வியட்நாம் மீதான மங்கோலியப் படையெடுப்புகள் அல்லது மங்கோலிய-வியட்நாமிய போர்கள் என்பது மங்கோலியப் பேரரசு மற்றும் அதன் தலைமை கானரசான யுவான் அரசமரபு ஆகியவை மூன்று முறை திரான் அரசமரபின் காலத்தின்போது தாய் வியட் மற்றும் சம்பா ராச்சியம் மீது போர் தொடுத்ததைக் குறிப்பதாகும். இப்படையெடுப்புகள் 1258, 1285, மற்றும் 1287-88 ஆகிய ஆண்டுகளில் நடைபெற்றன. முதல் படையெடுப்பானது 1258 ஆம் ஆண்டு ஒன்றுபட்ட மங்கோலியப் பேரரசின் கீழ் ஆரம்பிக்கப்பட்டது. அந்நேரத்தில் மங்கோலியப் பேரரசு சாங் சீனாவைத் தாக்க வேறுபட்ட வழிகளை எதிர்பார்த்துக் கொண்டிருந்தது. தாய் வியட் தலைநகரமான தாங் லாங்கை (தற்போதைய ஹனோய்) மங்கோலியத் தளபதி உரியங்கடை வெற்றிகரமாக கைப்பற்றினார். பிறகு 1259 ஆம் ஆண்டு வடக்கு நோக்கி திரும்பி சாங் அரசமரபின் மீது படையெடுத்தார். இப்படையெடுப்பு  தற்கால குவாங்சி என்ற இடத்தில் நடைபெற்றது. ஒருங்கிணைக்கப்பட்ட மங்கோலிய தாக்குதலின் ஒருபகுதியாக இந்த படையெடுப்பு நடைபெற்றது. மோங்கே கான் தலைமையிலான ராணுவம் சிச்சுவான் மாகாணத்தைத் தாக்கியது. மற்ற மங்கோலிய ராணுவங்கள் தற்கால சாண்டோங் மற்றும் ஹெனன் ஆகிய பகுதிகளை தாக்கின. 

இரண்டாவது மற்றும் மூன்றாவது படையெடுப்புகள் யுவான் அரசமரபின் குப்லாய்கானின் ஆட்சியின்போது நடைபெற்றன.  அந்த நேரத்தில் மங்கோலியப் பேரரசு நான்கு வெவ்வேறு பகுதிகளாக பிரிந்திருந்தது. அவற்றில் யுவான் அரசமரபு வலிமையானதாகவும் பெரியதாகவும் இருந்தது. இந்த படையெடுப்புகள் 1285 ஆம் ஆண்டில் நிலத்தில் மங்கோலியர்களுக்கு ஏற்பட்ட பெரிய தோல்வியாக அமைந்தது. மேலும் 1288 ஆம் ஆண்டில் மங்கோலிய கடற்படையானது அழிந்தது. எனினும் திரான் அரசமரபு மற்றும் சம்பா ராச்சியம் ஆகிய இரண்டுமே பெயரளவில் யுவான் அரசமரபின் உயர்நிலையை ஒத்துக்கொண்டன. மேற்கொண்டு சண்டைகளைத் தவிர்க்க கப்பம் கட்ட ஒத்துக் கொண்டன.

உசாத்துணை

மங்கோலியப் படையெடுப்புகள்
viyaḍhnāṃ mīdhāṉa maṅgholiyabh bhaḍhaiyèḍhubhbhughaḻ alladhu maṅgholiya-viyaḍhnāmiya bhorghaḻ èṉbhadhu maṅgholiyabh bherarajhu maṟṟuṃ adhaṉ dhalaimai ghāṉarajhāṉa yuvāṉ arajhamarabhu āghiyavai mūṉṟu muṟai dhirāṉ arajhamarabhiṉ ghāladhdhiṉbhodhu dhāy viyaḍh maṟṟuṃ jhaṃbhā rājhjhiyaṃ mīdhu bhor dhòḍhudhdhadhaigh ghuṟibhbhadhāghuṃ. ibhbhaḍhaiyèḍhubhbhughaḻ 1258, 1285, maṟṟuṃ 1287-88 āghiya āṇḍhughaḻil naḍhaibhèṟṟaṉa. mudhal bhaḍhaiyèḍhubhbhāṉadhu 1258 āṃ āṇḍhu òṉṟubhaḍhḍha maṅgholiyabh bherarajhiṉ ghīl̤ āraṃbhighghabhbhaḍhḍhadhu. anneradhdhil maṅgholiyabh bherarajhu jhāṅ jhīṉāvaidh dhāghgha veṟubhaḍhḍha val̤ighaḻai èdhirbhārdhdhugh ghòṇḍhirundhadhu. dhāy viyaḍh dhalainagharamāṉa dhāṅ lāṅghai (dhaṟbhodhaiya haṉoy) maṅgholiyadh dhaḻabhadhi uriyaṅghaḍhai vèṟṟigharamāgha ghaibhbhaṟṟiṉār. bhiṟaghu 1259 āṃ āṇḍhu vaḍhaghghu noghghi dhiruṃbhi jhāṅ arajhamarabhiṉ mīdhu bhaḍhaiyèḍhudhdhār. ibhbhaḍhaiyèḍhubhbhu  dhaṟghāla ghuvāṅjhi èṉṟa iḍhadhdhil naḍhaibhèṟṟadhu. òruṅghiṇaighghabhbhaḍhḍha maṅgholiya dhāghghudhaliṉ òrubhaghudhiyāgha indha bhaḍhaiyèḍhubhbhu naḍhaibhèṟṟadhu. moṅghe ghāṉ dhalaimaiyilāṉa rāṇuvaṃ jhijhjhuvāṉ māghāṇadhdhaidh dhāghghiyadhu. maṟṟa maṅgholiya rāṇuvaṅghaḻ dhaṟghāla jhāṇḍhoṅ maṟṟuṃ hèṉaṉ āghiya bhaghudhighaḻai dhāghghiṉa. 

iraṇḍhāvadhu maṟṟuṃ mūṉṟāvadhu bhaḍhaiyèḍhubhbhughaḻ yuvāṉ arajhamarabhiṉ ghubhlāyghāṉiṉ āḍhjhiyiṉbhodhu naḍhaibhèṟṟaṉa.  andha neradhdhil maṅgholiyabh bherarajhu nāṉghu vèvveṟu bhaghudhighaḻāgha bhirindhirundhadhu. avaṟṟil yuvāṉ arajhamarabhu valimaiyāṉadhāghavuṃ bhèriyadhāghavuṃ irundhadhu. indha bhaḍhaiyèḍhubhbhughaḻ 1285 āṃ āṇḍhil niladhdhil maṅgholiyarghaḻughghu eṟbhaḍhḍha bhèriya dholviyāgha amaindhadhu. meluṃ 1288 āṃ āṇḍhil maṅgholiya ghaḍhaṟbhaḍhaiyāṉadhu al̤indhadhu. èṉiṉuṃ dhirāṉ arajhamarabhu maṟṟuṃ jhaṃbhā rājhjhiyaṃ āghiya iraṇḍhume bhèyaraḻavil yuvāṉ arajhamarabhiṉ uyarnilaiyai òdhdhughghòṇḍhaṉa. meṟghòṇḍhu jhaṇḍhaighaḻaidh dhavirghgha ghabhbhaṃ ghaḍhḍha òdhdhugh ghòṇḍhaṉa.

ujhādhdhuṇai

maṅgholiyabh bhaḍhaiyèḍhubhbhughaḻ
வியட்நாம் மீதான மங்கோலியர்களின் படையெடுப்புகள்