அகத்திய மல்லி (தாவர வகைப்பாட்டியல்: Jasminum agastyamalayanum) என்பது மல்லிப் பேரினத்தைச் சார்ந்த, இருநூற்றிற்கும் மேற்பட்ட மல்லிகை இனங்களில் ஒன்றாகும். இப்பேரினம், பன்னாட்டு பூக்கும் தாவர மரபுநெறிமுறை குழுமத்தின் (APG IV) நான்காவது பதிப்பின் படி, முல்லைக் குடும்பத்திலுள்ள 29 பேரினங்களில் ஒன்றாக இடம் பெற்றுள்ளது. இத்தாவரயினம், யாசுமினம் அகசுடியமலையானம் என்ற தாவரவியல் பெயரால் அழைக்கப்படுகிறது. 2007 ஆம் ஆண்டு இவ்வினத்தினைப் பற்றிய தாவரவியல் முதற்குறிப்பு உள்ளது.

வாழிடம்
இவ்வினத் தாவரங்களின் தாயகம் இந்தியா என கணித்துள்ளனர். 
குறிப்பாக இது தென்னிந்திய மாநிலங்களில் ஒன்றான கேரளத்தில் அதிகம் இருப்பதால், இவ்வினப் பெயரை, அம்மாநில மொழியான மலையாளம் என்பதையும், அம்மாநில மலைகளுள் ஒன்றான அகத்திய மலை என்பதையும் இணைத்து உருவாக்கியுள்ளனர்.

பேரினச்சொல்லின் தோற்றம்
அரபி மொழியில்,   யாச(அ)மின் (ياسمين), என்றும்; இந்த அரபிச்சொல்லுக்கு "இனிய நுறுமணமுள்ள தாவரங்கள்" என்பது பொருளாகும்.  பாரசீக மொழியில் யாசுசுமின் (یاسمین)  என்றும்; உருது மொழியில் یاسمینی அல்லது یاسمین بو என்றும் அழைப்பர். மேலும், மல்லிப்பூவின் வாசனை எண்ணெக்கான பெயர்கள், சில கிரேக்க சொற்களோடு (iasme, iasmelaion) ஒப்பீடும் செய்யப்படுகிறது. 1570 ஆம் ஆண்டுகளில், பிரஞ்சு மொழியில் jasmin என்ற சொல்லும், அதற்கு முன்னர் jessemin என்ற சொல்லும் பயன்பாட்டில் இருந்துள்ளன. பிரஞ்சு மொழியில் இருந்து, பல செருமானிய மொழிகளில்  இச்சொல்லின் வேறுபட்ட வடிவங்கள்  தோன்றியது எனலாம்.     பதினாறாம் நூற்றாண்டில் இத்தாவர வகை இங்கிலாந்தில் முதன்முதலாக வளர்க்கப்பட்டதாக அறிய முடிகிறது.

இவற்றையும் காண்க
 மல்லிகை இனங்களின் பட்டியல்
 சங்ககால மலர்கள்

மேற்கோள்கள்

மல்லிப் பேரினம்
ஆசிய மல்லி இனங்கள்
aghadhdhiya malli (dhāvara vaghaibhbhāḍhḍhiyal: Jasminum agastyamalayanum) èṉbhadhu mallibh bheriṉadhdhaijh jhārndha, irunūṟṟiṟghuṃ meṟbhaḍhḍha mallighai iṉaṅghaḻil òṉṟāghuṃ. ibhbheriṉaṃ, bhaṉṉāḍhḍhu bhūghghuṃ dhāvara marabhunèṟimuṟai ghul̤umadhdhiṉ (APG IV) nāṉghāvadhu bhadhibhbhiṉ bhaḍhi, mullaigh ghuḍhuṃbhadhdhiluḻḻa 29 bheriṉaṅghaḻil òṉṟāgha iḍhaṃ bhèṟṟuḻḻadhu. idhdhāvarayiṉaṃ, yājhumiṉaṃ aghajhuḍhiyamalaiyāṉaṃ èṉṟa dhāvaraviyal bhèyarāl al̤aighghabhbhaḍhughiṟadhu. 2007 āṃ āṇḍhu ivviṉadhdhiṉaibh bhaṟṟiya dhāvaraviyal mudhaṟghuṟibhbhu uḻḻadhu.

vāl̤iḍhaṃ
ivviṉadh dhāvaraṅghaḻiṉ dhāyaghaṃ indhiyā èṉa ghaṇidhdhuḻḻaṉar. 
ghuṟibhbhāgha idhu dhèṉṉindhiya mānilaṅghaḻil òṉṟāṉa gheraḻadhdhil adhighaṃ irubhbhadhāl, ivviṉabh bhèyarai, aṃmānila mòl̤iyāṉa malaiyāḻaṃ èṉbhadhaiyuṃ, aṃmānila malaighaḻuḻ òṉṟāṉa aghadhdhiya malai èṉbhadhaiyuṃ iṇaidhdhu uruvāghghiyuḻḻaṉar.

bheriṉajhjhòlliṉ dhoṟṟaṃ
arabhi mòl̤iyil,   yājha(a)miṉ (ياسمين), èṉṟuṃ; indha arabhijhjhòllughghu "iṉiya nuṟumaṇamuḻḻa dhāvaraṅghaḻ" èṉbhadhu bhòruḻāghuṃ.  bhārajhīgha mòl̤iyil yājhujhumiṉ (یاسمین)  èṉṟuṃ; urudhu mòl̤iyil یاسمینی alladhu یاسمین بو èṉṟuṃ al̤aibhbhar. meluṃ, mallibhbhūviṉ vājhaṉai èṇṇèghghāṉa bhèyarghaḻ, jhila ghireghgha jhòṟghaḻoḍhu (iasme, iasmelaion) òbhbhīḍhuṃ jhèyyabhbhaḍhughiṟadhu. 1570 āṃ āṇḍhughaḻil, bhirañjhu mòl̤iyil jasmin èṉṟa jhòlluṃ, adhaṟghu muṉṉar jessemin èṉṟa jhòlluṃ bhayaṉbhāḍhḍhil irundhuḻḻaṉa. bhirañjhu mòl̤iyil irundhu, bhala jhèrumāṉiya mòl̤ighaḻil  ijhjhòlliṉ veṟubhaḍhḍha vaḍhivaṅghaḻ  dhoṉṟiyadhu èṉalāṃ.     bhadhiṉāṟāṃ nūṟṟāṇḍhil idhdhāvara vaghai iṅghilāndhil mudhaṉmudhalāgha vaḻarghghabhbhaḍhḍhadhāgha aṟiya muḍhighiṟadhu.

ivaṟṟaiyuṃ ghāṇgha
 mallighai iṉaṅghaḻiṉ bhaḍhḍhiyal
 jhaṅghaghāla malarghaḻ

meṟghoḻghaḻ

mallibh bheriṉaṃ
ājhiya malli iṉaṅghaḻ
அகத்திய மல்லி