சோமாலிப் பிரதேசம் (Somali Region)கிழக்கு ஆப்பிரிக்காவில் உள்ள எத்தியோப்பியா நாட்டின் கிழக்கில் அமைந்துள்ளது. இது ஒரோமியாவிற்கு, பரப்பளவில் இரண்டாவது பெரிய பிரதேசம் ஆகும்.  சோமாலிப் பிரதேசத்தின் தலைநகரம் ஜிஜிகா நகரம் ஆகும்.சோமாலிப் பிரதேசத்திற்கு என தனி சட்டமன்றம், உயர் நீதிமன்றம் மற்றும் ஆளுநர் உள்ளனர்.

அமைவிடம்
சோமாலிப் பிரதேசத்திற்கு வடமேற்கில் அபார் பிரதேசம், மேற்கில் ஒரோமியா பிரதேசம் மற்றும் திரே தாவா நகரமும், வடக்கில் திஜி பௌட்டி மற்றும் சோமாலிலாந்து நாடுகளும், கிழக்கிலும், தெற்கிலும் சோமாலியாவும், தென்மேற்கில் கென்யாவும் எல்லைகளாகக் கொண்டுள்ளது.

மக்கள் தொகை பரம்பல் 

2007-ஆம் ஆண்டில் மக்கள் தொகை கணக்கெடுப்பின்படி, சோமாலிப் பிரதேசம்  74,45,219 மக்கள் தொகை கொண்டிரந்தது. அதில் ஆண்கள் 3,472,490 மற்றும் பெண்கள் 3,972,729 ஆக இருந்தனர். மக்கள் தொகை அடர்த்தி ஒரு சதுர கிலோ மீட்டர் பரப்பில் 20.9 பேர் வீதம் வாழ்ந்தனர். மக்கள் தொகையில் 80%  கால்நடைகள் மேய்க்கும் நாடோடிப் பழங்குடியினர் ஆவார். இப்பிரதேச மக்களில் சோமாலி மக்கள் 99.2%, ஒரோமியா ம்க்கள் 0.46%, வெளிநாட்டில் பிறந்த சோமாலி மக்கள் 0.20% மற்றும் பிறர் 0.08% ஆக உள்ளனர். 2017-ஆம் ஆண்டில் சோமாலிப் பிரதேசத்தின் மக்கள் தொகை 1,17,48,998 ஆக உயர்ந்துள்ளது.சோமாலிப் பிரதேசத்தில் 8 பெரிய அகதிகள் முகாம்களும், ஒரு அகதிகள் இடைநிலை மையமும உள்ளது. சோமாலியா நாட்டிலிருந்து வந்த 212,967 சோமாலிய அகதிகளுக்கு இப்பிரதேசத்தில் அடைக்கலம் கொடுக்கப்பட்டுள்ள்து.

மொழிகள் 
இப்பிரதேசத்தில் சோமாலி மொழி   99.92% மக்களால் பேசப்படுகிறது. ஒரோமோ மொழி 0.07% மக்களாலும், அம்காரியம் 0.1% மக்களாலும் பேசப்படுகிறது.

சமயம் 
சோமாலிப் பிரதேசத்தில் சன்னி இசுலாம் சமயத்தை 99.4% மக்களால் பயிலப்படுகிறது. 0.50% மக்கள் பழைமைவாத கிறித்துவமும், 0.10% மக்கள் பிற கிறித்துவப் பிரிவுகளை பயில்கின்றனர்.

வேளாண்மை 

இப்பிரதேச மக்கள்  ஆடுகள், கழுதைகள், ஒட்டகங்கள் போன்ற 1, 459,720 கால்நடைகளைக் கொண்டுள்ளனர். இது எத்தியோப்பிவின் மொத்த கால்நடைகளில் 10.19% ஆகும். கால்நடைகளை மேய்க்கும் மக்கள் அதிகம் கொண்டதால் வேளாண்மை இப்பிரதேசத்தில் குறைவே ஆகும்:

நிர்வாக மண்டலங்கள்
 

சோமாலிப் பிரதேசம் நிர்வாக வசதிக்காக 11 நிர்வாக மண்டலங்களாகவும், 3 சிறப்பு நிர்வாக மண்டலங்களாகவும் பிரித்துள்ளனர்.இந்த மண்டலங்கள் பல மாவட்டங்களாகப் பிரிக்கப்பட்டுள்ளது.

