மரியா பசீர் (Maria Bashir) ஆப்கானித்தானைச் சேர்ந்த ஒரு வழக்கறிஞர் ஆவார். இவர் 2009 நிலவரப்படி நாட்டில் இத்தகைய பதவியை வகித்த ஒரே பெண்ணாக இருக்கிறார். ஆப்கானித்தானின் அரசுப் பணியுடனான் பதினைந்து ஆண்டுகளுக்கும் மேலான தனது அனுபவத்துடன் - தாலிபான், ஊழல் காவலர்கள், கொலை மிரட்டல்கள், கொலை முயற்சிகள் தோல்வி - இவை அனைத்தையும் இவர் சந்தித்துள்ளார். தாலிபான்கள் காலத்தில் இவர் தனது பணியைச் செய்யத் தடை விதிக்கப்பட்டார். தெருவில் செல்வது சட்டவிரோதமானது என்று ஆண்களால் பெண்கள் தடுக்கப்பட்ட போது இவர் தன் வீட்டில் சட்டவிரோதமாக அவர்களுக்கு பள்ளிப் படிப்பைச் சொல்லித்தந்தார். தலிபானுக்கு பிந்தைய காலத்தில், இவர் மீண்டும் சேவைக்கு அழைக்கப்பட்டார். 2006 இல் எறாத்து மாகாணத்தின் தலைமை வழக்கறிஞராக நியமிக்கப்பட்டார். ஊழல் மற்றும் ஒடுக்குமுறையை ஒழிப்பதில் இவர் முக்கிய கவனம் செலுத்தி, 2010இல் மட்டும் 87 வழக்குகளை கையாண்டுள்ளார்.

இவரது பணியை அங்கீகரித்து, அமெரிக்க வெளியுறவுத்துறை, தலைமைத்துவம், தைரியம், திறமை மற்றும் மற்றவர்களுக்காக தியாகம் செய்ய விருப்பம் காட்டும் உலகெங்கிலும் உள்ள பெண்களுக்கு வழங்கப்படும் சர்வதேச வீரதீரப் பெண்கள் விருதை வழங்கியது. குறிப்பாக பெண்களின் உரிமைகளை மேம்படுத்துவதற்காக, பெரும்பாலும் தங்கள் உயிருக்கு ஆபத்து ஏற்படும் என அறித்தும் செயல்படும் பெண்களுக்கு இத்தைகைய விருது வழங்கப்படுகிறது. இவர் 2011ல் டைம் இதழின் உலகில் மிகவும் செல்வாக்குள்ள 100 மனிதர்கள் அடங்கிய டைம் 100  என்ற பட்டியலில் இவர் இடம் பெற்றார்.

ஆரம்பகால வாழ்க்கையும் கல்வியும் 
தனது குடும்பத்தில் மூத்த குழந்தையாக் இவர், பள்ளி நாட்களில் இருந்தே ஒரு பிரகாசமான மாணவியாக இருந்தார் . நாட்டில் பெண்கள் மீதான அணுகுமுறையில் மிகவும் கட்டுப்பாடு உள்ள நிலையில் பள்ளி நிலைக்கு அப்பாலும் படிக்க வேண்டுமென இவர் தனது மறைந்த தந்தையால் ஊக்குவிக்கப்பட்டார். தனது பட்டதாரிப் படிப்புக்கான நுழைவுத் தேர்வுகளில் மூன்று விருப்பங்களைத் தேர்வு செய்ய வேண்டிய கட்டாயம் ஏற்பட்டபோது, அவைகள் அனைத்தின் கீழும் 'சட்டத்தை' நிரப்பினார். விண்ணப்பங்களை பரிசீலித்து ஒப்புதல் அளிக்கும் உயர்கல்வி அமைச்சர், இவரது உறுதியால் ஈர்க்கப்பட்டு, சட்டம் படிக்க ஒப்புதல் அளித்தார். இவர் 1994இல் காபுல் பல்கலைக்கழகத்தில் நான்கு ஆண்டு சட்டப் படிப்பில் பட்டம் பெற்றா. பின்னர் காபுலில் ஒரு வழக்கறிஞராக ஒரு வருடம் பயிற்சி பெற்றார்.

