பிரஜேந்திரநாத் தே (Brajendranath De) (1852 திசம்பர் 23 -1932 செப்டம்பர் 20) இவர் இந்திய ஆட்சிப்பணியின் ஆரம்பகால இந்திய உறுப்பினராவார்.

ஆரம்பகால வாழ்க்கை மற்றும் கல்வி 
தே கொல்கத்தாவின் ஹரே பள்ளி, பின்னர் லக்னோவின் கேனிங் கல்லூரி பள்ளி மற்றும் கேனிங் கல்லூரியில் படித்தார். பள்ளியில் எப்போதும் தனது வகுப்பில் முதலிடம் வகித்த இவர், தனது இறுதித் தேர்வுகள் அனைத்திலும் முதல் வகுப்பில் தேர்ச்சிப் பெற்றார். கொல்கத்தா பல்கலைக்கழகத்தின் முதல் கலை தேர்வில் முதல் பிரிவில் முதலிடம் பெற்றார். ஆங்கில மாணவரான,இவர் தனது இளங்கலைத் தேர்வில் முதல் பிரிவில் ஆறாவது இடத்தைப் பிடித்தார். பின்னர் தனது முதுகலை த்தேர்வில் இரண்டாம் இடத்தைப் பெற்ற இவருக்கு கொல்கத்தா பல்கலைக்கழகத்தின் வெள்ளிப் பதக்கம் வழங்கப்பட்டது.  

பின்னர், இவர் தனது உயர் படிப்புகளுக்காக இங்கிலாந்து சென்றார். இவரது பெரிய மாமா, பியாரி சரண் சர்க்கார் மற்றும் இவரது தந்தையின் வழிகாட்டியான ராஜா தட்சிணரஞ்சன் முகர்ஜி, ஐக்கிய மாகாணங்களின் சங்கர்பூரின் வட்டாட்சியராகவும், சில காலம் லக்னோவின் உதவி ஆணையராகவும் பணியாற்றினார். இங்கிலாந்தில், போட்டித்  தேர்வில் தேர்ச்சி வெறுவதற்காக இலண்டன் பல்கலைக்கழக கல்லூரியில் சேர்ந்தார். தேர்வை வெற்றிகரமாக முடித்த இவர், 1873 ஆம் ஆண்டில் இந்திய ஆட்சிப் பணியில் சேர்ந்தார்.   இவர் இந்திய ஆட்சிப் பணியில் சேர்ந்த 8 வது இந்திய உறுப்பினராக இருந்தார்.  பின்னர், 1875ஆம் ஆண்டு சூன் 7 ஆம் தேதி இவர் வழக்கறிஞராக சேர அழைக்கப்பட்டார்.  பேராசிரியர் மாக்ஸ் முல்லர்  மற்றும் திரு. இரசுலான் ஆகியோரின் சொற்பொழிவுகளில் கலந்து கொண்ட இவர் 1874-1875 வரை போடன் சமசுகிருத உதவித்தொகையில் ஒரு வருடம் கழித்த ஆக்சுபோர்டில் உள்ள புனித மேரி கல்லூரியில் அனுமதிக்கப்பட்டார்.  ஆக்சுபோர்டில் ஒரு கல்லூரியில் படித்த முதல் இந்திய வழக்கறிஞர் மற்றும் இந்திய ஆட்சிப் பணி அதிகாரி இவர்.  

இவரது நான்காவது மகள் சரோஜ் நளினி தத் ஒரு சமூக சீர்திருத்தவாதி ஆவார்.  இவரது ஐந்தாவது மருமகன் ஜோதிசு சந்திர தே, , இந்திய மருத்துவ சேவையில் உறுப்பினராக இருந்தார். இவரது இரண்டு பேரக்குழந்தைகளில் பாடகர் உமா போசு  மற்றும் ஒளிப்பதிவாளர் சுப்ரதா மித்ரா ஆகியோர் அடங்குவர் .

