சந்திரிமா சாகா (Chandrima Shaha)(பிறப்பு 14 அக்டோபர் 1952)  என்பவர் இந்திய உயிரியலாளர் ஆவார். 2023 சனவரி நிலவரப்படி, இவர் கொல்கத்தாவில் உள்ள இந்திய வேதியியல் உயிரியல் நிறுவனத்தில் ஜே. சி. போசு இருக்கையின் புகழ்பெற்ற பேராசிரியராக உள்ளார். சாகா தடுப்பித்திறனையல் தேசிய ஆய்வு நிறுவனத்தில் முன்னாள் இயக்குநரும் முன்னாள் பேராசிரியரும் ஆவார். இவர் இந்தியத் தேசிய அறிவியல் கழகத்தின் தலைவராக 2020 முதல் 2022 வரையிலான காலத்திலும் இதே நிறுவனத்தில் 2016 முதல் 2018 துணைத் தலைவராக (சர்வதேச விவகாரங்கள்) இருந்தார். இவர் உலக அறிவியல் அகாதமி, இந்திய தேசிய அறிவியல் அகாதமி, இந்திய அறிவியல் கழகம், தேசியத் அறிவியல் கழகம், இந்தியா  மற்றும் மேற்கு வங்க அறிவியல் மற்றும் தொழில்நுட்ப அகாதமி ஆகியவற்றின் தேர்ந்தெடுக்கப்பட்ட உறுப்பினர் ஆவார்.

கல்வி 
சாகா கொல்கத்தா பல்கலைக்கழகத்தில் பட்டம் பெற்றார். இந்திய வேதியியல் உயிரியல் நிறுவனத்தில் 1980-ல் முனைவர் பட்ட ஆராய்ச்சியை முடித்தார்.  தனது முது முனைவர் பட்ட ஆராய்ச்சிக்காகச் சாகா 1980 முதல் 1982 வரை கன்சாஸ் பல்கலைக்கழக மருத்துவ மையத்திலும், பின்னர் 1983 முதல் 1984 வரை நியூயார்க் நகரத்தின் மக்கள் தொகை குழுவிலும் பணியாற்றினார்.

தொழில் வாழ்க்கை 
சாகா தேசிய அறிவியல் கழகம், அலகாபாத் (2016-2017), இந்திய அறிவியல் கழகம், பெங்களூர் (2013-2015) மற்றும் இந்தியத் தேசிய அறிவியல் கழகம் (2015-18) ஆகியவற்றின் குழுவில் உறுப்பினராகவும் பணியாற்றியுள்ளார். நேச்சர் வெளியீட்டுக் குழு, இலண்டன்('இசுபெர்மாடோஜெனிசிஸ்'-விந்தணு உற்பத்தி), லாண்டஸ் பயோசயின்ஸ், டெக்சாஸின் 'அறிவியல் அறிக்கைகள்' ஆசிரியர் குழுவின் உறுப்பினராகவும், எல்செவியர், பி. ஏ. ஆஸ்டினின் 'மூலக்கூறு மற்றும் உயிரணு உட்சுரப்பியல்' ஆய்விதழின் தொகுப்பாசிரியர் குழு உறுப்பினராகவும் இருந்தார். இவரது தொழில் வாழ்க்கையின் போது, உலக சுகாதார அமைப்பின் ஆண் கருவுறுதலை ஒழுங்குபடுத்துவதற்கான பணிக்குழுவுக்கான பணிக்குழு உறுப்பினராக இருந்தார். ஜெனீவா (1990-1992), சுவிட்சர்லாந்து மற்றும் ஆண் கருத்தடைக்கான சர்வதேச கூட்டமைப்பு, நியூயார்க்கு (1993-1997) உறுப்பினராக இருந்தார். இவர் பெண்களுக்கான உயிர்த்தொழில்நுட்பவியல் அடிப்படையிலான திட்டத்திற்கான உயிர்தொழில்நுட்பவியல் துறைப் பணிக்குழுவின் தலைவராக இருந்தார் (2012-2014), மனித மரபியல் மற்றும் மரபணு பகுப்பாய்வுக்கான பணிக்குழுவின் உறுப்பினர், நவீன உயிரியலில் அடிப்படை ஆராய்ச்சிக்கான பணிக்குழு (2015-2017), உறுப்பினராகவும் இருந்தார். இவர் இந்திய மருத்துவ ஆராய்ச்சி சபையின் (2013-2016) அறிவியல் ஆலோசனைக் குழுவின் உறுப்பினராகவும் இருந்தார். இவர் தற்போது இந்திய தொழில்நுட்பக் கழகம், காந்திநகரின் ஆட்சிக்குழு உறுப்பினராகவும்  மற்றும் 2018 தலைமைத்துவ மாநாட்டின் உறுப்பினராகவும் இருந்தார். இவர் தற்போது ஆட்சிக்குக் குழுவின் உறுப்பினராக இமஆச-நிர்வாகக் குழு - ஐதராபாத் பல்கலைக்கழகம்-ஆட்சிக்குழு - இன்ஸ்டெம், பெங்களூர், அறிவியல் ஆலோசனைக் குழு, அறிவியல் ஆலோசனைக் குழு - தேசிய விலங்கு உயிரி தொழில்நுட்ப நிறுவனம், அறிவியல் ஆலோசனைக் குழு - ராஜீவ் காந்தி உயிர்தொழில்நுட்பவியல் மையம், திருவனந்தபுரம் உள்ளார். இவர் அறிவியல் ஆலோசனைக் குழு உறுப்பினராக வாழ்க்கை அறிவியல் ஆராய்ச்சி வாரியம், (2012-2016) இல் பணியாற்றினார்.

