ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಪೂರ್ವ ಅರೇಬಿಯಾ (ಅರೇಬಿಕ್: ) — ಕ್ರಿ.ಶ. 610ಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಅರೇಬಿಯನ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಅರಬ್ ನಾಗರಿಕತೆ.

ಅರಬ್ ಇತಿಹಾಸ 
ಅರೇಬಿಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ "ಅರಬ್" (ಅರೇಬಿಕ್: ) ಎಂಬ ಪದವು ಮರುಭೂಮಿ ಹಾಗೂ ನೀರು ಮತ್ತು ಮರಗಳಿಲ್ಲದ ಬರಡು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆಯೇ ವಿನಾ ಯಾವುದೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇತಿಹಾಸದ ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ಅರೇಬಿಯನ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪ ಮತ್ತು ಅದರ ನಿವಾಸಿಗಳನ್ನು "ಅರಬ್" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಅರೇಬಿಯಾ ಮತ್ತು ಅರೇಬಿಯನ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬರುವುದಕ್ಕೆ ಮೊದಲೇ ಆ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಜನರು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಭೌಗೋಳಿಕ ವಿಂಗಡಣೆ 
ಅರಬ್ ಜನರನ್ನು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಎರಡು ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ.

 ಉತ್ತರ ಅರಬ್ಬರು (ಅದ್ನಾನಿಗಳು)
 ದಕ್ಷಿಣ ಅರಬ್ಬರು (ಕಹ್ತಾನಿಗಳು)

ಉತ್ತರ ಅರಬ್ಬರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅಲೆಮಾರಿಗಳಾಗಿದ್ದು ಹಿಜಾಝ್ ಮತ್ತು ನಜ್ದ್‌ನಲ್ಲಿ, "ರೋಮದ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ" ವಾಸವಾಗಿದ್ದರು. ದಕ್ಷಿಣ ಅರಬ್ಬರು ಯೆಮನ್, ಹದ್ರಮೌತ್ ಮತ್ತು ಆಸುಪಾಸುಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ವಾಸವಾಗಿದ್ದರು. ಉತ್ತರ ಅರಬ್ಬರು ಕುರ್‌ಆನ್‌ನ ಶುದ್ಧ ಅರೇಬಿಕ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರೆ, ದಕ್ಷಿಣ ಅರಬ್ಬರು ಸ್ವಲ್ಪ ಬದಲಾವಣೆಯಿರುವ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಅರೇಬಿಕ್ ಭಾಷೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ದಕ್ಷಿಣ ಅರಬ್ಬರು ಪ್ರಾಬಲ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕತೆ ಸ್ಥಾಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗರಾಗಿದ್ದರೆ, ಉತ್ತರ ಅರಬ್ಬರು ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮದ ಉದಯದ ತನಕ ಯಾವುದೇ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಗೆ ಕಾಲಿಟ್ಟಿರಲಿಲ್ಲ.

ಅನುವಂಶಿಕ ವಿಂಗಡಣೆ 
ಅರಬ್ ಜನರನ್ನು ಅವರ ವಂಶದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ:

 ನಾಶವಾದ ಅರಬ್ಬರು
 ಬದುಕುಳಿದ ಅರಬ್ಬರು

1. ನಾಶವಾದ ಅರಬ್ಬರು (ಅರೇಬಿಕ್ العرب البائدة) 
ಇವರ ಇತಿಹಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದ್, ಸಮೂದ್, ತಸ್ಮ್, ಜದೀಸ್, ಉಮೈಮ್, ಜಾಸಿಂ, ಅಬೀಲ್, ಅಬ್ದ್ ದಖ್ಮ್, ಒಂದನೇ ಜುರ್ಹುಂ, ಇಮ್ಲಾಕ್,  ಮುಂತಾದ ಬುಡಕಟ್ಟುಗಳು ಈ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಳಪಡುತ್ತದೆ. ಇವರು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ಅರಬ್ಬರಾಗಿದ್ದು ಸಂಪೂರ್ಣ ನಾಶವಾಗಿ ಹೋಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ಕುರುಹುಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಮರಣೆಗಳ ಹೊರತು ಬೇರೇನೂ ಬಾಕಿಯಾಗಿಲ್ಲ.

