அம்ப் கோயில்கள் (Amb Temples) பாக்கித்தானின் பஞ்சாப் மாகாணத்தில் உப்புத் தொடரின் மேற்கு விளிம்பில் அமைந்துள்ள சாகேசர் மலையில் கைவிடப்பட்ட இந்துக் கோயில் வளாகத்தின் ஒரு பகுதியாகும். இந்து ஷாகி பேரரசின் ஆட்சிக் காலத்தில் கி.பி 7 முதல் 9 ஆம் நூற்றாண்டுகளில் இந்த கோயில் வளாகம் கட்டப்பட்டது.

அமைவிடம் 
பாக்கித்தானின் சூன் பள்ளத்தாக்கில் உள்ள சாகேசர் மலையில், அம்ப் ஷரேப் கிராமத்திற்கு அருகில் இதன் இடிபாடுகள் அமைந்துள்ளன. கட்டாஸ் ராஜ் கோயில் மற்றும் தில்லா ஜோகியன் துறவிகள் மடாலய வளாகத்தை உள்ளடக்கிய உப்பு மலைத் தொடரில் உள்ள இந்து கோவில்களின் மேற்கு திசையில் இடிபாடுகள் இருக்கின்றன.

கட்டிடக்கலை 
பிரதான கோயில் சுமார் 15 முதல் 20 மீட்டர் உயரம் கொண்டது. மேலும் சதுர அஸ்திவாரத்தில் செங்கல் மற்றும் மோட்டார் கொண்டு கட்டப்பட்டுள்ளது. இது இந்து ஷாஹி சாம்ராஜ்யத்தால் கட்டப்பட்ட கோயில்களின் "மிக உயர்ந்தது" என்று கருதப்படுகிறது.  கோவிலின் இடிபாடுகள் மூன்று நிலைகளைக் கொண்டுள்ளன. படிக்கட்டுகள் உள் பகுதிகளுக்கு இட்டுச் செல்கின்றன. 

இந்த கோயில் அதன் வெளிப்புறத்தில் காஷ்மீரி பாணியிலான அலங்காரங்களால் அலங்கரிக்கப்பட்டுள்ளது.  பிரதான கோயிலின் அமைப்பு, காஷ்மீர் கோயில்களிலிருந்து வேறுபடுகிறது. அவை பொதுவாக உச்சிகளைக் கொண்டுள்ளன.  பிரதான கோயில் அருகிலுள்ள கலார் கோயிலுக்கும், கைபர் பக்துன்க்வா மாகாணத்தில் உள்ள காஃபிர் கோட் கோயிலுக்கும் ஒத்ததாக இருக்கிறது. 

மேற்கில் 75 மீட்டர் தொலைவில் மற்றொரு சிறிய கோயில் உள்ளது. இது 2 நிலை அல்லது 7 முதல் 8 மீட்டர் உயரத்தில்  ஒரு குன்றின் அருகே அமைந்துள்ளது. இந்த கோவிலில் பிரதான கோயிலை நோக்கி ஒரு சிறிய  அறை உள்ளது. இதேபோன்ற இரண்டாவது அளவிலான கோயிலிலிருந்து சில மீட்டர் தொலைவில் இருந்தது, அது இப்போது இல்லை.  முழு கோயில் வளாகமும் ஒரு கோட்டையால் சூழப்பட்டிருந்தது. குசானப் பேரரசின் காலத்தின் பிற்பகுதியில் இந்த இடத்தில் ஆரம்ப கட்டுமானம் இருந்தது.

பாதுகாப்பு 
இந்த இடத்தை 19 ஆம் நூற்றாண்டின் பிற்பகுதியில் பிரித்தானியத் தொல்லியலாளரான அலெக்சாண்டர் கன்னிங்காம் என்பவர் பார்வையிட்டார். மேலும் 1922-24ல் தயா ராம் சாஹ்னி என்பவரால் ஓரளவு பாதுகாக்கப்பட்டது.  இந்த கோயில் பல நூற்றாண்டுகளாக சூறையாடப்பட்டு வந்துள்ளது. கடைசியாக மீதமுள்ள சிலை 19 ஆம் நூற்றாண்டின் பிற்பகுதியில் அந்த இடத்திலிருந்து அகற்றப்பட்டு இலாகூர் அருங்காட்சியகத்தில் வைக்கப்பட்டது.  இந்த தளம் தற்போது பாக்கித்தானின் தொல்பொருள் சட்டம் (1975) மூலம் பாதுகாக்கப்படுகிறது.

புகைப்படங்கள்

மேலும் காண்க 
 கட்டாஸ் ராஜ் கோயில்
 ஹிங்குலாஜ் மாதா சக்தி பீடக் கோவில்

மேற்கோள்கள் 

Coordinates on Wikidata
பாக்கித்தானில் உள்ள இந்து கோயில்கள்
பாக்கித்தான் வரலாறு
aṃbh ghoyilghaḻ (Amb Temples) bhāghghidhdhāṉiṉ bhañjhābh māghāṇadhdhil ubhbhudh dhòḍhariṉ meṟghu viḻiṃbhil amaindhuḻḻa jhāghejhar malaiyil ghaiviḍhabhbhaḍhḍha indhugh ghoyil vaḻāghadhdhiṉ òru bhaghudhiyāghuṃ. indhu ṣāghi bherarajhiṉ āḍhjhigh ghāladhdhil ghi.bhi 7 mudhal 9 āṃ nūṟṟāṇḍhughaḻil indha ghoyil vaḻāghaṃ ghaḍhḍhabhbhaḍhḍhadhu.