விருதுகளும் கௌரவங்களும் 

 பயோபார்மா விருதுகள், வாழ்நாள் சாதனையாளர் விருது, 2021
 டி. பி. பர்மா நினைவு விரிவுரை விருது - 2019
 சாந்தி ஸ்வரூப் பட்நாகர் பதக்கம், 2019
 பிரிவுத் தலைவர், உயிரியல் அறிவியல், தேசிய அறிவியல் அகாதமி, 2017
 தேர்ந்தெடுக்கப்பட்ட குழு உறுப்பினர், தேசிய அறிவியல் அகாதமி, அலகாபாத், 2016
 இந்தியத் தேசிய அறிவியல் அகாதமியின் துணைத் தலைவராகத் தேர்ந்தெடுக்கப்பட்டார், 2016
 அறிவியல் துறையில் சிறந்து விளங்கியவர்களுக்கான தேவி விருது, 2015 
 ஓம் பிரகாஷ் பாசின் விருது, 2015
 மூன்றாம் உலக அறிவியல் அகாதமி விருது, இத்தாலி, 2014 
 14வது புஷ்பா ஸ்ரீராமாச்சாரி அறக்கட்டளை நாள் சொற்பொழிவு விருது, 2014
 பேராசிரியர். (திருமதி) அர்ச்சனா சர்மா நினைவு விருது, தேசிய அறிவியல் அகாதமி, 2013
 சந்திரகலா கோரா நினைவுப் பதக்கம், இந்தியத் தேசிய அறிவியல் அகாதமி, 2013
 2011ஆம் ஆண்டு மேற்கு வங்க அறிவியல் மற்றும் தொழில்நுட்ப அகாதமியின் உறுப்பினர்
 ரான்பாக்ஸி அறிவியல் அறக்கட்டளையின் அடிப்படை மருத்துவ ஆராய்ச்சிக்கான விருது 2010
 டாக்டர் தர்ஷன் ரங்கநாதன் நினைவு விருது, இந்தியத் தேசிய அறிவியல் அகாதமி, 2010
 ஜேசி போஸ் தேசிய ஆய்வு நிதி, அறிவியல் மற்றும் தொழில்நுட்பத் துறை, 2009
 இந்தியத் தேசிய அறிவியல் அகாதமி, தில்லி, 2008-ல் உறுப்பினராகத் தேர்ந்தெடுக்கப்பட்டார்
 தேர்ந்தெடுக்கப்பட்ட சக, இந்திய அறிவியல் அகாதமி, பெங்களூர், 2004 
 2003 டி.என்.ஏ. கண்டுபிடிப்பின் போது உயிரி தொழில்நுட்பத் துறை 'சிறப்பு விருது'
 இந்தியத் தேசிய அறிவியல் அகாதமி, அலகாபாத், இந்தியா 1999 தேர்ந்தெடுக்கப்பட்ட உறுப்பினர்
 இந்திய மருத்துவ ஆராய்ச்சி சபையின், சகுந்தலா அமீர்சந்த் விருது, புது தில்லி, 1992

