மலேசியப் பொதுத் தேர்தல், 2022 (2022 Malaysian General Election; மலாய்: Pilihan raya umum Malaysia 2022;) என்பது 2022 நவம்பர் 19-ஆம் தேதி மலேசியாவில் நடைபெற்ற 15-ஆவது பொது தேர்தலைக் குறிப்பிடுவதாகும். 

மலேசிய நாடாளுமன்றத்தின் (Parliament of Malaysia) மக்களவையின் (Dewan Rakyat) அனைத்து 222 தொகுதிகளிலும் இந்தத் தேர்தல் நடைபெற திட்டமிடப்பட்டது.

பொது
மலேசியாவில் பொதுத் தேர்தலின் போது மாநிலச் சட்டமன்றங்களின் தேர்தலும் சேர்ந்து நடத்தப்படுவது வழக்கம். ஆனால் இந்த முறை சில மாநிலங்களில் மாநிலச் சட்டமன்றங்களின் தேர்தல் நடத்தப்பட மாட்டா.

பாக்காத்தான் ஹரப்பான்; பெரிக்காத்தான் நேசனல் அரசாங்கத்தின் கீழ் உள்ள  மாநிலங்கள், அவற்றின் முழு பதவிக் காலத்தை முடிக்க விரும்புவதாகக் கூறியுள்ளன.

2022 அக்டோபர் 19-ஆம் தேதிக்குள், பாக்காத்தான் ஹரப்பான் தலைமையிலான பினாங்கு, சிலாங்கூர் மற்றும் நெகிரி செம்பிலான் மாநிலங்களும்; பெரிக்காத்தான் நேசனல் தலைமையிலான கெடா, கிளாந்தான், திராங்கானு மாநிலங்களும்; தங்கள் மாநிலச் சட்டமன்றங்களைக் கலைக்கப் போவது இல்லை என்று உறுதி செய்துள்ளன.

கட்சித் தாவல்கள்

2020-ஆம் ஆண்டுக்கும்; 2022-ஆம் ஆண்டுக்கும் இடைப்பட்டக் காலத்தில், மலேசியாவில் பற்பல அரசியல் நெருக்கடிகள் ஏற்பட்டன. அவற்றின் காரணமாக, தேசிய அளவில் முன்கூட்டியே பொதுத் தேர்தல் நடைபெறுவதற்கான வாய்ப்புகள் அதிகமாகவே இருந்தன. எந்த நேரத்திலும் பொதுத் தேர்தல் நடைபெறலாம் எனும் ஓர் ஆருடம் நீடித்து வந்தது.

மலேசிய நாடாளுமன்ற உறுப்பினர்கள் கட்சி விட்டுக் கட்சி தாவியதாலும்; தாங்கள் சார்ந்த கட்சிகளின் கூட்டணிகளை மாற்றிக் கொண்டதாலும்; 2020-ஆம் ஆண்டுக்கும்; 2022-ஆம் ஆண்டுக்கும் இடைப்பட்டக் காலத்தில், மலேசிய அரசியலில் ஓர் உறுதித் தன்மை இல்லாமல் இருந்தது. 

அதே வேளையில் கோவிட்-19 தொற்று நோய் நெருக்கடிகளும் இடர்பாடுகளும் இணைந்து கொண்டன.

இக்கட்டான நிலைமை

2018-ஆம் ஆண்டு பொதுத் தேர்தலுக்குப் பின்னர் இரு பிரதமர்கள் பதவி ஏற்றனர். இரு கூட்டணி அரசாங்கங்கள் அமைக்கப்பட்டன. இருப்பினும் இரண்டு அரசாங்கங்களும் எதிர்பாராத சரிவு நிலைகளைக் கண்டன; அந்த இரண்டு அரசாங்கங்களின் பிரதமர்களும் தங்களின் பதவிகளைத் துறக்க வேண்டிய இக்கட்டான நிலைமையும் ஏற்பட்டது.

மலேசியாவின் 14-ஆவது நாடாளுமன்றம் 2023 சூலை 16-ஆம் தேதி காலாவதியாக இருந்தது. இருப்பினும், தற்போதைய பிரதமர் இஸ்மாயில் சப்ரி யாகோப்பின் (Ismail Sabri Yaakob) வேண்டுகோளின்படி, யாங் டி பெர்துவான் அகோங், அல்-சுல்தான் அப்துல்லா (Al-Sultan Abdullah) அவர்கள், 2022 அக்டோபர் 10-ஆம் தேதி மலேசிய நாடாளுமன்றத்தைக் கலைத்தார்.

வாக்கு அளிக்கும் வயது

மலேசியாவில் வாக்கு அளிக்கும் வயதை 21-இல் இருந்து 18-ஆக மாற்றுவதற்கான அரசியலமைப்புத் திருத்தத்தைத் தொடர்ந்து, 18-20 வயது உடையவர்கள் வாக்கு அளிக்கத் தகுதி பெறும் முதல் தேர்தல் இதுவாகும். 

அத்துடன் அந்த அரசியலமைப்புத் திருத்ததின் வழியாக, அனைத்து வாக்காளர்களும் தானாகப் பதிவு செய்யப்பட்டனர். அந்த வகையில் வாக்காளர்களில் ஏறஜ்க்குறைய 6 மில்லியன் பேர் அல்லது 31% பேர் அதிகரித்து உள்ளனர்.

கருப்பையா முத்துசாமி இறப்பு

மலேசிய மக்களவைக்கு போட்டியிடப்பட்ட 222 இடங்களில் 220 இடங்களுக்கான முடிவுகள் 2022 நவம்பர் 20-ஆம் தேதி காலை நேரத்தில் அறிவிக்கப்பட்டன. 

பொதுத் தேர்தலுக்கு 3 நாட்களுக்கு முன்பு பேராக், பாடாங் செராய் நாடாளுமன்றத் தொகுதிக்கான பாக்காத்தான் ஹரப்பான் வேட்பாளர் கருப்பையா முத்துசாமி (Karupaiya Mutusami) மரணம் அடைந்தார். அதன் காரணமாக, அந்தத் தொகுதியின் தேர்தல் டிசம்பர் 7-ஆம் தேதிக்கு ஒத்திவைக்கப்பட்டது.

சரவாக் பாராம் தொகுதி

பாராம் தொகுதியில் வெள்ளம் மற்றும் மோசமான வானிலை; வாக்குச் சாவடிகளுக்குத் தேர்தல் பணியாளர்கள் செல்ல முடியாத நிலை; இவற்றின் காரணங்களினால் அந்தத் தொகுதியில் வாக்குப்பதிவு நிறுத்தப்பட்டது. 

அதற்குப் பதிலாக நவம்பர் 21-ஆம் தேதி தேர்தல் நடைபெற்றது.

