தௌனோஜம் சாவோபா சிங் (Thounaojam Chaoba Singh) (பிறப்பு: மே 24, 1937, மணிப்பூரின், பிஷ்ணுபூர் மாவட்டத்திலுள்ள உட்லோ ) என்பவர் முன்னாள் இந்திய மத்திய அமைச்சரும், மணிப்பூரைச் சேர்ந்த பாரதிய ஜனதா கட்சியின் மாநிலத் தலைவரும் ஆவார்.    மணிப்பூர் மக்களால் இவர் உட்லோ சாவோபா என்று பிரபலமாக அழைக்கப்படுகிறார்.

அரசியல் வாழ்க்கை 
இவர் இந்திய தேசிய காங்கிரசு கட்சியில் தனது அரசியல் வாழ்க்கையைத் தொடங்கினார். 1972 முதல் 1995 வரை, நம்போல் சட்டமன்றத் தொகுதியிலிருந்து 5 முறை தேர்ந்தெடுக்கப்பட்டார். 1974 முதல் 1975 வரை மணிப்பூர் சட்டமன்றத்தின் துணை சபாநாயகராக இருந்துள்ளார். 1994 முதல் 1995 வரை மணிப்பூரின் துணை முதல்வராகவும் இருந்தார்.

1996 இல் 11 வது மக்களவைக்கு உள் மணிப்பூர் மக்களவைத் தொகுதிலிருந்து இந்திய தேசிய காங்கிரசின் சார்பில் தேர்ந்தெடுக்கப்பட்டார். இந்தத் தொகுதியிலிருந்து 1998 இல் பன்னிரண்டாவது மக்களவைக்கும் 1999 இல் பதின்மூன்றாவது மக்களவைக்கும் மீண்டும் தேர்ந்தெடுக்கப்பட்டார். 1997-ல் காங்கிரசு கட்சியின் மாநிலத் தலைவராக நியமிக்கப்பட்டார். 

1999 ஆம் ஆண்டு, பிரதமர் அடல் பிகாரி வாச்பாய் அவர்களின் அரசில் மத்திய அமைச்சராக, கலாச்சாரம், இளைஞர் விவகாரம் மற்றும் விளையாட்டுத் துறை அமைச்சரானார். 

2004 இந்தியப் பொதுத் தேர்தலுக்கு முன்னதாக சௌபா சிங் பாரதிய ஜனதா கட்சியில் சேர்ந்தார். இவர் மணிப்பூர் பாஜக தலைவராக நியமிக்கப்பட்டார். மேலும், 2006 வரை அந்தப் பதவியில் இருந்தார். இடைப்பட்ட ஆண்டுகளில், சிங் தனது சொந்த மணிப்பூர் மக்கள் கட்சியை உருவாக்கினார்.

2012 இல், மீண்டும் மணிப்பூர் பாஜக தலைவராக நியமிக்கப்பட்டார். 2016 வரை அந்தப் பதவியில் இருந்தார். 

2017இல் நடைபெற்ற மணிப்பூர் சட்டப் பேரவைத் தேர்தலின் போது முதலமைச்சர் பதவிக்கு வர இருப்பவர்களில் ஒருவராக இருப்பார் என பல்வேறு ஆதாரங்கள் கூறின. இருப்பினும், இவர் நம்போல் சட்டமன்றத் தொகுதியில் தோல்வியடைந்ததால் அப்பதவி ந. பீரேன் சிங்கிடம் சென்றது.

விருதுகள் 
பொது அலுவல்களில் இவரது பங்களிப்பிறக்காக 2023 ஆம் ஆண்டில், குடியரசுத் தலைவர் இல்லத்தில் இந்தியக் குடியரசுத் தலைவர் திரௌபதி முர்மு அவர்களால் பத்மசிறீ விருது வழங்கி கௌரவிக்கப்பட்டார்.

சான்றுகள்

வெளி இணைப்புகள் 
 Lok Sabha Members Bioprofile
பொது அலுவல்களுக்காகப் பத்மசிறீ விருதுபெற்றவர்கள்
12வது மக்களவை உறுப்பினர்கள்
11வது மக்களவை உறுப்பினர்கள்
13வது மக்களவை உறுப்பினர்கள்
1937 பிறப்புகள்
வாழும் நபர்கள்
dhauṉojaṃ jhāvobhā jhiṅ (Thounaojam Chaoba Singh) (bhiṟabhbhu: me 24, 1937, maṇibhbhūriṉ, bhiṣṇubhūr māvaḍhḍhadhdhiluḻḻa uḍhlo ) èṉbhavar muṉṉāḻ indhiya madhdhiya amaijhjharuṃ, maṇibhbhūraijh jherndha bhāradhiya jaṉadhā ghaḍhjhiyiṉ māniladh dhalaivaruṃ āvār.    maṇibhbhūr maghghaḻāl ivar uḍhlo jhāvobhā èṉṟu bhirabhalamāgha al̤aighghabhbhaḍhughiṟār.

