காவன் (Kaavan) ( பிறப்பு 1985 ) என்பது ஒரு ஆண் ஆசிய யானை ஆகும். இதன் கூட்டாளியான சகேலி 2012இல் இறந்த பிறகு "உலகின் தனிமையான யானை" ஆனது.  இந்த யானையை 1985ஆம் ஆண்டில் இலங்கை அரசு பாக்கித்தானுக்கு பரிசளித்தது. 2020 நவம்பர் வரை இஸ்லாமாபாத் உயிரியல் பூங்காவில் இருந்த இந்த யானை அமெரிக்கப் பாடகர் செர்   தலைமையிலான உள்ளூர் மற்றும் சர்வதேச விலங்கு உரிமை ஆர்வலர்களால் தொடங்கப்பட்ட பிரச்சாரத்திற்கு பதிலளிக்கும் விதமாக கம்போடியாவிலுள்ள உள்ள ஒரு சரணாலயத்திற்கு மாற்றப்பட்டது.  .

மே 2020 இல், கவானை விடுவிக்க இஸ்லாமாபாத் உயர் நீதிமன்றம் உத்தரவிட்டது.

சுயசரிதை 
காவன் 1985ஆம் ஆண்டில் இலங்கையில் பிறந்தது. பின்னவாலா யானை அனாதை இல்லத்தில் வளர்ந்தது. இதற்கு ஒரு வயதாக இருந்தபோது, இலங்கை அரசாங்கம் அப்போதைய பாக்கித்தான் குடியரசுத் தலைவர் சியா-உல்-ஹக்கிற்கு பரிசளித்தது. இந்த யானை இஸ்லாமாபாத் உயிரியல் பூங்காவியில் வைக்கப்பட்டு பாக்கித்தானில் வாழும் ஒரே ஆசிய யானையாக இருந்தது. சாகெலி என்ற யானை 1990இல் வங்காளதேசத்திலிருந்து கொண்டு வரப்பட்டது. மேலும் காவனின் கூட்டாளியாக  2012 இல் இது இறக்கும் வரை அங்கேயே இருந்தது.

காவனை விடுவிப்பதற்கான பிரச்சாரம் 
ஒரு அமெரிக்க கால்நடை மருத்துவரான சமர் கான் என்பவர் 2015இல் இஸ்லாமாபாத் உயிரியல் பூங்காவிற்கு வந்தபோது, காவனின் நிலையையும், சூழலையும் கண்டு கலக்கம் அடைந்தார். யானைகள் சரணாலயத்திற்கு காவன் கொண்டு செல்லப்பட வேண்டும் என்று ஒரு கோரிக்கையை விடுத்தார். இதற்கான ஒரு பிரசாரத்தையும் தொடங்கினார். அவரது மனுவில் 400,000க்கும் மேற்பட்டவர்களின் கையெழுத்துக்கள் இடம்பெற்றது. மேலும், அமெரிக்க பாடகர் செரின் கவனத்தையும் ஈர்த்தது. 

மனுவுக்கு பதிலளிக்கும் விதமாக, பூங்காவின் அதிகாரிகள் காவனின் பராமரிப்பை மேம்படுத்த சில நடவடிக்கைகளை மேற்கொண்டனர். அதாவது கூடுதல் நீர் வழங்குதல் மற்றும் அவரது சங்கிலிகளை அகற்றுவது போன்ற நடவடிக்கைகள் இதில் அடங்கும். பின்னர், அதிகாரிகள் காவனை கட்டுப்பாடுகளிலிருந்து நீக்கப்பட்டதாகவும், அதற்கு ஒரு புதிய துணை தேவைப்படுவதாகவும் பதிலளித்தனர்.