amaiviḍhaṃ 
bhāghghidhdhāṉiṉ jhūṉ bhaḻḻadhdhāghghil uḻḻa jhāghejhar malaiyil, aṃbh ṣarebh ghirāmadhdhiṟghu arughil idhaṉ iḍhibhāḍhughaḻ amaindhuḻḻaṉa. ghaḍhḍhās rāj ghoyil maṟṟuṃ dhillā joghiyaṉ dhuṟavighaḻ maḍhālaya vaḻāghadhdhai uḻḻaḍhaghghiya ubhbhu malaidh dhòḍharil uḻḻa indhu ghovilghaḻiṉ meṟghu dhijhaiyil iḍhibhāḍhughaḻ irughghiṉṟaṉa.

ghaḍhḍhiḍhaghghalai 
bhiradhāṉa ghoyil jhumār 15 mudhal 20 mīḍhḍhar uyaraṃ ghòṇḍhadhu. meluṃ jhadhura asdhivāradhdhil jhèṅghal maṟṟuṃ moḍhḍhār ghòṇḍhu ghaḍhḍhabhbhaḍhḍhuḻḻadhu. idhu indhu ṣāhi jhāṃrājyadhdhāl ghaḍhḍhabhbhaḍhḍha ghoyilghaḻiṉ "migha uyarndhadhu" èṉṟu gharudhabhbhaḍhughiṟadhu.  ghoviliṉ iḍhibhāḍhughaḻ mūṉṟu nilaighaḻaigh ghòṇḍhuḻḻaṉa. bhaḍhighghaḍhḍhughaḻ uḻ bhaghudhighaḻughghu iḍhḍhujh jhèlghiṉṟaṉa. 

indha ghoyil adhaṉ vèḻibhbhuṟadhdhil ghāṣmīri bhāṇiyilāṉa alaṅghāraṅghaḻāl alaṅgharighghabhbhaḍhḍhuḻḻadhu.  bhiradhāṉa ghoyiliṉ amaibhbhu, ghāṣmīr ghoyilghaḻilirundhu veṟubhaḍhughiṟadhu. avai bhòdhuvāgha ujhjhighaḻaigh ghòṇḍhuḻḻaṉa.  bhiradhāṉa ghoyil arughiluḻḻa ghalār ghoyilughghuṃ, ghaibhar bhaghdhuṉghvā māghāṇadhdhil uḻḻa ghāfir ghoḍh ghoyilughghuṃ òdhdhadhāgha irughghiṟadhu. 

meṟghil 75 mīḍhḍhar dhòlaivil maṟṟòru jhiṟiya ghoyil uḻḻadhu. idhu 2 nilai alladhu 7 mudhal 8 mīḍhḍhar uyaradhdhil  òru ghuṉṟiṉ arughe amaindhuḻḻadhu. indha ghovilil bhiradhāṉa ghoyilai noghghi òru jhiṟiya  aṟai uḻḻadhu. idhebhoṉṟa iraṇḍhāvadhu aḻavilāṉa ghoyililirundhu jhila mīḍhḍhar dhòlaivil irundhadhu, adhu ibhbhodhu illai.  mul̤u ghoyil vaḻāghamuṃ òru ghoḍhḍhaiyāl jhūl̤abhbhaḍhḍhirundhadhu. ghujhāṉabh bherarajhiṉ ghāladhdhiṉ bhiṟbhaghudhiyil indha iḍhadhdhil āraṃbha ghaḍhḍhumāṉaṃ irundhadhu.

bhādhughābhbhu 
indha iḍhadhdhai 19 āṃ nūṟṟāṇḍhiṉ bhiṟbhaghudhiyil bhiridhdhāṉiyadh dhòlliyalāḻarāṉa alèghjhāṇḍhar ghaṉṉiṅghāṃ èṉbhavar bhārvaiyiḍhḍhār. meluṃ 1922-24l dhayā rāṃ jhāhṉi èṉbhavarāl oraḻavu bhādhughāghghabhbhaḍhḍhadhu.  indha ghoyil bhala nūṟṟāṇḍhughaḻāgha jhūṟaiyāḍhabhbhaḍhḍhu vandhuḻḻadhu. ghaḍhaijhiyāgha mīdhamuḻḻa jhilai 19 āṃ nūṟṟāṇḍhiṉ bhiṟbhaghudhiyil andha iḍhadhdhilirundhu aghaṟṟabhbhaḍhḍhu ilāghūr aruṅghāḍhjhiyaghadhdhil vaighghabhbhaḍhḍhadhu.  indha dhaḻaṃ dhaṟbhodhu bhāghghidhdhāṉiṉ dhòlbhòruḻ jhaḍhḍhaṃ (1975) mūlaṃ bhādhughāghghabhbhaḍhughiṟadhu.

bhughaibhbhaḍhaṅghaḻ

meluṃ ghāṇgha 
 ghaḍhḍhās rāj ghoyil
 hiṅghulāj mādhā jhaghdhi bhīḍhagh ghovil

meṟghoḻghaḻ 

Coordinates on Wikidata
bhāghghidhdhāṉil uḻḻa indhu ghoyilghaḻ
bhāghghidhdhāṉ varalāṟu
அம்ப் கோயில்கள்