நொய்னு தும்லீமா அல்லது தும்கோங் லைரெம்பி  (பண்டைய மணிப்புரியில்) மெய்டேய் புராணங்கள் மற்றும் பண்டைய மணிப்பூரின் மதத்தில் உள்ள உப்பு மற்றும் உப்பு கிணறுகளின் தெய்வம் ஆகும்.      அவர் ஃபூயோபி ( பௌலீமா ), ங்கலீமா மற்றும் எரிமா ( இரேமா) ஆகிய தெய்வங்களின் சகோதரி (அல்லது தோழி ) ஆவார்.  மக்கள் அவரிடம் உப்பிற்காக வழிபாடு செய்கிறார்கள். அதனால் போதுமான உப்பு எப்போதும் அவர்களிடமிருக்கும் என்பது நம்பிக்கை. மனித உணவில் உப்பு ஒரு முக்கிய அங்கமாகும். 

மொய்ராங்தெம் கீர்த்தி சிங்கின் "ஓரியண்டல் இந்தோலாகிகல் ஆய்வுகள்: மெய்யியல் உட்பட சமீபத்திய ஆய்வுகள்" படி, தும்லீமா, அரச தெய்வமான பகாங்பாவின் மனைவியாவார்.

சொற்பிறப்பியல் 
மெய்டேயின் பெண் பெயரான "தும்லீமா"  என்பது "தும்" மற்றும் "லீமா"  என இரண்டு வார்த்தைகளால் ஆனது. இந்த வார்த்தைகள் மெய்டேயில், தும் என்றால் உப்பு என்றும் "லீமா" என்றால் ராணி, எஜமானி அல்லது பெண் என்றும் பொருள்படும். 

தும்லீமா தேவியின் மற்றொரு பெயர் "தும்கோங் லைரெம்பி" ஆகும். மெய்டேய் சொல் "தும்கோங்"  இரண்டு கூறு வார்த்தைகளால் ஆனது. "தும்" மற்றும் "கோங்" ஆகும். "தும்" என்றால் உப்பு  மற்றும் "கோங்" என்றால் என்னுடையது (உப்பு அல்லது உலோகத் தாதுக்கள் என்னுடையவை) என்று பொருள்.  எனவே, "தும்கோங்" என்றால் உப்பு பள்ளம் அல்லது உப்பு சுரங்கம் அல்லது உப்பு கிணறு ., எனப் பொருள்படும்.

மற்ற தெய்வங்களுடன் தொடர்பு 
லீமரேலின் (லீமாலெல்) தெய்வீக வெளிப்பாடுகளில் தும்லீமாவும் ஒன்றாகும். லீமலேல் மிக உயர்ந்த தாய் பூமித் தெய்வமாகும். உப்புச் சுரங்கத்தில் இருக்கும் போது லீமாலெல் தும்லீமாவாக ஆகிறாள் என்று கூறப்படுகிறது.   இமோயினு தெய்வத்தின் தெய்வீக அவதாரங்களில் ஒன்றாகவும் தும்லீமா தெய்வம் கருதப்படுகிறது.

பிரபலமான கலாச்சாரத்தில் 

 பௌ-ஒய்பி - அரிசி தெய்வம் என்பது 2009 ஆம் ஆண்டு நடைபெற்ற பாலாட் ஓபரா ஆகும். இது லைஹுய் குழுமத்தால் நிகழ்த்தப்பட்டது. இது இத்தெய்வம் மற்றும் அவரது சகோதரி ஃபூயோபியின் கதையை அடிப்படையாகக் கொண்டது.  
 பௌ-ஒய்பி ஷயோன் என்பது 2017 ஆம் ஆண்டு வெளிவந்த மணிப்பூரி இதிகாசத் திரைப்படமாகும்.

மேலும் பார்க்கவும் 

 பந்தோய்பி, மெய்டேய் நாகரிகம், காதல் மற்றும் போரின் தெய்வம்

மேற்கோள்கள்

வெளி இணைப்புகள் 

 Noinu Thumleima_ஆங்கில விக்கிமூலம்
 Thumleima_archive.org
இந்தி வார்த்தைகளைக் கொண்ட கட்டுரைகள்
மெய்டேய் கடவுள்கள்
பெண் தெய்வங்கள்
மணிப்பூர்
nòyṉu dhuṃlīmā alladhu dhuṃghoṅ lairèṃbhi  (bhaṇḍhaiya maṇibhbhuriyil) mèyḍhey bhurāṇaṅghaḻ maṟṟuṃ bhaṇḍhaiya maṇibhbhūriṉ madhadhdhil uḻḻa ubhbhu maṟṟuṃ ubhbhu ghiṇaṟughaḻiṉ dhèyvaṃ āghuṃ.      avar fūyobhi ( bhaulīmā ), ṅghalīmā maṟṟuṃ èrimā ( iremā) āghiya dhèyvaṅghaḻiṉ jhaghodhari (alladhu dhol̤i ) āvār.  maghghaḻ avariḍhaṃ ubhbhiṟghāgha val̤ibhāḍhu jhèyghiṟārghaḻ. adhaṉāl bhodhumāṉa ubhbhu èbhbhodhuṃ avarghaḻiḍhamirughghuṃ èṉbhadhu naṃbhighghai. maṉidha uṇavil ubhbhu òru mughghiya aṅghamāghuṃ. 