சொந்த வாழ்க்கை 
1996இல், பட்டம் பெற்ற பிறகு, சீனாவைச் சேர்ந்த ஒரு இறக்குமதி வணிகத்தின் உரிமையாளரை மணந்தார். மேலும் தனது நகரமான எறாத்துக்கு சென்றார். இவருக்கு இரண்டு மகன்களும் ஒரு மகளும் உள்ளனர். மூத்த மகன் ஜெர்மனியில் படிக்கிறார், மற்ற இருவர் (சஜத் மற்றும் யாசமன்) வீட்டிலேயே படிக்கிறார்கள். ஏனெனில் இவருக்கும் இவரது குடும்பத்திற்குமான மரண அச்சுறுத்தல்கள் முறையான பள்ளி படிப்பை கடினமாக்குகிறது.

தலிபான்களின் கீழ் 
தனது பயிற்சிக்குப் பிறகு, முதலில் காபுலிலும் பின்னர் எறாத்திலும் குற்றவியல் புலனாய்வாளராக தலைமை வழக்கறிஞர் அலுவலகத்தில் தனது வாழ்க்கையைத் தொடங்கினார். எறாத்துக்குச் சென்ற சிறிது காலத்தில், 1995இல், தலிபான்கள் நகரத்தை ஆக்கிரமித்து, பெண்களை வேலை செய்வதைத் தடுத்தனர். 2001ஆம் ஆண்டில் அமெரிக்கப் படையெடுப்பு நிகந்த பின்னர் பெண்கள் மீண்டும் வேலை செய்யத் தொடங்கும் வரை, இவரும் மற்ற பெண்களைப் போலவே வீட்டுக்குள் இருக்க வேண்டியிருந்தது, அந்த நேரத்தில் இவர் குற்றவியல் புலனாய்வாளராக தனது முந்தைய பாத்திரத்தை மீண்டும் தொடங்கினார். தாலிபான்கள், பெண்கள் படிக்க அல்லது வேலை செய்வதை சட்டவிரோதமாக்கி, அவர்கள் ஆண்களைச் சார்ந்து இருப்பதை உறுதி செய்தனர். இவர் பெண்களுக்கு இரகசியமாக, தனது இல்லத்தில், மாணவிகளுக்கு  படிப்பதற்குத் தேவையான மற்ற பொருட்களை கடத்த ஆரம்பித்தார். தலிபான் ஆட்சி வீழ்ச்சியடையும் என்று இவர் நம்பினாள், இது நடந்தபோது பெண்கள் வேலைக்கு சேர தயாராக இருக்க வேண்டும் என்று விரும்பினார். தாலிபான்கள் இவருடைய செயல்பாடுகளை அறிந்திருந்தார்கள். இவர் என்ன செய்கிறார் என்பதை அறிய இரண்டு முறை இவரது கணவனை அழைத்து விளக்கம் கேட்டனர்.

கொலை முயற்சிகள் 
இவரது நியமனம் ஒரு பெண்ணாக இருந்ததால், தாலிபாங்களால் சரியாக எடுத்துக் கொள்ளப்படவில்லை. ஊழல் ஒழிப்பு நடவடிக்கைகள் மற்றும் குடும்ப வன்முறைகளால் பாதிக்கப்பட்ட பெண்கள் தங்கள் கணவர்களை நீதிமன்றத்திற்கு அழைத்துச் செல்ல இவருக்கு தைரியம் அளித்தது. இவர் பதவி விகக் கோரி, தொலைபேசி மிரட்டல்களைப் பெறத் தொடங்கினார். எறாத்தை சேர்ந்த சில அடிப்படை மதகுருமார்கள் பொது இடங்களில் வரம்பற்ற பெண்கள் மீது பத்வா வெளியிட்டனர். இதனால் பதறிப்போன இவர், தனக்கு பாதுகாப்பு வழங்குமாறு மாநில அதிகாரிகளை கேட்டுக்கொண்டார். ஆனால் மாநில அதிகாரிகள் இவருடைய கோரிக்கைகளுக்கு செவிசாய்க்கவில்லை, பின்னர் 2007 இல், இவருடைய குழந்தைகள் பொதுவாக வெளியே விளையாடிக் கொண்டிருந்த நேரத்தில், இவருடைய வீட்டிற்கு வெளியே ஒரு வெடிகுண்டு வெடித்தது. அப்போது மழை பெய்தது. அதனால் குழந்தைகள் வீட்டுக்குள் இருந்தனர். இவரது உயிருக்கு அச்சுறுத்தல்கள் இருப்பதைக் கண்ட அமெரிக்க அரசு, ஆயுதம் ஏந்திய காவலர்களை நியமித்து.  மற்றொரு சம்பவத்தில், இவரது பாதுகாவலரின் மகன் ஒருவர் கடத்தப்பட்டு படுகொலை செய்யப்பட்டார். குற்றவாளிகள் அவரை இவரது மகன் என்று தவறாக கருதினர். இது போன்ற நிகழ்வுகள் இவரது குழந்தைகளை வீட்டுப் படிப்பை எடுக்க கட்டாயப்படுத்தியது.