செப்டம்பர் 2016இல், ஒரு செய்தி அறிக்கை, காவன் வாழ்ந்த மோசமான நிலையை எடுத்துக்காட்டியது. இதில் இரண்டு தசாப்தங்களுக்கும் மேலாக சங்கிலிகளால் பிணைக்கப்பட்டிருந்த தகவல் இடம் பெற்றது. காவனின் விடுதலையைக் கோரும் இரண்டாவது மனு 200,000க்கும் மேற்பட்ட கையெழுத்துக்களை சேகரித்தது.  காவனை விடுவிக்கக் கோரி பாக்கித்தான் வழக்கறிஞரான ஓவைசி அவான் என்பவர் இஸ்லாமாபாத் உயிரியல் பூங்கா அதிகாரிகள் மீது வழக்குத் தொடர்ந்தார். [8]

காவனின் விடுதலை 
21 மே 2020 அன்று இஸ்லாமாபாத் உயர்நீதிமன்றம் காவனை விடுவிக்க வேண்டும் என்றும் பூங்காவை மூட வேண்டும் என்றும் தீர்ப்பளித்தது. முப்பது நாட்களுக்குள் வேறொரு நாட்டில் காவனுக்கு பொருத்தமான சரணாலயத்தைக் கண்டுபிடிக்க இலங்கை அதிகாரிகளுடன் கலந்தாலோசிக்க வனவிலங்கு அதிகாரிகளுக்கு உத்தரவிட்டது.  விலங்குகளுக்கான கொடுமையைத் தடுக்கும் சட்டம் 1890 மற்றும் 1979 ஆம் ஆண்டு வனவிலங்கு கட்டளை மீறல் ஆகியவற்றின் அடிப்படையில் பூங்காவிலுள்ள விலங்குகளின் தேவைகளைப் பூர்த்தி செய்யத் தவறியதற்காக நீதிமன்றம் விமர்சித்தது.

கம்போடியாவிற்கு இடமாற்றம் 
17 ஜூலை 2020 அன்று, கம்போடியாவிலுள்ள லெக்கின் சரணாலயத்திற்கு காவனை இடமாற்றம் செய்யப் பட்டது. 

கவானுக்கு விடையளிக்க பாடகர் செர் பாக்கித்தானுக்கு வந்தார். இதற்காக இஸ்லாமாபாத் உயிரியல் பூங்காவில் ஒரு விழாவும் ஏற்பாடு செய்யப்பட்டது. இதில் அதிகாரிகளும், ஆர்வலர்களும், பொதுமக்களும் கலந்து கொண்டனர். பாக்கித்தானின் குடியரசுத் தலைவர் ஆரிப் ஆல்வியும் அவரது மனைவி சமீனா ஆல்வியும் பல்வேறு அமைச்சர்களுடனும், பிரதிநிதிகளுடனும் கலந்து கொண்டு யானைக்கு பிரியாவிடை அளித்தனர். இந்த நடவடிக்கை 30 நவம்பர் 2020 இல் நிறைவடைந்தது.

ஆவணப்படம் 
மார்ச் 2021 இல், பாரமவுண்ட் + என்ற திரைப்பட நிறுவனம் செர் & லோன்லியஸ்ட் எலிபெண்ட் என்ற தலைப்பில் ஒரு ஆவணப்படத்தை வெளியிடுவதாக அறிவித்தது. இந்தப் படம் ஏப்ரல் 22, 2021 அன்று இணைய தளத்திலும், மே 19இல் இசுமித்சோனியன் தொலைக்காட்சியிலும் திரையிடப்பட்டது.

மேற்கோள்கள் 

புகழ் பெற்ற யானைகள்
ghāvaṉ (Kaavan) ( bhiṟabhbhu 1985 ) èṉbhadhu òru āṇ ājhiya yāṉai āghuṃ. idhaṉ ghūḍhḍhāḻiyāṉa jhagheli 2012il iṟandha bhiṟaghu "ulaghiṉ dhaṉimaiyāṉa yāṉai" āṉadhu.  indha yāṉaiyai 1985āṃ āṇḍhil ilaṅghai arajhu bhāghghidhdhāṉughghu bharijhaḻidhdhadhu. 2020 navaṃbhar varai islāmābhādh uyiriyal bhūṅghāvil irundha indha yāṉai amèrighghabh bhāḍhaghar jhèr   dhalaimaiyilāṉa uḻḻūr maṟṟuṃ jharvadhejha vilaṅghu urimai ārvalarghaḻāl dhòḍhaṅghabhbhaḍhḍha bhirajhjhāradhdhiṟghu bhadhilaḻighghuṃ vidhamāgha ghaṃbhoḍhiyāviluḻḻa uḻḻa òru jharaṇālayadhdhiṟghu māṟṟabhbhaḍhḍhadhu.  .

