இரன்மால் (Ranmal;1392 - அக்டோபர் 1438) அல்லது இரித்மால் என்றும் அழைக்கப்படும் இவர், மார்வாரின் இரத்தோர் ஆட்சியாளராக இருந்தார் ( ஆட்சிக்காலம் பொ.ச. 1428 முதல் 1438 வரை). ஒரு குறிப்பிடத்தக்க விரிவாக்கவாதியும் திறமையான போர்வீரனுமான, இவர் இரண்டு வெவ்வேறு அரசர்களின் கீழ் இரண்டு முறை மேவார் இராச்சியத்தின் ஆட்சியாளராக பணியாற்றினார் என்பது குறிப்பிடத்தக்கது.

ஒரு இளைய சகோதரருக்கு ஆதரவாக மார்வாரின் வாரிசாக இடம்பெயர்ந்த பிறகு, இரன்மால் தனது மைத்துனரான மேவாரின் ராணா லகா சிங்கின் ஆட்சியில் இவர் குறிப்பிடத்தக்க செல்வாக்கைப் பெற்றார். இறுதியில் 1421-இல் ஏற்பட்ட லகாவின் மரணத்தைத் தொடர்ந்து தனது சிறிய மருமகன் மோகல் சிங்கிற்கு ஆட்சியாளராக ஆனார். 1428-ஆம் ஆண்டில், இரன்மால் தனது தந்தை மற்றும் சகோதரர்களின் மரணத்தால் காலியாக இருந்த தனது மூதாதையர் அரியணையைக் கோருவதற்காக மார்வாருக்குத் திரும்பினார். ஐந்து ஆண்டுகளுக்குப் பிறகு மோகல் சிங் படுகொலை செய்யப்பட்டபோது, இரன்மல் மீண்டும் மேவார் ஆட்சியை மோகல் சிங்கின் இளைய மகன் ராணா கும்பாவின் பெயரில் ஏற்றுக்கொண்டார். 

மேவாரின் ஆட்சிக்காலத்திலும், இவரது சொந்த இராச்சியத்தின் ஆட்சியிலும், இரன்மல் குசராத்து, பூந்தி மற்றும் மால்வா ஆகிய இராச்சியங்களை உள்ளடக்கிய அண்டை மாநிலங்களுக்கு எதிராக பல வெற்றிகரமான இராணுவ நடவடிக்கைகளைத் தொடங்கினார். இருப்பினும், சிசோதிய இராச்சியத்திற்கு இவர் கொண்டு வந்த கணிசமான இரத்தோர் செல்வாக்கு காரணமாக இவர் மேவார் பிரபுக்களால் பெரிதும் வெறுப்புக்காளானார். ஒரு மேவாரி இளவரசர் இவரது உத்தரவின் பேரில் கொலை செய்யப்பட்டபோது, இவருக்கு எதிராக 1438-இல் ஒரு சதி தொடங்கப்பட்டது. இது இவரது படுகொலையில் முடிந்தது. மேலும், மார்வார் படையெடுப்பில் உச்சக்கட்டத்தை அடைந்து பின்னர் பலவீனமடைந்தது. இவரது வாரிசான ஜோதா அதன் முந்தைய முக்கியத்துவத்தை மீட்டெடுக்க பல ஆண்டுகள் ஆனது.

வரலாறு 
இரன்மல், மார்வாரின் ராத்தோர் ஆட்சியாளரான ராவ் சுண்டா என்பவருக்கும், அவரது மனைவி சுரம் டி சங்கலி என்பவருக்கும் பொ.ச.1392 இல் பிறந்தார்.  ஆரம்பகால உரிமையின்படி, தனது தந்தையின் மூத்த மகனாக, இரன்மல் ஆரம்பத்தில் அரியணைக்கு வாரிசாகத் தெரிந்தார். இருப்பினும், அவரது விருப்பமான மனைவி சோனா மொஹிலின் செல்வாக்கின் கீழ்,  சுண்டா தனது மகன் கன்ஹாவை அவருக்குப் பதிலாக நியமிக்கும்படி வற்புறுத்தினார். பின்னர் இரன்மல், மண்டோரை விட்டு சுயமாக வெளியேறினார்.