மேற்கோள்கள் 

வாழும் நபர்கள்
1970 பிறப்புகள்
mariyā bhajhīr (Maria Bashir) ābhghāṉidhdhāṉaijh jherndha òru val̤aghghaṟiñar āvār. ivar 2009 nilavarabhbhaḍhi nāḍhḍhil idhdhaghaiya bhadhaviyai vaghidhdha òre bhèṇṇāgha irughghiṟār. ābhghāṉidhdhāṉiṉ arajhubh bhaṇiyuḍhaṉāṉ bhadhiṉaindhu āṇḍhughaḻughghuṃ melāṉa dhaṉadhu aṉubhavadhdhuḍhaṉ - dhālibhāṉ, ūl̤al ghāvalarghaḻ, ghòlai miraḍhḍhalghaḻ, ghòlai muyaṟjhighaḻ dholvi - ivai aṉaidhdhaiyuṃ ivar jhandhidhdhuḻḻār. dhālibhāṉghaḻ ghāladhdhil ivar dhaṉadhu bhaṇiyaijh jhèyyadh dhaḍhai vidhighghabhbhaḍhḍhār. dhèruvil jhèlvadhu jhaḍhḍhavirodhamāṉadhu èṉṟu āṇghaḻāl bhèṇghaḻ dhaḍhughghabhbhaḍhḍha bhodhu ivar dhaṉ vīḍhḍhil jhaḍhḍhavirodhamāgha avarghaḻughghu bhaḻḻibh bhaḍhibhbhaijh jhòllidhdhandhār. dhalibhāṉughghu bhindhaiya ghāladhdhil, ivar mīṇḍhuṃ jhevaighghu al̤aighghabhbhaḍhḍhār. 2006 il èṟādhdhu māghāṇadhdhiṉ dhalaimai val̤aghghaṟiñarāgha niyamighghabhbhaḍhḍhār. ūl̤al maṟṟuṃ òḍhughghumuṟaiyai òl̤ibhbhadhil ivar mughghiya ghavaṉaṃ jhèludhdhi, 2010il maḍhḍhuṃ 87 val̤aghghughaḻai ghaiyāṇḍhuḻḻār.

ivaradhu bhaṇiyai aṅghīgharidhdhu, amèrighgha vèḻiyuṟavudhdhuṟai, dhalaimaidhdhuvaṃ, dhairiyaṃ, dhiṟamai maṟṟuṃ maṟṟavarghaḻughghāgha dhiyāghaṃ jhèyya virubhbhaṃ ghāḍhḍhuṃ ulaghèṅghiluṃ uḻḻa bhèṇghaḻughghu val̤aṅghabhbhaḍhuṃ jharvadhejha vīradhīrabh bhèṇghaḻ virudhai val̤aṅghiyadhu. ghuṟibhbhāgha bhèṇghaḻiṉ urimaighaḻai meṃbhaḍhudhdhuvadhaṟghāgha, bhèruṃbhāluṃ dhaṅghaḻ uyirughghu ābhadhdhu eṟbhaḍhuṃ èṉa aṟidhdhuṃ jhèyalbhaḍhuṃ bhèṇghaḻughghu idhdhaighaiya virudhu val̤aṅghabhbhaḍhughiṟadhu. ivar 2011l ḍhaiṃ idhal̤iṉ ulaghil mighavuṃ jhèlvāghghuḻḻa 100 maṉidharghaḻ aḍhaṅghiya ḍhaiṃ 100  èṉṟa bhaḍhḍhiyalil ivar iḍhaṃ bhèṟṟār.

