

ಜೀವನ
ಹಿರಿಯಡ್ಕ ರಾಮರಾಯ ಮಲ್ಯರು ೧೮೯೯, ಮಾರ್ಚ್ ೩ ರಂದು ಜನಿಸಿದರು. ಇವರ ತಂದೆ ಶೇಷಗಿರಿ ಮಲ್ಯ. ಶೇಷಗಿರಿ ಮಲ್ಯರು ಪೆರ್ಡೂರು ಅನಂತ ಪಧ್ಮನಾಭ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಕರಣಿಕ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಮಗನಿಗೆ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಕೊಡಬೇಕೆಂಬ ಹೆಬ್ಬಯಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಹಿರಿಯಡ್ಕ ರಾಮರಾಯ ಮಲ್ಯರು ಮಿಷನ್ ಹೈಸ್ಕೂಲಿನಲ್ಲಿ ಫ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮುಗಿಸಿ, ಮಂಗಳೂರಿನ ಅಲೋಷಿಯಸ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಅರ್ಧಕ್ಕೆ ನಿಲ್ಲಿಸಿ ದೇಶ ಸೇವೆಗೆ ತಮ್ಮನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿಕೊಂಡರು.

ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟ
೧೯೨೦ ನೇ ಆಗಸ್ಟ್ ೧೯ ರಂದು ಗಾಂಧೀಜಿ ಪ್ರಥಮ ಬಾರಿಗೆ ಮಂಗಳೂರಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ, ಅವರ ಜೊತೆಗೆ ಖಿಲಾಫತ್ ನಾಯಕರಾದ ಮೌಲನಾ ಶೌಕತ್ ಅಲಿಯವರು ಜನರಲ್ ಯಾಗು ಬಾ ಹುಸೇನ್ ಅವರೊಂದಿಗಿದ್ದರು. ಮಂಗಳೂರು ನಗರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಂಡ ಮೆರವಣಿಗೆಯಾಗಿ ಕೇಂದ್ರ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಭೆಯನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಸಭೆಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರು ಸರಕಾರಿ ಶಾಲೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳನ್ನು ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಬೇಕೆಂದು ಕರೆ ನೀಡಿದರು. ಅಂದು ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಸಂದೇಶದಂತೆ ಹಿರಿಯಡ್ಕ ರಾಮರಾಯ ಮಲ್ಯರು ತಮ್ಮ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳುವಳಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು.

ಹಿರಿಯಡ್ಕ ರಾಮರಾಯ ಮಲ್ಯರ ಶ್ಯಾಮು, ಕಾದಂಬರಿ ರೂಪದಲ್ಲಿರುವ ಅವರ ಆತ್ಮ ಕಥನವಾಗಿದೆ. ಇವರು ತಮ್ಮ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರು. ಉತ್ತಮ ಬರಹಗಾರರಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಶ್ರೀ ರಾಮರಾಯ ಮಲ್ಯರು ಆಂಗ್ಲ, ಕನ್ನಡ, ಸಂಸ್ಕೃತ, ಮರಾಠಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಥಮ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಮರಾಯ ಮಲ್ಯರು ಚಳುವಳಿ ಧರ್ಮ ಯುದ್ಧದ ವಿಚಾರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಇವರು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪೋಷಿತ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಿದ್ದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಯೋಗ್ಯ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸದ ಅವಶ್ಯಕತೆಯನ್ನು ಮನಗಂಡು ತಿಲಕ ವಿದ್ಯಾಲಯವೆಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಾಲೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿ ಅಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಸೇವೆಸಲ್ಲಿಸಿದರು.

ಇವರು ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ತತ್ವವನ್ನು ಜನರಿಗೆ ತಿಳಿಸಬೇಕೆಂದು ಸತ್ಯಾಗ್ರಹಿ ಎಂಬ ಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಈ ಪತ್ರಿಕೆಯು ಅಖಿಲ ಕರ್ನಾಟಕದ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿತು. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಹಿರಿಯಡ್ಕ ರಾಮರಾಯ ಮಲ್ಯರನ್ನು ಹಾಗೂ ಅವರ ಸಹಭಾಗಿಯಾದ ನಾರಾಯಣರನ್ನು ಬಂಧಿಸಿದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹಿ ಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ವಿ. ಎಸ್. ಕುಡ್ವರವರು ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು. 