மலேசியப் பொதுத் தேர்தல், 2022 முடிவுகள் 

|-
! rowspan=2 colspan=4 style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |கட்சி
! rowspan=2 style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |வேட்பாளர்கள்
! colspan=2 style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |வாக்குகள்
! colspan=3 style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |இடங்கள்
|-
! style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |வாக்குகள்
! style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |%
! style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |வெற்றி
! style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |%
! style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |+/–
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | பாக்காத்தான் ஹரப்பான் || PH || 213 || 5,801,327 || 37.46 || 83 || 37.3 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=4|
| 
| style="text-align:left;" | மக்கள் நீதிக் கட்சி || PKR || 99 || 0 || 0.00 || 31 || 14.1 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | ஜனநாயக செயல் கட்சி  || DAP || 55 || 0 || 0.00 || 40 || 18.2 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | அமாணா (தேசிய நம்பிக்கை கட்சி) || AMANAH || 54 || 0 || 0.00 || 8 || 3.6 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | ஐக்கிய பாசோக்மோமோகான் கடாசான் மூருட் அமைப்பு || UPKO || 5 || 0 || 0.00 || 2 || 0.9 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | மலேசிய ஐக்கிய மக்களாட்சி கூட்டணி || MUDA || 6 || 74,392 || 0.48 || 1 || 0.5 || புதிது
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | பெரிக்காத்தான் நேசனல் || PN || 170 || 4,700,819 || 30.35 || 73 || 33.2 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=4| 
| style="text-align:left;" style="background-color: #ff99ff;" | 
| style="text-align:left;" | மலேசிய ஐக்கிய மக்கள் கட்சி (சபா தவிர்த்து)|| BERSATU || 86 || 0 || 0.00 || 28 || 12.7 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="text-align:left;" style="background-color: ;" |
| style="text-align:left;" | மலேசிய இஸ்லாமிய கட்சி || PAS || 62 || 74763 || 0.00 || 44 || 20.0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="text-align:left;" style="background-color: " | 
| style="text-align:left;" | மலேசிய மக்கள் இயக்கக் கட்சி || GERAKAN || 20 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | இணைக்கப் படாத நேரடி வேட்பாளர்கள் || PN || 2 || ? || 0.00 || 1 || 0 || புதிது
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | பாரிசான் நேசனல் || BN || 178 || 3,462,231 || 22.36 || 30 || 13.6 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=9|
| 
| style="text-align:left;" | அம்னோ || UMNO || 117 || 0 || 0.00 || 26 || 11.8 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | மலேசிய இந்திய காங்கிரசு || MIC || 9 || 0 || 0.00 || 1 || 0.5 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | மலேசிய சீனர் சங்கம் || MCA || 44 || 0 || 0.00 || 2 || 0.9 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | ஐக்கிய சபா மக்கள் கட்சி || PBRS || 2 || 0 || 0.00 || 1 || 0.5 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | மலேசிய அன்புக் கட்சி || PCM ||  1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="background-color: #EF8611;" | 
| style="text-align:left;" | மலேசியா மக்கள் சக்தி கட்சி || MMSP || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || புதிது
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="background-color: #D7242A;" | 
| style="text-align:left;" | அகில மலேசிய இந்தியர் முன்னேற்ற முன்னனி || IPF || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || புதிது
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | மலேசிய இந்திய முஸ்லிம் காங்கிரஸ் || KIMMA || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || புதிது
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | இணைக்கப் படாத நேரடி வேட்பாளர்கள் || BN || 2 || 0 || 0.00 || 1 || 0.5 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | சரவாக் கட்சிகள் கூட்டணி || GPS || 31 || 610,812 || 3.94 || 22 || 10.0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=4|
| 
| style="text-align:left;" | ஐக்கிய பாரம்பரிய பூமிபுத்ரா கட்சி || PBB || 14 || 0 || 0.00 || 14 || 6.4 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | சரவாக் மக்கள் கட்சி || PRS || 6 || 0 || 0.00 || 5 || 2.3 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | சரவாக் முற்போக்கு ஜனநாயக கட்சி || PDP || 4 || 0 || 0.00 || 1 || 0.5 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | சரவாக் ஐக்கிய மக்கள் கட்சி || SUPP || 7 || 0 || 0.00 || 2 || 0.9 || 
|-
| style="background-color: #4682B4;" | 
| style="text-align:left;" colspan="2" | சபா மக்கள் கூட்டணி || GRS || 13 || 202,376 || 1.31 || 6 || 2.7 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=4|
| style="text-align:left;" style="background-color: ;" | 
| style="text-align:left;" | மலேசிய ஐக்கிய மக்கள் கட்சி || BERSATU Sabah || 6 || 0 || 0.00 || 4 || 1.8 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="text-align:left;" style="background-color: " |
| style="text-align:left;" | ஐக்கிய சபா கட்சி || PBS || 4 || 0 || 0.00 || 1 || 0.5 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="text-align:left;" style="background-color: ;" | 
| style="text-align:left;" | தாயகம் ஒற்றுமை கட்சி  || STAR || 2 || 0 || 0.00 || 1 || 0.5 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="text-align:left;" style="background-color: ;" |
| style="text-align:left;" | சபா முற்போக்கு கட்சி || SAPP || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | சபா பாரம்பரிய கட்சி || WARISAN || 51 || 281,732 || 1.82 || 3 || 1.4 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | மலேசிய தேசிய கட்சி || PBM || 5 || 9159 || 0.00 || 1 || 0.5 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | சமூக மக்களாட்சி நல்லிணக்கக் கட்சி || KDM || 7 || 0 || 0.00 || 1 || 0.5 || புதிது
|-
| style="background-color: black;" |
| style="text-align:left;" colspan="2" | தாயக இயக்கம் || GTA || 125 || 108,654 || 0.70 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=5|
| 
| style="text-align:left;" | உள்நாட்டு போராளிகள் கட்சி || PEJUANG || 68 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || புதிது
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | அனைத்து மலேசிய இசுலாமிய முன்னணி || BERJASA || 9 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="background-color: #ffff00;" | 
| style="text-align:left;" | மலேசிய வலிமைமிகு பூமிபுத்ரா கட்சி || PUTRA || 31 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || புதிது
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="background-color: red;" | 
| style="text-align:left;" | இந்திய முஸ்லிம் கூட்டணி கட்சி || IMAN || 4 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || புதிது
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="background-color: black;" | 
| style="text-align:left;" | காகாசான் பங்சா || GB || 13 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || புதிது
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | PSM-PRM கூட்டணி ||  || 17 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=2|
| 
| style="text-align:left;" | மலேசிய சமூகக் கட்சி || PSM || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | மலேசிய மக்கள் கட்சி || PRM || 16 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | சரவாக் ஐக்கிய மக்கள் கூட்டணி || PERKASA || 14 || 62,943 || 0.41 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=3|
| 
| style="text-align:left;" | ஐக்கிய சரவாக் கட்சி || PSB || 7 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || புதிது
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="background-color: #000099;" |
| style="text-align:left;" | சரவாக் பூர்வீக மக்கள் கட்சி || PBDS || 3 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="background-color: #FF9900;" |
| style="text-align:left;" | இருவாட்சி நிலக் கட்சி || PBK || 4 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | சபா மக்கள் ஒற்றுமைக் கட்சி || PPRS || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | மக்கள் முதல் கட்சி || PUR || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | சரவாக் மக்கள் விழிப்புணர்வு கட்சி || SEDAR || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || புதிது
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | சுயேட்சைகள் || IND || 107 || 109,459 || 0.71 || 2 || 0.9 || 
|-
| style="text-align:left;" colspan="5" | செல்லுபடியாகும் வாக்குகள் || 0 ||rowspan="2" colspan="4" style="background-color:#dcdcdc;"|
|-
| style="text-align:left;" colspan="5" | செல்லாத வாக்குகள் || 0
|-
| style="text-align:left;" colspan="5" | மொத்த வாக்குகள் (வாக்காளர் எண்ணிக்கை: 0.00%)||15,487,338 || 100.00 || 222 || 100.00 || TBA
|-
| style="text-align:left;" colspan="5" | வாக்கு அளிக்காதவர் || 0 || rowspan="7" colspan="4" style="background-color:#dcdcdc;"|
|-
| style="text-align:left;" colspan="5" | பதிவு செய்யப்பட்ட வாக்காளர்கள் || 21,173,638
|-
| || style="text-align:left;" colspan="4" | சாதாரண வாக்காளர்கள் || 20,905,366 
|-
| || style="text-align:left;" colspan="4" | காலை நேரத்து வாக்காளர்கள் || 265,531 
|-
| || style="text-align:left;" colspan="4" | அஞ்சல் வாக்காளர்கள் || 365,686 
|-
| style="text-align:left;" colspan="5" | வாக்களிக்கும் வயது 18-க்கும் மேல் || 21,173,638
|-
| style="text-align:left;" colspan="5" | மலேசியாவின் மக்கள்தொகை || 32,258,900
|-
| colspan=10 style="text-align:left;" |
சான்று: Election Commission of Malaysia (SPR)
|}

தேர்தல் பின்விளைவுகள்

தொங்கு நாடாளுமன்றம்

இந்தத் தேர்தலில் எந்தக் கட்சிக்கும் தனிப் பெரும்பான்மை கிடைக்காததால் தொங்கு நாடாளுமன்றம் உருவானது. மலேசியாவின் 1957-ஆம் ஆண்டு சுதந்திரத்திற்குப் பிறகு, இதுவே இத்தகைய முடிவைப் பெற்ற முதல் பொதுத் தேர்தல் ஆகும்.

தீபகற்ப மலேசியாவின் வடமேற்கு மற்றும் கிழக்குக் கடற்கரைப் பகுதிகளில் பெரிக்காத்தான் நேசனல் கூட்டணி அமோகமான வெற்றியைப் பெற்றது. பெர்லிஸ், கிளாந்தான் மற்றும் திராங்கானு மாநிலங்களில் உள்ள அனைத்து இடங்களிலும்; கெடா மாநிலத்தில் ஒரு தொகுதியைத் தவிர மற்ற எல்லா இடங்களிலும் பெரிக்காத்தான் நேசனல் கூட்டணி வெற்றி பெற்றது.

2018-ஆம் ஆண்டில், பாக்காத்தான் ஹரப்பான் கூட்டணி, மக்களவையில் பன்முக இடங்களைக் கொண்ட ஒரு கூட்டணியாக விளங்கியது. இருப்பினும் இந்த 2022-ஆம் ஆண்டுத் தேர்தலில், கெடா மாநிலத்தில் அதற்கு மிகப் பெரிய இழப்புகள் ஏற்பட்டன.

பிரபலங்கள் தோல்வி

வரலாற்று ரீதியாக ஆதிக்கம் செலுத்தி வந்த பாரிசான் நேசனல் தன்னுடைய பெரும்பாலான இடங்களைப் பெரிக்காத்தான் நேசனல் கூட்டணியிடம் இழந்து மூன்றாவது நிலைக்குத் தள்ளப் பட்டது. பல பிரபலமான நாடாளுமன்ற உறுப்பினர்களும், இந்த 2022-ஆம் பொதுத் தேர்தலில், தங்கள் பதவிகளை இழந்து உள்ளனர். 

லங்காவியில் முன்னாள் பிரதமர் மகாதீர் பின் முகமது வைப்புத் தொகையை இழந்தார். குவா மூசாங் தொகுதியில் முன்னாள் நிதியமைச்சர் துங்கு ரசாலி அம்சா தோல்வி அடைந்தார்; கோம்பாக் தொகுதியில் மலேசிய வர்த்தக அமைச்சரும் சிலாங்கூர் முன்னாள் மந்திரி பெசாருமான அஸ்மின் அலி தோல்வி அடைந்தார்; அம்பாங் தொகுதியில் முன்னாள் வீட்டு வசதி அமைச்சர் சுரைடா கமருதீன் தோல்வி அடைந்தார்.

கோலா சிலாங்கூர் தொகுதியில் மலேசிய நிதியமைச்சர் துங்கு சப்ருல் அசீஸ் தோல்வி அடைந்தார். சுங்கை பூலோவில் மலேசியச் சுகாதார அமைச்சர் கைரி ஜமாலுதீன், பாக்காத்தான் ஹரப்பான் கூட்டணியின் வேட்பாளர் இரமணனிடம் தோல்வி அடைந்தார்.

மலேசிய அரசியலமைப்பு

மலேசிய அரசியலமைப்பின்படி, மலேசிய நாடாளுமன்றம் கலைக்கப்பட்ட பின்னர், நாட்டின் பொதுத் தேர்தல் 60 நாட்களுக்குள் நடத்தப்பட வேண்டும். அந்த வகையில் 2022 டிசம்பர் 9-ஆம் தேதிதான் பொதுத் தேர்தல் நடத்தப்பட வேண்டிய கடைசி நாளும் ஆகும்.

