ ನಡುವಿನಲ್ಲಿ ಸಮುಚ್ಚಯಗಳು ಕ್ವಚಿತ್ತಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.

1948ರಲ್ಲಿ ಆದ ಲಿಪಿ ಸುಧಾರಣೆಯ ಪ್ರಕಾರ ನಾಮಪದಗಳ ಆದಿಯ ದೊಡ್ಡ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಯಿತು. ಚಿಚಿ ಎಂಬ ಅಕ್ಷರ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿತು. ರೋಮನ್ ಲಿಪಿಗೆ ಅಲ್ಲದೆ œ ಮತ್ತು ( ಸಂಜ್ಞೆಗಳೂ ಸೇರಿಕೊಂಡವು. ಈ ಸಂಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕೃತ ಪದಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಇತರ ಉತ್ತರ ಜರ್ಮನಿಕ್ ಭಾಷೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಹಳೆಯ ನಾರ್ಸ್‌ನ ವಂಶಸ್ಥರು, ವೈಕಿಂಗ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯಾದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಜರ್ಮನಿಕ್ ಜನರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ. ಡ್ಯಾನಿಶ್, ಸ್ವೀಡಿಷ್ ಜೊತೆಗೆ ಪೂರ್ವ ನಾರ್ಸ್ ಉಪಭಾಷೆಯ ಗುಂಪಿನಿಂದ ಬಂದಿದೆ.  ಆದರೆ ಮಧ್ಯ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಭಾಷೆ (ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಪ್ರಭಾವದ ಮೊದಲು) ಮತ್ತು ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಬೊಕ್ಮಾಲ್ ಅನ್ನು ಫಾರೋಸ್ ಮತ್ತು ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡಿಕ್ ಜೊತೆಗೆ ವೆಸ್ಟ್ ನಾರ್ಸ್ ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪರಸ್ಪರ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಗೀಕರಣವು ಆಧುನಿಕ ಮಾತನಾಡುವ ಡ್ಯಾನಿಶ್, ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡಿಷ್ ಅನ್ನು "ಮುಖ್ಯಭೂಮಿ (ಅಥವಾ ಕಾಂಟಿನೆಂಟಲ್ ) ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್" ಎಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡಿಕ್ ಮತ್ತು ಫರೋಸಿಗಳನ್ನು "ಇನ್ಸುಲರ್ ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್" ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.  ಲಿಖಿತ ಭಾಷೆಗಳು ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಮಾತನಾಡುವ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡಿಷ್‌ನಿಂದ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಹೀಗಾಗಿ  ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯ ಮಟ್ಟವು ಪರಸ್ಪರ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಮಾತನಾಡುವವರ ನಡುವೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

16 ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ, ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಮಾಣಿತ ವೈವಿಧ್ಯತೆ ಅಥವಾ ಕಾಗುಣಿತ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಲ್ಲದೆ ನಿರಂತರ ದಕ್ಷಿಣ ಜುಟ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ ಮತ್ತು ಶ್ಲೆಸ್‌ವಿಗ್‌ನಿಂದ ಸ್ಕ್ಯಾನಿಯಾದವರೆಗೆ ಮಾತನಾಡುವ ಉಪಭಾಷೆಯಾಗಿತ್ತು.  ಪ್ರೊಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಸುಧಾರಣೆ ಮತ್ತು ಮುದ್ರಣ ಯಂತ್ರದ ಪರಿಚಯದೊಂದಿಗೆ, ಕೋಪನ್ ಹ್ಯಾಗನ್ ಮತ್ತು ಮಾಲ್ಮೊದ ವಿದ್ಯಾವಂತ ಉಪಭಾಷೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಪ್ರಮಾಣಿತ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಯಿತು.  ಇದು ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯ ಮೂಲಕ ಹರಡಿತು.  ಆದರೂ 17 ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೂ ಜರ್ಮನ್ ಮತ್ತು ಲ್ಯಾಟಿನ್  ಪ್ರಮುಖ ಲಿಖಿತ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಮುಂದುವರೆದವು.  ಜರ್ಮನಿ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡನ್‌ ಭೂಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ನಂತರ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿ ಚಳವಳಿಯು ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಗುರುತಿನ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು 18 ಮತ್ತು 19 ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಕೃತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಭಾಷೆಯು ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯತೆಯಲ್ಲಿ ಬಲವಾದ ಉಲ್ಬಣವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿತು. ಇಂದು, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಉಪಭಾಷೆಗಳು ಕಣ್ಮರೆಯಾಗಿವೆ, ಆದರೂ ಪ್ರಮಾಣಿತ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ರೂಪಾಂತರಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ. ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ತಲೆಮಾರುಗಳ ನಡುವೆ, ಯುವ ಭಾಷೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನವೀನವಾಗಿದೆ.

ಡ್ಯಾನಿಶ್ 27 ಫೋನೆಮಿಕ್ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ವರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಸ್ವರ ಭಂಡಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಮತ್ತು ಅದರ ಛಂದಸ್ಸಿನ ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿದ್ಯಮಾನ ಸ್ಟೊಡ್ ಮೂಲಕ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಲಾರಿಂಜಿಯಲ್ ಫೋನೇಷನ್ ಪ್ರಕಾರ ನಿರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ.    . ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಅನ್ನು ಅದರ ನೆರೆಯ ಭಾಷೆಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವ ಅನೇಕ ಉಚ್ಚಾರಣೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿಂದಾಗಿ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಸ್ವರಗಳು, ಕಷ್ಟಕರವಾದ ಛಂದಸ್ಸು ಮತ್ತು "ದುರ್ಬಲವಾದ" ಉಚ್ಚಾರಣೆ ವ್ಯಂಜನಗಳು, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ "ಕಲಿಯಲು, ಪಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಷ್ಟಕರವಾದ ಭಾಷೆ" ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಪುರಾವೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಇತರ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಮಕ್ಕಳು ಡ್ಯಾನಿಶ್‌ನ ಉಚ್ಚಾರಣಾ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಲು ನಿಧಾನವಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.  ವ್ಯಾಕರಣವು ಬಲವಾದ (ಅನಿಯಮಿತ) ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲ (ನಿಯಮಿತ) ಸಂಯೋಗಗಳು ಮತ್ತು ವಿಭಕ್ತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಧ್ಯಮ ವಿಭಕ್ತವಾಗಿದೆ . ನಾಮಪದಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರದರ್ಶಕ ಸರ್ವನಾಮಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮತ್ತು ತಟಸ್ಥ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಂತೆ, ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಹಿಂದಿನ ಕೇಸ್ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ನ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಹೊಂದಿದೆ.  ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸರ್ವನಾಮಗಳಲ್ಲಿ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಇದು ಕ್ರಿಯಾಪದಗಳ ಮೇಲೆ ಗುರುತಿಸುವ ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಇದರ ಪದ ಕ್ರಮವು V2 ಆಗಿದೆ, ಸೀಮಿತ ಕ್ರಿಯಾಪದವು ಯಾವಾಗಲೂ ವಾಕ್ಯದಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಸ್ಲಾಟ್ ಅನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸುತ್ತದೆ.

ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಡುಭಾಷೆಯ ನಿರಂತರತೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಅಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ದೇಶೀಯ ಭಾಷೆಗಳ ನಡುವೆ ಯಾವುದೇ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ವಿಭಜಿಸುವ ರೇಖೆಗಳು ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ. 

ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡಿಷ್‌ನಂತೆ, ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಮಧ್ಯಯುಗದಲ್ಲಿ ಲೋ ಜರ್ಮನ್‌ನಿಂದ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು 20 ನೇ ಶತಮಾನದ ತಿರುವಿನಿಂದ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿದೆ. 

ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಅನ್ನು ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ಉಪಭಾಷೆ ಪ್ರದೇಶಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು: ಜುಟ್ಲಾಂಡಿಕ್ (ಪಶ್ಚಿಮ ಡ್ಯಾನಿಶ್), ಇನ್ಸುಲರ್ ಡ್ಯಾನಿಶ್ (ಪ್ರಮಾಣಿತ ವಿಧವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ), ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ( ಬೋರ್ನ್ಹೋಲ್ಮಿಯನ್ ಮತ್ತು ಸ್ಕ್ಯಾನಿಯನ್ ಸೇರಿದಂತೆ). ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್ ಒಂದು ಉಪಭಾಷೆಯ ನಿರಂತರತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಲ್ಲಿ, ಪೂರ್ವ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಅನ್ನು ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡಿಷ್ ನಡುವೆ ಮಧ್ಯವರ್ತಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಸ್ಕ್ಯಾನಿಯನ್ ಅನ್ನು ಸ್ವೀಡಿಫೈಡ್ ಪೂರ್ವ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಉಪಭಾಷೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಬೋರ್ನ್ಹೋಲ್ಮಿಯನ್ ಭಾಷೆ ಅದರ ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂಧಿ. 

