பெசாவர் அருங்காட்சியகம் (Peshawar Museum) என்பது பாக்கித்தானின் கைபர் பக்துன்க்வா மாகாணத்தின் தலைநகரான பெசாவரில் அமைந்துள்ள ஒரு அருங்காட்சியகமாகும் . இது பண்டைய காந்தாரப் பேரரசின் பௌத்த கலைப்படைப்புகளின் தொகுப்பால் குறிப்பிடத்தக்கது.

பின்னணி 
இது 1907 ஆம் ஆண்டில் விக்டோரியா மகாராணியின் நினைவாக "விக்டோரியா அரங்கம்" என்று நிறுவப்பட்டது. இரண்டு மாடி கட்டிடம் பிரிட்டிசு, இந்து, பௌத்தம் மற்றும் முகலாய பாணிகளைக் கொண்ட ஒத்திசைவான கட்டடக்கலை பாணியில் கட்டப்பட்டது. 

இதில் ஆரம்பத்தில் ஒரே ஒரு காட்சி மண்டபம் மட்டுமே இருந்தது. ஆனால் மேலும் இரண்டு 1969-70ல் சேர்க்கப்பட்டன. 2004-05 ஆம் ஆண்டில், இரண்டு காட்சியகங்களுடன் ஒரு புதிய தொகுதி, அருங்காட்சியகத்தின் சேமிப்பிற்கான இரண்டு அரங்குகள், மாகாண தொல்பொருள் இயக்குநரகத்திற்கான அலுவலகங்கள், ஒரு பாதுகாப்பு ஆய்வகம் மற்றும் ஒரு சிற்றுண்டிச்சாலை ஆகியவற்றைக் கொண்டு அருங்காட்சியகம் மேலும் விரிவுபடுத்தப்பட்டது. வரலாற்று கண்காட்சி மண்டபமும் அப்போது புதுப்பிக்கப்பட்டது.

சேகரிப்பு 
தற்போதைய சேகரிப்பில் காந்தாரம், கிரேக்க- பௌத்தம், குசானம், பார்த்தியம் மற்றும் இந்தோ-சித்தியன் வாழ்க்கையை அடிப்படையாகக் கொண்ட கிட்டத்தட்ட 14,000 பொருட்கள் உள்ளன. கலை, சிற்பங்கள், நாணயங்கள், கையெழுத்துப் பிரதிகள், சிலைகள், பண்டைய புத்தகங்கள், குர்ஆனின் ஆரம்ப பதிப்புகள், ஆயுதங்கள், ஆடைகள், நகைகள், கலாசா உருவங்கள், கல்வெட்டுகள், முகலாயரின் ஓவியங்கள் மற்றும் பிற்கால காலங்கள், வீட்டுப் பொருட்கள் மற்றும் மட்பாண்டங்கள், அத்துடன் உள்ளூர் மற்றும் பாரசீக கைவினைப்பொருட்கள் ஆகியன.

காந்தாரா மற்றும் கிரேக்க-பௌத்தக் கலை 

இது பௌத்த காலத்தின் காந்தாரக் கலையின் மிகப்பெரிய மற்றும் மிக விரிவான தொகுப்புகளில் ஒன்றாகும். இது உலகின் பௌத்த பொருட்களின் மிகப்பெரிய தொகுப்புகளில் ஒன்றாக கருதப்படுகிறது. இந்த அருங்காட்சியகத்தில் கௌதம புத்தரின் மிகப்பெரிய தொகுப்பும் உள்ளது. புத்த கல் சிற்பங்கள், டெரகோட்டா சிலைகள் மற்றும் பிற பௌத்த பொருள்கள். பிரதான மண்டபத்தில் காந்தாரக் கலையின் காட்சியில் புத்தரின் வாழ்க்கைக் கதைகள், அற்புதங்கள், சின்னங்களின் வழிபாடு, நினைவுச்சின்னக் கலசங்கள் மற்றும் தனிப்பட்ட புத்தர் சிற்பங்கள் ஆகியவை அடங்கும். அந்தக் காலத்தின் இனவியல் பொருட்களும் அருங்காட்சியகத்தில் காட்சிக்கு வைக்கப்பட்டுள்ளன.