பாரம்பரியமாக, சரவாக் மாநிலத்தைத் தவிர, மற்ற அனைத்து மாநிலங்களிலும், மாநிலச் சட்டமன்றங்களுக்கான தேர்தல்களும்; பொதுத் தேர்தலின் போதே ஒரே நேரத்தில் நடத்தப் படுவது வழக்கம். தேர்தல் செலவுகளைக் கட்டுப் படுத்துவதே அதற்கான காரணம் ஆகும். 

இருப்பினும், மலேசியாவில் உள்ள மாநிலங்கள்; தனித்த நிலையில், தங்களின் சுய விருப்பத்தின் பேரில், மாநிலச் சட்டமன்றங்களைக் கலைப்பதற்கும்; மாநிலத் தேர்தல்களை நடத்துவதற்கும் மலேசிய அரசியலமைப்பு வழிவகை செய்கிறது.

அரசியல் நெருக்கடிகள்

இன்றையச் சூழலில், சபா, மலாக்கா, ஜொகூர் ஆகிய மாநிலங்கள், அந்த மாநிலங்களில் உருவான அரசியல் நெருக்கடிகளின் விளைவாக, 2022-ஆம் ஆண்டின் தொடக்கத்திலேயே சட்டமன்றத் தேர்தல்களை முன்கூட்டியே நடத்தி விட்டன. 

அதனால் அவை இந்த 15-ஆவது பொதுத் தேர்தலில் மீண்டும் சட்டமன்றத் தேர்தல்களை நடத்தப் போவது இல்லை.

புகாயா சட்டமன்றத் தொகுதி

மேலும், பாக்காத்தான் ஹரப்பான் (Pakatan Harapan); பெரிக்காத்தான் நேசனல் (Perikatan Nasional) கூட்டணிக் கட்சிகளின் அரசாங்கத்தின் கீழ் உள்ள மற்ற சில மாநிலங்கள், தங்களின் முழுப் பதவிக் காலத்தையும் முடிக்க விரும்புவதாகக் கருத்துகள் தெரிவித்துள்ளன. அதுவரையில் சட்டமன்றத் தேர்தல்களை நடத்தப் போவது இல்லை என அறிவித்து உள்ளன. 

பகாங், பேராக் மற்றும் பெர்லிஸ் ஆகிய மாநிலங்கள் மட்டும்; 2022 மலேசியப் பொதுத் தேர்தலுடன் தங்களின் மாநிலச் சட்டமன்றங்களுக்கான தேர்தலையும் நடத்த உள்ளன. சபா மாநிலத்தின் புகாயா சட்டமன்றத் தொகுதிக்கான இடைத் தேர்தலும்; 2022 மலேசியப் பொதுத் தேர்தலுடன் இணைந்து நடத்தப்பட்டது.

முந்தைய தேர்தல்

மலேசியாவில் முதன்முறையாக 1955-ஆம் ஆண்டில் நேரடித் தேர்தல்கள் நடத்தப்பட்டன. அதன் பின்னர் 2018 பொதுத் தேர்தலில், முதல்முறையாக அரசாங்கத்தில் வரலாறு காணாத பெரிய ஒரு மாற்றம் ஏற்பட்டது. 

அந்தத் தேர்தலில் பாக்காத்தான் ஹரப்பான் கூட்டணி, வலதுசாரி பாரிசான் நேசனல்  கூட்டணிக்கு எதிராகப் போட்டியிட்டு மக்களவையில் 113 இடங்களை வென்றது. (கூடுதல் பெரும்பான்மையாக இரண்டு இடங்கள் கிடைத்தன).  

கடந்த 63 ஆண்டுகளாக ஆட்சி செய்து வந்த பாரிசான் நேசனல் கூட்டணிக்கு 79 இடங்கள் கிடைத்தன. 2018 பொதுத் தேர்தலுக்கு முன்னர், பாக்காத்தான் ஹரப்பான் கூட்டணி, ஓர் இடதுசாரி கூட்டணியாக இருந்தது. அந்தக் கூட்டணியில் நான்கு கட்சிகள் இருந்தன.

சபா பாரம்பரியக் கட்சி

சபா மாநிலத்தின் சபா பாரம்பரியக் கட்சியின் (Sabah Heritage Party) ஆதரவுடன் மத்திய அரசாங்கத்தைக் கைப்பற்றியது. அந்தத் தேர்தலில் ஜொகூர், மலாக்கா மற்றும் நெகிரி செம்பிலான் மாநிலங்களில் முதன்முறையாக பாக்காத்தான் ஹரப்பான் பெரும்பான்மையையும் பெற்றது. இருப்பினும் கெடா, பேராக் மற்றும் சபா மாநிலங்களில் தொங்கு சட்டமன்றங்கள் பதிவு செய்யப்பட்டன.

குறிப்பிடத்தக்க நிகழ்வுகள்

2019 சூலை மாதம், மலேசிய அரசியலமைப்புச் சட்டம் 2019-இல் (Constitution (Amendment) Act 2019), திருத்தம் செய்யப்பட்டது. வாக்களிக்கும் வயதை 18 ஆகக் குறைத்து, வாக்காளர்களை தானாகப் பதிவு செய்ய (Automatic Voter Registration) அனுமதிக்கும் விதிகள் அடங்கிய சட்டம், மலேசிய நாடாளுமன்றத்தால் நிறைவேற்றப்பட்டது.

தேர்தல் ஆணையம்

2018-ஆம் ஆண்டில், மலேசிய நாடு முழுமைக்கும் தேர்தல் எல்லைகளை மறுவரையறை செய்யும் சட்டபூர்வமான அதிகாரத் தன்மை தேர்தல் ஆணையத்தின் (Election Commission of Malaysia) மதிப்பாய்வில் இருந்தது. இருப்பினும் தேர்தல் ஆணையம் சுயேட்சையாக இயங்காமல் பிரதமர் துறையின் அதிகார வரம்பிற்குள் இருந்தது. 

2018-ஆம் ஆண்டு தேர்தலுக்கு 2 மாதங்களுக்கு முன்னர்தான் தேர்தல் எல்லைகள் மறுவரையறை செய்யப்பட்டு அங்கீகரிக்கப்பட்டன. அந்தத் தேர்தல் எல்லைகளின் மறுவரையறை, தொகுதிகளுக்கு இடையே மிகப்பெரிய தவறான பகிர்ந்தளிப்புகளை (Enormous Malapportionment) கொண்டு இருந்தது.

எடுத்துக்காட்டாக, சிலாங்கூர் மாநிலத்தில், சபாக் பெர்னாம் (Sabak Bernam) தொகுதியில் தோராயமாக 40,000 வாக்காளர்கள் இருந்தனர். ஆனால் பாங்கி சட்டமன்றத் தொகுதியில் திடீரென 180,000 வாக்காளர்கள் உள்ளதாகக் காட்டப்பட்டது.

கோவிட்-19 பெருந்தொற்று

இருப்பினும், எந்த ஒரு மறுபகிர்வுக்கும் மலேசிய அரசியலமைப்பின்படி திருத்தங்கள் தேவை; அதே வேளையில் அந்தத் திருத்ததிற்கு மக்களவையின் (Dewan Rakyat) மூன்றில் இரண்டு பங்கு பெரும்பான்மையும் தேவை.

2020 ஆம் ஆண்டின் தொடக்கத்தில் இருந்து, கோவிட்-19 தொற்று நோய், மலேசியாவில் பெரும் நெருக்கடிகளையும் இடர்பாடுகளையும் ஏற்படுத்தி ஒரு பெரிய பொதுநல தாக்கத்தை ஏற்படுத்தி விட்டது. இதனால் பற்பல சமூகத் தாக்கங்கள் ஏற்பட்டன. மலேசியாவின் பொருளாதாரமும் வெகுவாகப் பாதிக்கப்பட்டது.

2020-2022 அரசியல் நெருக்கடி

2020-ஆம் ஆண்டின் தொடக்கத்தில் மலேசியாவில் ஓர் அரசியல் நெருக்கடி தொடங்கியது; இரண்டு பிரதமர்கள் பதவி துறப்புச் செய்ய வழிவகுத்தது; மற்றும் அடுத்தடுத்த இரண்டு ஆண்டுகளில் மலேசிய நாடாளுமன்றத்தில் குறிப்பிடத்தக்க மாற்றங்களுக்கும் வழிவகுத்தது. 

2020-ஆம் ஆண்டு பிப்ரவரி மாதத்தில், மலேசிய ஐக்கிய பூர்வீகக் கட்சியின் (Malaysian United Indigenous Party) 32 உறுப்பினர்களில் பெரும்பான்மையானவர்கள் ஆளும் பாக்காத்தான் ஹரப்பான் தலைமையிலான கூட்டணியில் இருந்து விலகினர்; அப்போதைய் எதிர்க்கட்சியான பாரிசான் நேசனல் கூட்டணியுடன் கூட்டு சேர்ந்தனர். அதனால் மக்களவையில் பாக்காத்தான் ஹரப்பான் கூட்டணி பெரும்பான்மையை இழந்தது.

அதன் பின்னர் பிரதமர் மகாதீர் பின் முகமது தன் பதவியைத் துறப்பு செய்தார். அதனால் நாட்டின் நிர்வாகத்தில் ஓர் அதிகார வெற்றிடம் உருவானது.

முகிதீன் யாசின்

2022 மார்ச் 1-ஆம் தேதி, முகிதீன் யாசின் பிரதமராக நியமிக்கப் பட்டார். அதன் பின்னர் மலேசிய ஐக்கிய பூர்வீகக் கட்சி; மற்றும் பாரிசான் நேசனல் கூட்டணி; ஆகியவற்றின் தலைமையில் ஒரு சிறுபான்மை அரசாங்கம் அமைக்கப்பட்டது. இதற்குப் பிறகும் மலேசிய நாட்டின் அரசியலில் நிலையற்றத் தன்மை தொடர்ந்தது. அத்துடன் கோவிட்-19 தொற்றுநோயின் தாக்கத்தால், நாட்டின் திடமான அரசியல் பண்பு நலன்கள் மேலும் மோசம் அடைந்தன.