தொழில்

நிர்வாகம் 
இவர் 1875 ஆம் ஆண்டில் ஆட்சிப்பணியில் அர்ரா, பெகார் ஆகிய மாவட்டங்களில் உதவி நீதிபதியாக பணியாற்றினார். முந்தைய ஜமீந்தாரி தோட்டங்களின் ஆட்சிப் பகுதிகளான தர்பங்கா மற்றும் தும்ராவ் போன்ற மாவட்டங்களில் இவர் பணியாற்றினார். பெகாரில் பணியாற்றிய பின்னர், 1881 இல் வங்காளத்தின் ராணிகஞ்சில் பணியமர்த்தப்பட்டார்.   பாங்குரா, வர்த்தமான் மற்றும் பரித்பூர் போன்ற பகுதியின் மாவட்ட நீதிபதி மற்றும் ஆட்சித்தலைவராக பணியமர்த்தப்பட்டார். இவர் குல்னாவின் முழு மாவட்ட நீதிபதி மற்றும் ஆட்சித்தலைவராக பணியாற்றினார், அங்கு இவர் மாவட்ட அறுவை சிகிச்சை நிபுணர் மருத்துவரும், அரவிந்தரின் தந்தையுமான கிருட்டிணாதன் கோசு என்பவருடன் நட்பு கொண்டிருந்தார்.   இவர் ஒடிசாவில் உள்ள பாலேசுவர் மற்றும் பின்னர் மால்டா மற்றும் ஹூக்லி ஆகிய மாவட்டங்களின் நீதிபதி மற்றும் ஆட்சித்தலைவராக ஆனார்.  ஹூக்லி மாநகராட்சியின் தலைவராக தேர்ந்தெடுக்கப்பட்ட முதல் இந்தியர் இவராவார். இவர் வர்த்தமான் பிரிவின் (செயல்) ஆணையராகவும் இருந்தார்.   

ஹூக்லியின் மாவட்ட அதிகாரியாக, இவர் அங்கு இந்தியர்களுக்காக மட்டுமான டியூக் சங்கத்தைத் தொடங்கினார்.  இவரது அலுவலக அதிகாரிகளிடம் ஒருமுறை பிரிட்டிசு சங்கத்தில் சேர விரும்புவதைப் பற்றி யோசிக்க வேண்டாம் என்று கூறினார்.  

ஓய்வுக்குப் பிறகு இவர் கொல்கத்தா மேம்பாட்டு அறக்கட்டளையின் பணிகளில் தீவிரமாக ஈடுபட்டார்.

கல்விப் பணி 
ஆட்சியில் இருந்தபோதும் இவர் காளிதாசரின் 'விக்ரமர்வசி' மற்றும் 'மணிச்சூடபதானா' ஆகியவற்றை சமசுகிருதத்திலிருந்து ஆங்கிலத்திற்கு மொழிபெயர்த்தார்.  இவர் ஒரு ஆங்கிலம்-வங்காளி அகராதியைத் வெளியிட்டுள்ளார்.  மேலும், சென்னை சமூக சீர்திருத்தவாதி (1910) என்ற இதழில் ஒரு கட்டுரையை வெளியிட்டார். 

தனது ஓய்வுக்குப் பிந்தைய ஆண்டுகளில் கொல்கத்தாவின் ஆசிய சங்கத்தின்  துணைத் தலைவராக பணியாற்றினார்.   

முஸ்லீம் வரலாற்றாசிரியர் நிசாமுதீன் அகமதுவின் தபாகத்-இ-அக்பரி என்ற இரண்டு தொகுதிகளின் இவர் மொழிபெயர்ப்பாளராகவும் ஆசிரியராகவும் இருந்தார். இவர் முழுமையாகத் தயாரித்த மூன்றாவது தொகுதி, மரணத்திற்குப் பின் பைனி பிரசாத் மற்றும் எம். இதாயத் உசேன் ஆகியோரால் வெளியிடப்பட்டது.

