சூதி (Sudi) என்பது , இந்தியாவின் கர்நாடகாவின் கதக் மாவட்டத்தில் உள்ள ஒரு பேரூராட்சியாகும் . இது பாதமியிலிருந்து  சுமார் 30 கி.மீ. தொலைவிலும், கஜேந்திரகாட்டிலிருந்து 12 கி.மீ தொலைவிலும் இட்டகி பீமாம்பிகை கோயிலிலிருந்து 3 கி.மீ. தொலைவிலும் அமைந்துள்ளது. இது கி.பி 1000 ஆண்டில் மேலைச் சாளுக்கியர்களின் முக்கியமான நகரமாக இருந்தது. இரட்டைக் கோபுரக் கோயில், மல்லிகார்ச்சுனர் கோயில், நாககுண்டம் (கல் மற்றும் செதுக்கல்களால் கட்டப்பட்ட பெரிய கிணறு), சில கட்டமைப்பு கோயில்கள் போன்ற கற்களால் செதுக்கப்பட்ட அரிய நினைவுச்சின்னங்கள் குறிப்பிடத்தக்கவை. நீண்ட காலமாக இந்த கட்டமைப்புகள் கைவிடப்பட்டன. ஆனால் சமீபத்தில் அவை இந்தியாவின் தொல்பொருள் துறையின் கவனத்தை ஈர்த்துள்ளன.

வரலாறு 
இந்நகரம், நவீன கர்நாடகாவில் (குறிப்பாக வடக்கு கர்நாடகா ) மேலைச் சாளுக்கிய கட்டிடக்கலை நடவடிக்கைகளின் முக்கிய பகுதியாக இருந்துள்ளது. கி.பி 1100 இல் சூதி, மேலைச் சாளுக்கியர்களின் தலைநகராக இருந்தது.    மன்னரின் மகள் அக்காதேவி அந்த இடத்தை ஆண்டார். அந்த நேரத்தில் இந்த நகரத்தில் நாணயங்கள் தயாரிக்கப்பட்டன.

நாணயங்கள் 
மேலைச் சாளுக்கியர்களின் ஆட்சியின் போது (973 - 1189), அலுபாக்களின் ஆட்சிகாலத்தில் கன்னட மற்றும் நாகரி எழுத்து முறையில் பாண்டிய தனம்ஜெயனின் நாணயங்களை அச்சிடப்பட்டது.  கதக் மாவட்டத்தில் இலக்குண்டி மற்றும் சூதி ஆகியவை தங்கசாலைகளாக    இருந்துள்ளது. கத்யானகா (எடையுள்ள 96 தானியங்கள்), திரம்மா (65 தானியங்கள்), கலஞ்சு (48 தானியங்கள்), காசு (15 தானியங்கள்), மஞ்சாடி (2.5 தானியங்கள்), அக்கம் (1.25 தானியங்கள்) மற்றும் பனா (9.6 தானியங்கள்) போன்றவை முக்கிய நாணயங்களாகும்

சைவம், பாசுபத பள்ளி 
இங்கு சைவ சமயம் முக்கியத்துவம் பெற்றிருந்தது.சாளுக்கியர் ஆட்சியின் இறுதி ஆண்டுகளில் சைனம் தனது செல்வாக்கை இழந்தது. சைவத்தின் ஆதிக்கம் தொடர்ந்தது. சைவம், மேலும் பாசுபதம் அல்லது லாகுலா, காலாமுகம் , கபாலிகம் போன்ற பல பிரிவுகளைக் கொண்டிருந்தது. பாசுபதப் பள்ளியானது பல்லிகாவி, சூதி,   ஸ்ரீசைலம் போன்ற பிற இடங்களில் முக்கியமான மையங்களைக் கொண்டிருந்தது.

முக்கிய கோயில்கள்

இரட்டைக் கோபுர சிவன் கோயில் 
இரட்டைக் கோபுரம், இரண்டு விமானம், கொண்ட சிவன் கோயில் இங்கு அமைந்துள்ளது.  

பிற்காலச் சாளுக்கிய நினைவுச்சின்னமான இது, 1059-60 க்கு முன், நாகேசுவரனின் தளபதி நாகதேவனால் கட்டப்பட்டது.