தேர்ந்தெடுக்கப்பட்ட வெளியீடுகள்

நூல் 

 கைப்பற்றப்பட்ட தருணங்கள்: சந்திரிமா ஷாஹாவின் ஷம்பு ஷஹாவின் வாழ்க்கை, சீகல் பப்ளிஷர்ஸ், கொல்கத்தா (Captured Moments: A Life of Shambhu Shaha by Chandrima Shaha, Seagull Publishers, Calcutta (2000)

மேற்கோள்கள் 

வங்காளப் பெண் அறிவியலாளர்கள்
வாழும் நபர்கள்
1952 பிறப்புகள்
jhandhirimā jhāghā (Chandrima Shaha)(bhiṟabhbhu 14 aghḍhobhar 1952)  èṉbhavar indhiya uyiriyalāḻar āvār. 2023 jhaṉavari nilavarabhbhaḍhi, ivar ghòlghadhdhāvil uḻḻa indhiya vedhiyiyal uyiriyal niṟuvaṉadhdhil je. jhi. bhojhu irughghaiyiṉ bhughal̤bhèṟṟa bherājhiriyarāgha uḻḻār. jhāghā dhaḍhubhbhidhdhiṟaṉaiyal dhejhiya āyvu niṟuvaṉadhdhil muṉṉāḻ iyaghghunaruṃ muṉṉāḻ bherājhiriyaruṃ āvār. ivar indhiyadh dhejhiya aṟiviyal ghal̤aghadhdhiṉ dhalaivarāgha 2020 mudhal 2022 varaiyilāṉa ghāladhdhiluṃ idhe niṟuvaṉadhdhil 2016 mudhal 2018 dhuṇaidh dhalaivarāgha (jharvadhejha vivaghāraṅghaḻ) irundhār. ivar ulagha aṟiviyal aghādhami, indhiya dhejhiya aṟiviyal aghādhami, indhiya aṟiviyal ghal̤aghaṃ, dhejhiyadh aṟiviyal ghal̤aghaṃ, indhiyā  maṟṟuṃ meṟghu vaṅgha aṟiviyal maṟṟuṃ dhòl̤ilnuḍhbha aghādhami āghiyavaṟṟiṉ dherndhèḍhughghabhbhaḍhḍha uṟubhbhiṉar āvār.

ghalvi 
jhāghā ghòlghadhdhā bhalghalaighghal̤aghadhdhil bhaḍhḍhaṃ bhèṟṟār. indhiya vedhiyiyal uyiriyal niṟuvaṉadhdhil 1980-l muṉaivar bhaḍhḍha ārāyjhjhiyai muḍhidhdhār.  dhaṉadhu mudhu muṉaivar bhaḍhḍha ārāyjhjhighghāghajh jhāghā 1980 mudhal 1982 varai ghaṉjhās bhalghalaighghal̤agha marudhdhuva maiyadhdhiluṃ, bhiṉṉar 1983 mudhal 1984 varai niyūyārgh nagharadhdhiṉ maghghaḻ dhòghai ghul̤uviluṃ bhaṇiyāṟṟiṉār.