நாணயவியல் 

இங்கு 8,625 நாணயங்கள் உள்ளன. அவற்றில் 4,510 இஸ்லாமியத்திற்கு முந்தையவை. அருங்காட்சியகத்தின் நாணயவியல் சேகரிப்பின் முக்கிய ஆர்வம் என்னவென்றால், நாணயங்கள் ஷா-ஜி-கி-தேரி, ஷரி பஹ்லோல், தக்த்-இ-பாஹி மற்றும் ஜமால் காரி போன்ற தொல்பொருள் தளங்களிலிருந்து மீட்கப்பட்டன . கிரேக்க பாக்திரியா பேரரசு, இந்தோ-கிரேக்கம், இந்தோ-சித்தியன், இந்தோ-பார்த்தியன் மற்றும் குசான் நாணயங்களின் தொகுப்புகளும் வெளியிடப்பட்டுள்ளன.

முகலாய மற்றும் பாரசீக இசுலாமியக் கலை 
இந்த காட்சிக்கூடத்தில் மசூதிகளின் மர முகப்புகள், பண்டைய அரபு மற்றும் பாரசீக கல்வெட்டுகள், சிறந்த முல்தானி ஓடுகள் மற்றும் மட்பாண்டங்கள் மற்றும் சையத் அகமது சாகித் பரைல்வி மற்றும் ஏராளமான பண்டையத் தலைவர்களின் ஆடைகள் மற்றும் ஆயுதங்கள் காட்சிப்படுத்தப்பட்டுள்ளன. சில சிறந்த படைப்புகள் வெண்கலம் மற்றும் வெள்ளியில் முகலாய இஸ்லாமிய உலோகக் கலைப்பொருட்கள், கையெழுத்து மாதிரிகள் மற்றும் சுருள்கள் 1224 என்ற எண்ணிக்கையில் உள்ளன.

நடுக்காலம் மற்றும் தற்போதைய பிரிட்டிசு காலம் 
இதில் முக்கியமாக கைபர் பக்துன்க்வா மாகாணத்தின் முக்கிய பழங்குடியினரின் கலாச்சாரத்தையும் வாழ்க்கையையும் காண்பிக்கும் பொருட்களும், கலாசா பள்ளத்தாக்கின் கலாச்சார பொருட்களும் காட்சிக்கு வைக்கப்பட்டுள்ளன. கண்காட்சிகளில் வாள், குத்துச்சண்டை, ஈட்டிகள், நீண்ட வில், மீண்டும் வரும் வில், அம்புகள், கேடயங்கள், துப்பாக்கிகள், ரிவால்வர்கள், கைத்துப்பாக்கிகள் மற்றும் துப்பாக்கி குண்டு பெட்டிகளும் அடங்கும்

மேலும் காண்க 

 சேத்தி மொகல்லா 
 நகர அருங்காட்சியகம், கோர்கத்ரி

மேற்கோள்கள்

குறிப்புகள் 
Frontier Archaeology Vol.II, 2004, Catalogue of Coins in the Peshawar Museum No.1 Kushan Period (ed. Ali, I), Directorate of Archaeology & Museums
Frontier Archaeology Vol.IV, 2006, Catalogue of Coins No.2 Indo-Greek and Scytho-Parthian Period (ed. Ali, I), Directorate of Archaeology & Museums

வெளி இணைப்புகள் 
Peshawar Museum – Directorate of Archaeology & Museums KP Pakistan 
Gandharan Sculptures in the Peshawar Museum (Life Story of Buddha) by Ihsan Ali and Muhammad Naeem Qazi

பாக்கித்தானிலுள்ள அருங்காட்சியகங்கள்
bhèjhāvar aruṅghāḍhjhiyaghaṃ (Peshawar Museum) èṉbhadhu bhāghghidhdhāṉiṉ ghaibhar bhaghdhuṉghvā māghāṇadhdhiṉ dhalainagharāṉa bhèjhāvaril amaindhuḻḻa òru aruṅghāḍhjhiyaghamāghuṃ . idhu bhaṇḍhaiya ghāndhārabh bherarajhiṉ bhaudhdha ghalaibhbhaḍhaibhbhughaḻiṉ dhòghubhbhāl ghuṟibhbhiḍhadhdhaghghadhu.

bhiṉṉaṇi 
idhu 1907 āṃ āṇḍhil vighḍhoriyā maghārāṇiyiṉ niṉaivāgha "vighḍhoriyā araṅghaṃ" èṉṟu niṟuvabhbhaḍhḍhadhu. iraṇḍhu māḍhi ghaḍhḍhiḍhaṃ bhiriḍhḍhijhu, indhu, bhaudhdhaṃ maṟṟuṃ mughalāya bhāṇighaḻaigh ghòṇḍha òdhdhijhaivāṉa ghaḍhḍhaḍhaghghalai bhāṇiyil ghaḍhḍhabhbhaḍhḍhadhu. 