arajhiyal vāl̤ghghai 
ivar indhiya dhejhiya ghāṅghirajhu ghaḍhjhiyil dhaṉadhu arajhiyal vāl̤ghghaiyaidh dhòḍhaṅghiṉār. 1972 mudhal 1995 varai, naṃbhol jhaḍhḍhamaṉṟadh dhòghudhiyilirundhu 5 muṟai dherndhèḍhughghabhbhaḍhḍhār. 1974 mudhal 1975 varai maṇibhbhūr jhaḍhḍhamaṉṟadhdhiṉ dhuṇai jhabhānāyagharāgha irundhuḻḻār. 1994 mudhal 1995 varai maṇibhbhūriṉ dhuṇai mudhalvarāghavuṃ irundhār.

1996 il 11 vadhu maghghaḻavaighghu uḻ maṇibhbhūr maghghaḻavaidh dhòghudhilirundhu indhiya dhejhiya ghāṅghirajhiṉ jhārbhil dherndhèḍhughghabhbhaḍhḍhār. indhadh dhòghudhiyilirundhu 1998 il bhaṉṉiraṇḍhāvadhu maghghaḻavaighghuṃ 1999 il bhadhiṉmūṉṟāvadhu maghghaḻavaighghuṃ mīṇḍhuṃ dherndhèḍhughghabhbhaḍhḍhār. 1997-l ghāṅghirajhu ghaḍhjhiyiṉ māniladh dhalaivarāgha niyamighghabhbhaḍhḍhār. 

1999 āṃ āṇḍhu, bhiradhamar aḍhal bhighāri vājhbhāy avarghaḻiṉ arajhil madhdhiya amaijhjharāgha, ghalājhjhāraṃ, iḻaiñar vivaghāraṃ maṟṟuṃ viḻaiyāḍhḍhudh dhuṟai amaijhjharāṉār. 

2004 indhiyabh bhòdhudh dherdhalughghu muṉṉadhāgha jhaubhā jhiṅ bhāradhiya jaṉadhā ghaḍhjhiyil jherndhār. ivar maṇibhbhūr bhājagha dhalaivarāgha niyamighghabhbhaḍhḍhār. meluṃ, 2006 varai andhabh bhadhaviyil irundhār. iḍhaibhbhaḍhḍha āṇḍhughaḻil, jhiṅ dhaṉadhu jhòndha maṇibhbhūr maghghaḻ ghaḍhjhiyai uruvāghghiṉār.

2012 il, mīṇḍhuṃ maṇibhbhūr bhājagha dhalaivarāgha niyamighghabhbhaḍhḍhār. 2016 varai andhabh bhadhaviyil irundhār. 

2017il naḍhaibhèṟṟa maṇibhbhūr jhaḍhḍhabh bheravaidh dherdhaliṉ bhodhu mudhalamaijhjhar bhadhavighghu vara irubhbhavarghaḻil òruvarāgha irubhbhār èṉa bhalveṟu ādhāraṅghaḻ ghūṟiṉa. irubhbhiṉuṃ, ivar naṃbhol jhaḍhḍhamaṉṟadh dhòghudhiyil dholviyaḍhaindhadhāl abhbhadhavi na. bhīreṉ jhiṅghiḍhaṃ jhèṉṟadhu.

virudhughaḻ 
bhòdhu aluvalghaḻil ivaradhu bhaṅghaḻibhbhiṟaghghāgha 2023 āṃ āṇḍhil, ghuḍhiyarajhudh dhalaivar illadhdhil indhiyagh ghuḍhiyarajhudh dhalaivar dhiraubhadhi murmu avarghaḻāl bhadhmajhiṟī virudhu val̤aṅghi ghauravighghabhbhaḍhḍhār.

jhāṉṟughaḻ

vèḻi iṇaibhbhughaḻ 
 Lok Sabha Members Bioprofile
bhòdhu aluvalghaḻughghāghabh bhadhmajhiṟī virudhubhèṟṟavarghaḻ
12vadhu maghghaḻavai uṟubhbhiṉarghaḻ
11vadhu maghghaḻavai uṟubhbhiṉarghaḻ
13vadhu maghghaḻavai uṟubhbhiṉarghaḻ
1937 bhiṟabhbhughaḻ
vāl̤uṃ nabharghaḻ
தௌணோஜம் சாவோபா சிங்