சித்ரால் மாவட்டம் (Chitral District () பாகிஸ்தான் நாட்டின் வடமேற்கில் அமைந்த கைபர் பக்துன்வா மாகாணத்தில் அமைந்துள்ளது. இதன் நிர்வாகத் தலைமையிட நகரம் சித்ரால் ஆகும். இம்மாவட்டம் 14,850 சதுர கிலோ மீட்டர் பரப்பளவு கொண்டது. இம்மாவட்டத்தில் பேசப்படும் முக்கிய மொழிகள்உருது, பஷ்தூ மொழி,கோவார் மற்றும் கலாஷ் மொழிகள் ஆகும். 2017 பாகிஸ்தான் மக்கட்தொகை கணக்கெடுப்பின் படி, இம்மாவட்டத்தின் மொத்த மக்கள்தொகை 4,47,362 ஆகும்.

மாவட்ட எல்லைகள்
சித்ரால் மாவட்டத்தின் கிழக்கில் கில்ஜித்-பல்டிஸ்தான் பகுதியும், வடக்கு மற்றும் மேற்கில் ஆப்கானிஸ்தானின் குனர் மாகாணம், படாக்சான் மாகாணம் மற்றும் நூரிஸ்தான் மாகாணமும், தெற்கில் கைபர் பக்துன்வா மாகாணத்தின் சுவாத் மாவட்டம் மற்றும் தீர் மாவட்டமும் எல்லைகளாக உள்ளது.

மாவட்டப் பிரிவினை
நிர்வாக வசதிக்காக இம்மாவட்டம், 2018-இல் மேல் சித்ரால் மாவட்டம் மற்றும் கீழ் சித்ரால் மாவட்டம் என இரண்டாகப் பிரிக்கப்பட்டது.

வரலாறு

சித்ரால் நகரத்தில் கிமு கி மு 1600 முதல் கி மு 500 முடிய காந்தார கல்லறை பண்பாடு நிலவியது. மேலும் சிந்துவெளி நாகரிகம் முதல் பாரசீக ஆட்சி காலங்களில் சித்ரால் நகரம் முக்கிய இடம் வகித்தது.

மகாபாரதம் இதிகாசத்தில் கூறப்படும் தராதரர்கள் இப்பகுதியில் வாழ்ந்த மக்கள் ஆவார். சித்ரால் நகரம் காம்போஜ நாட்டின் முக்கியப் பகுதியாக இருந்தது என இந்துப் புராணங்கள் மற்றும் இதிகாசங்களில் கூறப்பட்டுள்ளது. 

கிமு 550 முதல் கிமு 330 முடிய சித்ரால் பகுதி, பாரசீக அகாமனிசியப் பேரரசின் தூர-கிழக்குப் பகுதியாக இருந்தது.
சித்ராலி மொழி மற்றும் பண்பாடு பாரசீக அவெஸ்தான் மொழி மற்றும் சமஸ்கிருத மொழிகளில் அதிக தாக்கம் கொண்டிருந்தது. கிபி 3ஆம் நூற்றாண்டில் கனிஷ்கர் சித்ரால் பகுதியை குசானப் பேரரசில் இணைத்தார்.  கனிஷ்கரின் ஆட்சியில் சித்ரால் பகுதியில் பல பௌத்த விகாரைகள், தூபிகள் நிறுவப்பட்டது.

இப்பகுதியில் உள்ள பாறைக் கல்வெட்டுக் குறிப்புகளின் படி, சித்ரால் பகுதியானது கிபி 850 முதல் கிபி 1026 முடிய இந்து ஷாகி வம்சத்தின் 4வது மன்னர் ஆட்சியில் இருந்துள்ளது.

கிபி 1571 முதல் 1947 முடிய சித்ரால் கட்டூர் வம்சத்தின் மன்னராட்சியில் இருந்தது.1947-முதல் சித்ரால் நகரம், பாகிஸ்தான் நாட்டின் சித்ரால் மாவட்டத்தின் தலைமையிடமாக உள்ளது.

இம்மாவட்டம் கிபி 1895 வரை  1896 முதல் மன்னராட்சிப் பகுதியாக இருந்தது. பின்னர் பிரித்தானிய இந்தியாவிற்குட்பட்ட, சுதேசி சமஸ்தானமாக இருந்தது. ஆகஸ்டு 1947-இல் பாகிஸ்தான் நாடு உருவான போது பாகிஸ்தானுடன்  இணைக்கப்பட்டது.