 அப்தெர் மண்டலம் 
 டொல்லோ மண்டலம் 
 எர்ரெர் மண்டலம் 
 பாபன் மண்டலம் 
 ஜாரர் மண்டலம் 
 கொராகி மண்டலம் 
 லிபென் மண்டலம்  
 நொகோப் மண்டலம் 
 சாபெல்லே மண்டலம் 
 சிட்டி மண்டலம் 
 தேஜ்ஜிகாப்பூர் மண்டலம் 
 கோட் சிறப்பு மண்டலம் 
 அவ்பார் சிறப்பு மண்டலம் 
 கேப்பிரி பெய்யா சிறப்பு மண்டலம்  
 தோக் வாஜலே சிறப்பு மண்டலம்

எத்தியோப்பியாவின் பிரதேசங்கள்
திக்ரே பிரதேசம்
 அபார் பிரதேசம்
 அம்மாரா பிரதேசம்
 சோமாலிப் பிரதேசம்
 ஒரோமியா பிரதேசம்
 தெற்குப் பிரதேசம்
 தென்மேற்குப் பிரதேசம்
கம்பேலா பிரதேசம்
பெனிசாங்குல்-குமுஸ் பிரதேசம்
சிதாமா பிரதேசம்
அராரி பிரதேசம்

நகரங்கள்
 அடிஸ் அபாபா
 மெக்கல்லே
 பகிர் தர்
 திரே தாவா

இதனையும் காண்க
 திக்ரே மாகாணம்
 திக்ரே மக்கள் விடுதலை முன்னணி
 தக்கீசு ஆறு
 அக்சும் பேரரசு
 எத்தியோப்பிய உள்நாட்டுப் போர் - (1974 - 1980)
 எத்தியோப்பியா உள்நாட்டுப் போர் (2020-தற்போது வரை)

மேற்கோள்கள்

மேலும் படிக்க 
 Tobias Hagmann, "Beyond clannishness and colonialism: understanding political disorder in Ethiopia's Somali Region, 1991- 2004", Journal of Modern African Studies, 43 (2005), 509–536.
 Abdi Ismail Samatar (2004): "Ethiopian Federalism: Autonomy versus Control in the Somali Region". Third World Quarterly, Vol. 25/6
 John Markakis (1996): "The Somali in Ethiopia". Review of African Political Economy, Vol. 23, No. 70, pp. 567–570
 John Markakis (1994): "Briefing: Somalia in the New Political Order of Ethiopia". Review of African Political Economy, Vol. 21, No. 59 pp. 71–79

வெளி இணைப்புகள்
Map of Somali Region at UN-OCHA
Map of Somali Region at DPPA of Ethiopia (PDF file)
 List of Ogaden-Somali Members of Ethiopian Parliament
 Official Website of Ogaden-Somali region of Ethiopia
"Ethiopia: Rains pound Somali region as death toll rises" - UN IRIN
"Floods plague Horn of Africa, wash away refugee shelters" - UN News

எத்தியோப்பியா
எத்தியோப்பியாவின் புவியியல்
எத்தியோப்பியா பிரதேசங்கள்
jhomālibh bhiradhejhaṃ (Somali Region)ghil̤aghghu ābhbhirighghāvil uḻḻa èdhdhiyobhbhiyā nāḍhḍhiṉ ghil̤aghghil amaindhuḻḻadhu. idhu òromiyāviṟghu, bharabhbhaḻavil iraṇḍhāvadhu bhèriya bhiradhejhaṃ āghuṃ.  jhomālibh bhiradhejhadhdhiṉ dhalainagharaṃ jijighā nagharaṃ āghuṃ.jhomālibh bhiradhejhadhdhiṟghu èṉa dhaṉi jhaḍhḍhamaṉṟaṃ, uyar nīdhimaṉṟaṃ maṟṟuṃ āḻunar uḻḻaṉar.