மேவாருக்குச் செல்லுதல் 
இரன்மல், மேவார் இராச்சியத்தின் கோட்டை-தலைநகரான சித்தோர்கருக்குப் பயணம் செய்தார். அங்கு, இவரது சகோதரி ஹன்சா பாயின் கணவரான மாநிலத்தின் ஆட்சியாளர் ராணா லகா சிங் இவரை வரவேற்று அரசவையில் இடம் கொடுத்தார். 1421 இல், சிங் இறந்ததைத் தொடர்ந்து இரன்மலின் அதிகாரம் அதன் உச்சத்தை அடைந்ததன் மூலம்,  அரசவையில் இளவரசர் ராணா கும்பாவின் ஆட்சியாளரானார்.

மரணம் 
ஹன்சா பாய், தனது இளம் மகன் மோகல் சிங்கின் சிறுவயது காரணமாக, புதிய ராணாவின் சார்பாக மாநிலத்தை நிர்வகிக்க இரன்மாலை வேண்டிக்கொண்டார். மேவாரின் போட்டியாளர்களுக்கு எதிராக இராணுவ நடவடிக்கைகளைத் தொடங்கி, அடுத்த ஆண்டுகளில் இவர் இந்தப் பாத்திரத்தை வியக்கத்தக்க வகையில் நிறைவேற்றினார். இதில் நாகௌரின் பிருஸ் கான், குசராத்தின் முதலாம் அகமத் ஷா, பூந்தியின் ஹடாஸ் ஆகியோர் அடங்குவர். இருப்பினும், அரசவையில் வளர்ந்து வரும் ரத்தோர் செல்வாக்கு மீது பிரபுக்கள் மத்தியில் அதிருப்தி இருந்தது. குறிப்பாக இரன்மால் உயர் பதவிகளை பெற்றது குறித்து. இந்த மோசமான உணர்வு இளம் ராணாவுக்கு எதிராகவும் பரவியது. இறுதியில் ஒரு தசாப்தத்திற்குப் பிறகு இவரது படுகொலைக்கு ஒரு காரணியாக மாறியது. 

இரன்மாலின் மரணம் மார்வார் மற்றும் மேவார் இராச்சியங்களுக்கு இடையே ஒரு குறிப்பிடத்தக்க வீழ்ச்சியை ஏற்படுத்தியது. இதன் விளைவாக முன்னாள் தலைநகரான மாண்டோர் மற்றும் அதன் சுற்றியுள்ள நிலங்கள் மேவாரின் இராணுவத்தால் ஆக்கிரமிக்கப்பட்டன. இரன்மாலின் மகனும் வாரிசுமான ஜோதாவுக்கு (சித்தோர்கரிலிருந்து உயிருடன் தப்பியோடியவர்)  மார்வாரின் முன்னாள் புகழ் மற்றும் பிரதேசத்தை மீண்டும் நிலைநிறுத்த பல ஆண்டுகள் ஆனது.

சான்றுகள் 

இராஜஸ்தான் வரலாறு
இந்திய வரலாறு
இராஜஸ்தான்
iraṉmāl (Ranmal;1392 - aghḍhobhar 1438) alladhu iridhmāl èṉṟuṃ al̤aighghabhbhaḍhuṃ ivar, mārvāriṉ iradhdhor āḍhjhiyāḻarāgha irundhār ( āḍhjhighghālaṃ bhò.jha. 1428 mudhal 1438 varai). òru ghuṟibhbhiḍhadhdhaghgha virivāghghavādhiyuṃ dhiṟamaiyāṉa bhorvīraṉumāṉa, ivar iraṇḍhu vèvveṟu arajharghaḻiṉ ghīl̤ iraṇḍhu muṟai mevār irājhjhiyadhdhiṉ āḍhjhiyāḻarāgha bhaṇiyāṟṟiṉār èṉbhadhu ghuṟibhbhiḍhadhdhaghghadhu.