மல்லிகார்ச்சுனர் கோயில் 
சூதியில் உள்ள மல்லிகார்ச்சுனர் கோயில்  பிற்கால (பொ.ச.1054) சாளுக்கியர்களின் (மேலைச் சாளுக்கியர்) நினைவுச்சின்னமான இது சூதியின் இளவரசி அக்காதேவி ஆளுநரின் கீழ் நிறுவப்பட்டது. இங்கு கற்கலால் செதுக்கப்பட்ட  நாககுண்டம் என்ற குளம் ஒன்று அமைந்துள்ளது.

அணுகல் 
கதக்கிலிருந்து 42 கிலோமீட்டர் தொலைவிலும், மாநில தலைநகரான பெங்களூரிலிருந்து 450 கிலோமீட்டர் தொலைவில் அமைந்துள்ளது.

மேலும் காண்க 

 அய்கொளெ
 பட்டடக்கல்
 குக்கனூர் கல்லேஸ்வரம்
 உரோன்

மேற்கோள்கள் 

கதக் மாவட்டத்திலுள்ள ஊர்களும் நகரங்களும்
கர்நாடகத் தொல்லியற்களங்கள்
கர்நாடகாவில் உள்ள சிவன் கோயில்கள்
சாளுக்கியர்
jhūdhi (Sudi) èṉbhadhu , indhiyāviṉ gharnāḍhaghāviṉ ghadhagh māvaḍhḍhadhdhil uḻḻa òru bherūrāḍhjhiyāghuṃ . idhu bhādhamiyilirundhu  jhumār 30 ghi.mī. dhòlaiviluṃ, ghajendhiraghāḍhḍhilirundhu 12 ghi.mī dhòlaiviluṃ iḍhḍhaghi bhīmāṃbhighai ghoyililirundhu 3 ghi.mī. dhòlaiviluṃ amaindhuḻḻadhu. idhu ghi.bhi 1000 āṇḍhil melaijh jhāḻughghiyarghaḻiṉ mughghiyamāṉa nagharamāgha irundhadhu. iraḍhḍhaigh ghobhuragh ghoyil, mallighārjhjhuṉar ghoyil, nāghaghuṇḍhaṃ (ghal maṟṟuṃ jhèdhughghalghaḻāl ghaḍhḍhabhbhaḍhḍha bhèriya ghiṇaṟu), jhila ghaḍhḍhamaibhbhu ghoyilghaḻ bhoṉṟa ghaṟghaḻāl jhèdhughghabhbhaḍhḍha ariya niṉaivujhjhiṉṉaṅghaḻ ghuṟibhbhiḍhadhdhaghghavai. nīṇḍha ghālamāgha indha ghaḍhḍhamaibhbhughaḻ ghaiviḍhabhbhaḍhḍhaṉa. āṉāl jhamībhadhdhil avai indhiyāviṉ dhòlbhòruḻ dhuṟaiyiṉ ghavaṉadhdhai īrdhdhuḻḻaṉa.

varalāṟu 
innagharaṃ, navīṉa gharnāḍhaghāvil (ghuṟibhbhāgha vaḍhaghghu gharnāḍhaghā ) melaijh jhāḻughghiya ghaḍhḍhiḍhaghghalai naḍhavaḍhighghaighaḻiṉ mughghiya bhaghudhiyāgha irundhuḻḻadhu. ghi.bhi 1100 il jhūdhi, melaijh jhāḻughghiyarghaḻiṉ dhalainagharāgha irundhadhu.    maṉṉariṉ maghaḻ aghghādhevi andha iḍhadhdhai āṇḍhār. andha neradhdhil indha nagharadhdhil nāṇayaṅghaḻ dhayārighghabhbhaḍhḍhaṉa.