ಸಮಕಾಲೀನ ಸ್ಕ್ಯಾನಿಯನ್ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ವೀಡಿಷ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಪರಸ್ಪರ ಗ್ರಹಿಸಬಲ್ಲದು ಮತ್ತು ಡ್ಯಾನಿಶ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಕಡಿಮೆ ಅರ್ಥವಾಗುವಂತಹದ್ದಾಗಿದೆ.  ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ಪ್ರಮಾಣಿತ ಶಬ್ದಕೋಶವನ್ನು ಮತ್ತು ಹಿಂದಿನದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಉಚ್ಚಾರಣೆಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಡನ್‌ನ ಉಳಿದ ಭಾಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.  17ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಡನ್‌ಗೆ ಪರಿವರ್ತನೆಗೊಂಡ ಕೋಪನ್‌ಹೇಗನ್‌ನಿಂದ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಇತರ ಎರಡು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಾದ ಬ್ಲೆಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಹಾಲೆಂಡ್, ಪ್ರಮಾಣಿತ ಸ್ವೀಡಿಷ್‌ಗೆ ಹೋಲುವ ಉಪಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಶಬ್ದಕೋಶ 
ಸುಮಾರು 2000 ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಸಂಯುಕ್ತವಲ್ಲದ ಪದಗಳು ಹಳೆಯ ನಾರ್ಸ್ ಭಾಷೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಪ್ರೊಟೊ ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್‌ನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿವೆ. ಈ 2000 ಪದಗಳಲ್ಲಿ 1200 ನಾಮಪದಗಳು, 500 ಕ್ರಿಯಾಪದಗಳು, 180 ವಿಶೇಷಣಗಳು ಮತ್ತು ಉಳಿದವು ಇತರ ಪದ ವರ್ಗಗಳಿಗೆ ಸೇರಿವೆ. ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸಾಲದ ಪದಗಳನ್ನು ಸಹ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತದೆ.  ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವು ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಅವಧಿಯ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಮ ಲೋ ಜರ್ಮನ್‌ನಿಂದ ಎರವಲು ಪಡೆದವು. ಡ್ಯಾನಿಶ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸುವ 500 ಪದಗಳಲ್ಲಿ, 100 ಮಧ್ಯಮ ಲೋ ಜರ್ಮನ್‌ನಿಂದ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಎರವಲುಳಾಗಿವೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಲೋ ಜರ್ಮನ್ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್-ನಾರ್ವೆಯ ಇತರ ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ. 17 ನೇ ಮತ್ತು 18 ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಪ್ರಮಾಣಿತ ಜರ್ಮನ್ ಮತ್ತು ಫ್ರೆಂಚ್ ಕಡಿಮೆ ಜರ್ಮನ್ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಮೀರಿಸಿತು ಮತ್ತು 20 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವಿಶ್ವ ಸಮರ II ರ ನಂತರ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಎರವಲು ಪದಗಳ ಮುಖ್ಯ ಪೂರೈಕೆ ಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು. ಅನೇಕ ಹಳೆಯ ನಾರ್ಡಿಕ್ ಪದಗಳು ಉಳಿದಿವೆಯಾದರೂ, ಕೆಲವು ಎರವಲು ಪಡೆದ ಸಮಾನಾರ್ಥಕ ಪದಗಳಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು, ಹಾಗೆಯೇ ಎರವಲು ಪದಗಳು, ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಪದಗಳನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ಹೊಸ ಪದಗಳು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಸಮಕಾಲೀನ ಡ್ಯಾನಿಶ್‌ನ ಪ್ರಮಾಣಿತ ಪಠ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಮಧ್ಯಮ ಲೋ ಜರ್ಮನ್  ಶಬ್ದಕೋಶದ ಎರವಲು ಸುಮಾರು 16-17%, ಗ್ರೇಕೊ-ಲ್ಯಾಟಿನ್-ಎರವಲು  4-8%, ಫ್ರೆಂಚ್ 2-4% ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸುಮಾರು 1%. 

ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಎರಡೂ ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಗಳು. ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಹಳೆಯ ನಾರ್ಸ್‌ನಿಂದ ಬಂದ ಉತ್ತರ ಜರ್ಮನಿಕ್ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಹಳೆಯ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಿಂದ ಬಂದ ಪಶ್ಚಿಮ ಜರ್ಮನಿಕ್ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ. ಆರಂಭಿಕ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ನಾರ್ಸ್ ಹಳೆಯ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮೇಲೆ ಬಲವಾದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರಿತು. ಅವರ ಹಂಚಿಕೆಯ ಜರ್ಮನಿಕ್ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ನೋಡಲು, ಎರಡು ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೋಲುವ ಅನೇಕ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪದಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ನಾಮಪದಗಳು ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಸ್ಥಾನಗಳು  ,  ,  ,  ,  ,  ,  , ಮತ್ತು  ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮಾತನಾಡುವವರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಲಿಖಿತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಅದೇ ರೀತಿ, ಕೆಲವು ಇತರ ಪದಗಳು ಅವುಗಳ ಸ್ಕಾಟ್ಸ್ ಸಮಾನತೆಗಳಿಗೆ ಬಹುತೇಕ ಹೋಲುತ್ತವೆ, ಉದಾ,  (ಸ್ಕಾಟ್ಸ್ ಕಿರ್ಕ್, ಅಂದರೆ, 'ಚರ್ಚ್') ಅಥವಾ  (ಸ್ಕಾಟ್ಸ್ ಬೇರ್ನ್, ಅಂದರೆ 'ಮಗು'). ಜೊತೆಗೆ,  ಪದ , "ಗ್ರಾಮ" ಅಥವಾ "ಪಟ್ಟಣ" ಎಂದರ್ಥ, ವೈಕಿಂಗ್ ಉದ್ಯೋಗದ ಅವಶೇಷಗಳಾಗಿ Whitby ಮತ್ತು Selbyಯಂತಹ ಅನೇಕ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸ್ಥಳ-ಹೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ನಂತರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, "ಇರುವುದು"("to be") ಎಂಬ ಕ್ರಿಯಾಪದದ ಮೂರನೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಬಹುವಚನ ರೂಪವಾದ "ಇರು" ಅನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು, ಜೊತೆಗೆ ಸಮಕಾಲೀನ ಹಳೆಯ ನಾರ್ಸ್‌ನಿಂದ ಅನುಗುಣವಾದ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸರ್ವನಾಮ ರೂಪ "ಅವರು".

ಪರಸ್ಪರ ತಿಳುವಳಿಕೆ 
ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡಿಶ್ ಭಾಷೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಪರಸ್ಪರ ಗ್ರಹಿಸಬಲ್ಲದು. ಮೂರು ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪ್ರವೀಣ ಮಾತನಾಡುವವರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇತರರನ್ನು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲರು. ಆದರೂ ಪರಸ್ಪರ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯು ಅಸಮಪಾರ್ಶ್ವವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ತೋರಿಸಿವೆ: ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಮಾತನಾಡುವವರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡಿಷ್ ಎರಡನ್ನೂ ಸ್ವೀಡನ್ನರು ಅಥವಾ ಡೇನ್ಸ್ ಪರಸ್ಪರ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕಿಂತ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಸ್ವೀಡನ್ನರು ಮತ್ತು ಡೇನ್ಸ್ ಇಬ್ಬರೂ ಸಹ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಪರಸ್ಪರರ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕಿಂತ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಭಾಷೆಯು ತಿಳುವಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಕಾರಣವೆಂದರೆ ಸ್ವೀಡನ್‌ನೊಂದಿಗಿನ ಹಂಚಿಕೆಯ ಗಡಿಯಿಂದಾಗಿ ಉಚ್ಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಹೋಲಿಕೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಅನ್ನು ಲಿಖಿತ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಹೊಂದಿರುವ ದೀರ್ಘ ಸಂಪ್ರದಾಯದೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದು ಶಬ್ದಕೋಶದಲ್ಲಿ ಹೋಲಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಕಿರಿಯ ಡೇನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ, ಕೋಪನ್‌ಹೇಗನರ್‌ಗಳು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಡೇನರಿಗಿಂತ ಸ್ವೀಡಿಷ್ ಅನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಟರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಕಿರಿಯ ಡೇನರು ನೆರೆಯ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡಿಷ್ ಯುವಕರಂತೆ ಉತ್ತಮವಾಗಿಲ್ಲ.

ಇತಿಹಾಸ 
ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಜೋಹಾನ್ಸ್ ಬ್ರೊಂಡಮ್-ನೀಲ್ಸನ್ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು 800 AD ನಿಂದ 1525 ರವರೆಗೆ "ಓಲ್ಡ್ ಡ್ಯಾನಿಶ್" ಎಂದು ವಿಂಗಡಿಸಿದರು.  ಅದನ್ನು ಅವರು "ರೂನಿಕ್ ಡ್ಯಾನಿಶ್" (800-1100), ಆರಂಭಿಕ ಮಧ್ಯ ಡ್ಯಾನಿಶ್ (1100-135), ಲೇಟ್ ಮಧ್ಯ ಡ್ಯಾನಿಶ್ (1350–1525) ಎಂದು ಉಪವಿಭಾಗ ಮಾಡಿದರು.

ರೂನಿಕ್ ಡ್ಯಾನಿಶ್ 
ಎಂಟನೆಯ ಶತಮಾನದ ವೇಳೆಗೆ, ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯಾದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜರ್ಮನಿಕ್ ಭಾಷೆಯಾದ ಪ್ರೊಟೊ-ನಾರ್ಸ್ ಕೆಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಯಿತು ಮತ್ತು ಹಳೆಯ ನಾರ್ಸ್ ಆಗಿ ವಿಕಸನಗೊಂಡಿತು. ಈ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ಡ್ಯಾನಿಷ್ ಭಾಷೆ" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು (  ), ಅಥವಾ "ನಾರ್ಸ್ ಭಾಷೆ" (  ) ನಾರ್ಸ್ ಅನ್ನು ರೂನಿಕ್ ವರ್ಣಮಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ, ಮೊದಲು ಹಿರಿಯ ಫುಥಾರ್ಕ್ ಮತ್ತು 9 ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ ಕಿರಿಯ ಫುಥಾರ್ಕ್ನೊಂದಿಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ.

ಏಳನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ, ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾರ್ಸ್ ಭಾಷೆಯು ಎಲ್ಲಾ ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯಾಕ್ಕೆ ಹರಡದ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು, ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಓಲ್ಡ್ ವೆಸ್ಟ್ ನಾರ್ಸ್ ( ನಾರ್ವೆ ಮತ್ತು ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ) ಮತ್ತು ಓಲ್ಡ್ ಈಸ್ಟ್ ನಾರ್ಸ್ ( ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡನ್ ) ಎಂಬ ಎರಡು ಉಪಭಾಷೆಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಪೂರ್ವ ನಾರ್ಸ್ ಅನ್ನು ಪಶ್ಚಿಮ ನಾರ್ಸ್‌ನಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸುವ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು, ಅದು ಸ್ಕ್ಯಾನಿಯಾ ಮೂಲಕ ಸ್ವೀಡನ್‌ಗೆ ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರ ಸಂಪರ್ಕದಿಂದ ದಕ್ಷಿಣ ನಾರ್ವೆಗೆ ಹರಡಿತು.   ಓಲ್ಡ್ ಈಸ್ಟ್ ನಾರ್ಸ್ (ರೂನಿಕ್ ಸ್ವೀಡಿಷ್/ಡ್ಯಾನಿಶ್) ಅನ್ನು ಓಲ್ಡ್ ವೆಸ್ಟ್ ನಾರ್ಸ್‌ನಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಿದ ಬದಲಾವಣೆಯೆಂದರೆ ಡಿಫ್ಥಾಂಗ್ æi (ಓಲ್ಡ್ ವೆಸ್ಟ್ ನಾರ್ಸ್ ei ) ಅನ್ನು  ಮೊನೊಫ್ಥಾಂಗ್ ಇ .  ಮಾಡಲು . ಹಳೆಯ ಓದುವ  ಅಲ್ಲಿ ಇದು ರೂನಿಕ್ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಫಲಿಸುತ್ತದೆ.   ಅಲ್ಲದೆ,  ನಲ್ಲಿರುವಂತೆ au ನ ಬದಲಾವಣೆ  ನಲ್ಲಿರುವಂತೆ ø ಒಳಗೆ ಸಂಭವಿಸಿದೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು   ಒಳಗೆ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿ ರೂನಿಕ್ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ.   ಇದಲ್ಲದೆ,  (ಓಲ್ಡ್ ವೆಸ್ಟ್ ನಾರ್ಸ್  ) ಡಿಫ್ಥಾಂಗ್  ಆಗಿ ಹಾಗೆಯೇ, "ದ್ವೀಪ" ಕ್ಕೆ "island" ಹಳೆಯ ನಾರ್ಸ್ ಪದದಂತೆ ಬದಲಾಯಿತು. 

ಡ್ಯಾನಿಶ್ ವಿಜಯದ ಮೂಲಕ, ಹಳೆಯ ಪೂರ್ವ ನಾರ್ಸ್ ಅನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಈಶಾನ್ಯ ಕೌಂಟಿಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. "ಗೇಟ್" ( gade ನಂತಹ ಅನೇಕ ಪದಗಳು ನಾರ್ಸ್‌ನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿವೆ ) ರಸ್ತೆಗಾಗಿ, ಇನ್ನೂ ಯಾರ್ಕ್‌ಷೈರ್, ಈಸ್ಟ್ ಮಿಡ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್ ಮತ್ತು ಈಸ್ಟ್ ಆಂಗ್ಲಿಯಾ ಮತ್ತು ಡ್ಯಾನಿಶ್ ವೈಕಿಂಗ್ಸ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿಯಾದ ಪೂರ್ವ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ. ಯಾರ್ಕ್ ನಗರವು ಒಮ್ಮೆ ಜೋರ್ವಿಕ್ನ ವೈಕಿಂಗ್ ವಸಾಹತು ಆಗಿತ್ತು. ಹಲವಾರು ಇತರ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪದಗಳು ಹಳೆಯ ಪೂರ್ವ ನಾರ್ಸ್‌ನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿವೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ "ಚಾಕು" ( kniv ), "ಗಂಡ" ( husbond ), ಮತ್ತು "ಮೊಟ್ಟೆ" ( æg ) ಯಾರ್ಕ್‌ಷೈರ್ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಮಿಡ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನ ಸ್ಥಳದ ಹೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ 'ಟೌನ್' ಗಾಗಿ "-ಬೈ" ಪ್ರತ್ಯಯವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸೆಲ್ಬಿ, ವಿಟ್ಬಿ, ಡರ್ಬಿ ಮತ್ತು ಗ್ರಿಮ್ಸ್ಬಿ.  ಯಾರ್ಕ್‌ಷೈರ್ ಮತ್ತು ಡರ್ಬಿಶೈರ್ ಸ್ಥಳನಾಮಗಳಲ್ಲಿ "ಡೇಲ್"("dale") ಎಂಬ ಪದವು ಕಣಿವೆ ಎಂದರ್ಥ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಉಪಭಾಷೆಗಳು

ಸ್ವರಗಳು 
ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಮೇಲೆ ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದ್ದರೂ, ಡ್ಯಾನಿಶ್‌ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆಧುನಿಕ ರೂಪಾಂತರಗಳು 12 ದೀರ್ಘ ಸ್ವರಗಳು, 13 ಸಣ್ಣ ಸ್ವರಗಳು ಮತ್ತು ಎರಡು ಸ್ಕ್ವಾ ಸ್ವರಗಳು,  ಮತ್ತು  ಇವುಗಳನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳದ ಉಚ್ಚಾರಾಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಇದು ಪ್ರಪಂಚದ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆ ಒಟ್ಟು 27 ವಿಭಿನ್ನ ಸ್ವರ ಧ್ವನಿಮಾಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಕನಿಷ್ಠ 19 ವಿಭಿನ್ನ ಡಿಫ್ಥಾಂಗ್‌ಗಳು ಸಹ ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ. ಎಲ್ಲವೂ ಚಿಕ್ಕದಾದ ಮೊದಲ ಸ್ವರ ಮತ್ತು ಎರಡನೆಯ ವಿಭಾಗವು , , ಅಥವಾ .  ಕೆಳಗಿನ ಕೋಷ್ಟಕವು ಐಪಿಎ/ಡ್ಯಾನಿಶ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾದ ಚಿಹ್ನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾಡರ್ನ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ ಡ್ಯಾನಿಶ್‌ನಲ್ಲಿ Grønnum (1998ಎ) ನೀಡಿದ ಸ್ವರಗಳ ಅಂದಾಜು ವಿತರಣೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಸ್ವಲ್ಪ ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಭಂಡಾರಗಳನ್ನು ನೀಡಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ r-ಬಣ್ಣದ ಸ್ವರಗಳನ್ನು ವಿಭಿನ್ನ ಧ್ವನಿಮಾಗಳಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಆಧರಿಸಿ. Basbøll (2005:೫೦))  25 "ಪೂರ್ಣ ಸ್ವರಗಳನ್ನು" ಎರಡು ಒತ್ತಡವಿಲ್ಲದ ಸ್ಕ್ವಾ ಸ್ವರಗಳನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ವ್ಯಂಜನಗಳು 
ವ್ಯಂಜನದ ಭಂಡಾರವು ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸರಳವಾಗಿದೆ. Basbøll (2005  ಡ್ಯಾನಿಶ್‌ನಲ್ಲಿ 16 ನಾನ್-ಸಿಲಬಿಕ್ ವ್ಯಂಜನ ಧ್ವನಿಮಾಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುತ್ತದೆ.

ಈ ಧ್ವನಿಮಾಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವು ಪ್ರಾರಂಭ ಮತ್ತು ಕೋಡಾದಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಧ್ವನಿಮಾಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.  ಅಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ ಸ್ವರವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ವ್ಯಂಜನಗಳನ್ನು   ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.   ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ  ಎಂದು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಕೋಡಾದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ. t, , ಉಚ್ಚಾರಣೆಯು ಸರಳವಾದ  ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣ ಘರ್ಷಧ್ವನಿ  ನಡುವೆ ಇರುತ್ತದೆ (ಜರ್ಮನ್‌ನಲ್ಲಿ t ನಿಂದ z ಗೆ ಎರಡನೇ ಹೈ ಜರ್ಮನ್ ವ್ಯಂಜನ ಬದಲಾವಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಭವಿಸಿದಂತೆ). ಆಡುಭಾಷೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ, ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಜುಟ್ಲಾಂಡಿಕ್ ಉಪಭಾಷೆಗಳು ಇತರ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಘರ್ಷಧ್ವನಿ ಆಗಿರಬಹುದು.

 is pronounced as a  in syllable coda, so e.g.  () is pronounced .

 often have slight frication, but are usually pronounced as approximants. Danish  differs from the similar sound in English and Icelandic, in that it is not a dental fricative but an alveolar approximant which is frequently heard as  by second language learners.