dhòl̤il vāl̤ghghai 
jhāghā dhejhiya aṟiviyal ghal̤aghaṃ, alaghābhādh (2016-2017), indhiya aṟiviyal ghal̤aghaṃ, bhèṅghaḻūr (2013-2015) maṟṟuṃ indhiyadh dhejhiya aṟiviyal ghal̤aghaṃ (2015-18) āghiyavaṟṟiṉ ghul̤uvil uṟubhbhiṉarāghavuṃ bhaṇiyāṟṟiyuḻḻār. nejhjhar vèḻiyīḍhḍhugh ghul̤u, ilaṇḍhaṉ('ijhubhèrmāḍhojèṉijhis'-vindhaṇu uṟbhadhdhi), lāṇḍhas bhayojhayiṉs, ḍhèghjhāsiṉ 'aṟiviyal aṟighghaighaḻ' ājhiriyar ghul̤uviṉ uṟubhbhiṉarāghavuṃ, èljhèviyar, bhi. e. āsḍhiṉiṉ 'mūlaghghūṟu maṟṟuṃ uyiraṇu uḍhjhurabhbhiyal' āyvidhal̤iṉ dhòghubhbhājhiriyar ghul̤u uṟubhbhiṉarāghavuṃ irundhār. ivaradhu dhòl̤il vāl̤ghghaiyiṉ bhodhu, ulagha jhughādhāra amaibhbhiṉ āṇ gharuvuṟudhalai òl̤uṅghubhaḍhudhdhuvadhaṟghāṉa bhaṇighghul̤uvughghāṉa bhaṇighghul̤u uṟubhbhiṉarāgha irundhār. jèṉīvā (1990-1992), jhuviḍhjharlāndhu maṟṟuṃ āṇ gharudhdhaḍhaighghāṉa jharvadhejha ghūḍhḍhamaibhbhu, niyūyārghghu (1993-1997) uṟubhbhiṉarāgha irundhār. ivar bhèṇghaḻughghāṉa uyirdhdhòl̤ilnuḍhbhaviyal aḍhibhbhaḍhaiyilāṉa dhiḍhḍhadhdhiṟghāṉa uyirdhòl̤ilnuḍhbhaviyal dhuṟaibh bhaṇighghul̤uviṉ dhalaivarāgha irundhār (2012-2014), maṉidha marabhiyal maṟṟuṃ marabhaṇu bhaghubhbhāyvughghāṉa bhaṇighghul̤uviṉ uṟubhbhiṉar, navīṉa uyiriyalil aḍhibhbhaḍhai ārāyjhjhighghāṉa bhaṇighghul̤u (2015-2017), uṟubhbhiṉarāghavuṃ irundhār. ivar indhiya marudhdhuva ārāyjhjhi jhabhaiyiṉ (2013-2016) aṟiviyal ālojhaṉaigh ghul̤uviṉ uṟubhbhiṉarāghavuṃ irundhār. ivar dhaṟbhodhu indhiya dhòl̤ilnuḍhbhagh ghal̤aghaṃ, ghāndhinaghariṉ āḍhjhighghul̤u uṟubhbhiṉarāghavuṃ  maṟṟuṃ 2018 dhalaimaidhdhuva mānāḍhḍhiṉ uṟubhbhiṉarāghavuṃ irundhār. ivar dhaṟbhodhu āḍhjhighghugh ghul̤uviṉ uṟubhbhiṉarāgha imaājha-nirvāghagh ghul̤u - aidharābhādh bhalghalaighghal̤aghaṃ-āḍhjhighghul̤u - iṉsḍhèṃ, bhèṅghaḻūr, aṟiviyal ālojhaṉaigh ghul̤u, aṟiviyal ālojhaṉaigh ghul̤u - dhejhiya vilaṅghu uyiri dhòl̤ilnuḍhbha niṟuvaṉaṃ, aṟiviyal ālojhaṉaigh ghul̤u - rājīv ghāndhi uyirdhòl̤ilnuḍhbhaviyal maiyaṃ, dhiruvaṉandhabhuraṃ uḻḻār. ivar aṟiviyal ālojhaṉaigh ghul̤u uṟubhbhiṉarāgha vāl̤ghghai aṟiviyal ārāyjhjhi vāriyaṃ, (2012-2016) il bhaṇiyāṟṟiṉār.