 ಆದ್ ಬುಡಕಟ್ಟಿನವರು ಆದ್ ಬಿನ್ ಔಸ್ ಬಿನ್ ಇರಮ್ ಬಿನ್ ಶೇಮ್ ಬಿನ್ ನೋಹ್ ರ ಸಂತತಿಗಳು.
 ಸಮೂದ್ ಬುಡಕಟ್ಟಿನವರು ಸಮೂದ್ ಬಿನ್ ಗಾಸಿರ್ ಬಿನ್ ಇರಮ್ ಬಿನ್ ಶೇಮ್ ಬಿನ್ ನೋಹ್ ರ ಸಂತತಿಗಳು.
 ತಸ್ಮ್ ಬುಡಕಟ್ಟಿನವರು ತಸ್ಮ್ ಬಿನ್ ಲಾವಿಝ್ ಬಿನ್ ಶೇಮ್ ಬಿನ್ ನೋಹ್ ರ ಸಂತತಿಗಳು.
 ಜದೀಸ್ ಬುಡಕಟ್ಟಿನವರು ಜದೀಸ್ ಬಿನ್ ಗಾಸಿರ್ ಬಿನ್ ಇರಮ್ ಬಿನ್ ಶೇಮ್ ಬಿನ್ ನೋಹ್ ರ ಸಂತತಿಗಳು.
 ಉಮೈಮ್ ಬುಡಕಟ್ಟಿನವರು ಉಮೈಮ್ ಬಿನ್ ಲಾವಿಝ್ ಬಿನ್ ಶೇಮ್ ಬಿನ್ ನೋಹ್ ರ ಸಂತತಿಗಳು.

2. ಬದುಕುಳಿದ ಅರಬ್ಬರು (ಅರೇಬಿಕ್ العرب الباقية) 
ಬದುಕುಳಿದ ಅರಬ್ಬರನ್ನು ಎರಡು ವಿಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ:

 ಶುದ್ಧ ಅರಬ್ಬರು
 ಅರಬ್ಬೀಕರಣಗೊಂಡ ಅರಬ್ಬರು

1. ಶುದ್ಧ ಅರಬ್ಬರು (ಅರೇಬಿಕ್ العرب العاربة) 
ಇವರು ಕಹ್ತಾನ್ (ಬೈಬಲ್ ಹಳೆಯ ಒಡಂಬಡಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ Joktan) ರ ಮಗ ಯಶ್‌ಜುಜ್‌ರ ಮಗ ಯಅ್‌ರುಬ್‌ನ ಸಂತತಿಗಳು. ಇವರನ್ನು ಕಹ್ತಾನಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವರು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯಮನ್‌ನಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಬುಡಕಟ್ಟುಗಳಾಗಿ ವಾಸವಾಗಿದ್ದರು. ಇವರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬುಡಕಟ್ಟುಗಳು ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿದ್ದವು:

1. ಹಿಮ್ಯರ್ ಬುಡಕಟ್ಟು: ಝೈದುಲ್ ಜುಮ್ಹೂರ್, ಕುದಾಅ ಮತ್ತು ಸಕಾಸಿಕ್ ಇವರಲ್ಲಿದ್ದ ಮುಖ್ಯ ಗೋತ್ರಗಳಾಗಿದ್ದವು.

2. ಕಹ್ಲಾನ್ ಬುಡಕಟ್ಟು: ಹಮ್ದಾನ್, ಅನ್ಮಾರ್, ತಯ್, ಮುದ್‌ಹಿಜ್, ಕಿಂದ, ಲಖ್ಮ್, ಜುದಾಂ, ಅಝ್ದ್, ಔಸ್, ಖಝ್ರಜ್, ಮತ್ತು ಸಿರಿಯಾದ ದೊರೆಗಳಾದ ಜಫ್ನ ಸಂತತಿಗಳು ಇವರಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ ಮುಖ್ಯ ಗೋತ್ರಗಳಾಗಿದ್ದವು.