மரபு 
ஹூக்லியில் சின்சுரா பகுதியில் ஒரு சாலைக்கு இவரது பெயரிடப்பட்டது.  

1952 இல் இவரது நூற்றாண்டு விழாவின் போது, வங்காளம்-நாக்பூர் இரயில்வேயின் மூத்த அதிகாரியான இவரது இரண்டாவது மகன் வசந்த குமார் தே,   கொல்கத்தா ரெவியூ என்ற பத்திரிக்கையில் இவரது நினைவுகளின் மூன்று கட்டுரைகளில் வெளியிட முன்முயற்சி எடுத்தார். இந்தப் பணி கொல்கத்தா பல்கலைக்கழகத்தின் இஸ்லாமிய வரலாறு மற்றும் கலாச்சாரத் துறையின் அப்போதைய தபன் ராய்சௌதுரியிடம் ஒப்படைக்கப்பட்டது.

குறிப்புகள்

வெளி இணைப்புகள் 
 The Asiatic Society, Calcutta

20 ஆம் நூற்றாண்டு இந்திய வழக்கறிஞர்கள்
1932 இறப்புகள்
1852 பிறப்புகள்
bhirajendhiranādh dhe (Brajendranath De) (1852 dhijhaṃbhar 23 -1932 jhèbhḍhaṃbhar 20) ivar indhiya āḍhjhibhbhaṇiyiṉ āraṃbhaghāla indhiya uṟubhbhiṉarāvār.

āraṃbhaghāla vāl̤ghghai maṟṟuṃ ghalvi 
dhe ghòlghadhdhāviṉ hare bhaḻḻi, bhiṉṉar laghṉoviṉ gheṉiṅ ghallūri bhaḻḻi maṟṟuṃ gheṉiṅ ghallūriyil bhaḍhidhdhār. bhaḻḻiyil èbhbhodhuṃ dhaṉadhu vaghubhbhil mudhaliḍhaṃ vaghidhdha ivar, dhaṉadhu iṟudhidh dhervughaḻ aṉaidhdhiluṃ mudhal vaghubhbhil dherjhjhibh bhèṟṟār. ghòlghadhdhā bhalghalaighghal̤aghadhdhiṉ mudhal ghalai dhervil mudhal bhirivil mudhaliḍhaṃ bhèṟṟār. āṅghila māṇavarāṉa,ivar dhaṉadhu iḻaṅghalaidh dhervil mudhal bhirivil āṟāvadhu iḍhadhdhaibh bhiḍhidhdhār. bhiṉṉar dhaṉadhu mudhughalai dhdhervil iraṇḍhāṃ iḍhadhdhaibh bhèṟṟa ivarughghu ghòlghadhdhā bhalghalaighghal̤aghadhdhiṉ vèḻḻibh bhadhaghghaṃ val̤aṅghabhbhaḍhḍhadhu.  

bhiṉṉar, ivar dhaṉadhu uyar bhaḍhibhbhughaḻughghāgha iṅghilāndhu jhèṉṟār. ivaradhu bhèriya māmā, bhiyāri jharaṇ jharghghār maṟṟuṃ ivaradhu dhandhaiyiṉ val̤ighāḍhḍhiyāṉa rājā dhaḍhjhiṇarañjhaṉ mugharji, aighghiya māghāṇaṅghaḻiṉ jhaṅgharbhūriṉ vaḍhḍhāḍhjhiyarāghavuṃ, jhila ghālaṃ laghṉoviṉ udhavi āṇaiyarāghavuṃ bhaṇiyāṟṟiṉār. iṅghilāndhil, bhoḍhḍhidh  dhervil dherjhjhi vèṟuvadhaṟghāgha ilaṇḍhaṉ bhalghalaighghal̤agha ghallūriyil jherndhār. dhervai vèṟṟigharamāgha muḍhidhdha ivar, 1873 āṃ āṇḍhil indhiya āḍhjhibh bhaṇiyil jherndhār.   ivar indhiya āḍhjhibh bhaṇiyil jherndha 8 vadhu indhiya uṟubhbhiṉarāgha irundhār.  bhiṉṉar, 1875āṃ āṇḍhu jhūṉ 7 āṃ dhedhi ivar val̤aghghaṟiñarāgha jhera al̤aighghabhbhaḍhḍhār.  bherājhiriyar māghs mullar  maṟṟuṃ dhiru. irajhulāṉ āghiyoriṉ jhòṟbhòl̤ivughaḻil ghalandhu ghòṇḍha ivar 1874-1875 varai bhoḍhaṉ jhamajhughirudha udhavidhdhòghaiyil òru varuḍhaṃ ghal̤idhdha āghjhubhorḍhil uḻḻa bhuṉidha meri ghallūriyil aṉumadhighghabhbhaḍhḍhār.  āghjhubhorḍhil òru ghallūriyil bhaḍhidhdha mudhal indhiya val̤aghghaṟiñar maṟṟuṃ indhiya āḍhjhibh bhaṇi adhighāri ivar.  