நிர்வாகம் 
இம்மாவட்டம் சித்ரால் வருவாய் வட்டம்  மற்றும் மாஸ்து வருவாய் வட்டம் என 2 வருவாய் வட்டங்களாகவும், 24 ஒன்றியக் குழுக்களாகவும் பிரிக்கப்பட்டுள்ளது.

சுற்றுலா
 சித்ரால் தேசிய பூங்கா
 சித்ரால் அருங்காட்சியகம்

இதனையும் காண்க
 கீழ் சித்ரால் மாவட்டம்
 மேல் சித்ரால் மாவட்டம்

கைபர் பக்துன்வா மாகாணத்தின் மாவட்டங்கள்
 சுவாத் மாவட்டம்
 கரக் மாவட்டம்
 கைபர் மாவட்டம்
 கோஹிஸ்தான் மாவட்டம்
 பன்னு மாவட்டம்

மேற்கோள்கள்

வெளி இணைப்புகள் 
 Municipal Website

பாக்கித்தானின் மாவட்டங்கள்
வடமேற்கு எல்லைப்புற மாகாணம்
கைபர் பக்துன்வா மாகாணத்தின் மாவட்டங்கள்
கைபர் பக்துன்வா மாகாணம்
jhidhrāl māvaḍhḍhaṃ (Chitral District () bhāghisdhāṉ nāḍhḍhiṉ vaḍhameṟghil amaindha ghaibhar bhaghdhuṉvā māghāṇadhdhil amaindhuḻḻadhu. idhaṉ nirvāghadh dhalaimaiyiḍha nagharaṃ jhidhrāl āghuṃ. iṃmāvaḍhḍhaṃ 14,850 jhadhura ghilo mīḍhḍhar bharabhbhaḻavu ghòṇḍhadhu. iṃmāvaḍhḍhadhdhil bhejhabhbhaḍhuṃ mughghiya mòl̤ighaḻurudhu, bhaṣdhū mòl̤i,ghovār maṟṟuṃ ghalāṣ mòl̤ighaḻ āghuṃ. 2017 bhāghisdhāṉ maghghaḍhdhòghai ghaṇaghghèḍhubhbhiṉ bhaḍhi, iṃmāvaḍhḍhadhdhiṉ mòdhdha maghghaḻdhòghai 4,47,362 āghuṃ.

māvaḍhḍha èllaighaḻ
jhidhrāl māvaḍhḍhadhdhiṉ ghil̤aghghil ghiljidh-bhalḍhisdhāṉ bhaghudhiyuṃ, vaḍhaghghu maṟṟuṃ meṟghil ābhghāṉisdhāṉiṉ ghuṉar māghāṇaṃ, bhaḍhāghjhāṉ māghāṇaṃ maṟṟuṃ nūrisdhāṉ māghāṇamuṃ, dhèṟghil ghaibhar bhaghdhuṉvā māghāṇadhdhiṉ jhuvādh māvaḍhḍhaṃ maṟṟuṃ dhīr māvaḍhḍhamuṃ èllaighaḻāgha uḻḻadhu.

māvaḍhḍhabh bhiriviṉai
nirvāgha vajhadhighghāgha iṃmāvaḍhḍhaṃ, 2018-il mel jhidhrāl māvaḍhḍhaṃ maṟṟuṃ ghīl̤ jhidhrāl māvaḍhḍhaṃ èṉa iraṇḍhāghabh bhirighghabhbhaḍhḍhadhu.

varalāṟu

jhidhrāl nagharadhdhil ghimu ghi mu 1600 mudhal ghi mu 500 muḍhiya ghāndhāra ghallaṟai bhaṇbhāḍhu nilaviyadhu. meluṃ jhindhuvèḻi nāgharighaṃ mudhal bhārajhīgha āḍhjhi ghālaṅghaḻil jhidhrāl nagharaṃ mughghiya iḍhaṃ vaghidhdhadhu.

