நாசோ டோக்கி (نازو توخۍ, Nāzo Tokhī), பரவலாக நாசோ ஆனா (, "நாசோ ஆச்சி"),   பஷ்தூ மொழியில் புலமை பெற்ற ஆப்கானித்தான் கவிதாயினி, எழுத்தாளர். 18-ஆம் நூற்றாண்டு முற்பகுதியில் வாழ்ந்திருந்த புகழ்பெற்ற ஆப்கன் அரசர் மீர்வாய்சு ஓடக்கின் அன்னையுமாவார். காந்தார வட்டாரத்தின் செல்வாக்குமிக்க குடும்பம் ஒன்றில் பிறந்து வளர்ந்தவர். ஆப்கானித்தானிய வரலாற்றில் வீரமிக்க பெண் போர் வீராங்கனையாக அறியப்படுகிறார்.  இதனால் இவர் "ஆப்கன் நாட்டு அன்னை" எனவும் அழைக்கப்படுகின்றார்.

இளமையும் குடும்பப் பின்னணியும் 
நாசோ டோக்கி ஏறத்தாழ 1651ஆம் ஆண்டில் ஆப்கானித்தானின் கந்தகார் மாகாணத்தில் தாசி அருகே இசுபோசுமயீசு குல் என்ற சிற்றூரில் செல்வாக்கும் செல்வமும் மிகுந்த பஸ்தூன் குடும்பத்தில் பிறந்தார். அவரது தந்தை, சுல்தான் மலகாய் டோக்கி, பஷ்தூன் பழங்குடியினரின் குறிப்பிடத்தக்கத் தலைவராகவும்  காசுனி வட்டார ஆளுநராகவும் இருந்தார். நாசோ டோக்கி, கரம் கான்  என்பவரின் மகனான சலிம் கான் ஓடக்கை திருமணம் செய்து கொண்டார். ஓடக்  கோமரபு என அறியப்பட்ட மரபின் புகழ்பெற்ற ஆப்கன் அரசர் மீர்வாயிசு ஓடக் இவரது மகனாவார். இவரது பேரப்பிள்ளைகளான மகமூது ஓடக், உசைன் ஓடக்கும் புகழ்பெற்று இருந்தனர்.

நாசோ அனா கற்றுணர்ந்த கவிதாயினியாகவும் கண்ணியம் மிக்கவராகவும்  விளங்கினார். அவரது  அன்பாலும் அக்கறையாலும் மக்களைக் கவர்ந்தார். நாசோவின் தந்தையார் தமது மகளின் கல்வியிலும் வளர்ப்பிலும் மிகுந்த கவனம் செலுத்தி வந்தார். கந்தகாரின் மிகச் சிறந்த கல்வியாளர்கள் அவருக்கு கற்பித்தனர். அவரது கவிதைகளாலும் பஷ்தூன் சட்டங்களுக்கு அளித்த ஆதரவாலும் "ஆப்கன் நாட்டு அன்னை" என அறியப்பட்டார்.  பஷ்தூன்வாலியை பஷ்தூன் இனக்குழுக்களின் கூட்டமைப்பிற்கான பொதுச் சட்டமாக்க  நாசோ முயன்றார்; கில்ஜி மற்றும் சடோசய் இனங்களிடையே இருந்து வந்த சண்டைகளுக்கு தீர்வு கண்டதுடன் அவர்களை இணைந்து வெளிநாட்டு பெர்சிய சபாவித்து அரசர்களை எதிர்கொள்ளத் தூண்டினார். ஆப்கன் பண்பாட்டிற்கு நாசோவின் கவிதைகள் ஆற்றிய பங்கு இன்றும் மதிக்கப்படுகின்றது. 

சூர் மலைகள் அருகே அவரது தந்தை போர்க்களத்தில் கொல்லப்பட்ட போது நாசோவின் தமையன் போருக்குச் சென்றான்; அந்த நேரத்தில் வீட்டையும் கோட்டையையும் பாதுகாக்கும் பொறுப்பை நாசோ ஏற்றார். அவர் வாளேந்தி தமது போர்வீரர்களுக்குத் தலைமை தாங்கி எதிரிகளுடன் போரிட்டு கோட்டையைப் பாதுகாத்தார்.

கவிதை
கீழே நாசோ டோக்கியின் கவிதை ஒன்று மொழிபெயர்க்கப் பட்டுள்ளது (நாசோ பஷ்தோ மொழியில் எழுதிய இரண்டாயிரம் சொச்சம்  கவிதைகளிலிருந்து):

பழம்பெரும் கனவு
நாசோ அனாவிற்கு மீர்வாய்சு ஓடக் மகனாகப் பிறந்த வேளையில் அவர் வியத்தகு கனவு ஒன்று கண்டதாக நாட்டுப்புறக் கதைகள் குறிப்பிடுகின்றன.