2021-ஆம் ஆண்டின் நடுப்பகுதியில் நெருக்கடிகள் மேலும் அதிகரித்தன. இவற்றின் விளைவாக முகிதீன் யாசின் நாடாளுமன்ற ஆதரவை இழந்தார். மலேசியாவின் இக்கட்டான சூழலில் அவரும் தன் பிரதமர் பதவியைத் துறப்புச் செய்ய வேண்டிய நிலைமை ஏற்பட்டது.

இஸ்மாயில் சப்ரி யாகோப்

அவருக்குப் பதிலாக இஸ்மாயில் சப்ரி யாகோப், 20 ஆகஸ்ட் 2021-இல் பிரதமராக நியமிக்கப்பட்டார். இந்த அரசியல் நெருக்கடிகளினால், உடனடியாகப் பொதுத் தேர்தலை நடத்தும்படி பல்வேறு தரப்பினரிடம் இருந்து நெருக்குதல்கள் தொடுக்கப்பட்டன. அத்துடன் பொதுத் தேர்தல் தொடர்பாகப் பல்வேறு ஊகங்களும் வலம் வந்தன. 

2022 சூன் மாத வாக்கில் இஸ்மாயில் சப்ரி யாகோப்பிற்கு அவர் சார்ந்த கட்சியான அம்னோ, விரைவில் பொதுத் தேர்தலை நடத்த வேண்டும் என்று தொடர்ச்சியான அழுத்தங்களைக் கொடுத்து வந்தது. 

இதனைத் தொடர்ந்து நாடாளுமன்றம் கலைக்கப் படுவதை தாமதப் படுத்தப் போவது இல்லை என்று இஸ்மாயில் சப்ரி யாகோப் மலேசிய நாடாளுமன்றத்திலேயே அறிவித்தார். பின்னர் 2022 அக்டோபர் 10-ஆம் தேதி மலேசிய நாடாளுமன்றம் கலைக்கப் பட்டது.

நாடாளுமன்ற இருக்கைகள்

மலேசியத் தேர்தல் முறை

மலேசியாவில் தேர்தல்கள் தேசிய அளவிலும்; மாநில அளவிலும் நடத்தப் படுகின்றன. மலேசிய நாடாளுமன்றத்தின் மக்களவையான டேவான் ராக்யாட்டிற்கான (Dewan Rakyat) உறுப்பினர்களைத் தேசிய அளவிலான தேர்தல்கள் தேர்ந்து எடுக்கின்றன. 

அதே வேளையில் மலேசியாவின் 13 மாநிலங்களில் நடத்தப்படும் மாநிலத் தேர்தல்கள் அந்தந்த மாநிலங்களின் சட்டமன்ற உறுப்பினர்களைத் தேர்ந்து எடுக்கின்றன.

வெஸ்ட்மின்ஸ்டர் மக்களாட்சி முறைமை

மலேசியா வெஸ்ட்மின்ஸ்டர் ஆட்சி (Westminster System) முறையைப் பின்பற்றுகிறது. மலேசியாவின் மத்திய அரசாங்க அளவில், அரசாங்கத்தின் தலைவர் என்பவர், பிரதமர் (Prime Minister of Malaysia) என்று அழைக்கப் படுகிறார். மாநில அளவில் அரசாங்கத்தின் தலைவர், முதலமைச்சர் (Chief Minister) என்று அழைக்கப் படுகிறார். 

பொதுவாக மாநில முதலமைச்சரை மந்திரி பெசார் (Menteri Besar) என்று அழைக்கிறார்கள். இவர் மாநிலச் சட்டமன்றத்தில் (State Legislative Assemblies) பெரும்பான்மையான உறுப்பினர்களின் ஆதரவைப் பெற்றவராக இருப்பார். இவர் பொதுவாக மாநிலச் சட்டமன்றத்தில் பெரும்பான்மை இடங்களைக் கொண்ட கட்சி அல்லது கூட்டணியின் தலைவராகவும் இருப்பார்.

டேவான் ராக்யாட்

டேவான் ராக்யாட் (மலாய் மொழி|மலாய்]]: Dewan Rakyat; ஆங்கிலம்: House of Representatives) என்பது மலேசிய நாடாளுமன்றத்தின் மக்களவையைக் (கீழவை) குறிக்கும் மலாய்ச் சொல் ஆகும். டேவான் என்றால் அவை. ராக்யாட் என்றால் மக்கள். மலேசியாவின் அனைத்துச் சட்ட மசோதக்களும் இங்குதான் விவாதிக்கப்பட்டு, இயற்றப் படுகின்றன.

அவ்வாறு இயற்றப்படும் சட்ட மசோதாக்கள், மக்களவையில் இருந்து நாடாளுமன்ற மேலவையின் ஒப்புதலுக்குக் கொண்டு செல்லப் படுகின்றன. அதன் பின்னர், மலேசிய பேரரசர் ஒப்புதல் அளித்த பின்னர் அந்த மசோதாக்கள் சட்டங்கள் ஆகின்றன. மலேசியாவின் நாடாளுமன்ற மேலவை டேவான் நெகாரா என்று அழைக்கப் படுகிறது.

டேவான் ராக்யாட்டின் உறுப்பினர்களைப் பொதுவாக, மலேசியாவின் நாடாளுமன்ற உறுப்பினர்கள் என்றே அழைக்கின்றனர். மலேசியத் தலைநகரமான கோலாலம்பூரில் நாடாளுமன்ற மாளிகை உள்ளது. அங்குதான் நாடாளுமன்றக் கூட்டங்கள் நடைபெறுகின்றன.

குறிப்புகள்

மேலும் காண்க
 மலேசியப் பொதுத் தேர்தல்
 மக்களவை (மலேசியா)
 மலேசியப் பொதுத் தேர்தல், 2008
 மலேசியப் பொதுத் தேர்தல், 2013
 மலேசியப் பொதுத் தேர்தல், 2018
 மலேசியப் பொதுத் தேர்தல், 2022
 அன்வார் இப்ராகிம் அமைச்சரவை

மேற்கோள்கள்

வெளி இணைப்புகள் 
 Electoral Commission of Malaysia homepage 

மலேசியாவில் தேர்தல்கள்
2022 தேர்தல்கள்
malejhiyabh bhòdhudh dherdhal, 2022 (2022 Malaysian General Election; malāy: Pilihan raya umum Malaysia 2022;) èṉbhadhu 2022 navaṃbhar 19-āṃ dhedhi malejhiyāvil naḍhaibhèṟṟa 15-āvadhu bhòdhu dherdhalaigh ghuṟibhbhiḍhuvadhāghuṃ. 

malejhiya nāḍhāḻumaṉṟadhdhiṉ (Parliament of Malaysia) maghghaḻavaiyiṉ (Dewan Rakyat) aṉaidhdhu 222 dhòghudhighaḻiluṃ indhadh dherdhal naḍhaibhèṟa dhiḍhḍhamiḍhabhbhaḍhḍhadhu.

bhòdhu
malejhiyāvil bhòdhudh dherdhaliṉ bhodhu mānilajh jhaḍhḍhamaṉṟaṅghaḻiṉ dherdhaluṃ jherndhu naḍhadhdhabhbhaḍhuvadhu val̤aghghaṃ. āṉāl indha muṟai jhila mānilaṅghaḻil mānilajh jhaḍhḍhamaṉṟaṅghaḻiṉ dherdhal naḍhadhdhabhbhaḍha māḍhḍhā.

bhāghghādhdhāṉ harabhbhāṉ; bhèrighghādhdhāṉ nejhaṉal arajhāṅghadhdhiṉ ghīl̤ uḻḻa  mānilaṅghaḻ, avaṟṟiṉ mul̤u bhadhavigh ghāladhdhai muḍhighgha viruṃbhuvadhāghagh ghūṟiyuḻḻaṉa.

2022 aghḍhobhar 19-āṃ dhedhighghuḻ, bhāghghādhdhāṉ harabhbhāṉ dhalaimaiyilāṉa bhiṉāṅghu, jhilāṅghūr maṟṟuṃ nèghiri jhèṃbhilāṉ mānilaṅghaḻuṃ; bhèrighghādhdhāṉ nejhaṉal dhalaimaiyilāṉa ghèḍhā, ghiḻāndhāṉ, dhirāṅghāṉu mānilaṅghaḻuṃ; dhaṅghaḻ mānilajh jhaḍhḍhamaṉṟaṅghaḻaigh ghalaighghabh bhovadhu illai èṉṟu uṟudhi jhèydhuḻḻaṉa.

ghaḍhjhidh dhāvalghaḻ

2020-āṃ āṇḍhughghuṃ; 2022-āṃ āṇḍhughghuṃ iḍhaibhbhaḍhḍhagh ghāladhdhil, malejhiyāvil bhaṟbhala arajhiyal nèrughghaḍhighaḻ eṟbhaḍhḍhaṉa. avaṟṟiṉ ghāraṇamāgha, dhejhiya aḻavil muṉghūḍhḍhiye bhòdhudh dherdhal naḍhaibhèṟuvadhaṟghāṉa vāybhbhughaḻ adhighamāghave irundhaṉa. èndha neradhdhiluṃ bhòdhudh dherdhal naḍhaibhèṟalāṃ èṉuṃ or āruḍhaṃ nīḍhidhdhu vandhadhu.