ಧ್ವನಿ  ಉದಾಹರಣೆಗೆ /sjovˀ/ "ಫನ್" ಉಚ್ಚಾರಣೆ  ಮತ್ತು  "ಮರಿಜುವಾನಾ"  ಎಂದು ಉಚ್ಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಳು ಇದನ್ನು ಧ್ವನಿಮಾ ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಇದು  ಅಥವಾ  ನಂತರ ಮಾತ್ರ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು  ಈ ಧ್ವನಿಮಾಗಳ ನಂತರ ಸಂಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ.  ಇದನ್ನು  ನ ಧ್ವನ್ಯಂತರ ಎಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಬಹುದು, ಇದು ಧ್ವನಿಯಿಲ್ಲದ ನಂತರ ವಿನಿಯೋಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಧ್ವನಿ ಘರ್ಷಣೆಯೆಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಡ್ಯಾನಿಶ್‌ನಲ್ಲಿ  -ಧ್ವನಿಮಾವನ್ನು  ಮತ್ತು sj ಕ್ಲಸ್ಟರನ್ನು  ಅಥವಾ  ಎಂದು ಉಚ್ಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜುಟ್ಲಾಂಡಿಕ್ ಉಪಭಾಷೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ.

ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ  ಯುವು-ಫಾರ್ಂಜಿಯಲ್ ಅಂದಾಜು, , ಆದರೆ ಕೋಡಾದಲ್ಲಿ ಇದು ಒಂದು ನಾನ್-ಸಿಲಬಿಕ್ ಕಡಿಮೆ ಕೇಂದ್ರ ಸ್ವರ,  ಎಂದು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಹಿಂದಿನ ಸ್ವರದೊಂದಿಗೆ ಸರಳವಾಗಿ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ವಿದ್ಯಮಾನವು ಜರ್ಮನ್ ಅಥವಾ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನ ನಾನ್-ರೋಟಿಕ್ ಉಚ್ಚಾರಣೆಗಳಲ್ಲಿ r ಗೆ ಹೋಲಿಸಬಹುದು. ಸ್ಕಾರ್ರೆ-ಆರ್(skarre-r) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ  ನ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರವು ಟ್ರಿಲ್ಡ್  ಅನ್ನು ಬಳಸುವ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡಿಶ್ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಂದ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೇ ಕೆಲವರು, ಮಧ್ಯವಯಸ್ಕ ಅಥವಾ ವಯಸ್ಸಾದವರು, ಜುಟ್ಲಾಂಡಿಕ್ ಮಾತನಾಡುವವರು  ಅನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ, ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಫ್ಲಾಪ್ಡ್  ಅಥವಾ ಅಂದಾಜು  ಎಂದು ತಿಳಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಛಂದಸ್ಸು 
ಡ್ಯಾನಿಶ್  ಎಂಬ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಲಕ್ಷಣದಿಂದ ನಿರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ (ಲಿಟ್. "ಥ್ರಸ್ಟ್"). ಇದು ಮೌಖಿಕ ಅಥವಾ ಕರ್ಕಶ ಧ್ವನಿಯ ಒಂದು ರೂಪವಾಗಿದೆ. ಕೆಲವು ಮೂಲಗಳು ಇದನ್ನು ಕಂಠ್ಯ್ಯಾಕ್ಷರವೆಂದು ವಿವರಿಸಿವೆ, ಆದರೆ ಇದು ಬಹಳ ಅಪರೂಪದ ರಚನೆ, ಮತ್ತು ಇಂದು ಧ್ವನಿಮಾ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಇದನ್ನು ಉಚ್ಛಾರಣೆ ಪ್ರಕಾರ ಅಥವಾ ಛಂದಸ್ಸಿನ ವಿದ್ಯಮಾನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಇದು ಧ್ವನಿಮೀಯ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು  ("ರೈತರು") ಕನಿಷ್ಠ ಜೋಡಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪದಗಳ ಏಕೈಕ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಸ್ಟೊಡ್ ಜೊತೆಗೆ,  ವಿರುದ್ಧ ("ಬೀನ್ಸ್") ಸ್ಟೋಡ್ ಇಲ್ಲದೆ. ಶಬ್ದಕೋಶದಲ್ಲಿ stød ನ ವಿತರಣೆಯು ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಡಿಷ್‌ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉಪಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್ ಪಿಚ್ ಉಚ್ಚಾರಣೆಗಳ ವಿತರಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.

ಲಿಂಗ 
ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಎರಡು ನಾಮಮಾತ್ರ ಲಿಂಗಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ: ಸಾಮಾನ್ಯ ಮತ್ತು ನಪುಂಸಕ ; ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗ ಮತ್ತು ಪುಲ್ಲಿಂಗ ಲಿಂಗಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸಂಯೋಜಿಸಿದಂತೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಿಂಗವು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. ಕೆಲವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉಪಭಾಷೆಗಳು ಪುಲ್ಲಿಂಗ, ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗ ಮತ್ತು ನಪುಂಸಕ ಎಂಬ ಮೂರು-ಮಾರ್ಗದ ಲಿಂಗ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಜುಟ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಕೆಲವು ಉಪಭಾಷೆಗಳು ಪುಲ್ಲಿಂಗ/ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಬಹುಪಾಲು ಡ್ಯಾನಿಶ್ ನಾಮಪದಗಳು (ಸುಮಾರು 75%) ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಿಂಗವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ನಪುಂಸಕವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಿರ್ಜೀವ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ನಾಮಪದಗಳ ಲಿಂಗಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಊಹಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಠಪಾಠ ಮಾಡಬೇಕು. ನಾಮಪದದ ಲಿಂಗವು ಅದನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸುವ ವಿಶೇಷಣಗಳ ರೂಪ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳ ರೂಪವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ.

ಖಚಿತತೆ 

ನಿಶ್ಚಿತತೆಯನ್ನು ಎರಡು ಪರಸ್ಪರ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಲೇಖನಗಳಿಂದ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ: ಪೋಸ್ಟ್ಪೋಸ್ಡ್ ಎನ್ಕ್ಲಿಟಿಕ್ ಅಥವಾ ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಲೇಖನವು ನಾಮಪದಗಳನ್ನು ವಿಶೇಷಣದಿಂದ ಮಾರ್ಪಡಿಸಿದಾಗ ನಿರ್ದಿಷ್ಟತೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಕಡ್ಡಾಯ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ. ನಪುಂಸಕ ನಾಮಪದಗಳು ಕ್ಲಿಟಿಕ್  ಅನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ , ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಿಂಗ ನಾಮಪದಗಳು  ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ . ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟ ನಾಮಪದಗಳು ನಿಯಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.   (ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಿಂಗ) ಅಥವಾ  (ನಪುಂಸಕ). ಆದ್ದರಿಂದ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಿಂಗ ನಾಮಪದ  "ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯ" (ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟ) "ದ ಮ್ಯಾನ್"  ಎಂಬ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.  ಆದರೆ ನಪುಂಸಕ ನಾಮಪದ  "ಒಂದು ಮನೆ" (ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟ) ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, "ಮನೆ" (ನಿರ್ದಿಷ್ಟ) .

ಸಂಖ್ಯೆ

ಸರ್ವನಾಮಗಳು

ಕ್ರಿಯಾಪದಗಳು

ಸಂಖ್ಯೆಗಳು 
ವಿವಿಧ ನಿಯಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅಂಕಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. 20 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಗಳ ಪದ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ, ಘಟಕಗಳನ್ನು ಹತ್ತಾರು ಮೊದಲು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ 21 ಅನ್ನಬಅಕ್ಷರಶಃ "ಒಂದು ಮತ್ತು ಇಪ್ಪತ್ತು"  ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ..
 ಎಂಬ ಸಂಖ್ಯಾವಾಚಕ ಅರ್ಥ  (ಅಕ್ಷರಶಃ "ಅರ್ಧ ಸೆಕೆಂಡ್", "ಎರಡನೆಯ ಒಂದು ಜೊತೆಗೆ ಅರ್ಧ" ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ). ಸಂಖ್ಯೆಗಳು  (  ),  (  ) ಮತ್ತು  (  ) ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಇನ್ನೂ ಸೂಚ್ಯವಾಗಿ ಕೆಳಗೆ ವಿವರಿಸಿದ ಸಂಬಂಧಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂತೆಯೇ, ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಪದನಾಮ (  ) halv tre, ಅಕ್ಷರಶಃ "ಅರ್ಧ ಮೂರು (ಗಂಟೆ)", ಅರ್ಧ ಕಳೆದ ಎರಡು.

ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಗಳಿಗೆ (ಒಂದು ಶತಕೋಟಿ ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡದು), ಡ್ಯಾನಿಶ್ ದೀರ್ಘ ಮಾಪಕವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಬಿಲಿಯನ್ (1,000,000,000) ಅನ್ನು  ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ , ಮತ್ತು ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ ಟ್ರಿಲಿಯನ್ (1,000,000,000,000)  ಆಗಿದೆ .

ಸಿಂಟ್ಯಾಕ್ಸ್ 
ವಿಷಯ ಮತ್ತು ವಸ್ತು ಎರಡನ್ನೂ ಹೊಂದಿರುವ ಸರಳ ವಾಕ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಮೂಲ ಘಟಕ ಕ್ರಮವು ವಿಷಯ-ಕ್ರಿಯಾಪದ-ವಸ್ತು ಆಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಕೂಡ V2 ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ, ಅಂದರೆ ಕ್ರಿಯಾಪದವು ಯಾವಾಗಲೂ ವಾಕ್ಯದ ಎರಡನೇ ಘಟಕವಾಗಿರಬೇಕು. ಡ್ಯಾನಿಶ್ ವ್ಯಾಕರಣಕಾರ ಪಾಲ್ ಡಿಡೆರಿಚ್‌ಸೆನ್  ಅನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ವ್ಯಾಕರಣವು ಸಮಯಗಳು ಅಥವಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದರಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ವಿಧದ ವಾಕ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರ್ವ-ಮೌಖಿಕ (ಅಥವಾ ಅಡಿಪಾಯ ) ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ವಿವಿಧ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಪರಿಣಾಮಗಳಾಗಿ ಸಾಧಿಸಬಹುದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸರ್ವನಾಮದ ಸಂದರ್ಭವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ವಾಕ್ಯ ವಸ್ತುವನ್ನು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಬೇಕು, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೊಸ ಮಾಹಿತಿ ಅಥವಾ ವಿಷಯಗಳು ಸರ್ವನಾಮದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿಷಯಗಳು ಸಂಭವಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಯಾವುದೇ ನಿಯಮವಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ವಿಷಯ ಮತ್ತು ಶೀರ್ಷಿಕೆಯು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುವುದರಿಂದ, ಅವುಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ವಿಷಯವಲ್ಲದ ಯಾವುದೇ ವಾಕ್ಯ ವಸ್ತುವು ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ, ವಿಷಯವು ನಂತರದ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಕೆಳಗಿಳಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವಾಕ್ಯ ಕ್ರಮವು VSO ಆಗುತ್ತದೆ.

ಬರವಣಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ವರ್ಣಮಾಲೆ 

ಲಿಖಿತ ಡ್ಯಾನಿಶ್ (ಕಬ್ಬಿಣ ಮತ್ತು ವೈಕಿಂಗ್ ಯುಗದಿಂದ) ಹಳೆಯ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಉದಾಹರಣೆಗಳು ರೂನಿಕ್ ವರ್ಣಮಾಲೆಯಲ್ಲಿವೆ .  ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮದ ಪರಿಚಯವು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್‌ಗೆ ತಂದಿತು. ಮತ್ತು ಉನ್ನತ ಮಧ್ಯಯುಗದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ರೂನ್‌ಗಳನ್ನು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಕ್ಷರಗಳಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 

 "Sproget.dk" (ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ (ಡ್ಯಾನಿಶ್‌ನಲ್ಲಿ) ಡ್ಯಾನಿಶ್ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಭಾಷಾ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ, ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಉತ್ತರಗಳನ್ನು ನೀವು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್.
 "Samtalegrammatik.dk" (ಮಾತನಾಡುವ ಡ್ಯಾನಿಶ್ ವ್ಯಾಕರಣದ ಭಾಗಗಳು)
Pages with unreviewed translations
Languages with ISO 639-2 code
Languages with ISO 639-1 code

ḍyāniś / / ˈdeɪnɪʃ / _ _ (  / ) ;  pronounced [ˈtænˀsk] (  ,  [ˈtænˀsk ˈspʁɔwˀ] )  uttara jarmanik bhāṣèyāgiddu, sumāru āru miliyan janaru mātanāḍuttārè, mukhyavāgi ḍènmārk mattu suttamuttalina janaru mātanāḍuva bhāṣè. ḍyāniś bhāṣikara samudāyagaḻu grīn‌lyāṃḍ,  phāro dvīpagaḻu mattu dakṣiṇa ślès‌vig‌na uttara jarman pradeśadalli kaṃḍubaruttavè.  alli idu alpasaṃkhyāta bhāṣā sthānamānavannu hòṃdidè.    ḍyāniś mātanāḍuva alpasaṃkhyāta samudāyagaḻu nārvè, svīḍan, yunaiṭèḍ sṭeṭs, kènaḍā, brèjil mattu arjèṃṭīnādalli kaṃḍubaruttavè. 

ḍeniṣ bhāṣè iṃḍoyūropiyan bhāṣāparivārada jamryānik upaparivārada skyāṃḍiveniyan śākhègè serida pramukha bhāṣè. ḍènmārkiniṃda amèrika mattu kènaḍagaḻigè valasè hogiruva jana ḍeniṣ bhāṣèyanne baḻasuttiddārè. ī bhāṣèya bhaugoḻika mattu bhāṣika saṃbaṃdhavannu ī kèḻaginaṃtè tiḻisabahudu : ais‍lyāṃḍik-phyèrosó-nyū nārvījiyan-ḍènò nārvījiyan-svīḍiṣ-ī saraṇiyalli ḍènò sārvījiyan‍niṃda ḍeniṣ nārvījiyan āvirbhavisidè.
haḻè ḍeniṣ : kri.śa. 1000-1150. skyāṃḍineviyan bhāṣègaḻu kavalòḍèdaddu kri.śa. 1000da sumārigè. ivugaḻa prāk rūpavannu (kri.śa. su.250-800) ati viraḻavāgiruva rūnik śāsanagaḻiṃda gurutisabahudāgidè. upalabdha śāsanagaḻalli ḍeniṣ golḍ horn èṃbudu suprasiddha. 10nèya śatamānada īcègè sikkiruva śāsanagaḻannu abhyasisidāga hòsa dhvanyātmaka badalāvaṇègaḻu gamanakkè baruttadè.
 naḍu ḍeniṣ : (su.1150-1500) ī kāladalli dhvanimātmaka badalāvaṇègaḻū uṃṭāduvu : (1) svarāghātavillada sthānagaḻalli vyākaraṇa saraḻavāgatòḍagitu. grīk, lyāṭin mattu jarman bhāṣègaḻiṃda padagaḻū pratyayagaḻū seratòḍagidavu.
 hòsaḍeniṣ : (1700- ) galīya sparśa kāṇatòḍagidude hòsa ḍeniṣ‍na pramukha lakṣaṇa. idara vyākaraṇadalli èraḍu vibhaktigaḻu (prathama mattu ṣaṣṭhi) èraḍu liṃgagaḻu (napuṃsaka mattu itara) kaṃḍubaruttavè. nirdeśaka guṇavāci viśeṣyada hiṃdè (òciṭija-eṭi, ṇahe mciṭi) iruttadè. nāma guṇavācigaḻigè bahuvacanadalli viśeṣa rūpagaḻivè. hāgū nirdeśaka guṇavācigaḻa saṃbaṃdhadalli viśeṣa rūpagaḻivè. kriyāpadadalli puruṣavācaka pratyayavāgali bahuvacana pratyayagaḻāgali iruvudilla. hciḍi hcis mattu eḍi is èṃba sahāyaka kriyāpadagaḻu seri saṃyukta kriyārūpagaḻu sādhitagòḻḻuttavè. svīkṛta pratyayagaḻu padotpannakārakagaḻāgivè. grīk, lyāṭin mattu phrèṃc‍gaḻiṃda svīkṛta padagaḻu aḻidu hoguttiruvāga jarman svīkṛtagaḻu śiṣṭarūpagaḻèṃdu parigaṇisalāguttadè. iṃgliṣ‍niṃda pāribhāṣika śabdagaḻu ḍeniṣ bhāṣèyannu seruttā ivè. vākyaracanèyalli lyāṭin śaili kaḍimèyāgi deśīya baḻakè hèccuttidè. vākyada padakrama kaṭṭuniṭṭāgidè. kartṛpada kriyāpadada hiṃdina sthānadalli baruttadè, baratakkaddu. vākyagaḻa naḍuvinalli samuccayagaḻu kvacittāgi kaṃḍubaruttadè.

1948ralli āda lipi sudhāraṇèya prakāra nāmapadagaḻa ādiya dòḍḍa akṣaragaḻannu tègèduhākalāyitu. cici èṃba akṣara èṃdu badalāyitu. roman lipigè alladè œ mattu ( saṃjñègaḻū serikòṃḍavu. ī saṃjñègaḻannu svīkṛta padagaḻalli mātra baḻasalāguttidè.

itara uttara jarmanik bhāṣègaḻa jòtègè, ḍyāniś haḻèya nārs‌na vaṃśastharu, vaikiṃg yugadalli skyāṃḍineviyādalli vāsisuttidda jarmanik janara sāmānya bhāṣèyāgidè. ḍyāniś, svīḍiṣ jòtègè pūrva nārs upabhāṣèya guṃpiniṃda baṃdidè.  ādarè madhya nārvejiyan bhāṣè (ḍyāniś prabhāvada mòdalu) mattu nārvejiyan bòkmāl annu phāros mattu aislyāṃḍik jòtègè vèsṭ nārs èṃdu vargīkarisalāgidè. paraspara buddhivaṃtikèya ādhārada melè ittīcina vargīkaraṇavu ādhunika mātanāḍuva ḍyāniś, nārvejiyan mattu svīḍiṣ annu "mukhyabhūmi (athavā kāṃṭinèṃṭal ) skyāṃḍineviyan" èṃdu pratyekisuttadè, ādarè aislyāṃḍik mattu pharosigaḻannu "insular skyāṃḍineviyan" èṃdu vargīkarisalāgidè.  likhita bhāṣègaḻu hòṃdikèyāgiddarū, mātanāḍuva ḍyāniś nārvejiyan mattu svīḍiṣ‌niṃda vibhinnavāgidè mattu hīgāgi  buddhivaṃtikèya maṭṭavu paraspara pradeśagaḻu mattu mātanāḍuvavara naḍuvè vyatyāsagòḻḻuttadè.