ಹಿರಿಯಡ್ಕ ರಾಮರಾಯ ಮಲ್ಯರವರು ಒಂದು ವರ್ಷದ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ಅನುಭವಿಸಿ ಮರಳಿದ ನಂತರ ತಮ್ಮ ಪತ್ರಿಕೆ ಸಂಪಾದಕತ್ವವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡರು. ಮಧ್ಯಪಾನ ವಿರೋಧಿ ಸಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಾರಕರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಸಹಕಾರಿ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.

೧೯೩೦ ರಲ್ಲಿ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರು ಉಪ್ಪಿನ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದ ಕುರಿತು ತಿಳಿಸಿದರು. ಯಾತ್ರೆಗೆ ಹೊರಟ ಮಲ್ಯರು ಮದ್ಯವಿರೋಧ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ರಾಜಿನಾಮೆ ನೀಡಿ ಉಪ್ಪಿನ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ೬ ತಿಂಗಳವರೆಗೆ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದರು. ನಂತರ ಜಿಲ್ಲಾ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸಮಿತಿಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ರಾಜಕೀಯ ಕಲಾಪಗಳನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು. ಇವರು ಕನ್ನಡ ಸಹಕಾರಿ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿಯೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಹಿರಿಯಡ್ಕ ರಾಮರಾಯ ಮಲ್ಯರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‍ನ ಧ್ಯೇಯ ಬಹಳಷ್ಟು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು. ಸತ್ಯಾಗ್ರಹಿ ಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಆದರ್ಶದಂತೆ ಆರಂಭಿಸಿಲಾಗಿತ್ತು.

ಪತ್ರಿಕೆಗಳು
೧೯೩೯ ರಲ್ಲಿ ಮಲ್ಯರು ಭಾರತಾಂಬೆ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಅಲ್ಲದೇ ಕಿಲ್ಲೆಯವರ ಸರ್ವೋದಯ ಹಾಗೂ ಎ. ಎಸ್. ಕಾಮತ್‍ರವರ ಸ್ವದೇಶಿ ಅಭಿಮಾನಿ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ, ಸ್ವದೇಶಿ ಅಭಿಮಾನಿ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಭಾರತ, ಚರಕ ಸಂದೇಶ ಮುಂತಾದ ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು. ಬಂಟ್ವಾಳ ನಾರಾಯಣ ನಾಯಕ್ ಮತ್ತಿತರರ ನೆರವಿನಿಂದ ಸಮಾಚಾರ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ ಕೊನೆಯವರೆಗಿದ್ದರು. ಇವರು ಸೀತಾರಾಮ ಎಂಬ ಗುಪ್ತನಾಮದಿಂದ ಅನೇಕ ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳನ್ನೂ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಮರಣ
ಇವರು ೧೯೫೫ ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೯ ರಂದು, ತಮ್ಮ ೫೬ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
 ಇಂದಿರಾ ನಾಯಕ್ ಅವರಿಂದ, ಕೊಂಕಣಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯಡ್ಕ ರಾಮರಾಯ ಮಲ್ಯರವರ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ.

ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರು
ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ


jīvana
hiriyaḍka rāmarāya malyaru 1899, mārc 3 raṃdu janisidaru. ivara taṃdè śeṣagiri malya. śeṣagiri malyaru pèrḍūru anaṃta padhmanābha devālayadalli karaṇika vṛttiyannu māḍuttiddaru. maganigè vidyābhyāsa kòḍabekèṃba hèbbayakèyannu hòṃdiddaru. hiriyaḍka rāmarāya malyaru miṣan haiskūlinalli phrauḍha śikṣaṇavannu mugisi, maṃgaḻūrina aloṣiyas kālejinalli śikṣaṇa paḍèdaru. avaru tamma śikṣaṇavannu ardhakkè nillisi deśa sevègè tammannu arpisikòṃḍaru.

svātaṃtrya horāṭa
1920 ne āgasṭ 19 raṃdu gāṃdhīji prathama bārigè maṃgaḻūrigè bheṭi nīḍidāga, avara jòtègè khilāphat nāyakarāda maulanā śaukat aliyavaru janaral yāgu bā husen avaròṃdigiddaru. maṃgaḻūru nagaradalli pracaṃḍa mèravaṇigèyāgi keṃdra maidānadalli bṛhat sārvajanika sabhèyannu erpaḍisalāgittu. sabhèyannu uddeśisi gāṃdhījiyavaru sarakāri śālèyannu mattu nyāyālayagaḻannu bahiṣkarisabekèṃdu karè nīḍidaru. aṃdu gāṃdhījiyavara saṃdeśadaṃtè hiriyaḍka rāmarāya malyaru tamma śikṣaṇavannu nillisi svātaṃtrya caḻuvaḻiyalli bhāgavahisalu nirdharisidaru.