ರೋಮನ್ನರು ಈಜಿಪ್ಟ್ ಮತ್ತು ಸಿರಿಯಾವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿದ ನಂತರ ಯಮನ್‌ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾರ್ಗಗಳು ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟು ಯಮನ್‌ನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಕಳೆಗುಂದಿದಾಗ, ಕಹ್ಲಾನ್ ಬುಡಕಟ್ಟಿನ ಗೋತ್ರಗಳು ಅರೇಬಿಯನ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪದ ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಲು ನಿರ್ಬಂಧಿತರಾದರು. ಇದು ಸಂಭವಿಸಿದ್ದು ಮಅರಿಬ್ ಅಣೆಕಟ್ಟು ಒಡೆದು ಯಮನ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಹವುಂಟಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಮೊದಲು.

ಕಹ್ಲಾನ್ ಮತ್ತು ಹಿಮ್ಯರ್ ಬುಡಕಟ್ಟುಗಳ ನಡುವೆ ಜರುಗಿದ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳ ಕಾರಣದಿಂದಲೂ ಕಹ್ಲಾನ್ ಬುಡಕಟ್ಟು ಯಮನ್ ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗಬೇಕಾಗಿ ಬಂತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಿಮ್ಯರ್ ಬುಡಕಟ್ಟು ಯಮನ್‌ನಲ್ಲಿ ಭದ್ರವಾಗಿ ನೆಲೆಯೂರಿತು.

ವಲಸೆ ಹೋದ ಕಹ್ಲಾನ್ ಗೋತ್ರಗಳನ್ನು ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ನಾಲ್ಕು ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಿದ್ದಾರೆ:

1. ಅಝ್ದ್ (ಅರೇಬಿಕ್ الأزد) 
ಇವರು ಇಮ್ರಾನ್ ಬಿನ್ ಅಮ್ರ್ ಮುಝೀಕ್‌ಬಾ ರ ಮುಖಂಡತ್ವದಲ್ಲಿ ಯಮನ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಲೆದಾಡಿ ನಂತರ ಅಲ್ಲಿಂದ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋದರು. ಇವರ ವಲಸೆಯ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ಹೀಗೆ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತಗೊಳಿಸಬಹುದು:

 ಸಅ್‌ಲಬ ಬಿನ್ ಅಮ್ರ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಮಕ್ಕಳು ಅಝ್ದ್ ಗೋತ್ರವನ್ನು ತೊರೆದು ಹಿಜಾಝ್‌ಗೆ ಹೋಗಿ ಸಅ್‌ಲಬಿಯ್ಯ ಮತ್ತು ದೂಕಾರ್ ಪ್ರದೇಶದ ನಡುವೆ ನೆಲೆಸಿದರು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ದೊರೆತ ನಂತರ ಯಸ್ರಿಬ್‌ಗೆ (ಮದೀನ) ಹೋಗಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಮದೀನದ ಔಸ್ ಮತ್ತು ಖಝ್ರಜ್ ಗೋತ್ರಗಳು ಸಅ್‌ಲಬ್‌ರ ಮಗ ಹಾರಿಸರ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳ ಸಂತತಿಗಳು.

 ಹಾರಿಸ ಬಿನ್ ಅಮ್ರ್ (ಇವರನ್ನು ಖುಝಾಅ ಎಂದು ಕೂಡ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳೊಡನೆ ಹಿಜಾಝ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಲೆದಾಡಿ ಮರ್‍ರುಝ್ಝಹ್ರಾನ್ ಎಂಬ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಮಕ್ಕಾ ನಗರವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಜುರ್ಹುಂ ಗೋತ್ರದವರನ್ನು ಓಡಿಸಿ ಅಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು.

 ಇಮ್ರಾನ್ ಬಿನ್ ಅಮ್ರ್ ತಮ್ಮ ಜನರೊಡನೆ ಒಮಾನ್‌ಗೆ ಹೋಗಿ ನೆಲೆಸಿದರು.