nāṇayaṅghaḻ 
melaijh jhāḻughghiyarghaḻiṉ āḍhjhiyiṉ bhodhu (973 - 1189), alubhāghghaḻiṉ āḍhjhighāladhdhil ghaṉṉaḍha maṟṟuṃ nāghari èl̤udhdhu muṟaiyil bhāṇḍhiya dhaṉaṃjèyaṉiṉ nāṇayaṅghaḻai ajhjhiḍhabhbhaḍhḍhadhu.  ghadhagh māvaḍhḍhadhdhil ilaghghuṇḍhi maṟṟuṃ jhūdhi āghiyavai dhaṅghajhālaighaḻāgha    irundhuḻḻadhu. ghadhyāṉaghā (èḍhaiyuḻḻa 96 dhāṉiyaṅghaḻ), dhiraṃmā (65 dhāṉiyaṅghaḻ), ghalañjhu (48 dhāṉiyaṅghaḻ), ghājhu (15 dhāṉiyaṅghaḻ), mañjhāḍhi (2.5 dhāṉiyaṅghaḻ), aghghaṃ (1.25 dhāṉiyaṅghaḻ) maṟṟuṃ bhaṉā (9.6 dhāṉiyaṅghaḻ) bhoṉṟavai mughghiya nāṇayaṅghaḻāghuṃ

jhaivaṃ, bhājhubhadha bhaḻḻi 
iṅghu jhaiva jhamayaṃ mughghiyadhdhuvaṃ bhèṟṟirundhadhu.jhāḻughghiyar āḍhjhiyiṉ iṟudhi āṇḍhughaḻil jhaiṉaṃ dhaṉadhu jhèlvāghghai il̤andhadhu. jhaivadhdhiṉ ādhighghaṃ dhòḍharndhadhu. jhaivaṃ, meluṃ bhājhubhadhaṃ alladhu lāghulā, ghālāmughaṃ , ghabhālighaṃ bhoṉṟa bhala bhirivughaḻaigh ghòṇḍhirundhadhu. bhājhubhadhabh bhaḻḻiyāṉadhu bhallighāvi, jhūdhi,   srījhailaṃ bhoṉṟa bhiṟa iḍhaṅghaḻil mughghiyamāṉa maiyaṅghaḻaigh ghòṇḍhirundhadhu.

mughghiya ghoyilghaḻ

iraḍhḍhaigh ghobhura jhivaṉ ghoyil 
iraḍhḍhaigh ghobhuraṃ, iraṇḍhu vimāṉaṃ, ghòṇḍha jhivaṉ ghoyil iṅghu amaindhuḻḻadhu.  

bhiṟghālajh jhāḻughghiya niṉaivujhjhiṉṉamāṉa idhu, 1059-60 ghghu muṉ, nāghejhuvaraṉiṉ dhaḻabhadhi nāghadhevaṉāl ghaḍhḍhabhbhaḍhḍhadhu.

mallighārjhjhuṉar ghoyil 
jhūdhiyil uḻḻa mallighārjhjhuṉar ghoyil  bhiṟghāla (bhò.jha.1054) jhāḻughghiyarghaḻiṉ (melaijh jhāḻughghiyar) niṉaivujhjhiṉṉamāṉa idhu jhūdhiyiṉ iḻavarajhi aghghādhevi āḻunariṉ ghīl̤ niṟuvabhbhaḍhḍhadhu. iṅghu ghaṟghalāl jhèdhughghabhbhaḍhḍha  nāghaghuṇḍhaṃ èṉṟa ghuḻaṃ òṉṟu amaindhuḻḻadhu.

aṇughal 
ghadhaghghilirundhu 42 ghilomīḍhḍhar dhòlaiviluṃ, mānila dhalainagharāṉa bhèṅghaḻūrilirundhu 450 ghilomīḍhḍhar dhòlaivil amaindhuḻḻadhu.

meluṃ ghāṇgha 

 ayghòḻè
 bhaḍhḍhaḍhaghghal
 ghughghaṉūr ghallesvaraṃ
 uroṉ

meṟghoḻghaḻ 

ghadhagh māvaḍhḍhadhdhiluḻḻa ūrghaḻuṃ nagharaṅghaḻuṃ
gharnāḍhaghadh dhòlliyaṟghaḻaṅghaḻ
gharnāḍhaghāvil uḻḻa jhivaṉ ghoyilghaḻ
jhāḻughghiyar
சூதி