òru iḻaiya jhaghodhararughghu ādharavāgha mārvāriṉ vārijhāgha iḍhaṃbhèyarndha bhiṟaghu, iraṉmāl dhaṉadhu maidhdhuṉarāṉa mevāriṉ rāṇā laghā jhiṅghiṉ āḍhjhiyil ivar ghuṟibhbhiḍhadhdhaghgha jhèlvāghghaibh bhèṟṟār. iṟudhiyil 1421-il eṟbhaḍhḍha laghāviṉ maraṇadhdhaidh dhòḍharndhu dhaṉadhu jhiṟiya marumaghaṉ moghal jhiṅghiṟghu āḍhjhiyāḻarāgha āṉār. 1428-āṃ āṇḍhil, iraṉmāl dhaṉadhu dhandhai maṟṟuṃ jhaghodhararghaḻiṉ maraṇadhdhāl ghāliyāgha irundha dhaṉadhu mūdhādhaiyar ariyaṇaiyaigh ghoruvadhaṟghāgha mārvārughghudh dhiruṃbhiṉār. aindhu āṇḍhughaḻughghubh bhiṟaghu moghal jhiṅ bhaḍhughòlai jhèyyabhbhaḍhḍhabhodhu, iraṉmal mīṇḍhuṃ mevār āḍhjhiyai moghal jhiṅghiṉ iḻaiya maghaṉ rāṇā ghuṃbhāviṉ bhèyaril eṟṟughghòṇḍhār. 

mevāriṉ āḍhjhighghāladhdhiluṃ, ivaradhu jhòndha irājhjhiyadhdhiṉ āḍhjhiyiluṃ, iraṉmal ghujharādhdhu, bhūndhi maṟṟuṃ mālvā āghiya irājhjhiyaṅghaḻai uḻḻaḍhaghghiya aṇḍhai mānilaṅghaḻughghu èdhirāgha bhala vèṟṟigharamāṉa irāṇuva naḍhavaḍhighghaighaḻaidh dhòḍhaṅghiṉār. irubhbhiṉuṃ, jhijhodhiya irājhjhiyadhdhiṟghu ivar ghòṇḍhu vandha ghaṇijhamāṉa iradhdhor jhèlvāghghu ghāraṇamāgha ivar mevār bhirabhughghaḻāl bhèridhuṃ vèṟubhbhughghāḻāṉār. òru mevāri iḻavarajhar ivaradhu udhdharaviṉ bheril ghòlai jhèyyabhbhaḍhḍhabhodhu, ivarughghu èdhirāgha 1438-il òru jhadhi dhòḍhaṅghabhbhaḍhḍhadhu. idhu ivaradhu bhaḍhughòlaiyil muḍhindhadhu. meluṃ, mārvār bhaḍhaiyèḍhubhbhil ujhjhaghghaḍhḍhadhdhai aḍhaindhu bhiṉṉar bhalavīṉamaḍhaindhadhu. ivaradhu vārijhāṉa jodhā adhaṉ mundhaiya mughghiyadhdhuvadhdhai mīḍhḍhèḍhughgha bhala āṇḍhughaḻ āṉadhu.

varalāṟu 
iraṉmal, mārvāriṉ rādhdhor āḍhjhiyāḻarāṉa rāv jhuṇḍhā èṉbhavarughghuṃ, avaradhu maṉaivi jhuraṃ ḍhi jhaṅghali èṉbhavarughghuṃ bhò.jha.1392 il bhiṟandhār.  āraṃbhaghāla urimaiyiṉbhaḍhi, dhaṉadhu dhandhaiyiṉ mūdhdha maghaṉāgha, iraṉmal āraṃbhadhdhil ariyaṇaighghu vārijhāghadh dhèrindhār. irubhbhiṉuṃ, avaradhu virubhbhamāṉa maṉaivi jhoṉā mòhiliṉ jhèlvāghghiṉ ghīl̤,  jhuṇḍhā dhaṉadhu maghaṉ ghaṉhāvai avarughghubh bhadhilāgha niyamighghuṃbhaḍhi vaṟbhuṟudhdhiṉār. bhiṉṉar iraṉmal, maṇḍhorai viḍhḍhu jhuyamāgha vèḻiyeṟiṉār.