idhil āraṃbhadhdhil òre òru ghāḍhjhi maṇḍhabhaṃ maḍhḍhume irundhadhu. āṉāl meluṃ iraṇḍhu 1969-70l jherghghabhbhaḍhḍhaṉa. 2004-05 āṃ āṇḍhil, iraṇḍhu ghāḍhjhiyaghaṅghaḻuḍhaṉ òru bhudhiya dhòghudhi, aruṅghāḍhjhiyaghadhdhiṉ jhemibhbhiṟghāṉa iraṇḍhu araṅghughaḻ, māghāṇa dhòlbhòruḻ iyaghghunaraghadhdhiṟghāṉa aluvalaghaṅghaḻ, òru bhādhughābhbhu āyvaghaṃ maṟṟuṃ òru jhiṟṟuṇḍhijhjhālai āghiyavaṟṟaigh ghòṇḍhu aruṅghāḍhjhiyaghaṃ meluṃ virivubhaḍhudhdhabhbhaḍhḍhadhu. varalāṟṟu ghaṇghāḍhjhi maṇḍhabhamuṃ abhbhodhu bhudhubhbhighghabhbhaḍhḍhadhu.

jhegharibhbhu 
dhaṟbhodhaiya jhegharibhbhil ghāndhāraṃ, ghireghgha- bhaudhdhaṃ, ghujhāṉaṃ, bhārdhdhiyaṃ maṟṟuṃ indho-jhidhdhiyaṉ vāl̤ghghaiyai aḍhibhbhaḍhaiyāghagh ghòṇḍha ghiḍhḍhadhdhaḍhḍha 14,000 bhòruḍhghaḻ uḻḻaṉa. ghalai, jhiṟbhaṅghaḻ, nāṇayaṅghaḻ, ghaiyèl̤udhdhubh bhiradhighaḻ, jhilaighaḻ, bhaṇḍhaiya bhudhdhaghaṅghaḻ, ghurāṉiṉ āraṃbha bhadhibhbhughaḻ, āyudhaṅghaḻ, āḍhaighaḻ, naghaighaḻ, ghalājhā uruvaṅghaḻ, ghalvèḍhḍhughaḻ, mughalāyariṉ oviyaṅghaḻ maṟṟuṃ bhiṟghāla ghālaṅghaḻ, vīḍhḍhubh bhòruḍhghaḻ maṟṟuṃ maḍhbhāṇḍhaṅghaḻ, adhdhuḍhaṉ uḻḻūr maṟṟuṃ bhārajhīgha ghaiviṉaibhbhòruḍhghaḻ āghiyaṉa.

ghāndhārā maṟṟuṃ ghireghgha-bhaudhdhagh ghalai 

idhu bhaudhdha ghāladhdhiṉ ghāndhāragh ghalaiyiṉ mighabhbhèriya maṟṟuṃ migha virivāṉa dhòghubhbhughaḻil òṉṟāghuṃ. idhu ulaghiṉ bhaudhdha bhòruḍhghaḻiṉ mighabhbhèriya dhòghubhbhughaḻil òṉṟāgha gharudhabhbhaḍhughiṟadhu. indha aruṅghāḍhjhiyaghadhdhil ghaudhama bhudhdhariṉ mighabhbhèriya dhòghubhbhuṃ uḻḻadhu. bhudhdha ghal jhiṟbhaṅghaḻ, ḍhèraghoḍhḍhā jhilaighaḻ maṟṟuṃ bhiṟa bhaudhdha bhòruḻghaḻ. bhiradhāṉa maṇḍhabhadhdhil ghāndhāragh ghalaiyiṉ ghāḍhjhiyil bhudhdhariṉ vāl̤ghghaigh ghadhaighaḻ, aṟbhudhaṅghaḻ, jhiṉṉaṅghaḻiṉ val̤ibhāḍhu, niṉaivujhjhiṉṉagh ghalajhaṅghaḻ maṟṟuṃ dhaṉibhbhaḍhḍha bhudhdhar jhiṟbhaṅghaḻ āghiyavai aḍhaṅghuṃ. andhagh ghāladhdhiṉ iṉaviyal bhòruḍhghaḻuṃ aruṅghāḍhjhiyaghadhdhil ghāḍhjhighghu vaighghabhbhaḍhḍhuḻḻaṉa.