āraṃbhaghāla vāl̤ghghaiyuṃ ghalviyuṃ 
dhaṉadhu ghuḍhuṃbhadhdhil mūdhdha ghul̤andhaiyāgh ivar, bhaḻḻi nāḍhghaḻil irundhe òru bhiraghājhamāṉa māṇaviyāgha irundhār . nāḍhḍhil bhèṇghaḻ mīdhāṉa aṇughumuṟaiyil mighavuṃ ghaḍhḍhubhbhāḍhu uḻḻa nilaiyil bhaḻḻi nilaighghu abhbhāluṃ bhaḍhighgha veṇḍhumèṉa ivar dhaṉadhu maṟaindha dhandhaiyāl ūghghuvighghabhbhaḍhḍhār. dhaṉadhu bhaḍhḍhadhāribh bhaḍhibhbhughghāṉa nul̤aivudh dhervughaḻil mūṉṟu virubhbhaṅghaḻaidh dhervu jhèyya veṇḍhiya ghaḍhḍhāyaṃ eṟbhaḍhḍhabhodhu, avaighaḻ aṉaidhdhiṉ ghīl̤uṃ 'jhaḍhḍhadhdhai' nirabhbhiṉār. viṇṇabhbhaṅghaḻai bharijhīlidhdhu òbhbhudhal aḻighghuṃ uyarghalvi amaijhjhar, ivaradhu uṟudhiyāl īrghghabhbhaḍhḍhu, jhaḍhḍhaṃ bhaḍhighgha òbhbhudhal aḻidhdhār. ivar 1994il ghābhul bhalghalaighghal̤aghadhdhil nāṉghu āṇḍhu jhaḍhḍhabh bhaḍhibhbhil bhaḍhḍhaṃ bhèṟṟā. bhiṉṉar ghābhulil òru val̤aghghaṟiñarāgha òru varuḍhaṃ bhayiṟjhi bhèṟṟār.

jhòndha vāl̤ghghai 
1996il, bhaḍhḍhaṃ bhèṟṟa bhiṟaghu, jhīṉāvaijh jherndha òru iṟaghghumadhi vaṇighadhdhiṉ urimaiyāḻarai maṇandhār. meluṃ dhaṉadhu nagharamāṉa èṟādhdhughghu jhèṉṟār. ivarughghu iraṇḍhu maghaṉghaḻuṃ òru maghaḻuṃ uḻḻaṉar. mūdhdha maghaṉ jèrmaṉiyil bhaḍhighghiṟār, maṟṟa iruvar (jhajadh maṟṟuṃ yājhamaṉ) vīḍhḍhileye bhaḍhighghiṟārghaḻ. eṉèṉil ivarughghuṃ ivaradhu ghuḍhuṃbhadhdhiṟghumāṉa maraṇa ajhjhuṟudhdhalghaḻ muṟaiyāṉa bhaḻḻi bhaḍhibhbhai ghaḍhiṉamāghghughiṟadhu.

dhalibhāṉghaḻiṉ ghīl̤ 
dhaṉadhu bhayiṟjhighghubh bhiṟaghu, mudhalil ghābhuliluṃ bhiṉṉar èṟādhdhiluṃ ghuṟṟaviyal bhulaṉāyvāḻarāgha dhalaimai val̤aghghaṟiñar aluvalaghadhdhil dhaṉadhu vāl̤ghghaiyaidh dhòḍhaṅghiṉār. èṟādhdhughghujh jhèṉṟa jhiṟidhu ghāladhdhil, 1995il, dhalibhāṉghaḻ nagharadhdhai āghghiramidhdhu, bhèṇghaḻai velai jhèyvadhaidh dhaḍhudhdhaṉar. 2001āṃ āṇḍhil amèrighghabh bhaḍhaiyèḍhubhbhu nighandha bhiṉṉar bhèṇghaḻ mīṇḍhuṃ velai jhèyyadh dhòḍhaṅghuṃ varai, ivaruṃ maṟṟa bhèṇghaḻaibh bholave vīḍhḍhughghuḻ irughgha veṇḍhiyirundhadhu, andha neradhdhil ivar ghuṟṟaviyal bhulaṉāyvāḻarāgha dhaṉadhu mundhaiya bhādhdhiradhdhai mīṇḍhuṃ dhòḍhaṅghiṉār. dhālibhāṉghaḻ, bhèṇghaḻ bhaḍhighgha alladhu velai jhèyvadhai jhaḍhḍhavirodhamāghghi, avarghaḻ āṇghaḻaijh jhārndhu irubhbhadhai uṟudhi jhèydhaṉar. ivar bhèṇghaḻughghu iraghajhiyamāgha, dhaṉadhu illadhdhil, māṇavighaḻughghu  bhaḍhibhbhadhaṟghudh dhevaiyāṉa maṟṟa bhòruḍhghaḻai ghaḍhadhdha āraṃbhidhdhār. dhalibhāṉ āḍhjhi vīl̤jhjhiyaḍhaiyuṃ èṉṟu ivar naṃbhiṉāḻ, idhu naḍhandhabhodhu bhèṇghaḻ velaighghu jhera dhayārāgha irughgha veṇḍhuṃ èṉṟu viruṃbhiṉār. dhālibhāṉghaḻ ivaruḍhaiya jhèyalbhāḍhughaḻai aṟindhirundhārghaḻ. ivar èṉṉa jhèyghiṟār èṉbhadhai aṟiya iraṇḍhu muṟai ivaradhu ghaṇavaṉai al̤aidhdhu viḻaghghaṃ gheḍhḍhaṉar.