இறப்பு
நாசோ அனா தமது மகன் மீர்வாய்சு இறந்து இரண்டாண்டுகளில் 66ஆம் அகவையில், ஏறத்தாழ 1717இல், மரணித்தார்.  அவரது மறைவிற்குப் பிறகு ஆப்கன் எமிர் அகமது ஷா துர்ரானியின் அன்னை சர்குனா அனா அவரது இடத்தை ஏற்றார்.

மரபு
நாசோ அனா ஆப்கானியர்களால் ஓர்  வீராங்கனையாக மதிக்கப்படுகிறார். பல்வேறு ஆப்கானிய பள்ளிகளும் பிற நிறுவனங்களும் அவரது பெயரைத் தாங்கி விளங்குகின்றன.

மேற்கோள்கள்

வெளி இணைப்புகள்
நாசோ அனா துவக்கப் பள்ளி, ஆப்கானித்தான்;
நாசோ அனா பெண்கள் உயர்நிலைப் பள்ளி, காந்தகர், ஆப்கானித்தான்
நாசோ அனா மருத்துவமனை, காபுல், ஆப்கானித்தான்

1651 பிறப்புகள்
1717 இறப்புகள்
18 ஆம் நூற்றாண்டுப் புலவர்கள்
பஷ்தூன் மக்கள்
தெற்காசிய போர் வீராங்கனைகள்
nājho ḍhoghghi (نازو توخۍ, Nāzo Tokhī), bharavalāgha nājho āṉā (, "nājho ājhjhi"),   bhaṣdhū mòl̤iyil bhulamai bhèṟṟa ābhghāṉidhdhāṉ ghavidhāyiṉi, èl̤udhdhāḻar. 18-āṃ nūṟṟāṇḍhu muṟbhaghudhiyil vāl̤ndhirundha bhughal̤bhèṟṟa ābhghaṉ arajhar mīrvāyjhu oḍhaghghiṉ aṉṉaiyumāvār. ghāndhāra vaḍhḍhāradhdhiṉ jhèlvāghghumighgha ghuḍhuṃbhaṃ òṉṟil bhiṟandhu vaḻarndhavar. ābhghāṉidhdhāṉiya varalāṟṟil vīramighgha bhèṇ bhor vīrāṅghaṉaiyāgha aṟiyabhbhaḍhughiṟār.  idhaṉāl ivar "ābhghaṉ nāḍhḍhu aṉṉai" èṉavuṃ al̤aighghabhbhaḍhughiṉṟār.

iḻamaiyuṃ ghuḍhuṃbhabh bhiṉṉaṇiyuṃ 
nājho ḍhoghghi eṟadhdhāl̤a 1651āṃ āṇḍhil ābhghāṉidhdhāṉiṉ ghandhaghār māghāṇadhdhil dhājhi arughe ijhubhojhumayījhu ghul èṉṟa jhiṟṟūril jhèlvāghghuṃ jhèlvamuṃ mighundha bhasdhūṉ ghuḍhuṃbhadhdhil bhiṟandhār. avaradhu dhandhai, jhuldhāṉ malaghāy ḍhoghghi, bhaṣdhūṉ bhal̤aṅghuḍhiyiṉariṉ ghuṟibhbhiḍhadhdhaghghadh dhalaivarāghavuṃ  ghājhuṉi vaḍhḍhāra āḻunarāghavuṃ irundhār. nājho ḍhoghghi, gharaṃ ghāṉ  èṉbhavariṉ maghaṉāṉa jhaliṃ ghāṉ oḍhaghghai dhirumaṇaṃ jhèydhu ghòṇḍhār. oḍhagh  ghomarabhu èṉa aṟiyabhbhaḍhḍha marabhiṉ bhughal̤bhèṟṟa ābhghaṉ arajhar mīrvāyijhu oḍhagh ivaradhu maghaṉāvār. ivaradhu bherabhbhiḻḻaighaḻāṉa maghamūdhu oḍhagh, ujhaiṉ oḍhaghghuṃ bhughal̤bhèṟṟu irundhaṉar.