amaiviḍhaṃ
jhomālibh bhiradhejhadhdhiṟghu vaḍhameṟghil abhār bhiradhejhaṃ, meṟghil òromiyā bhiradhejhaṃ maṟṟuṃ dhire dhāvā nagharamuṃ, vaḍhaghghil dhiji bhauḍhḍhi maṟṟuṃ jhomālilāndhu nāḍhughaḻuṃ, ghil̤aghghiluṃ, dhèṟghiluṃ jhomāliyāvuṃ, dhèṉmeṟghil ghèṉyāvuṃ èllaighaḻāghagh ghòṇḍhuḻḻadhu.

maghghaḻ dhòghai bharaṃbhal 

2007-āṃ āṇḍhil maghghaḻ dhòghai ghaṇaghghèḍhubhbhiṉbhaḍhi, jhomālibh bhiradhejhaṃ  74,45,219 maghghaḻ dhòghai ghòṇḍhirandhadhu. adhil āṇghaḻ 3,472,490 maṟṟuṃ bhèṇghaḻ 3,972,729 āgha irundhaṉar. maghghaḻ dhòghai aḍhardhdhi òru jhadhura ghilo mīḍhḍhar bharabhbhil 20.9 bher vīdhaṃ vāl̤ndhaṉar. maghghaḻ dhòghaiyil 80%  ghālnaḍhaighaḻ meyghghuṃ nāḍhoḍhibh bhal̤aṅghuḍhiyiṉar āvār. ibhbhiradhejha maghghaḻil jhomāli maghghaḻ 99.2%, òromiyā ṃghghaḻ 0.46%, vèḻināḍhḍhil bhiṟandha jhomāli maghghaḻ 0.20% maṟṟuṃ bhiṟar 0.08% āgha uḻḻaṉar. 2017-āṃ āṇḍhil jhomālibh bhiradhejhadhdhiṉ maghghaḻ dhòghai 1,17,48,998 āgha uyarndhuḻḻadhu.jhomālibh bhiradhejhadhdhil 8 bhèriya aghadhighaḻ mughāṃghaḻuṃ, òru aghadhighaḻ iḍhainilai maiyamuma uḻḻadhu. jhomāliyā nāḍhḍhilirundhu vandha 212,967 jhomāliya aghadhighaḻughghu ibhbhiradhejhadhdhil aḍhaighghalaṃ ghòḍhughghabhbhaḍhḍhuḻḻdhu.

mòl̤ighaḻ 
ibhbhiradhejhadhdhil jhomāli mòl̤i   99.92% maghghaḻāl bhejhabhbhaḍhughiṟadhu. òromo mòl̤i 0.07% maghghaḻāluṃ, aṃghāriyaṃ 0.1% maghghaḻāluṃ bhejhabhbhaḍhughiṟadhu.

jhamayaṃ 
jhomālibh bhiradhejhadhdhil jhaṉṉi ijhulāṃ jhamayadhdhai 99.4% maghghaḻāl bhayilabhbhaḍhughiṟadhu. 0.50% maghghaḻ bhal̤aimaivādha ghiṟidhdhuvamuṃ, 0.10% maghghaḻ bhiṟa ghiṟidhdhuvabh bhirivughaḻai bhayilghiṉṟaṉar.

veḻāṇmai 

ibhbhiradhejha maghghaḻ  āḍhughaḻ, ghal̤udhaighaḻ, òḍhḍhaghaṅghaḻ bhoṉṟa 1, 459,720 ghālnaḍhaighaḻaigh ghòṇḍhuḻḻaṉar. idhu èdhdhiyobhbhiviṉ mòdhdha ghālnaḍhaighaḻil 10.19% āghuṃ. ghālnaḍhaighaḻai meyghghuṃ maghghaḻ adhighaṃ ghòṇḍhadhāl veḻāṇmai ibhbhiradhejhadhdhil ghuṟaive āghuṃ:

nirvāgha maṇḍhalaṅghaḻ
 

jhomālibh bhiradhejhaṃ nirvāgha vajhadhighghāgha 11 nirvāgha maṇḍhalaṅghaḻāghavuṃ, 3 jhiṟabhbhu nirvāgha maṇḍhalaṅghaḻāghavuṃ bhiridhdhuḻḻaṉar.indha maṇḍhalaṅghaḻ bhala māvaḍhḍhaṅghaḻāghabh bhirighghabhbhaḍhḍhuḻḻadhu.