me 2020 il, ghavāṉai viḍhuvighgha islāmābhādh uyar nīdhimaṉṟaṃ udhdharaviḍhḍhadhu.

jhuyajharidhai 
ghāvaṉ 1985āṃ āṇḍhil ilaṅghaiyil bhiṟandhadhu. bhiṉṉavālā yāṉai aṉādhai illadhdhil vaḻarndhadhu. idhaṟghu òru vayadhāgha irundhabhodhu, ilaṅghai arajhāṅghaṃ abhbhodhaiya bhāghghidhdhāṉ ghuḍhiyarajhudh dhalaivar jhiyā-ul-haghghiṟghu bharijhaḻidhdhadhu. indha yāṉai islāmābhādh uyiriyal bhūṅghāviyil vaighghabhbhaḍhḍhu bhāghghidhdhāṉil vāl̤uṃ òre ājhiya yāṉaiyāgha irundhadhu. jhāghèli èṉṟa yāṉai 1990il vaṅghāḻadhejhadhdhilirundhu ghòṇḍhu varabhbhaḍhḍhadhu. meluṃ ghāvaṉiṉ ghūḍhḍhāḻiyāgha  2012 il idhu iṟaghghuṃ varai aṅgheye irundhadhu.

ghāvaṉai viḍhuvibhbhadhaṟghāṉa bhirajhjhāraṃ 
òru amèrighgha ghālnaḍhai marudhdhuvarāṉa jhamar ghāṉ èṉbhavar 2015il islāmābhādh uyiriyal bhūṅghāviṟghu vandhabhodhu, ghāvaṉiṉ nilaiyaiyuṃ, jhūl̤alaiyuṃ ghaṇḍhu ghalaghghaṃ aḍhaindhār. yāṉaighaḻ jharaṇālayadhdhiṟghu ghāvaṉ ghòṇḍhu jhèllabhbhaḍha veṇḍhuṃ èṉṟu òru ghorighghaiyai viḍhudhdhār. idhaṟghāṉa òru bhirajhāradhdhaiyuṃ dhòḍhaṅghiṉār. avaradhu maṉuvil 400,000ghghuṃ meṟbhaḍhḍhavarghaḻiṉ ghaiyèl̤udhdhughghaḻ iḍhaṃbhèṟṟadhu. meluṃ, amèrighgha bhāḍhaghar jhèriṉ ghavaṉadhdhaiyuṃ īrdhdhadhu. 

maṉuvughghu bhadhilaḻighghuṃ vidhamāgha, bhūṅghāviṉ adhighārighaḻ ghāvaṉiṉ bharāmaribhbhai meṃbhaḍhudhdha jhila naḍhavaḍhighghaighaḻai meṟghòṇḍhaṉar. adhāvadhu ghūḍhudhal nīr val̤aṅghudhal maṟṟuṃ avaradhu jhaṅghilighaḻai aghaṟṟuvadhu bhoṉṟa naḍhavaḍhighghaighaḻ idhil aḍhaṅghuṃ. bhiṉṉar, adhighārighaḻ ghāvaṉai ghaḍhḍhubhbhāḍhughaḻilirundhu nīghghabhbhaḍhḍhadhāghavuṃ, adhaṟghu òru bhudhiya dhuṇai dhevaibhbhaḍhuvadhāghavuṃ bhadhilaḻidhdhaṉar.