malejhiya nāḍhāḻumaṉṟa uṟubhbhiṉarghaḻ ghaḍhjhi viḍhḍhugh ghaḍhjhi dhāviyadhāluṃ; dhāṅghaḻ jhārndha ghaḍhjhighaḻiṉ ghūḍhḍhaṇighaḻai māṟṟigh ghòṇḍhadhāluṃ; 2020-āṃ āṇḍhughghuṃ; 2022-āṃ āṇḍhughghuṃ iḍhaibhbhaḍhḍhagh ghāladhdhil, malejhiya arajhiyalil or uṟudhidh dhaṉmai illāmal irundhadhu. 

adhe veḻaiyil ghoviḍh-19 dhòṟṟu noy nèrughghaḍhighaḻuṃ iḍharbhāḍhughaḻuṃ iṇaindhu ghòṇḍhaṉa.

ighghaḍhḍhāṉa nilaimai

2018-āṃ āṇḍhu bhòdhudh dherdhalughghubh bhiṉṉar iru bhiradhamarghaḻ bhadhavi eṟṟaṉar. iru ghūḍhḍhaṇi arajhāṅghaṅghaḻ amaighghabhbhaḍhḍhaṉa. irubhbhiṉuṃ iraṇḍhu arajhāṅghaṅghaḻuṃ èdhirbhārādha jharivu nilaighaḻaigh ghaṇḍhaṉa; andha iraṇḍhu arajhāṅghaṅghaḻiṉ bhiradhamarghaḻuṃ dhaṅghaḻiṉ bhadhavighaḻaidh dhuṟaghgha veṇḍhiya ighghaḍhḍhāṉa nilaimaiyuṃ eṟbhaḍhḍhadhu.

malejhiyāviṉ 14-āvadhu nāḍhāḻumaṉṟaṃ 2023 jhūlai 16-āṃ dhedhi ghālāvadhiyāgha irundhadhu. irubhbhiṉuṃ, dhaṟbhodhaiya bhiradhamar ismāyil jhabhri yāghobhbhiṉ (Ismail Sabri Yaakob) veṇḍhughoḻiṉbhaḍhi, yāṅ ḍhi bhèrdhuvāṉ aghoṅ, al-jhuldhāṉ abhdhullā (Al-Sultan Abdullah) avarghaḻ, 2022 aghḍhobhar 10-āṃ dhedhi malejhiya nāḍhāḻumaṉṟadhdhaigh ghalaidhdhār.

vāghghu aḻighghuṃ vayadhu

malejhiyāvil vāghghu aḻighghuṃ vayadhai 21-il irundhu 18-āgha māṟṟuvadhaṟghāṉa arajhiyalamaibhbhudh dhirudhdhadhdhaidh dhòḍharndhu, 18-20 vayadhu uḍhaiyavarghaḻ vāghghu aḻighghadh dhaghudhi bhèṟuṃ mudhal dherdhal idhuvāghuṃ. 

adhdhuḍhaṉ andha arajhiyalamaibhbhudh dhirudhdhadhiṉ val̤iyāgha, aṉaidhdhu vāghghāḻarghaḻuṃ dhāṉāghabh bhadhivu jhèyyabhbhaḍhḍhaṉar. andha vaghaiyil vāghghāḻarghaḻil eṟajghghuṟaiya 6 milliyaṉ bher alladhu 31% bher adhigharidhdhu uḻḻaṉar.

gharubhbhaiyā mudhdhujhāmi iṟabhbhu

malejhiya maghghaḻavaighghu bhoḍhḍhiyiḍhabhbhaḍhḍha 222 iḍhaṅghaḻil 220 iḍhaṅghaḻughghāṉa muḍhivughaḻ 2022 navaṃbhar 20-āṃ dhedhi ghālai neradhdhil aṟivighghabhbhaḍhḍhaṉa. 

bhòdhudh dherdhalughghu 3 nāḍhghaḻughghu muṉbhu bherāgh, bhāḍhāṅ jhèrāy nāḍhāḻumaṉṟadh dhòghudhighghāṉa bhāghghādhdhāṉ harabhbhāṉ veḍhbhāḻar gharubhbhaiyā mudhdhujhāmi (Karupaiya Mutusami) maraṇaṃ aḍhaindhār. adhaṉ ghāraṇamāgha, andhadh dhòghudhiyiṉ dherdhal ḍhijhaṃbhar 7-āṃ dhedhighghu òdhdhivaighghabhbhaḍhḍhadhu.

jharavāgh bhārāṃ dhòghudhi

bhārāṃ dhòghudhiyil vèḻḻaṃ maṟṟuṃ mojhamāṉa vāṉilai; vāghghujh jhāvaḍhighaḻughghudh dherdhal bhaṇiyāḻarghaḻ jhèlla muḍhiyādha nilai; ivaṟṟiṉ ghāraṇaṅghaḻiṉāl andhadh dhòghudhiyil vāghghubhbhadhivu niṟudhdhabhbhaḍhḍhadhu. 

adhaṟghubh bhadhilāgha navaṃbhar 21-āṃ dhedhi dherdhal naḍhaibhèṟṟadhu.