virudhughaḻuṃ ghauravaṅghaḻuṃ 

 bhayobhārmā virudhughaḻ, vāl̤nāḻ jhādhaṉaiyāḻar virudhu, 2021
 ḍhi. bhi. bharmā niṉaivu virivurai virudhu - 2019
 jhāndhi svarūbh bhaḍhnāghar bhadhaghghaṃ, 2019
 bhirivudh dhalaivar, uyiriyal aṟiviyal, dhejhiya aṟiviyal aghādhami, 2017
 dherndhèḍhughghabhbhaḍhḍha ghul̤u uṟubhbhiṉar, dhejhiya aṟiviyal aghādhami, alaghābhādh, 2016
 indhiyadh dhejhiya aṟiviyal aghādhamiyiṉ dhuṇaidh dhalaivarāghadh dherndhèḍhughghabhbhaḍhḍhār, 2016
 aṟiviyal dhuṟaiyil jhiṟandhu viḻaṅghiyavarghaḻughghāṉa dhevi virudhu, 2015 
 oṃ bhiraghāṣ bhājhiṉ virudhu, 2015
 mūṉṟāṃ ulagha aṟiviyal aghādhami virudhu, idhdhāli, 2014 
 14vadhu bhuṣbhā srīrāmājhjhāri aṟaghghaḍhḍhaḻai nāḻ jhòṟbhòl̤ivu virudhu, 2014
 bherājhiriyar. (dhirumadhi) arjhjhaṉā jharmā niṉaivu virudhu, dhejhiya aṟiviyal aghādhami, 2013
 jhandhiraghalā ghorā niṉaivubh bhadhaghghaṃ, indhiyadh dhejhiya aṟiviyal aghādhami, 2013
 2011āṃ āṇḍhu meṟghu vaṅgha aṟiviyal maṟṟuṃ dhòl̤ilnuḍhbha aghādhamiyiṉ uṟubhbhiṉar
 rāṉbhāghsi aṟiviyal aṟaghghaḍhḍhaḻaiyiṉ aḍhibhbhaḍhai marudhdhuva ārāyjhjhighghāṉa virudhu 2010
 ḍhāghḍhar dharṣaṉ raṅghanādhaṉ niṉaivu virudhu, indhiyadh dhejhiya aṟiviyal aghādhami, 2010
 jejhi bhos dhejhiya āyvu nidhi, aṟiviyal maṟṟuṃ dhòl̤ilnuḍhbhadh dhuṟai, 2009
 indhiyadh dhejhiya aṟiviyal aghādhami, dhilli, 2008-l uṟubhbhiṉarāghadh dherndhèḍhughghabhbhaḍhḍhār
 dherndhèḍhughghabhbhaḍhḍha jhagha, indhiya aṟiviyal aghādhami, bhèṅghaḻūr, 2004 
 2003 ḍhi.èṉ.e. ghaṇḍhubhiḍhibhbhiṉ bhodhu uyiri dhòl̤ilnuḍhbhadh dhuṟai 'jhiṟabhbhu virudhu'
 indhiyadh dhejhiya aṟiviyal aghādhami, alaghābhādh, indhiyā 1999 dherndhèḍhughghabhbhaḍhḍha uṟubhbhiṉar
 indhiya marudhdhuva ārāyjhjhi jhabhaiyiṉ, jhaghundhalā amīrjhandh virudhu, bhudhu dhilli, 1992

dherndhèḍhughghabhbhaḍhḍha vèḻiyīḍhughaḻ

nūl 

 ghaibhbhaṟṟabhbhaḍhḍha dharuṇaṅghaḻ: jhandhirimā ṣāhāviṉ ṣaṃbhu ṣahāviṉ vāl̤ghghai, jhīghal bhabhḻiṣars, ghòlghadhdhā (Captured Moments: A Life of Shambhu Shaha by Chandrima Shaha, Seagull Publishers, Calcutta (2000)

meṟghoḻghaḻ 

vaṅghāḻabh bhèṇ aṟiviyalāḻarghaḻ
vāl̤uṃ nabharghaḻ
1952 bhiṟabhbhughaḻ
சந்திரிமா சாகா