லாலா ருக் (Lala Rukh (activist) 1948 - 2017), என்பவர் பரவலாக பாக்கித்தானில் அறியப்படும் பாக்கித்தானிய ஆசிரியர், பெண்கள் உரிமை ஆர்வலர் மற்றும் கலைஞர் ஆவார். இவர் மகளிர் செயல் மன்றத்தின் நிறுவனர் என்று அறியப்பட்டார்.

கல்வி மற்றும் தொழில் 
இவர் பஞ்சாப் பல்கலைக்கழகம், லாகூர், பாக்கித்தான் மற்றும் அமெரிக்காவின் சிகாகோ பல்கலைக்கழகத்தில் நுண்கலைகளில் முதுகலைப் பட்டம் பெற்றார். இவர் பஞ்சாப் பல்கலைக்கழகத்தில், முப்பது வருடங்கள் நுண்கலைத் துறையிலும், லாகூரில் உள்ள தேசிய கலைக் கல்லூரியிலும்,  கற்பித்தல் பணியினை மேற்கொண்டார்.200 ஆம் ஆண்டில் தேசிய கலைக் கல்லூரியில் கலை பயிற்சித் திட்டத்தினைத் தொடங்கினார்.   துருக்கி மற்றும் ஆப்கானிஸ்தானில் படிப்பதற்காக பாக்கித்தானில் பல்வேறு அரசு பயண மானியங்கள் இவருக்கு வழங்கப்பட்டன.

கலைப் பணிகள் 
ருகினின் கலைப் படைப்புகளில்  தியான வெளிப்பாடுகள் மையமாக இருந்தன.  இவரது கலைப் படைப்பு 2020 ஆம் ஆண்டில் ஜனவரில் 1இல் நியூயார்க்கு நகரத்தின் பெருநகரக் கலை அருங்காட்சியகத்தால் காட்சிப்படுத்தப்பட்டது.   இவரது படைப்புகளின் பதிப்புகள், "ரூபக், 2016" (நவீன வரைகலையானது)  டேட் மாடர்ன் ( லண்டன் ),  சம்தானி ஆர்ட் ஃபவுண்டேஷன் ( வங்காளதேசம்), ஆர்ட் ஜமீல் கலெக்சன் ( துபாய் ) மற்றும் தி மெட்ரோபொலிட்டன் மியூசியம் ஆஃப் ஆர்ட் (நியூயார்க் நகரம்) )  ஆகியவற்றில் காட்சிப்படுத்தப்பட்டது.

இவர் அனைத்து பாக்கித்தான் இசை மாநாடு (1959),  வாஸ்ல் கலை நிறுவனம் (2000), மற்றும் கிரே நாய்ஸ் கேலரியின் நிறுவனர் ஆவார். 

2017 ஆம் ஆண்டில், ருக்கினின் படைப்புகள் ஜெர்மனியின் காசலில் சமகால கலை கண்காட்சி ஆவணப்படம் 14 இல் காட்சிப்படுத்தப்பட்டன.   இவரது படைப்புகள் சீனா, ஏதென்ஸ் இசைப்பள்ளி, கிரீசில் 2017ஆம் ஆண்டிலும் ,  அதே ஆண்டில் சுவிட்சர்லாந்தில் உள்ள குன்ஸ்தாஸ் மையத்திலும்,  மையம் பொம்பிடோ, பிரான்ஸ் 2018 இல், பந்த் தெல்ல தோகனா, வெனிஸ் 2019 மற்றும் இங்கிலாந்தின் மூன்று நகரங்களிலும் காட்சிப்படுத்தப்பட்டன.

பெண்ணிய ஆர்வலர் 
ருக் மகளிர் செயல் மன்றத்தின் (WAF) ஸ்தாபக உறுப்பினராக இருந்தார். 1981 இல் இதனை  நிறுவிய பதினைந்து உறுப்பினர்களில் இவரும் ஒருவர் ஆவார்.  ஒரு ஆர்வலர் மற்றும் பிரச்சாரகராக, இவர் பெண்கள் மற்றும் பல சிறுபான்மையினர்  உரிமைகளுக்காகப்  போராடினார். சர்வாதிகாரி ஜியாவுல் ஹக்கின் இராணுவச் சட்டத்திற்கு எதிரான பெண்கள் போராட்டத்திலும் இவர் பங்கேற்றார். இவரது அரசியல் நடவடிக்கைகளுக்காக, அந்த நேரத்தில் சிறைக்கு அனுப்பப்பட்டார்.  இவர் பெண்களுக்கு எதிரான பாகுபாடு என்று கருதி ஊடூத் கட்டளை தண்டனைச் சட்டத்தை அமல்படுத்துவதற்கு எதிராக இருந்தார்.  முஷாரப்பின் சர்வாதிகார ஆட்சியின் போது, 2007 அவசரநிலை விதிக்கப்பட்டபோது, இவர் மற்ற 50 மகளிர் செயல் மன்ற உறுப்பினர்களுடன் கைது செய்யப்பட்டார். 