16 ne śatamānadavarègè, ḍyāniś yāvude pramāṇita vaividhyatè athavā kāguṇita saṃpradāyagaḻilladè niraṃtara dakṣiṇa juṭ‌lyāṃḍ mattu ślès‌vig‌niṃda skyāniyādavarègè mātanāḍuva upabhāṣèyāgittu.  pròṭèsṭaṃṭ sudhāraṇè mattu mudraṇa yaṃtrada paricayadòṃdigè, kopan hyāgan mattu mālmòda vidyāvaṃta upabhāṣèyannu ādharisida pramāṇita bhāṣèyannu abhivṛddhipaḍisalāyitu.  idu śikṣaṇa vyavasthè mattu āḍaḻitadalli baḻakèya mūlaka haraḍitu.  ādarū 17 ne śatamānadavarègū jarman mattu lyāṭin  pramukha likhita bhāṣèyāgi muṃduvarèdavu.  jarmani mattu svīḍan‌ bhūpradeśavannu kaḻèdukòṃḍa naṃtara, rāṣṭrīyatāvādi caḻavaḻiyu ḍyāniś gurutina saṃketavāgi bhāṣèyannu aḻavaḍisikòṃḍitu mattu 18 mattu 19 ne śatamānagaḻalli nirmāṇagòṃḍa sāhityada pramukha kṛtigaḻòṃdigè bhāṣèyu baḻakè mattu janapriyatèyalli balavāda ulbaṇavannu anubhavisitu. iṃdu, sāṃpradāyika ḍyāniś upabhāṣègaḻu kaṇmarèyāgivè, ādarū pramāṇita bhāṣèya prādeśika rūpāṃtaragaḻu astitvadallivè. bhāṣèyallina pramukha vyatyāsagaḻu talèmārugaḻa naḍuvè, yuva bhāṣè viśeṣavāgi navīnavāgidè.

ḍyāniś 27 phonèmik viśiṣṭa svaragaḻannu òḻagòṃḍiruva òṃdu dòḍḍa svara bhaṃḍāravannu hòṃdidè. mattu adara chaṃdassina viśiṣṭa vidyamāna sṭòḍ mūlaka òṃdu rītiya lāriṃjiyal phoneṣan prakāra nirūpisalāgidè.    . ḍyāniś annu adara nèrèya bhāṣègaḻiṃda pratyekisuva aneka uccāraṇè vyatyāsagaḻiṃdāgi, nirdiṣṭavāgi svaragaḻu, kaṣṭakaravāda chaṃdassu mattu "durbalavāda" uccāraṇè vyaṃjanagaḻu, kèlavòmmè "kaliyalu, paḍèyalu mattu arthamāḍikòḻḻalu kaṣṭakaravāda bhāṣè" èṃdu parigaṇisalāguttadè.  mattu kèlavu purāvègaḻòṃdigè itara bhāṣègaḻigè holisidarè makkaḻu ḍyāniś‌na uccāraṇā vyatyāsagaḻannu paḍèdukòḻḻalu nidhānavāgiddārè èṃdu torisuttadè.  vyākaraṇavu balavāda (aniyamita) mattu durbala (niyamita) saṃyogagaḻu mattu vibhaktigaḻòṃdigè madhyama vibhaktavāgidè . nāmapadagaḻu mattu pradarśaka sarvanāmagaḻu sāmānya mattu taṭastha liṃgavannu pratyekisuttadè. iṃgliṣ‌naṃtè, ḍyāniś hiṃdina kes sisṭam‌na avaśeṣagaḻannu mātra hòṃdidè.  viśeṣavāgi sarvanāmagaḻalli. iṃgliṣ‌giṃta bhinnavāgi, idu kriyāpadagaḻa melè gurutisuva èllā vyaktigaḻannu kaḻèdukòṃḍidè. idara pada kramavu V2 āgidè, sīmita kriyāpadavu yāvāgalū vākyadalli èraḍane slāṭ annu ākramisuttadè.

skyāṃḍineviyan bhāṣègaḻannu sāmānyavāgi āḍubhāṣèya niraṃtaratè èṃdu parigaṇisalāguttadè.  alli vividha deśīya bhāṣègaḻa naḍuvè yāvude tīkṣṇavāda vibhajisuva rekhègaḻu kaṃḍubaruvudilla. 

nārvejiyan mattu svīḍiṣ‌naṃtè, ḍyāniś madhyayugadalli lo jarman‌niṃda gamanārhavāgi prabhāvitavāgittu mattu 20 ne śatamānada tiruviniṃda iṃgliṣ‌niṃda prabhāvitavāgidè. 

ḍyāniś annu mūru mukhya upabhāṣè pradeśagaḻāgi viṃgaḍisabahudu: juṭlāṃḍik (paścima ḍyāniś), insular ḍyāniś (pramāṇita vidhavannu òḻagòṃḍaṃtè), mattu pūrva ḍyāniś ( bornholmiyan mattu skyāniyan seridaṃtè). skyāṃḍineviyan òṃdu upabhāṣèya niraṃtaratèya dṛṣṭikonadalli, pūrva ḍyāniś annu ḍyāniś mattu svīḍiṣ naḍuvè madhyavarti èṃdu parigaṇisabahudu. ādarè skyāniyan annu svīḍiphaiḍ pūrva ḍyāniś upabhāṣè èṃdu parigaṇisabahudu mattu bornholmiyan bhāṣè adara hattirada saṃbaṃdhi. 

samakālīna skyāniyan saṃpūrṇavāgi svīḍiṣ‌nòṃdigè paraspara grahisaballadu mattu ḍyāniś‌nòṃdigè kaḍimè arthavāguvaṃtahaddāgidè.  ekèṃdarè adu pramāṇita śabdakośavannu mattu hiṃdinadakkiṃta kaḍimè vibhinnavāda uccāraṇègaḻannu svīḍan‌na uḻida bhāgagaḻòṃdigè haṃcikòḻḻuttadè.  17ne śatamānadalli svīḍan‌gè parivartanègòṃḍa kopan‌hegan‌niṃda dūradalliruva itara èraḍu prāṃtyagaḻāda blèkiṃg mattu hālèṃḍ, pramāṇita svīḍiṣ‌gè holuva upabhāṣègaḻannu mātanāḍuttārè.

śabdakośa 
sumāru 2000 ḍyāniś saṃyuktavallada padagaḻu haḻèya nārs bhāṣèyiṃda mattu aṃtimavāgi pròṭò iṃḍo-yuropiyan‌niṃda huṭṭikòṃḍivè. ī 2000 padagaḻalli 1200 nāmapadagaḻu, 500 kriyāpadagaḻu, 180 viśeṣaṇagaḻu mattu uḻidavu itara pada vargagaḻigè serivè. ḍyāniś hèccina saṃkhyèya sālada padagaḻannu saha svīkarisuttadè.  ivugaḻalli hèccinavu madhyakālīna avadhiya kònèyalli madhyama lo jarman‌niṃda èravalu paḍèdavu. ḍyāniś‌nalli hèccāgi baḻasuva 500 padagaḻalli, 100 madhyama lo jarman‌niṃda madhyakālīna èravaluḻāgivè. ekèṃdarè lo jarman ḍènmārk-nārvèya itara adhikṛta bhāṣèyāgidè. 17 ne mattu 18 ne śatamānagaḻalli, pramāṇita jarman mattu phrèṃc kaḍimè jarman prabhāvavannu mīrisitu mattu 20 ne śatamānadalli, viśeṣavāgi viśva samara II ra naṃtara iṃgliṣ èravalu padagaḻa mukhya pūraikè māḍuttittu. aneka haḻèya nārḍik padagaḻu uḻidivèyādarū, kèlavu èravalu paḍèda samānārthaka padagaḻiṃda badalāyisalpaṭṭavu, hāgèye èravalu padagaḻu, astitvadalliruva padagaḻannu saṃyojisuva mūlaka hòsa padagaḻu muktavāgi rūpugòḻḻuttavè. samakālīna ḍyāniś‌na pramāṇita paṭhyagaḻalli, madhyama lo jarman  śabdakośada èravalu sumāru 16-17%, grekò-lyāṭin-èravalu  4-8%, phrèṃc 2-4% mattu iṃgliṣ sumāru 1%. 

ḍyāniś mattu iṃgliṣ èraḍū jarman bhāṣègaḻu. ḍyāniś haḻèya nārs‌niṃda baṃda uttara jarmanik bhāṣèyāgidè mattu iṃgliṣ haḻèya iṃgliṣ‌niṃda baṃda paścima jarmanik bhāṣèyāgidè. āraṃbhika madhyakālīna avadhiyalli haḻèya nārs haḻèya iṃgliṣ melè balavāda prabhāvavannu bīritu. avara haṃcikèya jarmanik paraṃparèyannu noḍalu, èraḍu bhāṣègaḻalli holuva aneka sāmānya padagaḻannu gamanisabeku. udāharaṇègè, sāmānyavāgi baḻasuva ḍyāniś nāmapadagaḻu mattu pūrvabhāvi sthānagaḻu  ,  ,  ,  ,  ,  ,  , mattu  iṃgliṣ mātanāḍuvavarigè tamma likhita rūpadalli sulabhavāgi gurutisabahudāgidè. ade rīti, kèlavu itara padagaḻu avugaḻa skāṭs samānatègaḻigè bahuteka holuttavè, udā,  (skāṭs kirk, aṃdarè, 'carc') athavā  (skāṭs bern, aṃdarè 'magu'). jòtègè,  pada , "grāma" athavā "paṭṭaṇa" èṃdartha, vaikiṃg udyogada avaśeṣagaḻāgi Whitby mattu Selbyyaṃtaha aneka iṃgliṣ sthaḻa-hèsarugaḻalli kaṃḍubaruttadè. naṃtarada avadhiyalli, "iruvudu"("to be") èṃba kriyāpadada mūrane vyaktiya bahuvacana rūpavāda "iru" annu iṃgliṣ aḻavaḍisikòṃḍitu, jòtègè samakālīna haḻèya nārs‌niṃda anuguṇavāda vaiyaktika sarvanāma rūpa "avaru".