ghòlai muyaṟjhighaḻ 
ivaradhu niyamaṉaṃ òru bhèṇṇāgha irundhadhāl, dhālibhāṅghaḻāl jhariyāgha èḍhudhdhugh ghòḻḻabhbhaḍhavillai. ūl̤al òl̤ibhbhu naḍhavaḍhighghaighaḻ maṟṟuṃ ghuḍhuṃbha vaṉmuṟaighaḻāl bhādhighghabhbhaḍhḍha bhèṇghaḻ dhaṅghaḻ ghaṇavarghaḻai nīdhimaṉṟadhdhiṟghu al̤aidhdhujh jhèlla ivarughghu dhairiyaṃ aḻidhdhadhu. ivar bhadhavi vighagh ghori, dhòlaibhejhi miraḍhḍhalghaḻaibh bhèṟadh dhòḍhaṅghiṉār. èṟādhdhai jherndha jhila aḍhibhbhaḍhai madhaghurumārghaḻ bhòdhu iḍhaṅghaḻil varaṃbhaṟṟa bhèṇghaḻ mīdhu bhadhvā vèḻiyiḍhḍhaṉar. idhaṉāl bhadhaṟibhbhoṉa ivar, dhaṉaghghu bhādhughābhbhu val̤aṅghumāṟu mānila adhighārighaḻai gheḍhḍhughghòṇḍhār. āṉāl mānila adhighārighaḻ ivaruḍhaiya ghorighghaighaḻughghu jhèvijhāyghghavillai, bhiṉṉar 2007 il, ivaruḍhaiya ghul̤andhaighaḻ bhòdhuvāgha vèḻiye viḻaiyāḍhigh ghòṇḍhirundha neradhdhil, ivaruḍhaiya vīḍhḍhiṟghu vèḻiye òru vèḍhighuṇḍhu vèḍhidhdhadhu. abhbhodhu mal̤ai bhèydhadhu. adhaṉāl ghul̤andhaighaḻ vīḍhḍhughghuḻ irundhaṉar. ivaradhu uyirughghu ajhjhuṟudhdhalghaḻ irubhbhadhaigh ghaṇḍha amèrighgha arajhu, āyudhaṃ endhiya ghāvalarghaḻai niyamidhdhu.  maṟṟòru jhaṃbhavadhdhil, ivaradhu bhādhughāvalariṉ maghaṉ òruvar ghaḍhadhdhabhbhaḍhḍhu bhaḍhughòlai jhèyyabhbhaḍhḍhār. ghuṟṟavāḻighaḻ avarai ivaradhu maghaṉ èṉṟu dhavaṟāgha gharudhiṉar. idhu bhoṉṟa nighal̤vughaḻ ivaradhu ghul̤andhaighaḻai vīḍhḍhubh bhaḍhibhbhai èḍhughgha ghaḍhḍhāyabhbhaḍhudhdhiyadhu.

meṟghoḻghaḻ 

vāl̤uṃ nabharghaḻ
1970 bhiṟabhbhughaḻ
மரியா பசீர்