nāṇayaviyal 

iṅghu 8,625 nāṇayaṅghaḻ uḻḻaṉa. avaṟṟil 4,510 islāmiyadhdhiṟghu mundhaiyavai. aruṅghāḍhjhiyaghadhdhiṉ nāṇayaviyal jhegharibhbhiṉ mughghiya ārvaṃ èṉṉavèṉṟāl, nāṇayaṅghaḻ ṣā-ji-ghi-dheri, ṣari bhahlol, dhaghdh-i-bhāhi maṟṟuṃ jamāl ghāri bhoṉṟa dhòlbhòruḻ dhaḻaṅghaḻilirundhu mīḍhghabhbhaḍhḍhaṉa . ghireghgha bhāghdhiriyā bherarajhu, indho-ghireghghaṃ, indho-jhidhdhiyaṉ, indho-bhārdhdhiyaṉ maṟṟuṃ ghujhāṉ nāṇayaṅghaḻiṉ dhòghubhbhughaḻuṃ vèḻiyiḍhabhbhaḍhḍhuḻḻaṉa.

mughalāya maṟṟuṃ bhārajhīgha ijhulāmiyagh ghalai 
indha ghāḍhjhighghūḍhadhdhil majhūdhighaḻiṉ mara mughabhbhughaḻ, bhaṇḍhaiya arabhu maṟṟuṃ bhārajhīgha ghalvèḍhḍhughaḻ, jhiṟandha muldhāṉi oḍhughaḻ maṟṟuṃ maḍhbhāṇḍhaṅghaḻ maṟṟuṃ jhaiyadh aghamadhu jhāghidh bharailvi maṟṟuṃ erāḻamāṉa bhaṇḍhaiyadh dhalaivarghaḻiṉ āḍhaighaḻ maṟṟuṃ āyudhaṅghaḻ ghāḍhjhibhbhaḍhudhdhabhbhaḍhḍhuḻḻaṉa. jhila jhiṟandha bhaḍhaibhbhughaḻ vèṇghalaṃ maṟṟuṃ vèḻḻiyil mughalāya islāmiya uloghagh ghalaibhbhòruḍhghaḻ, ghaiyèl̤udhdhu mādhirighaḻ maṟṟuṃ jhuruḻghaḻ 1224 èṉṟa èṇṇighghaiyil uḻḻaṉa.

naḍhughghālaṃ maṟṟuṃ dhaṟbhodhaiya bhiriḍhḍhijhu ghālaṃ 
idhil mughghiyamāgha ghaibhar bhaghdhuṉghvā māghāṇadhdhiṉ mughghiya bhal̤aṅghuḍhiyiṉariṉ ghalājhjhāradhdhaiyuṃ vāl̤ghghaiyaiyuṃ ghāṇbhighghuṃ bhòruḍhghaḻuṃ, ghalājhā bhaḻḻadhdhāghghiṉ ghalājhjhāra bhòruḍhghaḻuṃ ghāḍhjhighghu vaighghabhbhaḍhḍhuḻḻaṉa. ghaṇghāḍhjhighaḻil vāḻ, ghudhdhujhjhaṇḍhai, īḍhḍhighaḻ, nīṇḍha vil, mīṇḍhuṃ varuṃ vil, aṃbhughaḻ, gheḍhayaṅghaḻ, dhubhbhāghghighaḻ, rivālvarghaḻ, ghaidhdhubhbhāghghighaḻ maṟṟuṃ dhubhbhāghghi ghuṇḍhu bhèḍhḍhighaḻuṃ aḍhaṅghuṃ

meluṃ ghāṇgha 

 jhedhdhi mòghallā 
 naghara aruṅghāḍhjhiyaghaṃ, ghorghadhri

meṟghoḻghaḻ

ghuṟibhbhughaḻ 
Frontier Archaeology Vol.II, 2004, Catalogue of Coins in the Peshawar Museum No.1 Kushan Period (ed. Ali, I), Directorate of Archaeology & Museums
Frontier Archaeology Vol.IV, 2006, Catalogue of Coins No.2 Indo-Greek and Scytho-Parthian Period (ed. Ali, I), Directorate of Archaeology & Museums

vèḻi iṇaibhbhughaḻ 
Peshawar Museum – Directorate of Archaeology & Museums KP Pakistan 
Gandharan Sculptures in the Peshawar Museum (Life Story of Buddha) by Ihsan Ali and Muhammad Naeem Qazi

bhāghghidhdhāṉiluḻḻa aruṅghāḍhjhiyaghaṅghaḻ
பெசாவர் அருங்காட்சியகம்