paraspara tiḻuvaḻikè 
ḍyāniś hèccāgi nārvejiyan mattu svīḍiś bhāṣègaḻòṃdigè paraspara grahisaballadu. mūru bhāṣègaḻalli yāvude pravīṇa mātanāḍuvavaru sāmānyavāgi itararannu takkamaṭṭigè arthamāḍikòḻḻaballaru. ādarū paraspara buddhivaṃtikèyu asamapārśvavāgidè èṃdu adhyayanagaḻu torisivè: nārvejiyan mātanāḍuvavaru sāmānyavāgi ḍyāniś mattu svīḍiṣ èraḍannū svīḍannaru athavā ḍens paraspara arthamāḍikòḻḻuvudakkiṃta uttamavāgi arthamāḍikòḻḻuttārè. svīḍannaru mattu ḍens ibbarū saha nārvejiyan bhāṣèyannu parasparara bhāṣègaḻannu arthamāḍikòḻḻuvudakkiṃta uttamavāgi arthamāḍikòḻḻuttārè. nārvejiyan bhāṣèyu tiḻuvaḻikèyalli madhyama sthānavannu paḍèdukòḻḻalu kāraṇavèṃdarè svīḍan‌nòṃdigina haṃcikèya gaḍiyiṃdāgi uccāraṇèyalli holikè uṃṭāguttadè. idu ḍyāniś annu likhita bhāṣèyāgi hòṃdiruva dīrgha saṃpradāyadòṃdigè saṃyojisalpaṭṭidè. idu śabdakośadalli holikègè kāraṇavāgidè. kiriya ḍen‌gaḻalli, kopan‌heganar‌gaḻu prāṃtyagaḻa ḍenarigiṃta svīḍiṣ annu arthamāḍikòḻḻuvalli kaniṣṭarāgiddārè. sāmānyavāgi, kiriya ḍenaru nèrèya bhāṣègaḻannu arthamāḍikòḻḻuvalli nārvejiyan mattu svīḍiṣ yuvakaraṃtè uttamavāgilla.

itihāsa 
ḍyāniś bhāṣāśāstrajña johāns bròṃḍam-nīlsan ḍyāniś itihāsavannu 800 AD niṃda 1525 ravarègè "olḍ ḍyāniś" èṃdu viṃgaḍisidaru.  adannu avaru "rūnik ḍyāniś" (800-1100), āraṃbhika madhya ḍyāniś (1100-135), leṭ madhya ḍyāniś (1350–1525) èṃdu upavibhāga māḍidaru.

rūnik ḍyāniś 
èṃṭanèya śatamānada veḻègè, skyāṃḍineviyāda sāmānya jarmanik bhāṣèyāda pròṭò-nārs kèlavu badalāvaṇègaḻigè òḻagāyitu mattu haḻèya nārs āgi vikasanagòṃḍitu. ī bhāṣèyannu sāmānyavāgi "ḍyāniṣ bhāṣè" èṃdu karèyalāguttittu (  ), athavā "nārs bhāṣè" (  ) nārs annu rūnik varṇamālèyalli barèyalāgidè, mòdalu hiriya phuthārk mattu 9 ne śatamānadiṃda kiriya phuthārknòṃdigè barèyalāgidè.

eḻane śatamānadiṃda, sāmānya nārs bhāṣèyu èllā skyāṃḍineviyākkè haraḍada badalāvaṇègaḻigè òḻagāgalu prāraṃbhisitu, idara pariṇāmavāgi olḍ vèsṭ nārs ( nārvè mattu aislyāṃḍ ) mattu olḍ īsṭ nārs ( ḍènmārk mattu svīḍan ) èṃba èraḍu upabhāṣègaḻu kāṇisikòṃḍavu. pūrva nārs annu paścima nārs‌niṃda berpaḍisuva hèccina badalāvaṇègaḻu ḍènmārk‌nalli āviṣkāragaḻāgi prāraṃbhavāyitu, adu skyāniyā mūlaka svīḍan‌gè mattu samudra saṃparkadiṃda dakṣiṇa nārvègè haraḍitu.   olḍ īsṭ nārs (rūnik svīḍiṣ/ḍyāniś) annu olḍ vèsṭ nārs‌niṃda berpaḍisida badalāvaṇèyèṃdarè ḍiphthāṃg æi (olḍ vèsṭ nārs ei ) annu  mònòphthāṃg i .  māḍalu . haḻèya oduva  alli idu rūnik śāsanagaḻalli pratiphalisuttadè.   alladè,  nalliruvaṃtè au na badalāvaṇè  nalliruvaṃtè ø òḻagè saṃbhavisidè. ī badalāvaṇèyannu   òḻagè badalāvaṇèyāgi rūnik śāsanagaḻalli torisalāgidè.   idalladè,  (olḍ vèsṭ nārs  ) ḍiphthāṃg  āgi hāgèye, "dvīpa" kkè "island" haḻèya nārs padadaṃtè badalāyitu. 

ḍyāniś vijayada mūlaka, haḻèya pūrva nārs annu òmmè iṃglèṃḍ‌na īśānya kauṃṭigaḻalli vyāpakavāgi mātanāḍalāguttittu. "geṭ" ( gade naṃtaha aneka padagaḻu nārs‌niṃda huṭṭikòṃḍivè ) rastègāgi, innū yārk‌ṣair, īsṭ miḍ‌lyāṃḍs mattu īsṭ āṃgliyā mattu ḍyāniś vaikiṃgs vasāhatuśāhiyāda pūrva iṃglèṃḍ‌na kèlavu bhāgagaḻalli uḻidukòṃḍivè. yārk nagaravu òmmè jorvikna vaikiṃg vasāhatu āgittu. halavāru itara iṃgliṣ padagaḻu haḻèya pūrva nārs‌niṃda huṭṭikòṃḍivè, udāharaṇègè "cāku" ( kniv ), "gaṃḍa" ( husbond ), mattu "mòṭṭè" ( æg ) yārk‌ṣair mattu pūrva miḍ‌lyāṃḍs‌na sthaḻada hèsarugaḻalli 'ṭaun' gāgi "-bai" pratyayavu sāmānyavāgidè, udāharaṇègè sèlbi, viṭbi, ḍarbi mattu grimsbi.  yārk‌ṣair mattu ḍarbiśair sthaḻanāmagaḻalli "ḍel"("dale") èṃba padavu kaṇivè èṃdartha sāmānyavāgidè.

haḻèya mattu madhyama upabhāṣègaḻu

svaragaḻu 
viśleṣaṇèya melè svalpamaṭṭigè avalaṃbitavāgiddarū, ḍyāniś‌na hèccina ādhunika rūpāṃtaragaḻu 12 dīrgha svaragaḻu, 13 saṇṇa svaragaḻu mattu èraḍu skvā svaragaḻu,  mattu  ivugaḻannu òttiheḻada uccārāṃśagaḻalli mātra kaṃḍubaruttavè. idu prapaṃcada bhāṣègaḻalli bahaḻa dòḍḍa saṃkhyè òṭṭu 27 vibhinna svara dhvanimāgaḻannu nīḍuttadè. kaniṣṭha 19 vibhinna ḍiphthāṃg‌gaḻu saha saṃbhavisuttavè. èllavū cikkadāda mòdala svara mattu èraḍanèya vibhāgavu , , athavā .  kèḻagina koṣṭakavu aipiè/ḍyāniś‌nalli baḻasalāda cihnègaḻòṃdigè māḍarn sṭyāṃḍarḍ ḍyāniś‌nalli Grønnum (1998è) nīḍida svaragaḻa aṃdāju vitaraṇèyannu torisuttadè. viśleṣaṇèya praśnègaḻu svalpa vibhinnavāda bhaṃḍāragaḻannu nīḍabahudu. udāharaṇègè r-baṇṇada svaragaḻannu vibhinna dhvanimāgaḻāgi parigaṇisalāgidèye èṃbudannu ādharisi. Basbøll (2005:50))  25 "pūrṇa svaragaḻannu" èraḍu òttaḍavillada skvā svaragaḻannu lèkkisadè nīḍuttadè.

vyaṃjanagaḻu 
vyaṃjanada bhaṃḍāravu tulanātmakavāgi saraḻavāgidè. Basbøll (2005  ḍyāniś‌nalli 16 nān-silabik vyaṃjana dhvanimāgaḻannu pratyekisuttadè.

ī dhvanimāgaḻalli hèccinavu prāraṃbha mattu koḍādalli vibhinnavāda dhvanimāgaḻannu hòṃdivè.  alli pūrṇa svaravannu anusarisi prāraṃbhadalli madhyakālīna vyaṃjanagaḻannu   parigaṇisalāguttadè.   prāraṃbhadalli  èṃdu aritukòḻḻalāguttadè, ādarè koḍādalli alla. t, , uccāraṇèyu saraḻavāda  mattu saṃpūrṇa gharṣadhvani  naḍuvè iruttadè (jarman‌nalli t niṃda z gè èraḍane hai jarman vyaṃjana badalāvaṇèyòṃdigè saṃbhavisidaṃtè). āḍubhāṣèya vyatyāsavidè, mattu kèlavu juṭlāṃḍik upabhāṣègaḻu itara prabhedagaḻigiṃta kaḍimè gharṣadhvani āgirabahudu.

 is pronounced as a  in syllable coda, so e.g.  () is pronounced .

 often have slight frication, but are usually pronounced as approximants. Danish  differs from the similar sound in English and Icelandic, in that it is not a dental fricative but an alveolar approximant which is frequently heard as  by second language learners.