 ಜಫ್ನ ಬಿನ್ ಅಮ್ರ್ ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳೊಡನೆ ಸಿರಿಯಾಗೆ ಹೋಗಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಇವರು ಗಸ್ಸಾನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.

2. ಲಖ್ಮ್ ಮತ್ತು ಜುದಾಂ (ಅರೇಬಿಕ್ لخم وجذام) 

 ಹೀರದ ಮನಾದಿರ ದೊರೆಗಳ ಪಿತಾಮಹರಾದ ನಸ್ರ್ ಬಿನ್ ರಬೀಅ ಇವರಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತಾರೆ.

3. ಬನೂ ತಯ್ (ಅರೇಬಿಕ್ بنو طيء) 

 ಇವರು ಹಿಜಾಝ್‌ಗೆ ಹೋಗಿ ಅಜಾ ಮತ್ತು ಸಲ್ಮಾ ಪರ್ವತಗಳ ನಡುವೆ ನೆಲೆಸಿದರು. ಈ ಎರಡು ಪರ್ವತಗಳು ನಂತರ ತಯ್ ಪರ್ವತಗಳೆಂದು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಯಿತು.

4. ಕಿಂದ (ಅರೇಬಿಕ್ كندة) 

 ಇವರು ಬಹ್ರೈನ್‌ಗೆ ಹೋಗಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಆದರೆ ಇವರನ್ನು ಅಲ್ಲಿಂದ ಹದ್ರಮೌತ್ ಮತ್ತು ನಜ್ದ್‌ಗೆ ಗಡೀಪಾರು ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಪ್ರಬಲ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದರೂ ಅದು ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ನೆಲೆನಿಲ್ಲಲಿಲ್ಲ. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಈ ಗೋತ್ರವು ಇತಿಹಾಸದಿಂದ ಮರೆಯಾಯಿತು.

ಹಿಮ್ಯರ್ ಬುಡಕಟ್ಟಿನ ಕುದಾಅ ಗೋತ್ರದವರು ಯಮನ್ ಬಿಟ್ಟು ಇರಾಕಿನ ಸರಹದ್ದುಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು.

2. ಅರಬ್ಬೀಕರಣಗೊಂಡ ಅರಬ್ಬರು (ಅರೇಬಿಕ್ العرب المستعربة) 
ಹಿಜಾಝಿಗಳು, ನಜ್ದಿಗಳು, ನಬತಿಗಳು ಮುಂತಾದವರು ಈ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಳಪಡುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಅಬ್ರಹಾಂರ ಮಗ ಇಷ್ಮಾಯೇಲ್‌ರ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ ಅದ್ನಾನ್ ರ ಸಂತತಿಗಳು. ಇವರನ್ನು ಅದ್ನಾನಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಕಹ್ತಾನಿಗಳು ದಕ್ಷಿಣ ಅರಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರೆ, ಅದ್ನಾನಿಗಳು ಉತ್ತರ ಅರಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಇಸ್ಲಾಮ್
ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮ
islāmik pūrva arebiyā (arebik: ) — kri.śa. 610kkè mòdalu arebiyan paryāya dvīpadalli astitvadallidda arab nāgarikatè.

arab itihāsa 
arebik bhāṣèyalli "arab" (arebik: ) èṃba padavu marubhūmi hāgū nīru mattu maragaḻillada baraḍu bhūmiyannu sūcisuttadèye vinā yāvude rāṣṭrīyatèyannu sūcisuvudilla. itihāsada āraṃbhadiṃdale arebiyan paryāya dvīpa mattu adara nivāsigaḻannu "arab" èṃdu karèyalāgidè èṃdu heḻalāguttadè. ādarè arebiyā mattu arebiyan paryāya dvīpa èṃba hèsaru astitvakkè baruvudakkè mòdale ā dvīpadalli janaru vāsisuttiddaru ènnalāguttadè.

bhaugoḻika viṃgaḍaṇè 
arab janarannu bhaugoḻikavāgi èraḍu vibhāgagaḻalli viṃgaḍisalāgidè.