mòyrāṅdhèṃ ghīrdhdhi jhiṅghiṉ "oriyaṇḍhal indholāghighal āyvughaḻ: mèyyiyal uḍhbhaḍha jhamībhadhdhiya āyvughaḻ" bhaḍhi, dhuṃlīmā, arajha dhèyvamāṉa bhaghāṅbhāviṉ maṉaiviyāvār.

jhòṟbhiṟabhbhiyal 
mèyḍheyiṉ bhèṇ bhèyarāṉa "dhuṃlīmā"  èṉbhadhu "dhuṃ" maṟṟuṃ "līmā"  èṉa iraṇḍhu vārdhdhaighaḻāl āṉadhu. indha vārdhdhaighaḻ mèyḍheyil, dhuṃ èṉṟāl ubhbhu èṉṟuṃ "līmā" èṉṟāl rāṇi, èjamāṉi alladhu bhèṇ èṉṟuṃ bhòruḻbhaḍhuṃ. 

dhuṃlīmā dheviyiṉ maṟṟòru bhèyar "dhuṃghoṅ lairèṃbhi" āghuṃ. mèyḍhey jhòl "dhuṃghoṅ"  iraṇḍhu ghūṟu vārdhdhaighaḻāl āṉadhu. "dhuṃ" maṟṟuṃ "ghoṅ" āghuṃ. "dhuṃ" èṉṟāl ubhbhu  maṟṟuṃ "ghoṅ" èṉṟāl èṉṉuḍhaiyadhu (ubhbhu alladhu uloghadh dhādhughghaḻ èṉṉuḍhaiyavai) èṉṟu bhòruḻ.  èṉave, "dhuṃghoṅ" èṉṟāl ubhbhu bhaḻḻaṃ alladhu ubhbhu jhuraṅghaṃ alladhu ubhbhu ghiṇaṟu ., èṉabh bhòruḻbhaḍhuṃ.

maṟṟa dhèyvaṅghaḻuḍhaṉ dhòḍharbhu 
līmareliṉ (līmālèl) dhèyvīgha vèḻibhbhāḍhughaḻil dhuṃlīmāvuṃ òṉṟāghuṃ. līmalel migha uyarndha dhāy bhūmidh dhèyvamāghuṃ. ubhbhujh jhuraṅghadhdhil irughghuṃ bhodhu līmālèl dhuṃlīmāvāgha āghiṟāḻ èṉṟu ghūṟabhbhaḍhughiṟadhu.   imoyiṉu dhèyvadhdhiṉ dhèyvīgha avadhāraṅghaḻil òṉṟāghavuṃ dhuṃlīmā dhèyvaṃ gharudhabhbhaḍhughiṟadhu.

bhirabhalamāṉa ghalājhjhāradhdhil 

 bhau-òybhi - arijhi dhèyvaṃ èṉbhadhu 2009 āṃ āṇḍhu naḍhaibhèṟṟa bhālāḍh obharā āghuṃ. idhu laihuy ghul̤umadhdhāl nighal̤dhdhabhbhaḍhḍhadhu. idhu idhdhèyvaṃ maṟṟuṃ avaradhu jhaghodhari fūyobhiyiṉ ghadhaiyai aḍhibhbhaḍhaiyāghagh ghòṇḍhadhu.  
 bhau-òybhi ṣayoṉ èṉbhadhu 2017 āṃ āṇḍhu vèḻivandha maṇibhbhūri idhighājhadh dhiraibhbhaḍhamāghuṃ.

meluṃ bhārghghavuṃ 

 bhandhoybhi, mèyḍhey nāgharighaṃ, ghādhal maṟṟuṃ bhoriṉ dhèyvaṃ

meṟghoḻghaḻ

vèḻi iṇaibhbhughaḻ 

 Noinu Thumleima_āṅghila vighghimūlaṃ
 Thumleima_archive.org
indhi vārdhdhaighaḻaigh ghòṇḍha ghaḍhḍhuraighaḻ
mèyḍhey ghaḍhavuḻghaḻ
bhèṇ dhèyvaṅghaḻ
maṇibhbhūr
தும்லீமா