dhvani  udāharaṇègè /sjovˀ/ "phan" uccāraṇè  mattu  "marijuvānā"  èṃdu uccarisalāguttadè. kèlavu viśleṣaṇègaḻu idannu dhvanimā èṃdu pratipādisuttavè. ādarè idu  athavā  naṃtara mātra saṃbhavisuttadè mattu  ī dhvanimāgaḻa naṃtara saṃbhavisuvudilla.  idannu  na dhvanyaṃtara èṃdu viśleṣisabahudu, idu dhvaniyillada naṃtara viniyogisalpaḍuttadè. idannu sūkṣma dhvani gharṣaṇèyèṃdu pratipādisalāgidè. ḍyāniś‌nalli  -dhvanimāvannu  mattu sj klasṭarannu  athavā  èṃdu uccarisalāguttadè. juṭlāṃḍik upabhāṣègaḻu sāmānyavāgi dhvaniyannu hòṃdiruvudilla.

prāraṃbhadalli  yuvu-phārṃjiyal aṃdāju, , ādarè koḍādalli idu òṃdu nān-silabik kaḍimè keṃdra svara,  èṃdu aritukòḻḻalāguttadè athavā hiṃdina svaradòṃdigè saraḻavāgi saṃyojisuttadè. ī vidyamānavu jarman athavā iṃgliṣ‌na nān-roṭik uccāraṇègaḻalli r gè holisabahudu. skārrè-ār(skarre-r) èṃdu karèyalpaḍuva  na ḍyāniś sākṣātkāravu ṭrilḍ  annu baḻasuva nārvejiyan mattu svīḍiś prabhedagaḻiṃda bhāṣèyannu pratyekisuttadè. kèlave kèlavaru, madhyavayaska athavā vayassādavaru, juṭlāṃḍik mātanāḍuvavaru  annu uḻisikòḻḻuttārè, idannu sāmānyavāgi phlāpḍ  athavā aṃdāju  èṃdu tiḻiyalāguttadè.

chaṃdassu 
ḍyāniś  èṃba chaṃdassina lakṣaṇadiṃda nirūpisalpaṭṭidè (liṭ. "thrasṭ"). idu maukhika athavā karkaśa dhvaniya òṃdu rūpavāgidè. kèlavu mūlagaḻu idannu kaṃṭhyyākṣaravèṃdu vivarisivè, ādarè idu bahaḻa aparūpada racanè, mattu iṃdu dhvanimā vijñānigaḻu idannu ucchāraṇè prakāra athavā chaṃdassina vidyamānavèṃdu parigaṇisuttārè.  idu dhvanimīya sthitiyannu hòṃdidè, ekèṃdarè idu  ("raitaru") kaniṣṭha joḍigaḻalli vibhinna arthagaḻannu hòṃdiruva padagaḻa ekaika viśiṣṭa lakṣaṇavāgi kāryanirvahisuttadè. sṭòḍ jòtègè,  viruddha ("bīns") sṭoḍ illadè. śabdakośadalli stød na vitaraṇèyu nārvejiyan mattu svīḍiṣ‌na hèccina upabhāṣègaḻalli kaṃḍubaruva sāmānya skyāṃḍineviyan pic uccāraṇègaḻa vitaraṇègè saṃbaṃdhisidè.

liṃga 
sṭyāṃḍarḍ ḍyāniś èraḍu nāmamātra liṃgagaḻannu hòṃdidè: sāmānya mattu napuṃsaka ; aitihāsika strīliṃga mattu pulliṃga liṃgagaḻannu òṃde vargakkè saṃyojisidaṃtè sāmānya liṃgavu huṭṭikòṃḍitu. kèlavu sāṃpradāyika upabhāṣègaḻu pulliṃga, strīliṃga mattu napuṃsaka èṃba mūru-mārgada liṃga vyatyāsavannu uḻisikòḻḻuttavè mattu juṭ‌lyāṃḍ‌na kèlavu upabhāṣègaḻu pulliṃga/strīliṃga vyatiriktatèyannu hòṃdivè. bahupālu ḍyāniś nāmapadagaḻu (sumāru 75%) sāmānya liṃgavannu hòṃdiddu, napuṃsakavannu sāmānyavāgi nirjīva vastugaḻigè baḻasalāguttadè, nāmapadagaḻa liṃgagaḻu sāmānyavāgi ūhisalu sādhyavilla mattu hèccina saṃdarbhagaḻalli kaṃṭhapāṭha māḍabeku. nāmapadada liṃgavu adannu mārpaḍisuva viśeṣaṇagaḻa rūpa mattu nirdiṣṭa pratyayagaḻa rūpavannu nirdharisuttadè.

khacitatè 

niścitatèyannu èraḍu paraspara pratyeka lekhanagaḻiṃda gurutisalāgidè: posṭposḍ ènkliṭik athavā pūrvabhāvi lekhanavu nāmapadagaḻannu viśeṣaṇadiṃda mārpaḍisidāga nirdiṣṭatèyannu gurutisalu kaḍḍāya mārgavāgidè. napuṃsaka nāmapadagaḻu kliṭik  annu tègèdukòḻḻuttavè , mattu sāmānya liṃga nāmapadagaḻu  tègèdukòḻḻuttavè . anirdiṣṭa nāmapadagaḻu niyamagaḻannu tègèdukòḻḻuttavè.   (sāmānya liṃga) athavā  (napuṃsaka). āddariṃda, sāmānya liṃga nāmapada  "òbba manuṣya" (anirdiṣṭa) "da myān"  èṃba nirdiṣṭa rūpavannu hòṃdidè.  ādarè napuṃsaka nāmapada  "òṃdu manè" (anirdiṣṭa) nirdiṣṭa rūpavannu hòṃdidè, "manè" (nirdiṣṭa) .

saṃkhyè

sarvanāmagaḻu

kriyāpadagaḻu

saṃkhyègaḻu 
vividha niyamagaḻòṃdigè saṃbaṃdhita vyavasthèya ādhārada melè aṃkigaḻannu racisalāgidè. 20 kkiṃta hèccina saṃkhyègaḻa pada rūpagaḻalli, ghaṭakagaḻannu hattāru mòdalu heḻalāguttadè, āddariṃda 21 annabaakṣaraśaḥ "òṃdu mattu ippattu"  èṃdu nirūpisalāgidè..
 èṃba saṃkhyāvācaka artha  (akṣaraśaḥ "ardha sèkèṃḍ", "èraḍanèya òṃdu jòtègè ardha" èṃdu sūcisuttadè). saṃkhyègaḻu  (  ),  (  ) mattu  (  ) baḻakèyallilla, ādarè innū sūcyavāgi kèḻagè vivarisida saṃbaṃdhita vyavasthèyalli baḻasalāguttadè. aṃtèye, tātkālika padanāma (  ) halv tre, akṣaraśaḥ "ardha mūru (gaṃṭè)", ardha kaḻèda èraḍu.

dòḍḍa saṃkhyègaḻigè (òṃdu śatakoṭi athavā dòḍḍadu), ḍyāniś dīrgha māpakavannu baḻasuttadè, āddariṃda saṇṇa pramāṇada biliyan (1,000,000,000) annu  èṃdu karèyalāguttadè , mattu alpa pramāṇada ṭriliyan (1,000,000,000,000)  āgidè .

siṃṭyāks 
viṣaya mattu vastu èraḍannū hòṃdiruva saraḻa vākyagaḻalli ḍyāniś mūla ghaṭaka kramavu viṣaya-kriyāpada-vastu āgidè. ādāgyū, ḍyāniś kūḍa V2 bhāṣèyāgidè, aṃdarè kriyāpadavu yāvāgalū vākyada èraḍane ghaṭakavāgirabeku. ḍyāniś vyākaraṇakāra pāl ḍiḍèric‌sèn  annu anusarisi ḍyāniś vyākaraṇavu samayagaḻu athavā kṣetragaḻannu òḻagòṃḍiruttadè èṃdu viśleṣisalāguttadè mattu idaralli kèlavu vidhada vākyagaḻannu pūrva-maukhika (athavā aḍipāya ) kṣetrakkè vividha prāyogika pariṇāmagaḻāgi sādhisabahudu. sāmānyavāgi sarvanāmada saṃdarbhavannu ākramisikòṃḍiruva vākya vastuvannu prāyogikavāgi gurutisabeku, sāmānyavāgi hòsa māhiti athavā viṣayagaḻu sarvanāmada saṃdarbhadalli viṣayagaḻu saṃbhavisabeku èṃba yāvude niyamavilla, ādarè viṣaya mattu śīrṣikèyu hèccāgi hòṃdikèyāguvudariṃda, avugaḻu hèccāgi saṃbhavisuttavè. āddariṃda, viṣayavallada yāvude vākya vastuvu pūrvabhāvi sthānadalli saṃbhavisidāga, viṣayavu naṃtarada sthānakkè kèḻagiḻisalpaḍuttadè mattu vākya kramavu VSO āguttadè.

baravaṇigè vyavasthè mattu varṇamālè 

likhita ḍyāniś (kabbiṇa mattu vaikiṃg yugadiṃda) haḻèya saṃrakṣita udāharaṇègaḻu rūnik varṇamālèyallivè .  kriściyan dharmada paricayavu lyāṭin lipiyannu ḍènmārk‌gè taṃditu. mattu unnata madhyayugada kònèyalli, rūn‌gaḻannu lyāṭin akṣaragaḻiṃda hèccu kaḍimè badalāyisalāyitu.

ullekhagaḻu

bāhya kòṃḍigaḻu 

 "Sproget.dk" (ḍènmārk‌nalli (ḍyāniś‌nalli) ḍyāniś bhāṣè mattu bhāṣā viṣayagaḻa kuritu praśnègaḻigè mārgadarśana, māhiti mattu uttaragaḻannu nīvu kaṃḍukòḻḻabahudāda vèb‌saiṭ.
 "Samtalegrammatik.dk" (mātanāḍuva ḍyāniś vyākaraṇada bhāgagaḻu)
Pages with unreviewed translations
ಡ್ಯಾನಿಷ್ ಭಾಷೆ