வாவில்லா ராமசுவாமி சாத்திரி (Vavilla Ramaswamy Sastrulu) (1812-1891) ஓர் தெலுங்கு பண்டிதரும், சரசுவதி முத்ராலயமு என்ற தெலுங்கு பதிப்பகத்தின் உரிமையாளராகவும் இருந்தார். இது பின்னர் வாவில்லா அச்சகம் என மறுபெயரிடப்பட்டது. ஆந்திரப் பிரதேசத்தில் உள்ள வாவில்லா குடும்பம், அச்சகத்தை வைத்திருக்கும் முதன்மையான பதிப்பகமாக வரலாற்றில் இடம் பெற்றுள்ளது.

சுயசரிதை 
இராமசுவாமி, நெல்லூர் மாவட்டம், அல்லூருக்கு அருகிலுள்ள வாவில்லா என்ற கிராமத்தில் திராவிடப் பிராமணக் குடும்பத்தில்பிறந்தார்.

தெலுங்கில் முதல் அச்சகம் 
வாவில்லா ராமசுவாமி சாத்திரி, 1854 ஆம் ஆண்டு சென்னையில் இந்து பாஷா சஞ்சீவினி என்ற பெயரில் தெலுங்கு பத்திரிகையைத் தொடங்கினார். பின்னர் ஆதி சரசுவதி நிலையத்தை நிறுவினார். 1891 வரை தான் வாழ்ந்த காலத்தில், தெலுங்கு மற்றும் சமசுகிருத மொழிகளில் சுமார் 50 முக்கியமான புத்தகங்களை வெளியிட்டார். ஆந்திரப் பிரதேசத்தில் பணிபுரிந்து வந்த  ஆங்கிலேய கிழக்கிந்திய நிறுவனத்தின் அதிகாரியும் தெலுங்கு மொழி இலக்கியத்தில் ஒரு முக்கியமான அறிஞருமான சி. பி. பிரவுன்  "மக்கள் கையால் எழுதப்பட்ட புத்தகங்களைப் படிக்க வேண்டியிருந்த நாட்களில், வி. ராமசுவாமி சாத்திரி ஒரு அச்சகத்தைத் தொடங்கி அவர்களின் சிரமங்களை நீக்கினார்" என இவரது முயற்சிகளைப் பாராட்டினார்.  இது பின்னர் இவரது மகன் வாவில்லா வெங்கடேசுவர சாத்திரியால் கையாளப்பட்டது. அவர் அதை பெரிதும் மேம்படுத்தினார். தெலுங்கு, தமிழ் மற்றும் ஆங்கிலத்தில் 900 க்கும் மேற்பட்ட புத்தகங்களையும் அச்சிட்டார்.

சான்றுகள் 

Trilinga Rajatotsava Samputamu, sri vavilla venkateswara shastry. 1941, Vavilla Press.

வெளி இணைப்புகள் 
 Vavilla press in The Great Indian patriots by P. Rajeshwar Rao.

இந்தியப் பதிப்பாளர்கள்
1891 இறப்புகள்
1812 பிறப்புகள்
நெல்லூர் மாவட்ட நபர்கள்
தெலுங்கு மக்கள்
vāvillā rāmajhuvāmi jhādhdhiri (Vavilla Ramaswamy Sastrulu) (1812-1891) or dhèluṅghu bhaṇḍhidharuṃ, jharajhuvadhi mudhrālayamu èṉṟa dhèluṅghu bhadhibhbhaghadhdhiṉ urimaiyāḻarāghavuṃ irundhār. idhu bhiṉṉar vāvillā ajhjhaghaṃ èṉa maṟubhèyariḍhabhbhaḍhḍhadhu. āndhirabh bhiradhejhadhdhil uḻḻa vāvillā ghuḍhuṃbhaṃ, ajhjhaghadhdhai vaidhdhirughghuṃ mudhaṉmaiyāṉa bhadhibhbhaghamāgha varalāṟṟil iḍhaṃ bhèṟṟuḻḻadhu.

jhuyajharidhai 
irāmajhuvāmi, nèllūr māvaḍhḍhaṃ, allūrughghu arughiluḻḻa vāvillā èṉṟa ghirāmadhdhil dhirāviḍhabh bhirāmaṇagh ghuḍhuṃbhadhdhilbhiṟandhār.

dhèluṅghil mudhal ajhjhaghaṃ 
vāvillā rāmajhuvāmi jhādhdhiri, 1854 āṃ āṇḍhu jhèṉṉaiyil indhu bhāṣā jhañjhīviṉi èṉṟa bhèyaril dhèluṅghu bhadhdhirighaiyaidh dhòḍhaṅghiṉār. bhiṉṉar ādhi jharajhuvadhi nilaiyadhdhai niṟuviṉār. 1891 varai dhāṉ vāl̤ndha ghāladhdhil, dhèluṅghu maṟṟuṃ jhamajhughirudha mòl̤ighaḻil jhumār 50 mughghiyamāṉa bhudhdhaghaṅghaḻai vèḻiyiḍhḍhār. āndhirabh bhiradhejhadhdhil bhaṇibhurindhu vandha  āṅghileya ghil̤aghghindhiya niṟuvaṉadhdhiṉ adhighāriyuṃ dhèluṅghu mòl̤i ilaghghiyadhdhil òru mughghiyamāṉa aṟiñarumāṉa jhi. bhi. bhiravuṉ  "maghghaḻ ghaiyāl èl̤udhabhbhaḍhḍha bhudhdhaghaṅghaḻaibh bhaḍhighgha veṇḍhiyirundha nāḍhghaḻil, vi. rāmajhuvāmi jhādhdhiri òru ajhjhaghadhdhaidh dhòḍhaṅghi avarghaḻiṉ jhiramaṅghaḻai nīghghiṉār" èṉa ivaradhu muyaṟjhighaḻaibh bhārāḍhḍhiṉār.  idhu bhiṉṉar ivaradhu maghaṉ vāvillā vèṅghaḍhejhuvara jhādhdhiriyāl ghaiyāḻabhbhaḍhḍhadhu. avar adhai bhèridhuṃ meṃbhaḍhudhdhiṉār. dhèluṅghu, dhamil̤ maṟṟuṃ āṅghiladhdhil 900 ghghuṃ meṟbhaḍhḍha bhudhdhaghaṅghaḻaiyuṃ ajhjhiḍhḍhār.

jhāṉṟughaḻ 

Trilinga Rajatotsava Samputamu, sri vavilla venkateswara shastry. 1941, Vavilla Press.

vèḻi iṇaibhbhughaḻ 
 Vavilla press in The Great Indian patriots by P. Rajeshwar Rao.

indhiyabh bhadhibhbhāḻarghaḻ
1891 iṟabhbhughaḻ
1812 bhiṟabhbhughaḻ
nèllūr māvaḍhḍha nabharghaḻ
dhèluṅghu maghghaḻ
வாவில்லா ராமசுவாமி சாத்திரி