ivaradhu nāṉghāvadhu maghaḻ jharoj naḻiṉi dhadh òru jhamūgha jhīrdhirudhdhavādhi āvār.  ivaradhu aindhāvadhu marumaghaṉ jodhijhu jhandhira dhe, , indhiya marudhdhuva jhevaiyil uṟubhbhiṉarāgha irundhār. ivaradhu iraṇḍhu bheraghghul̤andhaighaḻil bhāḍhaghar umā bhojhu  maṟṟuṃ òḻibhbhadhivāḻar jhubhradhā midhrā āghiyor aḍhaṅghuvar .

dhòl̤il

nirvāghaṃ 
ivar 1875 āṃ āṇḍhil āḍhjhibhbhaṇiyil arrā, bhèghār āghiya māvaḍhḍhaṅghaḻil udhavi nīdhibhadhiyāgha bhaṇiyāṟṟiṉār. mundhaiya jamīndhāri dhoḍhḍhaṅghaḻiṉ āḍhjhibh bhaghudhighaḻāṉa dharbhaṅghā maṟṟuṃ dhuṃrāv bhoṉṟa māvaḍhḍhaṅghaḻil ivar bhaṇiyāṟṟiṉār. bhèghāril bhaṇiyāṟṟiya bhiṉṉar, 1881 il vaṅghāḻadhdhiṉ rāṇighañjhil bhaṇiyamardhdhabhbhaḍhḍhār.   bhāṅghurā, vardhdhamāṉ maṟṟuṃ bharidhbhūr bhoṉṟa bhaghudhiyiṉ māvaḍhḍha nīdhibhadhi maṟṟuṃ āḍhjhidhdhalaivarāgha bhaṇiyamardhdhabhbhaḍhḍhār. ivar ghulṉāviṉ mul̤u māvaḍhḍha nīdhibhadhi maṟṟuṃ āḍhjhidhdhalaivarāgha bhaṇiyāṟṟiṉār, aṅghu ivar māvaḍhḍha aṟuvai jhighijhjhai nibhuṇar marudhdhuvaruṃ, aravindhariṉ dhandhaiyumāṉa ghiruḍhḍhiṇādhaṉ ghojhu èṉbhavaruḍhaṉ naḍhbhu ghòṇḍhirundhār.   ivar òḍhijhāvil uḻḻa bhālejhuvar maṟṟuṃ bhiṉṉar mālḍhā maṟṟuṃ hūghli āghiya māvaḍhḍhaṅghaḻiṉ nīdhibhadhi maṟṟuṃ āḍhjhidhdhalaivarāgha āṉār.  hūghli mānagharāḍhjhiyiṉ dhalaivarāgha dherndhèḍhughghabhbhaḍhḍha mudhal indhiyar ivarāvār. ivar vardhdhamāṉ bhiriviṉ (jhèyal) āṇaiyarāghavuṃ irundhār.   

