நானா சாஹிப்பின் திவானாகவும் பின்னர் பிரதம மந்திரியுமாக இருந்தவர் திவான் அசிமுல்லா கான் என்று அழைக்கப்படும் அசிமுல்லா கான் யூசுப்சாய் (1830-1859). ஆரம்பத்தில் நானா சாஹிப்பின் திவானாகவும் பின்னர் பிரதம மந்திரியாகவும் அவர் நியமிக்கப்பட்டார். "புரட்சியின் தூதர்" என்று அவர் அழைக்கப்பட்டார். 1857-ல் நடந்த இந்தியக் கலகத்தில் அசிமுல்லா கான் பங்கேற்றார். நானா சாஹிப் போன்றவர்களின் கருத்தியல் ரீதியான தாக்கம் அவரிடம் காணப்பட்டது. 

அசிமுல்லா கான் ஒரு திறமையான தலைவரும் உண்மையான சுதந்திர போராட்ட வீரருமாக இருந்தார். இந்து-முஸ்லிம் ஒற்றுமையில் நம்பிக்கை கொண்டவரும் மற்றும் பிரிட்டிஷ் ஆட்சியிலிருந்து இந்தியாவிற்கு சுதந்திரம் பெற முயன்றவருமாவார் அவர்.

வாழ்க்கை பதிவு 
1830-ல் சாதாரணமான ஒரு முஸ்லிம் குடும்பத்தில் அவர் பிறந்தார். ஆரம்ப காலத்தில் அவர் பல பிரிட்டிஷ் அதிகாரிகளின் கீழ் செயலாளராக பணியாற்றியுள்ளார். பின்னர் அவர் இரண்டாம் பேஷ்வா பாஜி ராவின் வளர்ப்பு மகனான நானா சாஹிப்பின் செயலாளராகவும் ஆலோசகராகவும் நியமிக்கப்பட்டார்.

இறப்பு 
1857-ஆம் ஆண்டு கலகத்திற்குப் பிறகு, அவர் பிரிட்டிஷ் இந்தியாவிலிருந்து தப்பி நேபாளத்தின் தெராய்க்கு வந்து, 1859-ன் பிற்பகுதியில் காய்ச்சலால் அசிமுல்லா கான் இறந்தார். ஆனால், சில வரலாற்றாசிரியர்கள் அவர் மாறுவேடத்தில் கல்கத்தாவை அடைய முயன்றபோது பெரியம்மை நோயால் இறந்திருக்கலாம் அல்லது இந்தியாவில் இருந்து தப்பிக்கும்போது கான்ஸ்டான்டினோப்பிளில் கொல்லப்பட்டிருக்கலாம் என்றும் நம்புகிறார்கள்.

குறிப்பு 

இந்திய விடுதலைப் போராட்ட வீரர்கள்
nāṉā jhāhibhbhiṉ dhivāṉāghavuṃ bhiṉṉar bhiradhama mandhiriyumāgha irundhavar dhivāṉ ajhimullā ghāṉ èṉṟu al̤aighghabhbhaḍhuṃ ajhimullā ghāṉ yūjhubhjhāy (1830-1859). āraṃbhadhdhil nāṉā jhāhibhbhiṉ dhivāṉāghavuṃ bhiṉṉar bhiradhama mandhiriyāghavuṃ avar niyamighghabhbhaḍhḍhār. "bhuraḍhjhiyiṉ dhūdhar" èṉṟu avar al̤aighghabhbhaḍhḍhār. 1857-l naḍhandha indhiyagh ghalaghadhdhil ajhimullā ghāṉ bhaṅgheṟṟār. nāṉā jhāhibh bhoṉṟavarghaḻiṉ gharudhdhiyal rīdhiyāṉa dhāghghaṃ avariḍhaṃ ghāṇabhbhaḍhḍhadhu. 

ajhimullā ghāṉ òru dhiṟamaiyāṉa dhalaivaruṃ uṇmaiyāṉa jhudhandhira bhorāḍhḍha vīrarumāgha irundhār. indhu-musliṃ òṟṟumaiyil naṃbhighghai ghòṇḍhavaruṃ maṟṟuṃ bhiriḍhḍhiṣ āḍhjhiyilirundhu indhiyāviṟghu jhudhandhiraṃ bhèṟa muyaṉṟavarumāvār avar.

vāl̤ghghai bhadhivu 
1830-l jhādhāraṇamāṉa òru musliṃ ghuḍhuṃbhadhdhil avar bhiṟandhār. āraṃbha ghāladhdhil avar bhala bhiriḍhḍhiṣ adhighārighaḻiṉ ghīl̤ jhèyalāḻarāgha bhaṇiyāṟṟiyuḻḻār. bhiṉṉar avar iraṇḍhāṃ bheṣvā bhāji rāviṉ vaḻarbhbhu maghaṉāṉa nāṉā jhāhibhbhiṉ jhèyalāḻarāghavuṃ ālojhagharāghavuṃ niyamighghabhbhaḍhḍhār.

iṟabhbhu 
1857-āṃ āṇḍhu ghalaghadhdhiṟghubh bhiṟaghu, avar bhiriḍhḍhiṣ indhiyāvilirundhu dhabhbhi nebhāḻadhdhiṉ dhèrāyghghu vandhu, 1859-ṉ bhiṟbhaghudhiyil ghāyjhjhalāl ajhimullā ghāṉ iṟandhār. āṉāl, jhila varalāṟṟājhiriyarghaḻ avar māṟuveḍhadhdhil ghalghadhdhāvai aḍhaiya muyaṉṟabhodhu bhèriyaṃmai noyāl iṟandhirughghalāṃ alladhu indhiyāvil irundhu dhabhbhighghuṃbhodhu ghāṉsḍhāṉḍhiṉobhbhiḻil ghòllabhbhaḍhḍhirughghalāṃ èṉṟuṃ naṃbhughiṟārghaḻ.

ghuṟibhbhu 

indhiya viḍhudhalaibh bhorāḍhḍha vīrarghaḻ
அசிமுல்லா கான்