இராச்பரியன் வனவிலங்கு சரணாலயம் (Rajparian Wildlife Sanctuary)  இந்தியாவின் சம்மு மற்றும் காசுமீரின் அனந்த்நாக் மாவட்டத்தில் உள்ள அனந்த்நாக்கு நகருக்கு அருகில் உள்ள வனத் தொகுதியின் தக்சும் பகுதியில் அமைந்துள்ள ஒரு பாதுகாக்கப்பட்ட பகுதியாகும் . இது மாவட்டத் தலைமையகமான அனந்த்நாக் நகரத்திலிருந்து 42 கிமீ தொலைவிலும் சிறீநகருக்கு தெற்கில்   தொலைவிலும் உள்ளது. சரணாலயம்   அளவுக்கு பரந்து விரிந்துள்ளது. இந்த பகுதி 1948 ஆம் ஆண்டுக்கு முன் மகாராசா காலத்தில் அருகிய மான் இனமான அங்குல் மான் காப்பகமாக பாதுகாக்கப்பட்டது. 1981 ஆம் ஆண்டில்தான்  இது இராச்பரியன் வனவிலங்கு சரணாலயமாக மேம்படுத்தப்பட்டது.

தாவரங்கள் மற்றும் விலங்கினங்கள் 
இராச்பரியன் வனவிலங்கு சரணாலயத்தில் இருக்கும் தாவர வகைகளில் அடர்ந்த ஊசியிலையுள்ள காடுகள் மற்றும் துணை-அல்பைன் மேய்ச்சல் நிலங்களும் அடங்கும். அடர்ந்த ஊசியிலையுள்ள காடுகளில், கெய்ல் பைன், தளிர், ஃபிர், பிர்ச், தேவதாரு மற்றும் சீமைக்கருவேல மரங்கள் அதிகமாக உள்ளன.

இராச்பரியன் வனவிலங்கு சரணாலயத்தில் இமயமலைக் கருங்கரடி,  அங்குல். மற்றும் கத்தூரி மான் உள்ளிட்ட பல வகையான விலங்குகள் உள்ளன. சரணாலயத்தில் பல வகையான காட்டுப் பறவைகளும் காணப்படுகின்றன.

இடர் 
1970 ஆம் ஆண்டில், காசுமீர் அரசாங்கம் தற்போது ஆபத்தான நிலையில் உள்ள அங்குல் மானின்  1300 எக்டேர் பிரதம குளிர்காலப் பகுதியில் செம்மறி ஆடு வளர்ப்புப் பண்ணையை உருவாக்கியது. இந்த செம்மறி ஆடு வளர்ப்பு பண்ணை இந்த பகுதியில் அங்குல் மான்களின் இயக்கத்தில் மோசமான விளைவை ஏற்படுத்தியதாக நம்பப்படுகிறது.  தவிர, உள்ளூர் அல்லாத பக்கர்வால் இன மக்களின் கால்நடைகளின் அதிகப்படியான மேய்ச்சல் காரணமாக சரணாலயம் இடர்பாட்டுக்கு உள்ளாகியுள்ளது.

மேற்கோள்கள் 

காசுமீர்
இந்திய வனவிலங்கு பாதுகாப்பு வலயங்கள்
இந்திய தேசியப் பூங்காக்கள்
irājhbhariyaṉ vaṉavilaṅghu jharaṇālayaṃ (Rajparian Wildlife Sanctuary)  indhiyāviṉ jhaṃmu maṟṟuṃ ghājhumīriṉ aṉandhnāgh māvaḍhḍhadhdhil uḻḻa aṉandhnāghghu nagharughghu arughil uḻḻa vaṉadh dhòghudhiyiṉ dhaghjhuṃ bhaghudhiyil amaindhuḻḻa òru bhādhughāghghabhbhaḍhḍha bhaghudhiyāghuṃ . idhu māvaḍhḍhadh dhalaimaiyaghamāṉa aṉandhnāgh nagharadhdhilirundhu 42 ghimī dhòlaiviluṃ jhiṟīnagharughghu dhèṟghil   dhòlaiviluṃ uḻḻadhu. jharaṇālayaṃ   aḻavughghu bharandhu virindhuḻḻadhu. indha bhaghudhi 1948 āṃ āṇḍhughghu muṉ maghārājhā ghāladhdhil arughiya māṉ iṉamāṉa aṅghul māṉ ghābhbhaghamāgha bhādhughāghghabhbhaḍhḍhadhu. 1981 āṃ āṇḍhildhāṉ  idhu irājhbhariyaṉ vaṉavilaṅghu jharaṇālayamāgha meṃbhaḍhudhdhabhbhaḍhḍhadhu.

dhāvaraṅghaḻ maṟṟuṃ vilaṅghiṉaṅghaḻ 
irājhbhariyaṉ vaṉavilaṅghu jharaṇālayadhdhil irughghuṃ dhāvara vaghaighaḻil aḍharndha ūjhiyilaiyuḻḻa ghāḍhughaḻ maṟṟuṃ dhuṇai-albhaiṉ meyjhjhal nilaṅghaḻuṃ aḍhaṅghuṃ. aḍharndha ūjhiyilaiyuḻḻa ghāḍhughaḻil, ghèyl bhaiṉ, dhaḻir, fir, bhirjh, dhevadhāru maṟṟuṃ jhīmaighgharuvela maraṅghaḻ adhighamāgha uḻḻaṉa.

irājhbhariyaṉ vaṉavilaṅghu jharaṇālayadhdhil imayamalaigh gharuṅgharaḍhi,  aṅghul. maṟṟuṃ ghadhdhūri māṉ uḻḻiḍhḍha bhala vaghaiyāṉa vilaṅghughaḻ uḻḻaṉa. jharaṇālayadhdhil bhala vaghaiyāṉa ghāḍhḍhubh bhaṟavaighaḻuṃ ghāṇabhbhaḍhughiṉṟaṉa.

iḍhar 
1970 āṃ āṇḍhil, ghājhumīr arajhāṅghaṃ dhaṟbhodhu ābhadhdhāṉa nilaiyil uḻḻa aṅghul māṉiṉ  1300 èghḍher bhiradhama ghuḻirghālabh bhaghudhiyil jhèṃmaṟi āḍhu vaḻarbhbhubh bhaṇṇaiyai uruvāghghiyadhu. indha jhèṃmaṟi āḍhu vaḻarbhbhu bhaṇṇai indha bhaghudhiyil aṅghul māṉghaḻiṉ iyaghghadhdhil mojhamāṉa viḻaivai eṟbhaḍhudhdhiyadhāgha naṃbhabhbhaḍhughiṟadhu.  dhavira, uḻḻūr allādha bhaghgharvāl iṉa maghghaḻiṉ ghālnaḍhaighaḻiṉ adhighabhbhaḍhiyāṉa meyjhjhal ghāraṇamāgha jharaṇālayaṃ iḍharbhāḍhḍhughghu uḻḻāghiyuḻḻadhu.

meṟghoḻghaḻ 

ghājhumīr
indhiya vaṉavilaṅghu bhādhughābhbhu valayaṅghaḻ
indhiya dhejhiyabh bhūṅghāghghaḻ
இராச்பரியன் வனவிலங்கு சரணாலயம்