Articles having same image on Wikidata and Wikipedia
 

தோங்காக் லைரெம்பி , லாங்கோல் லைரெம்மா என்றும் அழைக்கப்படுகிறார். இவர் மெய்டேய் புராணங்களிலும் மதத்திலும் உள்ள ஒரு முக்கியத்துவம் வாய்ந்த தெய்வமாகும். அவர் மரணத்தின் தெய்வீக பெண் உருவமாக பாவிக்கப்படுகிறார்.  பாதாள உலகத்தின் நுழைவாயிலின் கதவைக் காப்பதாகவும், மரணத்தின் நிலத்தை அவருடைய துணையான தொங்கலென் ஆட்சி செய்வதாகவும் நம்பப்படுகிறது.    சலைலென் சிதாபாவின் கைகளில் பாதாள உலக கடவுள்களுக்கும் மேல் உலக தெய்வங்களுக்கும் இடையே நடந்த போரில் தொங்கலேல் தோற்றுப் போனபோது அவர் கணவனை விட்டுப் பிரிந்தார் என்கிறது புராணம். தோல்வியுற்றவரின் மனைவியான தேவியை, பாதாள உலகத்தின் நுழைவு வாயிலின் காவலாளியாக இருக்கும்படி வெற்றியாளர் கேட்டுக் கொண்டார். மேலும் தோங்கலேலுக்கு, அவருக்குப் பதிலாக கம்னுங் கிகோய் லூன்பியைக் கொடுத்தார் என்றும் புராணத்தில் கூறப்படுகிறது.

சொற்பிறப்பியல் 

"தொங்கக் லைரெம்பி"  என்ற பெயர் "தொங்கக்" மற்றும் "தாங்கக்"  ஆகிய இரண்டு மெய்டே மொழி ( மணிப்பூரி மொழி ) வார்த்தைகளால் ஆனது. "தொஙாக்" (பெயர்ச்சொல் வார்த்தையின் பெயர்ச்சொல் வடிவம் - தொங்காக்பா) என்பது மெய்டேய்யில் கதவுக் காவலாளி அல்லது வாயில்காப்பாளர் என்று பொருள்.  "லைரெம்பி"  என்பதற்கு தெய்வம் அல்லது பெண் தெய்வம் என்று பொருள்.

திருவிழா 
ஒவ்வொரு ஆண்டும், லை அரோபா திருவிழாவானது தோங்காக் லைரெம்பி தெய்வத்தின் நினைவாகக் கொண்டாடப்படுகிறது.

மேற்கோள்கள்

வெளி இணைப்புகள் 

 மத தத்துவத்தின் விமர்சன ஆய்வு
 மரம் நாகாஸ், ஒரு சமூக-கலாச்சார ஆய்வு - பக்கம் 41 - ஜோசப் அத்திக்கல் · 1992
 மனித சுரண்டல் மற்றும் பல்லுயிர் பாதுகாப்பு - பக்கம் 109 - டேவிட் எல். ஹாக்ஸ்வொர்த், ஆலன் டி. புல் · 2008
 ஃபிரண்ட்லைன் - தொகுதி 11, இதழ்கள் 16-20 - பக்கம் 32 - 1994
இந்தி வார்த்தைகளைக் கொண்ட கட்டுரைகள்
மெய்டேய் கடவுள்கள்
பெண் தெய்வங்கள்
மணிப்பூர்
Articles having same image on Wikidata and Wikipedia
 

dhoṅghāgh lairèṃbhi , lāṅghol lairèṃmā èṉṟuṃ al̤aighghabhbhaḍhughiṟār. ivar mèyḍhey bhurāṇaṅghaḻiluṃ madhadhdhiluṃ uḻḻa òru mughghiyadhdhuvaṃ vāyndha dhèyvamāghuṃ. avar maraṇadhdhiṉ dhèyvīgha bhèṇ uruvamāgha bhāvighghabhbhaḍhughiṟār.  bhādhāḻa ulaghadhdhiṉ nul̤aivāyiliṉ ghadhavaigh ghābhbhadhāghavuṃ, maraṇadhdhiṉ niladhdhai avaruḍhaiya dhuṇaiyāṉa dhòṅghalèṉ āḍhjhi jhèyvadhāghavuṃ naṃbhabhbhaḍhughiṟadhu.    jhalailèṉ jhidhābhāviṉ ghaighaḻil bhādhāḻa ulagha ghaḍhavuḻghaḻughghuṃ mel ulagha dhèyvaṅghaḻughghuṃ iḍhaiye naḍhandha bhoril dhòṅghalel dhoṟṟubh bhoṉabhodhu avar ghaṇavaṉai viḍhḍhubh bhirindhār èṉghiṟadhu bhurāṇaṃ. dholviyuṟṟavariṉ maṉaiviyāṉa dheviyai, bhādhāḻa ulaghadhdhiṉ nul̤aivu vāyiliṉ ghāvalāḻiyāgha irughghuṃbhaḍhi vèṟṟiyāḻar gheḍhḍhugh ghòṇḍhār. meluṃ dhoṅghalelughghu, avarughghubh bhadhilāgha ghaṃṉuṅ ghighoy lūṉbhiyaigh ghòḍhudhdhār èṉṟuṃ bhurāṇadhdhil ghūṟabhbhaḍhughiṟadhu.

jhòṟbhiṟabhbhiyal 

"dhòṅghagh lairèṃbhi"  èṉṟa bhèyar "dhòṅghagh" maṟṟuṃ "dhāṅghagh"  āghiya iraṇḍhu mèyḍhe mòl̤i ( maṇibhbhūri mòl̤i ) vārdhdhaighaḻāl āṉadhu. "dhòṅāgh" (bhèyarjhjhòl vārdhdhaiyiṉ bhèyarjhjhòl vaḍhivaṃ - dhòṅghāghbhā) èṉbhadhu mèyḍheyyil ghadhavugh ghāvalāḻi alladhu vāyilghābhbhāḻar èṉṟu bhòruḻ.  "lairèṃbhi"  èṉbhadhaṟghu dhèyvaṃ alladhu bhèṇ dhèyvaṃ èṉṟu bhòruḻ.

dhiruvil̤ā 
òvvòru āṇḍhuṃ, lai arobhā dhiruvil̤āvāṉadhu dhoṅghāgh lairèṃbhi dhèyvadhdhiṉ niṉaivāghagh ghòṇḍhāḍhabhbhaḍhughiṟadhu.

meṟghoḻghaḻ

vèḻi iṇaibhbhughaḻ 

 madha dhadhdhuvadhdhiṉ vimarjhaṉa āyvu
 maraṃ nāghās, òru jhamūgha-ghalājhjhāra āyvu - bhaghghaṃ 41 - jojhabh adhdhighghal · 1992
 maṉidha jhuraṇḍhal maṟṟuṃ bhalluyir bhādhughābhbhu - bhaghghaṃ 109 - ḍheviḍh èl. hāghsvòrdh, ālaṉ ḍhi. bhul · 2008
 firaṇḍhlaiṉ - dhòghudhi 11, idhal̤ghaḻ 16-20 - bhaghghaṃ 32 - 1994
indhi vārdhdhaighaḻaigh ghòṇḍha ghaḍhḍhuraighaḻ
mèyḍhey ghaḍhavuḻghaḻ
bhèṇ dhèyvaṅghaḻ
maṇibhbhūr
தொங்காக் லைரெம்பி