 abhdhèr maṇḍhalaṃ 
 ḍhòllo maṇḍhalaṃ 
 èrrèr maṇḍhalaṃ 
 bhābhaṉ maṇḍhalaṃ 
 jārar maṇḍhalaṃ 
 ghòrāghi maṇḍhalaṃ 
 libhèṉ maṇḍhalaṃ  
 nòghobh maṇḍhalaṃ 
 jhābhèlle maṇḍhalaṃ 
 jhiḍhḍhi maṇḍhalaṃ 
 dhejjighābhbhūr maṇḍhalaṃ 
 ghoḍh jhiṟabhbhu maṇḍhalaṃ 
 avbhār jhiṟabhbhu maṇḍhalaṃ 
 ghebhbhiri bhèyyā jhiṟabhbhu maṇḍhalaṃ  
 dhogh vājale jhiṟabhbhu maṇḍhalaṃ

èdhdhiyobhbhiyāviṉ bhiradhejhaṅghaḻ
dhighre bhiradhejhaṃ
 abhār bhiradhejhaṃ
 aṃmārā bhiradhejhaṃ
 jhomālibh bhiradhejhaṃ
 òromiyā bhiradhejhaṃ
 dhèṟghubh bhiradhejhaṃ
 dhèṉmeṟghubh bhiradhejhaṃ
ghaṃbhelā bhiradhejhaṃ
bhèṉijhāṅghul-ghumus bhiradhejhaṃ
jhidhāmā bhiradhejhaṃ
arāri bhiradhejhaṃ

nagharaṅghaḻ
 aḍhis abhābhā
 mèghghalle
 bhaghir dhar
 dhire dhāvā

idhaṉaiyuṃ ghāṇgha
 dhighre māghāṇaṃ
 dhighre maghghaḻ viḍhudhalai muṉṉaṇi
 dhaghghījhu āṟu
 aghjhuṃ bherarajhu
 èdhdhiyobhbhiya uḻnāḍhḍhubh bhor - (1974 - 1980)
 èdhdhiyobhbhiyā uḻnāḍhḍhubh bhor (2020-dhaṟbhodhu varai)

meṟghoḻghaḻ

meluṃ bhaḍhighgha 
 Tobias Hagmann, "Beyond clannishness and colonialism: understanding political disorder in Ethiopia's Somali Region, 1991- 2004", Journal of Modern African Studies, 43 (2005), 509–536.
 Abdi Ismail Samatar (2004): "Ethiopian Federalism: Autonomy versus Control in the Somali Region". Third World Quarterly, Vol. 25/6
 John Markakis (1996): "The Somali in Ethiopia". Review of African Political Economy, Vol. 23, No. 70, pp. 567–570
 John Markakis (1994): "Briefing: Somalia in the New Political Order of Ethiopia". Review of African Political Economy, Vol. 21, No. 59 pp. 71–79

vèḻi iṇaibhbhughaḻ
Map of Somali Region at UN-OCHA
Map of Somali Region at DPPA of Ethiopia (PDF file)
 List of Ogaden-Somali Members of Ethiopian Parliament
 Official Website of Ogaden-Somali region of Ethiopia
"Ethiopia: Rains pound Somali region as death toll rises" - UN IRIN
"Floods plague Horn of Africa, wash away refugee shelters" - UN News

èdhdhiyobhbhiyā
èdhdhiyobhbhiyāviṉ bhuviyiyal
èdhdhiyobhbhiyā bhiradhejhaṅghaḻ
சோமாலிப் பிரதேசம்