மகளிர் செயல் மன்றத்தின் தீவிர உறுப்பினராக ருக், சமூகம், பெண்களின் உரிமைகள் மற்றும் பிரச்சினைகளை முன்னிலைப்படுத்த தனது கலையினை ஒரு கருவியாகப் பயன்படுத்தினார்.  லாகூரில், அரசாங்கத்தின் உத்தரவின் பேரில் உள்ளூர் அச்சுப்பொறிகள், செய்திமடல்கள் மற்றும் எதிர்ப்புப் பொருட்களை அச்சிட மறுத்தபோது. ருக் பெண்களுக்கு சுதந்திரம் மற்றும் சம உரிமை கோரும் மகளிர் செயல் மன்றத்தின் பல சுவரொட்டிகளை தயாரிக்கவும், வடிவமைக்கவும் மற்றும் அச்சிடவும் தொடங்கினார். இவரது பெண்ணியக் கலையான "பெண்களுக்கு எதிரான குற்றங்கள்"அந்தக் காலத்தில் உருவானது.

சொந்த வாழ்க்கை 
இவர் "அமைதி மற்றும் ஜனநாயகத்திற்கான பாக்கித்தான்-இந்திய மக்கள் மன்றத்தின் (PIPFPD)" ஒரு பகுதியாக இருந்தார். 

ருக் , திருமணம் செய்து கொள்ளவில்லை மற்றும் இவரது சகோதரியின் மகள் மரியத்தை தத்தெடுத்தார். ருக் ஜூன் 2017 இல் புற்றுநோயால் பாதிக்கப்பட்டார் . இவர் ஜூலை 7, 2017 அன்று இறந்தார் (69 வயது).

சான்றுகள் 

பாக்கித்தானியப் பெண்ணியவாதிகள்
2017 இறப்புகள்
1948 பிறப்புகள்
lālā rugh (Lala Rukh (activist) 1948 - 2017), èṉbhavar bharavalāgha bhāghghidhdhāṉil aṟiyabhbhaḍhuṃ bhāghghidhdhāṉiya ājhiriyar, bhèṇghaḻ urimai ārvalar maṟṟuṃ ghalaiñar āvār. ivar maghaḻir jhèyal maṉṟadhdhiṉ niṟuvaṉar èṉṟu aṟiyabhbhaḍhḍhār.

ghalvi maṟṟuṃ dhòl̤il 
ivar bhañjhābh bhalghalaighghal̤aghaṃ, lāghūr, bhāghghidhdhāṉ maṟṟuṃ amèrighghāviṉ jhighāgho bhalghalaighghal̤aghadhdhil nuṇghalaighaḻil mudhughalaibh bhaḍhḍhaṃ bhèṟṟār. ivar bhañjhābh bhalghalaighghal̤aghadhdhil, mubhbhadhu varuḍhaṅghaḻ nuṇghalaidh dhuṟaiyiluṃ, lāghūril uḻḻa dhejhiya ghalaigh ghallūriyiluṃ,  ghaṟbhidhdhal bhaṇiyiṉai meṟghòṇḍhār.200 āṃ āṇḍhil dhejhiya ghalaigh ghallūriyil ghalai bhayiṟjhidh dhiḍhḍhadhdhiṉaidh dhòḍhaṅghiṉār.   dhurughghi maṟṟuṃ ābhghāṉisdhāṉil bhaḍhibhbhadhaṟghāgha bhāghghidhdhāṉil bhalveṟu arajhu bhayaṇa māṉiyaṅghaḻ ivarughghu val̤aṅghabhbhaḍhḍhaṉa.

ghalaibh bhaṇighaḻ 
rughiṉiṉ ghalaibh bhaḍhaibhbhughaḻil  dhiyāṉa vèḻibhbhāḍhughaḻ maiyamāgha irundhaṉa.  ivaradhu ghalaibh bhaḍhaibhbhu 2020 āṃ āṇḍhil jaṉavaril 1il niyūyārghghu nagharadhdhiṉ bhèrunagharagh ghalai aruṅghāḍhjhiyaghadhdhāl ghāḍhjhibhbhaḍhudhdhabhbhaḍhḍhadhu.   ivaradhu bhaḍhaibhbhughaḻiṉ bhadhibhbhughaḻ, "rūbhagh, 2016" (navīṉa varaighalaiyāṉadhu)  ḍheḍh māḍharṉ ( laṇḍhaṉ ),  jhaṃdhāṉi ārḍh favuṇḍheṣaṉ ( vaṅghāḻadhejhaṃ), ārḍh jamīl ghalèghjhaṉ ( dhubhāy ) maṟṟuṃ dhi mèḍhrobhòliḍhḍhaṉ miyūjhiyaṃ āf ārḍh (niyūyārgh nagharaṃ) )  āghiyavaṟṟil ghāḍhjhibhbhaḍhudhdhabhbhaḍhḍhadhu.

ivar aṉaidhdhu bhāghghidhdhāṉ ijhai mānāḍhu (1959),  vāsl ghalai niṟuvaṉaṃ (2000), maṟṟuṃ ghire nāys ghelariyiṉ niṟuvaṉar āvār. 