malejhiyabh bhòdhudh dherdhal, 2022 muḍhivughaḻ 

|-
! rowspan=2 colspan=4 style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |ghaḍhjhi
! rowspan=2 style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |veḍhbhāḻarghaḻ
! colspan=2 style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |vāghghughaḻ
! colspan=3 style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |iḍhaṅghaḻ
|-
! style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |vāghghughaḻ
! style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |%
! style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |vèṟṟi
! style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |%
! style="background-color:#E9E9E9;text-align:center;" |+/–
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | bhāghghādhdhāṉ harabhbhāṉ || PH || 213 || 5,801,327 || 37.46 || 83 || 37.3 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=4|
| 
| style="text-align:left;" | maghghaḻ nīdhigh ghaḍhjhi || PKR || 99 || 0 || 0.00 || 31 || 14.1 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | jaṉanāyagha jhèyal ghaḍhjhi  || DAP || 55 || 0 || 0.00 || 40 || 18.2 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | amāṇā (dhejhiya naṃbhighghai ghaḍhjhi) || AMANAH || 54 || 0 || 0.00 || 8 || 3.6 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | aighghiya bhājhoghmomoghāṉ ghaḍhājhāṉ mūruḍh amaibhbhu || UPKO || 5 || 0 || 0.00 || 2 || 0.9 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | malejhiya aighghiya maghghaḻāḍhjhi ghūḍhḍhaṇi || MUDA || 6 || 74,392 || 0.48 || 1 || 0.5 || bhudhidhu
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | bhèrighghādhdhāṉ nejhaṉal || PN || 170 || 4,700,819 || 30.35 || 73 || 33.2 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=4| 
| style="text-align:left;" style="background-color: #ff99ff;" | 
| style="text-align:left;" | malejhiya aighghiya maghghaḻ ghaḍhjhi (jhabhā dhavirdhdhu)|| BERSATU || 86 || 0 || 0.00 || 28 || 12.7 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="text-align:left;" style="background-color: ;" |
| style="text-align:left;" | malejhiya islāmiya ghaḍhjhi || PAS || 62 || 74763 || 0.00 || 44 || 20.0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="text-align:left;" style="background-color: " | 
| style="text-align:left;" | malejhiya maghghaḻ iyaghghagh ghaḍhjhi || GERAKAN || 20 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | iṇaighghabh bhaḍhādha neraḍhi veḍhbhāḻarghaḻ || PN || 2 || ? || 0.00 || 1 || 0 || bhudhidhu
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | bhārijhāṉ nejhaṉal || BN || 178 || 3,462,231 || 22.36 || 30 || 13.6 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=9|
| 
| style="text-align:left;" | aṃṉo || UMNO || 117 || 0 || 0.00 || 26 || 11.8 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | malejhiya indhiya ghāṅghirajhu || MIC || 9 || 0 || 0.00 || 1 || 0.5 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | malejhiya jhīṉar jhaṅghaṃ || MCA || 44 || 0 || 0.00 || 2 || 0.9 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | aighghiya jhabhā maghghaḻ ghaḍhjhi || PBRS || 2 || 0 || 0.00 || 1 || 0.5 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | malejhiya aṉbhugh ghaḍhjhi || PCM ||  1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="background-color: #EF8611;" | 
| style="text-align:left;" | malejhiyā maghghaḻ jhaghdhi ghaḍhjhi || MMSP || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || bhudhidhu
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="background-color: #D7242A;" | 
| style="text-align:left;" | aghila malejhiya indhiyar muṉṉeṟṟa muṉṉaṉi || IPF || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || bhudhidhu
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | malejhiya indhiya musliṃ ghāṅghiras || KIMMA || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || bhudhidhu
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | iṇaighghabh bhaḍhādha neraḍhi veḍhbhāḻarghaḻ || BN || 2 || 0 || 0.00 || 1 || 0.5 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | jharavāgh ghaḍhjhighaḻ ghūḍhḍhaṇi || GPS || 31 || 610,812 || 3.94 || 22 || 10.0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=4|
| 
| style="text-align:left;" | aighghiya bhāraṃbhariya bhūmibhudhrā ghaḍhjhi || PBB || 14 || 0 || 0.00 || 14 || 6.4 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | jharavāgh maghghaḻ ghaḍhjhi || PRS || 6 || 0 || 0.00 || 5 || 2.3 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | jharavāgh muṟbhoghghu jaṉanāyagha ghaḍhjhi || PDP || 4 || 0 || 0.00 || 1 || 0.5 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | jharavāgh aighghiya maghghaḻ ghaḍhjhi || SUPP || 7 || 0 || 0.00 || 2 || 0.9 || 
|-
| style="background-color: #4682B4;" | 
| style="text-align:left;" colspan="2" | jhabhā maghghaḻ ghūḍhḍhaṇi || GRS || 13 || 202,376 || 1.31 || 6 || 2.7 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=4|
| style="text-align:left;" style="background-color: ;" | 
| style="text-align:left;" | malejhiya aighghiya maghghaḻ ghaḍhjhi || BERSATU Sabah || 6 || 0 || 0.00 || 4 || 1.8 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="text-align:left;" style="background-color: " |
| style="text-align:left;" | aighghiya jhabhā ghaḍhjhi || PBS || 4 || 0 || 0.00 || 1 || 0.5 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="text-align:left;" style="background-color: ;" | 
| style="text-align:left;" | dhāyaghaṃ òṟṟumai ghaḍhjhi  || STAR || 2 || 0 || 0.00 || 1 || 0.5 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="text-align:left;" style="background-color: ;" |
| style="text-align:left;" | jhabhā muṟbhoghghu ghaḍhjhi || SAPP || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | jhabhā bhāraṃbhariya ghaḍhjhi || WARISAN || 51 || 281,732 || 1.82 || 3 || 1.4 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | malejhiya dhejhiya ghaḍhjhi || PBM || 5 || 9159 || 0.00 || 1 || 0.5 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | jhamūgha maghghaḻāḍhjhi nalliṇaghghagh ghaḍhjhi || KDM || 7 || 0 || 0.00 || 1 || 0.5 || bhudhidhu
|-
| style="background-color: black;" |
| style="text-align:left;" colspan="2" | dhāyagha iyaghghaṃ || GTA || 125 || 108,654 || 0.70 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=5|
| 
| style="text-align:left;" | uḻnāḍhḍhu bhorāḻighaḻ ghaḍhjhi || PEJUANG || 68 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || bhudhidhu
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | aṉaidhdhu malejhiya ijhulāmiya muṉṉaṇi || BERJASA || 9 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="background-color: #ffff00;" | 
| style="text-align:left;" | malejhiya valimaimighu bhūmibhudhrā ghaḍhjhi || PUTRA || 31 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || bhudhidhu
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="background-color: red;" | 
| style="text-align:left;" | indhiya musliṃ ghūḍhḍhaṇi ghaḍhjhi || IMAN || 4 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || bhudhidhu
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="background-color: black;" | 
| style="text-align:left;" | ghāghājhāṉ bhaṅjhā || GB || 13 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || bhudhidhu
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | PSM-PRM ghūḍhḍhaṇi ||  || 17 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=2|
| 
| style="text-align:left;" | malejhiya jhamūghagh ghaḍhjhi || PSM || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| 
| style="text-align:left;" | malejhiya maghghaḻ ghaḍhjhi || PRM || 16 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | jharavāgh aighghiya maghghaḻ ghūḍhḍhaṇi || PERKASA || 14 || 62,943 || 0.41 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| rowspan=3|
| 
| style="text-align:left;" | aighghiya jharavāgh ghaḍhjhi || PSB || 7 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || bhudhidhu
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="background-color: #000099;" |
| style="text-align:left;" | jharavāgh bhūrvīgha maghghaḻ ghaḍhjhi || PBDS || 3 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-style="background:#EFEFEF;"
| style="background-color: #FF9900;" |
| style="text-align:left;" | iruvāḍhjhi nilagh ghaḍhjhi || PBK || 4 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | jhabhā maghghaḻ òṟṟumaigh ghaḍhjhi || PPRS || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | maghghaḻ mudhal ghaḍhjhi || PUR || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || 
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | jharavāgh maghghaḻ vil̤ibhbhuṇarvu ghaḍhjhi || SEDAR || 1 || 0 || 0.00 || 0 || 0 || bhudhidhu
|-
| 
| style="text-align:left;" colspan="2" | jhuyeḍhjhaighaḻ || IND || 107 || 109,459 || 0.71 || 2 || 0.9 || 
|-
| style="text-align:left;" colspan="5" | jhèllubhaḍhiyāghuṃ vāghghughaḻ || 0 ||rowspan="2" colspan="4" style="background-color:#dcdcdc;"|
|-
| style="text-align:left;" colspan="5" | jhèllādha vāghghughaḻ || 0
|-
| style="text-align:left;" colspan="5" | mòdhdha vāghghughaḻ (vāghghāḻar èṇṇighghai: 0.00%)||15,487,338 || 100.00 || 222 || 100.00 || TBA
|-
| style="text-align:left;" colspan="5" | vāghghu aḻighghādhavar || 0 || rowspan="7" colspan="4" style="background-color:#dcdcdc;"|
|-
| style="text-align:left;" colspan="5" | bhadhivu jhèyyabhbhaḍhḍha vāghghāḻarghaḻ || 21,173,638
|-
| || style="text-align:left;" colspan="4" | jhādhāraṇa vāghghāḻarghaḻ || 20,905,366 
|-
| || style="text-align:left;" colspan="4" | ghālai neradhdhu vāghghāḻarghaḻ || 265,531 
|-
| || style="text-align:left;" colspan="4" | añjhal vāghghāḻarghaḻ || 365,686 
|-
| style="text-align:left;" colspan="5" | vāghghaḻighghuṃ vayadhu 18-ghghuṃ mel || 21,173,638
|-
| style="text-align:left;" colspan="5" | malejhiyāviṉ maghghaḻdhòghai || 32,258,900
|-
| colspan=10 style="text-align:left;" |
jhāṉṟu: Election Commission of Malaysia (SPR)
|}

dherdhal bhiṉviḻaivughaḻ

dhòṅghu nāḍhāḻumaṉṟaṃ

indhadh dherdhalil èndhagh ghaḍhjhighghuṃ dhaṉibh bhèruṃbhāṉmai ghiḍhaighghādhadhāl dhòṅghu nāḍhāḻumaṉṟaṃ uruvāṉadhu. malejhiyāviṉ 1957-āṃ āṇḍhu jhudhandhiradhdhiṟghubh bhiṟaghu, idhuve idhdhaghaiya muḍhivaibh bhèṟṟa mudhal bhòdhudh dherdhal āghuṃ.

dhībhaghaṟbha malejhiyāviṉ vaḍhameṟghu maṟṟuṃ ghil̤aghghugh ghaḍhaṟgharaibh bhaghudhighaḻil bhèrighghādhdhāṉ nejhaṉal ghūḍhḍhaṇi amoghamāṉa vèṟṟiyaibh bhèṟṟadhu. bhèrlis, ghiḻāndhāṉ maṟṟuṃ dhirāṅghāṉu mānilaṅghaḻil uḻḻa aṉaidhdhu iḍhaṅghaḻiluṃ; ghèḍhā māniladhdhil òru dhòghudhiyaidh dhavira maṟṟa èllā iḍhaṅghaḻiluṃ bhèrighghādhdhāṉ nejhaṉal ghūḍhḍhaṇi vèṟṟi bhèṟṟadhu.

2018-āṃ āṇḍhil, bhāghghādhdhāṉ harabhbhāṉ ghūḍhḍhaṇi, maghghaḻavaiyil bhaṉmugha iḍhaṅghaḻaigh ghòṇḍha òru ghūḍhḍhaṇiyāgha viḻaṅghiyadhu. irubhbhiṉuṃ indha 2022-āṃ āṇḍhudh dherdhalil, ghèḍhā māniladhdhil adhaṟghu mighabh bhèriya il̤abhbhughaḻ eṟbhaḍhḍhaṉa.

bhirabhalaṅghaḻ dholvi

varalāṟṟu rīdhiyāgha ādhighghaṃ jhèludhdhi vandha bhārijhāṉ nejhaṉal dhaṉṉuḍhaiya bhèruṃbhālāṉa iḍhaṅghaḻaibh bhèrighghādhdhāṉ nejhaṉal ghūḍhḍhaṇiyiḍhaṃ il̤andhu mūṉṟāvadhu nilaighghudh dhaḻḻabh bhaḍhḍhadhu. bhala bhirabhalamāṉa nāḍhāḻumaṉṟa uṟubhbhiṉarghaḻuṃ, indha 2022-āṃ bhòdhudh dherdhalil, dhaṅghaḻ bhadhavighaḻai il̤andhu uḻḻaṉar. 

laṅghāviyil muṉṉāḻ bhiradhamar maghādhīr bhiṉ mughamadhu vaibhbhudh dhòghaiyai il̤andhār. ghuvā mūjhāṅ dhòghudhiyil muṉṉāḻ nidhiyamaijhjhar dhuṅghu rajhāli aṃjhā dholvi aḍhaindhār; ghoṃbhāgh dhòghudhiyil malejhiya vardhdhagha amaijhjharuṃ jhilāṅghūr muṉṉāḻ mandhiri bhèjhārumāṉa asmiṉ ali dholvi aḍhaindhār; aṃbhāṅ dhòghudhiyil muṉṉāḻ vīḍhḍhu vajhadhi amaijhjhar jhuraiḍhā ghamarudhīṉ dholvi aḍhaindhār.

gholā jhilāṅghūr dhòghudhiyil malejhiya nidhiyamaijhjhar dhuṅghu jhabhrul ajhīs dholvi aḍhaindhār. jhuṅghai bhūlovil malejhiyajh jhughādhāra amaijhjhar ghairi jamāludhīṉ, bhāghghādhdhāṉ harabhbhāṉ ghūḍhḍhaṇiyiṉ veḍhbhāḻar iramaṇaṉiḍhaṃ dholvi aḍhaindhār.

malejhiya arajhiyalamaibhbhu

malejhiya arajhiyalamaibhbhiṉbhaḍhi, malejhiya nāḍhāḻumaṉṟaṃ ghalaighghabhbhaḍhḍha bhiṉṉar, nāḍhḍhiṉ bhòdhudh dherdhal 60 nāḍhghaḻughghuḻ naḍhadhdhabhbhaḍha veṇḍhuṃ. andha vaghaiyil 2022 ḍhijhaṃbhar 9-āṃ dhedhidhāṉ bhòdhudh dherdhal naḍhadhdhabhbhaḍha veṇḍhiya ghaḍhaijhi nāḻuṃ āghuṃ.