mevārughghujh jhèlludhal 
iraṉmal, mevār irājhjhiyadhdhiṉ ghoḍhḍhai-dhalainagharāṉa jhidhdhorgharughghubh bhayaṇaṃ jhèydhār. aṅghu, ivaradhu jhaghodhari haṉjhā bhāyiṉ ghaṇavarāṉa māniladhdhiṉ āḍhjhiyāḻar rāṇā laghā jhiṅ ivarai varaveṟṟu arajhavaiyil iḍhaṃ ghòḍhudhdhār. 1421 il, jhiṅ iṟandhadhaidh dhòḍharndhu iraṉmaliṉ adhighāraṃ adhaṉ ujhjhadhdhai aḍhaindhadhaṉ mūlaṃ,  arajhavaiyil iḻavarajhar rāṇā ghuṃbhāviṉ āḍhjhiyāḻarāṉār.

maraṇaṃ 
haṉjhā bhāy, dhaṉadhu iḻaṃ maghaṉ moghal jhiṅghiṉ jhiṟuvayadhu ghāraṇamāgha, bhudhiya rāṇāviṉ jhārbhāgha māniladhdhai nirvaghighgha iraṉmālai veṇḍhighghòṇḍhār. mevāriṉ bhoḍhḍhiyāḻarghaḻughghu èdhirāgha irāṇuva naḍhavaḍhighghaighaḻaidh dhòḍhaṅghi, aḍhudhdha āṇḍhughaḻil ivar indhabh bhādhdhiradhdhai viyaghghadhdhaghgha vaghaiyil niṟaiveṟṟiṉār. idhil nāghauriṉ bhirus ghāṉ, ghujharādhdhiṉ mudhalāṃ aghamadh ṣā, bhūndhiyiṉ haḍhās āghiyor aḍhaṅghuvar. irubhbhiṉuṃ, arajhavaiyil vaḻarndhu varuṃ radhdhor jhèlvāghghu mīdhu bhirabhughghaḻ madhdhiyil adhirubhdhi irundhadhu. ghuṟibhbhāgha iraṉmāl uyar bhadhavighaḻai bhèṟṟadhu ghuṟidhdhu. indha mojhamāṉa uṇarvu iḻaṃ rāṇāvughghu èdhirāghavuṃ bharaviyadhu. iṟudhiyil òru dhajhābhdhadhdhiṟghubh bhiṟaghu ivaradhu bhaḍhughòlaighghu òru ghāraṇiyāgha māṟiyadhu. 

iraṉmāliṉ maraṇaṃ mārvār maṟṟuṃ mevār irājhjhiyaṅghaḻughghu iḍhaiye òru ghuṟibhbhiḍhadhdhaghgha vīl̤jhjhiyai eṟbhaḍhudhdhiyadhu. idhaṉ viḻaivāgha muṉṉāḻ dhalainagharāṉa māṇḍhor maṟṟuṃ adhaṉ jhuṟṟiyuḻḻa nilaṅghaḻ mevāriṉ irāṇuvadhdhāl āghghiramighghabhbhaḍhḍhaṉa. iraṉmāliṉ maghaṉuṃ vārijhumāṉa jodhāvughghu (jhidhdhorgharilirundhu uyiruḍhaṉ dhabhbhiyoḍhiyavar)  mārvāriṉ muṉṉāḻ bhughal̤ maṟṟuṃ bhiradhejhadhdhai mīṇḍhuṃ nilainiṟudhdha bhala āṇḍhughaḻ āṉadhu.

jhāṉṟughaḻ 

irājasdhāṉ varalāṟu
indhiya varalāṟu
irājasdhāṉ
இரன்மால்