jhèbhḍhaṃbhar 2016il, òru jhèydhi aṟighghai, ghāvaṉ vāl̤ndha mojhamāṉa nilaiyai èḍhudhdhughghāḍhḍhiyadhu. idhil iraṇḍhu dhajhābhdhaṅghaḻughghuṃ melāgha jhaṅghilighaḻāl bhiṇaighghabhbhaḍhḍhirundha dhaghaval iḍhaṃ bhèṟṟadhu. ghāvaṉiṉ viḍhudhalaiyaigh ghoruṃ iraṇḍhāvadhu maṉu 200,000ghghuṃ meṟbhaḍhḍha ghaiyèl̤udhdhughghaḻai jhegharidhdhadhu.  ghāvaṉai viḍhuvighghagh ghori bhāghghidhdhāṉ val̤aghghaṟiñarāṉa ovaijhi avāṉ èṉbhavar islāmābhādh uyiriyal bhūṅghā adhighārighaḻ mīdhu val̤aghghudh dhòḍharndhār. [8]

ghāvaṉiṉ viḍhudhalai 
21 me 2020 aṉṟu islāmābhādh uyarnīdhimaṉṟaṃ ghāvaṉai viḍhuvighgha veṇḍhuṃ èṉṟuṃ bhūṅghāvai mūḍha veṇḍhuṃ èṉṟuṃ dhīrbhbhaḻidhdhadhu. mubhbhadhu nāḍhghaḻughghuḻ veṟòru nāḍhḍhil ghāvaṉughghu bhòrudhdhamāṉa jharaṇālayadhdhaigh ghaṇḍhubhiḍhighgha ilaṅghai adhighārighaḻuḍhaṉ ghalandhālojhighgha vaṉavilaṅghu adhighārighaḻughghu udhdharaviḍhḍhadhu.  vilaṅghughaḻughghāṉa ghòḍhumaiyaidh dhaḍhughghuṃ jhaḍhḍhaṃ 1890 maṟṟuṃ 1979 āṃ āṇḍhu vaṉavilaṅghu ghaḍhḍhaḻai mīṟal āghiyavaṟṟiṉ aḍhibhbhaḍhaiyil bhūṅghāviluḻḻa vilaṅghughaḻiṉ dhevaighaḻaibh bhūrdhdhi jhèyyadh dhavaṟiyadhaṟghāgha nīdhimaṉṟaṃ vimarjhidhdhadhu.

ghaṃbhoḍhiyāviṟghu iḍhamāṟṟaṃ 
17 jūlai 2020 aṉṟu, ghaṃbhoḍhiyāviluḻḻa lèghghiṉ jharaṇālayadhdhiṟghu ghāvaṉai iḍhamāṟṟaṃ jhèyyabh bhaḍhḍhadhu. 

ghavāṉughghu viḍhaiyaḻighgha bhāḍhaghar jhèr bhāghghidhdhāṉughghu vandhār. idhaṟghāgha islāmābhādh uyiriyal bhūṅghāvil òru vil̤āvuṃ eṟbhāḍhu jhèyyabhbhaḍhḍhadhu. idhil adhighārighaḻuṃ, ārvalarghaḻuṃ, bhòdhumaghghaḻuṃ ghalandhu ghòṇḍhaṉar. bhāghghidhdhāṉiṉ ghuḍhiyarajhudh dhalaivar āribh ālviyuṃ avaradhu maṉaivi jhamīṉā ālviyuṃ bhalveṟu amaijhjharghaḻuḍhaṉuṃ, bhiradhinidhighaḻuḍhaṉuṃ ghalandhu ghòṇḍhu yāṉaighghu bhiriyāviḍhai aḻidhdhaṉar. indha naḍhavaḍhighghai 30 navaṃbhar 2020 il niṟaivaḍhaindhadhu.

āvaṇabhbhaḍhaṃ 
mārjh 2021 il, bhāramavuṇḍh + èṉṟa dhiraibhbhaḍha niṟuvaṉaṃ jhèr & loṉliyasḍh èlibhèṇḍh èṉṟa dhalaibhbhil òru āvaṇabhbhaḍhadhdhai vèḻiyiḍhuvadhāgha aṟividhdhadhu. indhabh bhaḍhaṃ ebhral 22, 2021 aṉṟu iṇaiya dhaḻadhdhiluṃ, me 19il ijhumidhjhoṉiyaṉ dhòlaighghāḍhjhiyiluṃ dhiraiyiḍhabhbhaḍhḍhadhu.

meṟghoḻghaḻ 

bhughal̤ bhèṟṟa yāṉaighaḻ
காவன்