bhāraṃbhariyamāgha, jharavāgh māniladhdhaidh dhavira, maṟṟa aṉaidhdhu mānilaṅghaḻiluṃ, mānilajh jhaḍhḍhamaṉṟaṅghaḻughghāṉa dherdhalghaḻuṃ; bhòdhudh dherdhaliṉ bhodhe òre neradhdhil naḍhadhdhabh bhaḍhuvadhu val̤aghghaṃ. dherdhal jhèlavughaḻaigh ghaḍhḍhubh bhaḍhudhdhuvadhe adhaṟghāṉa ghāraṇaṃ āghuṃ. 

irubhbhiṉuṃ, malejhiyāvil uḻḻa mānilaṅghaḻ; dhaṉidhdha nilaiyil, dhaṅghaḻiṉ jhuya virubhbhadhdhiṉ bheril, mānilajh jhaḍhḍhamaṉṟaṅghaḻaigh ghalaibhbhadhaṟghuṃ; māniladh dherdhalghaḻai naḍhadhdhuvadhaṟghuṃ malejhiya arajhiyalamaibhbhu val̤ivaghai jhèyghiṟadhu.

arajhiyal nèrughghaḍhighaḻ

iṉṟaiyajh jhūl̤alil, jhabhā, malāghghā, jòghūr āghiya mānilaṅghaḻ, andha mānilaṅghaḻil uruvāṉa arajhiyal nèrughghaḍhighaḻiṉ viḻaivāgha, 2022-āṃ āṇḍhiṉ dhòḍhaghghadhdhileye jhaḍhḍhamaṉṟadh dherdhalghaḻai muṉghūḍhḍhiye naḍhadhdhi viḍhḍhaṉa. 

adhaṉāl avai indha 15-āvadhu bhòdhudh dherdhalil mīṇḍhuṃ jhaḍhḍhamaṉṟadh dherdhalghaḻai naḍhadhdhabh bhovadhu illai.

bhughāyā jhaḍhḍhamaṉṟadh dhòghudhi

meluṃ, bhāghghādhdhāṉ harabhbhāṉ (Pakatan Harapan); bhèrighghādhdhāṉ nejhaṉal (Perikatan Nasional) ghūḍhḍhaṇigh ghaḍhjhighaḻiṉ arajhāṅghadhdhiṉ ghīl̤ uḻḻa maṟṟa jhila mānilaṅghaḻ, dhaṅghaḻiṉ mul̤ubh bhadhavigh ghāladhdhaiyuṃ muḍhighgha viruṃbhuvadhāghagh gharudhdhughaḻ dhèrividhdhuḻḻaṉa. adhuvaraiyil jhaḍhḍhamaṉṟadh dherdhalghaḻai naḍhadhdhabh bhovadhu illai èṉa aṟividhdhu uḻḻaṉa. 

bhaghāṅ, bherāgh maṟṟuṃ bhèrlis āghiya mānilaṅghaḻ maḍhḍhuṃ; 2022 malejhiyabh bhòdhudh dherdhaluḍhaṉ dhaṅghaḻiṉ mānilajh jhaḍhḍhamaṉṟaṅghaḻughghāṉa dherdhalaiyuṃ naḍhadhdha uḻḻaṉa. jhabhā māniladhdhiṉ bhughāyā jhaḍhḍhamaṉṟadh dhòghudhighghāṉa iḍhaidh dherdhaluṃ; 2022 malejhiyabh bhòdhudh dherdhaluḍhaṉ iṇaindhu naḍhadhdhabhbhaḍhḍhadhu.

mundhaiya dherdhal

malejhiyāvil mudhaṉmuṟaiyāgha 1955-āṃ āṇḍhil neraḍhidh dherdhalghaḻ naḍhadhdhabhbhaḍhḍhaṉa. adhaṉ bhiṉṉar 2018 bhòdhudh dherdhalil, mudhalmuṟaiyāgha arajhāṅghadhdhil varalāṟu ghāṇādha bhèriya òru māṟṟaṃ eṟbhaḍhḍhadhu. 

andhadh dherdhalil bhāghghādhdhāṉ harabhbhāṉ ghūḍhḍhaṇi, valadhujhāri bhārijhāṉ nejhaṉal  ghūḍhḍhaṇighghu èdhirāghabh bhoḍhḍhiyiḍhḍhu maghghaḻavaiyil 113 iḍhaṅghaḻai vèṉṟadhu. (ghūḍhudhal bhèruṃbhāṉmaiyāgha iraṇḍhu iḍhaṅghaḻ ghiḍhaidhdhaṉa).  

ghaḍhandha 63 āṇḍhughaḻāgha āḍhjhi jhèydhu vandha bhārijhāṉ nejhaṉal ghūḍhḍhaṇighghu 79 iḍhaṅghaḻ ghiḍhaidhdhaṉa. 2018 bhòdhudh dherdhalughghu muṉṉar, bhāghghādhdhāṉ harabhbhāṉ ghūḍhḍhaṇi, or iḍhadhujhāri ghūḍhḍhaṇiyāgha irundhadhu. andhagh ghūḍhḍhaṇiyil nāṉghu ghaḍhjhighaḻ irundhaṉa.

jhabhā bhāraṃbhariyagh ghaḍhjhi

jhabhā māniladhdhiṉ jhabhā bhāraṃbhariyagh ghaḍhjhiyiṉ (Sabah Heritage Party) ādharavuḍhaṉ madhdhiya arajhāṅghadhdhaigh ghaibhbhaṟṟiyadhu. andhadh dherdhalil jòghūr, malāghghā maṟṟuṃ nèghiri jhèṃbhilāṉ mānilaṅghaḻil mudhaṉmuṟaiyāgha bhāghghādhdhāṉ harabhbhāṉ bhèruṃbhāṉmaiyaiyuṃ bhèṟṟadhu. irubhbhiṉuṃ ghèḍhā, bherāgh maṟṟuṃ jhabhā mānilaṅghaḻil dhòṅghu jhaḍhḍhamaṉṟaṅghaḻ bhadhivu jhèyyabhbhaḍhḍhaṉa.

ghuṟibhbhiḍhadhdhaghgha nighal̤vughaḻ

2019 jhūlai mādhaṃ, malejhiya arajhiyalamaibhbhujh jhaḍhḍhaṃ 2019-il (Constitution (Amendment) Act 2019), dhirudhdhaṃ jhèyyabhbhaḍhḍhadhu. vāghghaḻighghuṃ vayadhai 18 āghagh ghuṟaidhdhu, vāghghāḻarghaḻai dhāṉāghabh bhadhivu jhèyya (Automatic Voter Registration) aṉumadhighghuṃ vidhighaḻ aḍhaṅghiya jhaḍhḍhaṃ, malejhiya nāḍhāḻumaṉṟadhdhāl niṟaiveṟṟabhbhaḍhḍhadhu.

dherdhal āṇaiyaṃ

2018-āṃ āṇḍhil, malejhiya nāḍhu mul̤umaighghuṃ dherdhal èllaighaḻai maṟuvaraiyaṟai jhèyyuṃ jhaḍhḍhabhūrvamāṉa adhighāradh dhaṉmai dherdhal āṇaiyadhdhiṉ (Election Commission of Malaysia) madhibhbhāyvil irundhadhu. irubhbhiṉuṃ dherdhal āṇaiyaṃ jhuyeḍhjhaiyāgha iyaṅghāmal bhiradhamar dhuṟaiyiṉ adhighāra varaṃbhiṟghuḻ irundhadhu. 

2018-āṃ āṇḍhu dherdhalughghu 2 mādhaṅghaḻughghu muṉṉardhāṉ dherdhal èllaighaḻ maṟuvaraiyaṟai jhèyyabhbhaḍhḍhu aṅghīgharighghabhbhaḍhḍhaṉa. andhadh dherdhal èllaighaḻiṉ maṟuvaraiyaṟai, dhòghudhighaḻughghu iḍhaiye mighabhbhèriya dhavaṟāṉa bhaghirndhaḻibhbhughaḻai (Enormous Malapportionment) ghòṇḍhu irundhadhu.

èḍhudhdhughghāḍhḍhāgha, jhilāṅghūr māniladhdhil, jhabhāgh bhèrṉāṃ (Sabak Bernam) dhòghudhiyil dhorāyamāgha 40,000 vāghghāḻarghaḻ irundhaṉar. āṉāl bhāṅghi jhaḍhḍhamaṉṟadh dhòghudhiyil dhiḍhīrèṉa 180,000 vāghghāḻarghaḻ uḻḻadhāghagh ghāḍhḍhabhbhaḍhḍhadhu.

ghoviḍh-19 bhèrundhòṟṟu

irubhbhiṉuṃ, èndha òru maṟubhaghirvughghuṃ malejhiya arajhiyalamaibhbhiṉbhaḍhi dhirudhdhaṅghaḻ dhevai; adhe veḻaiyil andhadh dhirudhdhadhiṟghu maghghaḻavaiyiṉ (Dewan Rakyat) mūṉṟil iraṇḍhu bhaṅghu bhèruṃbhāṉmaiyuṃ dhevai.

2020 āṃ āṇḍhiṉ dhòḍhaghghadhdhil irundhu, ghoviḍh-19 dhòṟṟu noy, malejhiyāvil bhèruṃ nèrughghaḍhighaḻaiyuṃ iḍharbhāḍhughaḻaiyuṃ eṟbhaḍhudhdhi òru bhèriya bhòdhunala dhāghghadhdhai eṟbhaḍhudhdhi viḍhḍhadhu. idhaṉāl bhaṟbhala jhamūghadh dhāghghaṅghaḻ eṟbhaḍhḍhaṉa. malejhiyāviṉ bhòruḻādhāramuṃ vèghuvāghabh bhādhighghabhbhaḍhḍhadhu.