maghābhāradhaṃ idhighājhadhdhil ghūṟabhbhaḍhuṃ dharādhararghaḻ ibhbhaghudhiyil vāl̤ndha maghghaḻ āvār. jhidhrāl nagharaṃ ghāṃbhoja nāḍhḍhiṉ mughghiyabh bhaghudhiyāgha irundhadhu èṉa indhubh bhurāṇaṅghaḻ maṟṟuṃ idhighājhaṅghaḻil ghūṟabhbhaḍhḍhuḻḻadhu. 

ghimu 550 mudhal ghimu 330 muḍhiya jhidhrāl bhaghudhi, bhārajhīgha aghāmaṉijhiyabh bherarajhiṉ dhūra-ghil̤aghghubh bhaghudhiyāgha irundhadhu.
jhidhrāli mòl̤i maṟṟuṃ bhaṇbhāḍhu bhārajhīgha avèsdhāṉ mòl̤i maṟṟuṃ jhamasghirudha mòl̤ighaḻil adhigha dhāghghaṃ ghòṇḍhirundhadhu. ghibhi 3āṃ nūṟṟāṇḍhil ghaṉiṣghar jhidhrāl bhaghudhiyai ghujhāṉabh bherarajhil iṇaidhdhār.  ghaṉiṣghariṉ āḍhjhiyil jhidhrāl bhaghudhiyil bhala bhaudhdha vighāraighaḻ, dhūbhighaḻ niṟuvabhbhaḍhḍhadhu.

ibhbhaghudhiyil uḻḻa bhāṟaigh ghalvèḍhḍhugh ghuṟibhbhughaḻiṉ bhaḍhi, jhidhrāl bhaghudhiyāṉadhu ghibhi 850 mudhal ghibhi 1026 muḍhiya indhu ṣāghi vaṃjhadhdhiṉ 4vadhu maṉṉar āḍhjhiyil irundhuḻḻadhu.

ghibhi 1571 mudhal 1947 muḍhiya jhidhrāl ghaḍhḍhūr vaṃjhadhdhiṉ maṉṉarāḍhjhiyil irundhadhu.1947-mudhal jhidhrāl nagharaṃ, bhāghisdhāṉ nāḍhḍhiṉ jhidhrāl māvaḍhḍhadhdhiṉ dhalaimaiyiḍhamāgha uḻḻadhu.

iṃmāvaḍhḍhaṃ ghibhi 1895 varai  1896 mudhal maṉṉarāḍhjhibh bhaghudhiyāgha irundhadhu. bhiṉṉar bhiridhdhāṉiya indhiyāviṟghuḍhbhaḍhḍha, jhudhejhi jhamasdhāṉamāgha irundhadhu. āghasḍhu 1947-il bhāghisdhāṉ nāḍhu uruvāṉa bhodhu bhāghisdhāṉuḍhaṉ  iṇaighghabhbhaḍhḍhadhu.

nirvāghaṃ 
iṃmāvaḍhḍhaṃ jhidhrāl varuvāy vaḍhḍhaṃ  maṟṟuṃ māsdhu varuvāy vaḍhḍhaṃ èṉa 2 varuvāy vaḍhḍhaṅghaḻāghavuṃ, 24 òṉṟiyagh ghul̤ughghaḻāghavuṃ bhirighghabhbhaḍhḍhuḻḻadhu.

jhuṟṟulā
 jhidhrāl dhejhiya bhūṅghā
 jhidhrāl aruṅghāḍhjhiyaghaṃ

idhaṉaiyuṃ ghāṇgha
 ghīl̤ jhidhrāl māvaḍhḍhaṃ
 mel jhidhrāl māvaḍhḍhaṃ

ghaibhar bhaghdhuṉvā māghāṇadhdhiṉ māvaḍhḍhaṅghaḻ
 jhuvādh māvaḍhḍhaṃ
 gharagh māvaḍhḍhaṃ
 ghaibhar māvaḍhḍhaṃ
 ghohisdhāṉ māvaḍhḍhaṃ
 bhaṉṉu māvaḍhḍhaṃ

meṟghoḻghaḻ

vèḻi iṇaibhbhughaḻ 
 Municipal Website

bhāghghidhdhāṉiṉ māvaḍhḍhaṅghaḻ
vaḍhameṟghu èllaibhbhuṟa māghāṇaṃ
ghaibhar bhaghdhuṉvā māghāṇadhdhiṉ māvaḍhḍhaṅghaḻ
ghaibhar bhaghdhuṉvā māghāṇaṃ
சித்ரால் மாவட்டம்