 uttara arabbaru (adnānigaḻu)
 dakṣiṇa arabbaru (kahtānigaḻu)

uttara arabbaru hèccāgi alèmārigaḻāgiddu hijājh mattu najd‌nalli, "romada manègaḻalli" vāsavāgiddaru. dakṣiṇa arabbaru yèman, hadramaut mattu āsupāsugaḻalli sāmrājyagaḻannu sthāpisi vāsavāgiddaru. uttara arabbaru kur‌ān‌na śuddha arebik bhāṣèyannu mātanāḍuttiddarè, dakṣiṇa arabbaru svalpa badalāvaṇèyiruva tammade āda arebik bhāṣè mātanāḍuttiddaru. dakṣiṇa arabbaru prābalyavannu paḍèyuvalli mattu nāgarikatè sthāpisuvalli mòdaligarāgiddarè, uttara arabbaru islāṃ dharmada udayada tanaka yāvude aṃtarāṣṭrīya vyavahāragaḻigè kāliṭṭiralilla.

anuvaṃśika viṃgaḍaṇè 
arab janarannu avara vaṃśada ādhāradalli èraḍu vibhāgagaḻalli viṃgaḍisalāgidè:

 nāśavāda arabbaru
 badukuḻida arabbaru

1. nāśavāda arabbaru (arebik العرب البائدة) 
ivara itihāsada baggè hèccina māhiti labhyavilla. ād, samūd, tasm, jadīs, umaim, jāsiṃ, abīl, abd dakhm, òṃdane jurhuṃ, imlāk,  muṃtāda buḍakaṭṭugaḻu ī vibhāgadalli òḻapaḍuttadè. ivaru atyaṃta prācīna arabbarāgiddu saṃpūrṇa nāśavāgi hogiddārè. ivara kuruhugaḻu mattu smaraṇègaḻa hòratu berenū bākiyāgilla.

 ād buḍakaṭṭinavaru ād bin aus bin iram bin śem bin noh ra saṃtatigaḻu.
 samūd buḍakaṭṭinavaru samūd bin gāsir bin iram bin śem bin noh ra saṃtatigaḻu.
 tasm buḍakaṭṭinavaru tasm bin lāvijh bin śem bin noh ra saṃtatigaḻu.
 jadīs buḍakaṭṭinavaru jadīs bin gāsir bin iram bin śem bin noh ra saṃtatigaḻu.
 umaim buḍakaṭṭinavaru umaim bin lāvijh bin śem bin noh ra saṃtatigaḻu.

2. badukuḻida arabbaru (arebik العرب الباقية) 
badukuḻida arabbarannu èraḍu vibhāgagaḻāgi viṃgaḍisalāgidè:

 śuddha arabbaru
 arabbīkaraṇagòṃḍa arabbaru

1. śuddha arabbaru (arebik العرب العاربة) 
ivaru kahtān (baibal haḻèya òḍaṃbaḍikèya prakāra Joktan) ra maga yaś‌juj‌ra maga yaa‌rub‌na saṃtatigaḻu. ivarannu kahtānigaḻèṃdu karèyalāguttadè. ivaru mukhyavāgi yaman‌nalli aneka buḍakaṭṭugaḻāgi vāsavāgiddaru. ivaralli èraḍu buḍakaṭṭugaḻu prakhyātavāgiddavu:

1. himyar buḍakaṭṭu: jhaidul jumhūr, kudāa mattu sakāsik ivarallidda mukhya gotragaḻāgiddavu.