hūghliyiṉ māvaḍhḍha adhighāriyāgha, ivar aṅghu indhiyarghaḻughghāgha maḍhḍhumāṉa ḍhiyūgh jhaṅghadhdhaidh dhòḍhaṅghiṉār.  ivaradhu aluvalagha adhighārighaḻiḍhaṃ òrumuṟai bhiriḍhḍhijhu jhaṅghadhdhil jhera viruṃbhuvadhaibh bhaṟṟi yojhighgha veṇḍhāṃ èṉṟu ghūṟiṉār.  

oyvughghubh bhiṟaghu ivar ghòlghadhdhā meṃbhāḍhḍhu aṟaghghaḍhḍhaḻaiyiṉ bhaṇighaḻil dhīviramāgha īḍhubhaḍhḍhār.

ghalvibh bhaṇi 
āḍhjhiyil irundhabhodhuṃ ivar ghāḻidhājhariṉ 'vighramarvajhi' maṟṟuṃ 'maṇijhjhūḍhabhadhāṉā' āghiyavaṟṟai jhamajhughirudhadhdhilirundhu āṅghiladhdhiṟghu mòl̤ibhèyardhdhār.  ivar òru āṅghilaṃ-vaṅghāḻi agharādhiyaidh vèḻiyiḍhḍhuḻḻār.  meluṃ, jhèṉṉai jhamūgha jhīrdhirudhdhavādhi (1910) èṉṟa idhal̤il òru ghaḍhḍhuraiyai vèḻiyiḍhḍhār. 

dhaṉadhu oyvughghubh bhindhaiya āṇḍhughaḻil ghòlghadhdhāviṉ ājhiya jhaṅghadhdhiṉ  dhuṇaidh dhalaivarāgha bhaṇiyāṟṟiṉār.   

muslīṃ varalāṟṟājhiriyar nijhāmudhīṉ aghamadhuviṉ dhabhāghadh-i-aghbhari èṉṟa iraṇḍhu dhòghudhighaḻiṉ ivar mòl̤ibhèyarbhbhāḻarāghavuṃ ājhiriyarāghavuṃ irundhār. ivar mul̤umaiyāghadh dhayāridhdha mūṉṟāvadhu dhòghudhi, maraṇadhdhiṟghubh bhiṉ bhaiṉi bhirajhādh maṟṟuṃ èṃ. idhāyadh ujheṉ āghiyorāl vèḻiyiḍhabhbhaḍhḍhadhu.

marabhu 
hūghliyil jhiṉjhurā bhaghudhiyil òru jhālaighghu ivaradhu bhèyariḍhabhbhaḍhḍhadhu.  

1952 il ivaradhu nūṟṟāṇḍhu vil̤āviṉ bhodhu, vaṅghāḻaṃ-nāghbhūr irayilveyiṉ mūdhdha adhighāriyāṉa ivaradhu iraṇḍhāvadhu maghaṉ vajhandha ghumār dhe,   ghòlghadhdhā rèviyū èṉṟa bhadhdhirighghaiyil ivaradhu niṉaivughaḻiṉ mūṉṟu ghaḍhḍhuraighaḻil vèḻiyiḍha muṉmuyaṟjhi èḍhudhdhār. indhabh bhaṇi ghòlghadhdhā bhalghalaighghal̤aghadhdhiṉ islāmiya varalāṟu maṟṟuṃ ghalājhjhāradh dhuṟaiyiṉ abhbhodhaiya dhabhaṉ rāyjhaudhuriyiḍhaṃ òbhbhaḍhaighghabhbhaḍhḍhadhu.

ghuṟibhbhughaḻ

vèḻi iṇaibhbhughaḻ 
 The Asiatic Society, Calcutta

20 āṃ nūṟṟāṇḍhu indhiya val̤aghghaṟiñarghaḻ
1932 iṟabhbhughaḻ
1852 bhiṟabhbhughaḻ
பிரஜேந்திரநாத் தே