2017 āṃ āṇḍhil, rughghiṉiṉ bhaḍhaibhbhughaḻ jèrmaṉiyiṉ ghājhalil jhamaghāla ghalai ghaṇghāḍhjhi āvaṇabhbhaḍhaṃ 14 il ghāḍhjhibhbhaḍhudhdhabhbhaḍhḍhaṉa.   ivaradhu bhaḍhaibhbhughaḻ jhīṉā, edhèṉs ijhaibhbhaḻḻi, ghirījhil 2017āṃ āṇḍhiluṃ ,  adhe āṇḍhil jhuviḍhjharlāndhil uḻḻa ghuṉsdhās maiyadhdhiluṃ,  maiyaṃ bhòṃbhiḍho, bhirāṉs 2018 il, bhandh dhèlla dhoghaṉā, vèṉis 2019 maṟṟuṃ iṅghilāndhiṉ mūṉṟu nagharaṅghaḻiluṃ ghāḍhjhibhbhaḍhudhdhabhbhaḍhḍhaṉa.

bhèṇṇiya ārvalar 
rugh maghaḻir jhèyal maṉṟadhdhiṉ (WAF) sdhābhagha uṟubhbhiṉarāgha irundhār. 1981 il idhaṉai  niṟuviya bhadhiṉaindhu uṟubhbhiṉarghaḻil ivaruṃ òruvar āvār.  òru ārvalar maṟṟuṃ bhirajhjhāragharāgha, ivar bhèṇghaḻ maṟṟuṃ bhala jhiṟubhāṉmaiyiṉar  urimaighaḻughghāghabh  bhorāḍhiṉār. jharvādhighāri jiyāvul haghghiṉ irāṇuvajh jhaḍhḍhadhdhiṟghu èdhirāṉa bhèṇghaḻ bhorāḍhḍhadhdhiluṃ ivar bhaṅgheṟṟār. ivaradhu arajhiyal naḍhavaḍhighghaighaḻughghāgha, andha neradhdhil jhiṟaighghu aṉubhbhabhbhaḍhḍhār.  ivar bhèṇghaḻughghu èdhirāṉa bhāghubhāḍhu èṉṟu gharudhi ūḍhūdh ghaḍhḍhaḻai dhaṇḍhaṉaijh jhaḍhḍhadhdhai amalbhaḍhudhdhuvadhaṟghu èdhirāgha irundhār.  muṣārabhbhiṉ jharvādhighāra āḍhjhiyiṉ bhodhu, 2007 avajharanilai vidhighghabhbhaḍhḍhabhodhu, ivar maṟṟa 50 maghaḻir jhèyal maṉṟa uṟubhbhiṉarghaḻuḍhaṉ ghaidhu jhèyyabhbhaḍhḍhār. 

maghaḻir jhèyal maṉṟadhdhiṉ dhīvira uṟubhbhiṉarāgha rugh, jhamūghaṃ, bhèṇghaḻiṉ urimaighaḻ maṟṟuṃ bhirajhjhiṉaighaḻai muṉṉilaibhbhaḍhudhdha dhaṉadhu ghalaiyiṉai òru gharuviyāghabh bhayaṉbhaḍhudhdhiṉār.  lāghūril, arajhāṅghadhdhiṉ udhdharaviṉ bheril uḻḻūr ajhjhubhbhòṟighaḻ, jhèydhimaḍhalghaḻ maṟṟuṃ èdhirbhbhubh bhòruḍhghaḻai ajhjhiḍha maṟudhdhabhodhu. rugh bhèṇghaḻughghu jhudhandhiraṃ maṟṟuṃ jhama urimai ghoruṃ maghaḻir jhèyal maṉṟadhdhiṉ bhala jhuvaròḍhḍhighaḻai dhayārighghavuṃ, vaḍhivamaighghavuṃ maṟṟuṃ ajhjhiḍhavuṃ dhòḍhaṅghiṉār. ivaradhu bhèṇṇiyagh ghalaiyāṉa "bhèṇghaḻughghu èdhirāṉa ghuṟṟaṅghaḻ"andhagh ghāladhdhil uruvāṉadhu.

jhòndha vāl̤ghghai 
ivar "amaidhi maṟṟuṃ jaṉanāyaghadhdhiṟghāṉa bhāghghidhdhāṉ-indhiya maghghaḻ maṉṟadhdhiṉ (PIPFPD)" òru bhaghudhiyāgha irundhār. 

rugh , dhirumaṇaṃ jhèydhu ghòḻḻavillai maṟṟuṃ ivaradhu jhaghodhariyiṉ maghaḻ mariyadhdhai dhadhdhèḍhudhdhār. rugh jūṉ 2017 il bhuṟṟunoyāl bhādhighghabhbhaḍhḍhār . ivar jūlai 7, 2017 aṉṟu iṟandhār (69 vayadhu).

jhāṉṟughaḻ 

bhāghghidhdhāṉiyabh bhèṇṇiyavādhighaḻ
2017 iṟabhbhughaḻ
1948 bhiṟabhbhughaḻ
லாலா ருக்