2. kahlān buḍakaṭṭu: hamdān, anmār, tay, mud‌hij, kiṃda, lakhm, judāṃ, ajhd, aus, khajhraj, mattu siriyāda dòrègaḻāda japhna saṃtatigaḻu ivaralli serida mukhya gotragaḻāgiddavu.

romannaru ījipṭ mattu siriyāvannu vaśapaḍisida naṃtara yaman‌ vyāpāra mārgagaḻu taḍèyalpaṭṭu yaman‌nalli vyāpāra kaḻèguṃdidāga, kahlān buḍakaṭṭina gotragaḻu arebiyan paryāya dvīpada vibhinna pradeśagaḻigè valasè hogalu nirbaṃdhitarādaru. idu saṃbhavisiddu maarib aṇèkaṭṭu òḍèdu yaman‌nalli pravāhavuṃṭāguvudakkè mòdalu.

kahlān mattu himyar buḍakaṭṭugaḻa naḍuvè jarugida spardhègaḻa kāraṇadiṃdalū kahlān buḍakaṭṭu yaman biṭṭu hogabekāgi baṃtu èṃdu heḻalāguttadè. himyar buḍakaṭṭu yaman‌nalli bhadravāgi nèlèyūritu.

valasè hoda kahlān gotragaḻannu itihāsakāraru nālku guṃpugaḻāgi viṃgaḍisiddārè:

1. ajhd (arebik الأزد) 
ivaru imrān bin amr mujhīk‌bā ra mukhaṃḍatvadalli yaman‌nalli alèdāḍi naṃtara alliṃda uttara dikkigè valasè hodaru. ivara valasèya vivaraṇèyannu hīgè saṃkṣiptagòḻisabahudu:

 saa‌laba bin amr mattu avara makkaḻu ajhd gotravannu tòrèdu hijājh‌gè hogi saa‌labiyya mattu dūkār pradeśada naḍuvè nèlèsidaru. alli avarigè prābalya dòrèta naṃtara yasrib‌gè (madīna) hogi nèlèsidaru. madīnada aus mattu khajhraj gotragaḻu saa‌lab‌ra maga hārisara ibbaru makkaḻa saṃtatigaḻu.

 hārisa bin amr (ivarannu khujhāa èṃdu kūḍa karèyalāguttadè) tamma makkaḻòḍanè hijājh‌nalli alèdāḍi mar‍rujhjhahrān èṃba pradeśadalli nèlèsidaru. naṃtara avaru makkā nagaravannu vaśapaḍisi alliṃda jurhuṃ gotradavarannu oḍisi alli nèlèsidaru.

 imrān bin amr tamma janaròḍanè òmān‌gè hogi nèlèsidaru.

 japhna bin amr tamma makkaḻòḍanè siriyāgè hogi nèlèsidaru. ivaru gassān sāmrājyavannu sthāpisidaru.

2. lakhm mattu judāṃ (arebik لخم وجذام) 

 hīrada manādira dòrègaḻa pitāmaharāda nasr bin rabīa ivaralli seruttārè.

3. banū tay (arebik بنو طيء) 

 ivaru hijājh‌gè hogi ajā mattu salmā parvatagaḻa naḍuvè nèlèsidaru. ī èraḍu parvatagaḻu naṃtara tay parvatagaḻèṃdu hèsaruvāsiyāyitu.

4. kiṃda (arebik كندة) 

 ivaru bahrain‌gè hogi nèlèsidaru. ādarè ivarannu alliṃda hadramaut mattu najd‌gè gaḍīpāru māḍalāyitu. alli avaru prabala sāmrājyavannu sthāpisiddarū adu hèccu kāla nèlènillalilla. kālakrameṇa ī gotravu itihāsadiṃda marèyāyitu.

himyar buḍakaṭṭina kudāa gotradavaru yaman biṭṭu irākina sarahaddugaḻalli nèlèsidaru.

2. arabbīkaraṇagòṃḍa arabbaru (arebik العرب المستعربة) 
hijājhigaḻu, najdigaḻu, nabatigaḻu muṃtādavaru ī vibhāgadalli òḻapaḍuttārè. ivaru abrahāṃra maga iṣmāyel‌ra vaṃśadalli serida adnān ra saṃtatigaḻu. ivarannu adnānigaḻèṃdu karèyalāguttadè.

bhaugoḻikavāgi kahtānigaḻu dakṣiṇa arabbarāgiddarè, adnānigaḻu uttara arabbarāgiddaru.

ullekhagaḻu 

islām
islāṃ dharma
ಇಸ್ಲಾಮೀ ಪೂರ್ವ ಅರೇಬಿಯಾ