nājho aṉā ghaṟṟuṇarndha ghavidhāyiṉiyāghavuṃ ghaṇṇiyaṃ mighghavarāghavuṃ  viḻaṅghiṉār. avaradhu  aṉbhāluṃ aghghaṟaiyāluṃ maghghaḻaigh ghavarndhār. nājhoviṉ dhandhaiyār dhamadhu maghaḻiṉ ghalviyiluṃ vaḻarbhbhiluṃ mighundha ghavaṉaṃ jhèludhdhi vandhār. ghandhaghāriṉ mighajh jhiṟandha ghalviyāḻarghaḻ avarughghu ghaṟbhidhdhaṉar. avaradhu ghavidhaighaḻāluṃ bhaṣdhūṉ jhaḍhḍhaṅghaḻughghu aḻidhdha ādharavāluṃ "ābhghaṉ nāḍhḍhu aṉṉai" èṉa aṟiyabhbhaḍhḍhār.  bhaṣdhūṉvāliyai bhaṣdhūṉ iṉaghghul̤ughghaḻiṉ ghūḍhḍhamaibhbhiṟghāṉa bhòdhujh jhaḍhḍhamāghgha  nājho muyaṉṟār; ghilji maṟṟuṃ jhaḍhojhay iṉaṅghaḻiḍhaiye irundhu vandha jhaṇḍhaighaḻughghu dhīrvu ghaṇḍhadhuḍhaṉ avarghaḻai iṇaindhu vèḻināḍhḍhu bhèrjhiya jhabhāvidhdhu arajharghaḻai èdhirghòḻḻadh dhūṇḍhiṉār. ābhghaṉ bhaṇbhāḍhḍhiṟghu nājhoviṉ ghavidhaighaḻ āṟṟiya bhaṅghu iṉṟuṃ madhighghabhbhaḍhughiṉṟadhu. 

jhūr malaighaḻ arughe avaradhu dhandhai bhorghghaḻadhdhil ghòllabhbhaḍhḍha bhodhu nājhoviṉ dhamaiyaṉ bhorughghujh jhèṉṟāṉ; andha neradhdhil vīḍhḍhaiyuṃ ghoḍhḍhaiyaiyuṃ bhādhughāghghuṃ bhòṟubhbhai nājho eṟṟār. avar vāḻendhi dhamadhu bhorvīrarghaḻughghudh dhalaimai dhāṅghi èdhirighaḻuḍhaṉ bhoriḍhḍhu ghoḍhḍhaiyaibh bhādhughādhdhār.

ghavidhai
ghīl̤e nājho ḍhoghghiyiṉ ghavidhai òṉṟu mòl̤ibhèyarghghabh bhaḍhḍhuḻḻadhu (nājho bhaṣdho mòl̤iyil èl̤udhiya iraṇḍhāyiraṃ jhòjhjhaṃ  ghavidhaighaḻilirundhu):

bhal̤aṃbhèruṃ ghaṉavu
nājho aṉāviṟghu mīrvāyjhu oḍhagh maghaṉāghabh bhiṟandha veḻaiyil avar viyadhdhaghu ghaṉavu òṉṟu ghaṇḍhadhāgha nāḍhḍhubhbhuṟagh ghadhaighaḻ ghuṟibhbhiḍhughiṉṟaṉa.

iṟabhbhu
nājho aṉā dhamadhu maghaṉ mīrvāyjhu iṟandhu iraṇḍhāṇḍhughaḻil 66āṃ aghavaiyil, eṟadhdhāl̤a 1717il, maraṇidhdhār.  avaradhu maṟaiviṟghubh bhiṟaghu ābhghaṉ èmir aghamadhu ṣā dhurrāṉiyiṉ aṉṉai jharghuṉā aṉā avaradhu iḍhadhdhai eṟṟār.

marabhu
nājho aṉā ābhghāṉiyarghaḻāl or  vīrāṅghaṉaiyāgha madhighghabhbhaḍhughiṟār. bhalveṟu ābhghāṉiya bhaḻḻighaḻuṃ bhiṟa niṟuvaṉaṅghaḻuṃ avaradhu bhèyaraidh dhāṅghi viḻaṅghughiṉṟaṉa.

meṟghoḻghaḻ

vèḻi iṇaibhbhughaḻ
nājho aṉā dhuvaghghabh bhaḻḻi, ābhghāṉidhdhāṉ;
nājho aṉā bhèṇghaḻ uyarnilaibh bhaḻḻi, ghāndhaghar, ābhghāṉidhdhāṉ
nājho aṉā marudhdhuvamaṉai, ghābhul, ābhghāṉidhdhāṉ

1651 bhiṟabhbhughaḻ
1717 iṟabhbhughaḻ
18 āṃ nūṟṟāṇḍhubh bhulavarghaḻ
bhaṣdhūṉ maghghaḻ
dhèṟghājhiya bhor vīrāṅghaṉaighaḻ
நாசோ டோக்கி