hiriyaḍka rāmarāya malyara śyāmu, kādaṃbari rūpadalliruva avara ātma kathanavāgidè. ivaru tamma jīvanadalli dharma mārgavannu anusarisidaru. uttama barahagārarāgiddariṃda śrī rāmarāya malyaru āṃgla, kannaḍa, saṃskṛta, marāṭhi bhāṣèyalli halavu kṛtigaḻannu racisiddārè. prathama mahāyuddhada saṃdarbhadalli rāmarāya malyaru caḻuvaḻi dharma yuddhada vicāravèṃdu parigaṇisidaru. ivaru briṭiṣ poṣita vidyāsaṃsthègaḻannu bahiṣkarisiddu mātravalladè yogya vidyābhyāsada avaśyakatèyannu managaṃḍu tilaka vidyālayavèṃdu rāṣṭrīya śālèyannu āraṃbhisi adhyāpakarāgi sevèsallisidaru.

ivaru satyāgraha tatvavannu janarigè tiḻisabekèṃdu satyāgrahi èṃba patrikèyannu āraṃbhisidaru. ī patrikèyu akhila karnāṭakada khyātiyannu hòṃditu. ī kāraṇadiṃdāgi briṭiṣ adhikārigaḻu hiriyaḍka rāmarāya malyarannu hāgū avara sahabhāgiyāda nārāyaṇarannu baṃdhisidaru. ā saṃdarbhadalli satyāgrahi patrikèyannu vi. ès. kuḍvaravaru munnaḍèsidaru. 

hiriyaḍka rāmarāya malyaravaru òṃdu varṣada jailu śikṣè anubhavisi maraḻida naṃtara tamma patrikè saṃpādakatvavannu kaigòṃḍaru. madhyapāna virodhi samitiyalli pracārakarāgi kāryanirvahisidaru mattu kannaḍa sahakāri patrikèya saṃpādakarāgi kāryanirvahisiddārè.

1930 ralli gāṃdhījiyavaru uppina satyāgrahada kuritu tiḻisidaru. yātrègè hòraṭa malyaru madyavirodha kèlasakkè rājināmè nīḍi uppina satyāgrahadalli bhāgavahisi 6 tiṃgaḻavarègè jailu śikṣèyannu anubhavisidaru. naṃtara jillā kāṃgrès samitiya kāryadarśiyāgi jillèya rājakīya kalāpagaḻannu munnaḍèsidaru. ivaru kannaḍa sahakāri patrikèya saṃpādakarāgiyū kèlasa māḍiddārè. hiriyaḍka rāmarāya malyara jīvanadalli kāṃgrès‍na dhyeya bahaḻaṣṭu prāmukhyatèyannu paḍèdukòṃḍitu. satyāgrahi patrikèyannu gāṃdhījiya ādarśadaṃtè āraṃbhisilāgittu.

patrikègaḻu
1939 ralli malyaru bhāratāṃbè patrikèyalli kèlasa māḍidaru. allade killèyavara sarvodaya hāgū è. ès. kāmat‍ravara svadeśi abhimāni patrikèyalli kāryanirvahisidaru. satyāgraha, svadeśi abhimāni, svātaṃtrya bhārata, caraka saṃdeśa muṃtāda patrikègaḻannu munnaḍèsidaru. baṃṭvāḻa nārāyaṇa nāyak mattitarara nèraviniṃda samācāra patrikèya saṃpādakarāgi kònèyavarègiddaru. ivaru sītārāma èṃba guptanāmadiṃda aneka saṇṇa kathègaḻannū barèdiddārè.

maraṇa
ivaru 1955 ra ḍisèṃbar 19 raṃdu, tamma 56 ne vayassinalli nidhanarādaru.

ullekhagaḻu

bāhya kòṃḍigaḻu
 iṃdirā nāyak avariṃda, kòṃkaṇi bhāṣèyalli hiriyaḍka rāmarāya malyaravara jīvanacaritrè.

svātaṃtrya horāṭagāraru
viki i-larniṃg‍nalli tayārisida lekhana
ಹಿರಿಯಡ್ಕ ರಾಮರಾಯ ಮಲ್ಯ