2020-2022 arajhiyal nèrughghaḍhi

2020-āṃ āṇḍhiṉ dhòḍhaghghadhdhil malejhiyāvil or arajhiyal nèrughghaḍhi dhòḍhaṅghiyadhu; iraṇḍhu bhiradhamarghaḻ bhadhavi dhuṟabhbhujh jhèyya val̤ivaghudhdhadhu; maṟṟuṃ aḍhudhdhaḍhudhdha iraṇḍhu āṇḍhughaḻil malejhiya nāḍhāḻumaṉṟadhdhil ghuṟibhbhiḍhadhdhaghgha māṟṟaṅghaḻughghuṃ val̤ivaghudhdhadhu. 

2020-āṃ āṇḍhu bhibhravari mādhadhdhil, malejhiya aighghiya bhūrvīghagh ghaḍhjhiyiṉ (Malaysian United Indigenous Party) 32 uṟubhbhiṉarghaḻil bhèruṃbhāṉmaiyāṉavarghaḻ āḻuṃ bhāghghādhdhāṉ harabhbhāṉ dhalaimaiyilāṉa ghūḍhḍhaṇiyil irundhu vilaghiṉar; abhbhodhaiy èdhirghghaḍhjhiyāṉa bhārijhāṉ nejhaṉal ghūḍhḍhaṇiyuḍhaṉ ghūḍhḍhu jherndhaṉar. adhaṉāl maghghaḻavaiyil bhāghghādhdhāṉ harabhbhāṉ ghūḍhḍhaṇi bhèruṃbhāṉmaiyai il̤andhadhu.

adhaṉ bhiṉṉar bhiradhamar maghādhīr bhiṉ mughamadhu dhaṉ bhadhaviyaidh dhuṟabhbhu jhèydhār. adhaṉāl nāḍhḍhiṉ nirvāghadhdhil or adhighāra vèṟṟiḍhaṃ uruvāṉadhu.

mughidhīṉ yājhiṉ

2022 mārjh 1-āṃ dhedhi, mughidhīṉ yājhiṉ bhiradhamarāgha niyamighghabh bhaḍhḍhār. adhaṉ bhiṉṉar malejhiya aighghiya bhūrvīghagh ghaḍhjhi; maṟṟuṃ bhārijhāṉ nejhaṉal ghūḍhḍhaṇi; āghiyavaṟṟiṉ dhalaimaiyil òru jhiṟubhāṉmai arajhāṅghaṃ amaighghabhbhaḍhḍhadhu. idhaṟghubh bhiṟaghuṃ malejhiya nāḍhḍhiṉ arajhiyalil nilaiyaṟṟadh dhaṉmai dhòḍharndhadhu. adhdhuḍhaṉ ghoviḍh-19 dhòṟṟunoyiṉ dhāghghadhdhāl, nāḍhḍhiṉ dhiḍhamāṉa arajhiyal bhaṇbhu nalaṉghaḻ meluṃ mojhaṃ aḍhaindhaṉa.

2021-āṃ āṇḍhiṉ naḍhubhbhaghudhiyil nèrughghaḍhighaḻ meluṃ adhigharidhdhaṉa. ivaṟṟiṉ viḻaivāgha mughidhīṉ yājhiṉ nāḍhāḻumaṉṟa ādharavai il̤andhār. malejhiyāviṉ ighghaḍhḍhāṉa jhūl̤alil avaruṃ dhaṉ bhiradhamar bhadhaviyaidh dhuṟabhbhujh jhèyya veṇḍhiya nilaimai eṟbhaḍhḍhadhu.

ismāyil jhabhri yāghobh

avarughghubh bhadhilāgha ismāyil jhabhri yāghobh, 20 āghasḍh 2021-il bhiradhamarāgha niyamighghabhbhaḍhḍhār. indha arajhiyal nèrughghaḍhighaḻiṉāl, uḍhaṉaḍhiyāghabh bhòdhudh dherdhalai naḍhadhdhuṃbhaḍhi bhalveṟu dharabhbhiṉariḍhaṃ irundhu nèrughghudhalghaḻ dhòḍhughghabhbhaḍhḍhaṉa. adhdhuḍhaṉ bhòdhudh dherdhal dhòḍharbhāghabh bhalveṟu ūghaṅghaḻuṃ valaṃ vandhaṉa. 

2022 jhūṉ mādha vāghghil ismāyil jhabhri yāghobhbhiṟghu avar jhārndha ghaḍhjhiyāṉa aṃṉo, viraivil bhòdhudh dherdhalai naḍhadhdha veṇḍhuṃ èṉṟu dhòḍharjhjhiyāṉa al̤udhdhaṅghaḻaigh ghòḍhudhdhu vandhadhu. 

idhaṉaidh dhòḍharndhu nāḍhāḻumaṉṟaṃ ghalaighghabh bhaḍhuvadhai dhāmadhabh bhaḍhudhdhabh bhovadhu illai èṉṟu ismāyil jhabhri yāghobh malejhiya nāḍhāḻumaṉṟadhdhileye aṟividhdhār. bhiṉṉar 2022 aghḍhobhar 10-āṃ dhedhi malejhiya nāḍhāḻumaṉṟaṃ ghalaighghabh bhaḍhḍhadhu.

nāḍhāḻumaṉṟa irughghaighaḻ

malejhiyadh dherdhal muṟai

malejhiyāvil dherdhalghaḻ dhejhiya aḻaviluṃ; mānila aḻaviluṃ naḍhadhdhabh bhaḍhughiṉṟaṉa. malejhiya nāḍhāḻumaṉṟadhdhiṉ maghghaḻavaiyāṉa ḍhevāṉ rāghyāḍhḍhiṟghāṉa (Dewan Rakyat) uṟubhbhiṉarghaḻaidh dhejhiya aḻavilāṉa dherdhalghaḻ dherndhu èḍhughghiṉṟaṉa. 

adhe veḻaiyil malejhiyāviṉ 13 mānilaṅghaḻil naḍhadhdhabhbhaḍhuṃ māniladh dherdhalghaḻ andhandha mānilaṅghaḻiṉ jhaḍhḍhamaṉṟa uṟubhbhiṉarghaḻaidh dherndhu èḍhughghiṉṟaṉa.

vèsḍhmiṉsḍhar maghghaḻāḍhjhi muṟaimai

malejhiyā vèsḍhmiṉsḍhar āḍhjhi (Westminster System) muṟaiyaibh bhiṉbhaṟṟughiṟadhu. malejhiyāviṉ madhdhiya arajhāṅgha aḻavil, arajhāṅghadhdhiṉ dhalaivar èṉbhavar, bhiradhamar (Prime Minister of Malaysia) èṉṟu al̤aighghabh bhaḍhughiṟār. mānila aḻavil arajhāṅghadhdhiṉ dhalaivar, mudhalamaijhjhar (Chief Minister) èṉṟu al̤aighghabh bhaḍhughiṟār. 

bhòdhuvāgha mānila mudhalamaijhjharai mandhiri bhèjhār (Menteri Besar) èṉṟu al̤aighghiṟārghaḻ. ivar mānilajh jhaḍhḍhamaṉṟadhdhil (State Legislative Assemblies) bhèruṃbhāṉmaiyāṉa uṟubhbhiṉarghaḻiṉ ādharavaibh bhèṟṟavarāgha irubhbhār. ivar bhòdhuvāgha mānilajh jhaḍhḍhamaṉṟadhdhil bhèruṃbhāṉmai iḍhaṅghaḻaigh ghòṇḍha ghaḍhjhi alladhu ghūḍhḍhaṇiyiṉ dhalaivarāghavuṃ irubhbhār.

ḍhevāṉ rāghyāḍh

ḍhevāṉ rāghyāḍh (malāy mòl̤i|malāy]]: Dewan Rakyat; āṅghilaṃ: House of Representatives) èṉbhadhu malejhiya nāḍhāḻumaṉṟadhdhiṉ maghghaḻavaiyaigh (ghīl̤avai) ghuṟighghuṃ malāyjh jhòl āghuṃ. ḍhevāṉ èṉṟāl avai. rāghyāḍh èṉṟāl maghghaḻ. malejhiyāviṉ aṉaidhdhujh jhaḍhḍha majhodhaghghaḻuṃ iṅghudhāṉ vivādhighghabhbhaḍhḍhu, iyaṟṟabh bhaḍhughiṉṟaṉa.

avvāṟu iyaṟṟabhbhaḍhuṃ jhaḍhḍha majhodhāghghaḻ, maghghaḻavaiyil irundhu nāḍhāḻumaṉṟa melavaiyiṉ òbhbhudhalughghugh ghòṇḍhu jhèllabh bhaḍhughiṉṟaṉa. adhaṉ bhiṉṉar, malejhiya bherarajhar òbhbhudhal aḻidhdha bhiṉṉar andha majhodhāghghaḻ jhaḍhḍhaṅghaḻ āghiṉṟaṉa. malejhiyāviṉ nāḍhāḻumaṉṟa melavai ḍhevāṉ nèghārā èṉṟu al̤aighghabh bhaḍhughiṟadhu.

ḍhevāṉ rāghyāḍhḍhiṉ uṟubhbhiṉarghaḻaibh bhòdhuvāgha, malejhiyāviṉ nāḍhāḻumaṉṟa uṟubhbhiṉarghaḻ èṉṟe al̤aighghiṉṟaṉar. malejhiyadh dhalainagharamāṉa gholālaṃbhūril nāḍhāḻumaṉṟa māḻighai uḻḻadhu. aṅghudhāṉ nāḍhāḻumaṉṟagh ghūḍhḍhaṅghaḻ naḍhaibhèṟughiṉṟaṉa.

ghuṟibhbhughaḻ

meluṃ ghāṇgha
 malejhiyabh bhòdhudh dherdhal
 maghghaḻavai (malejhiyā)
 malejhiyabh bhòdhudh dherdhal, 2008
 malejhiyabh bhòdhudh dherdhal, 2013
 malejhiyabh bhòdhudh dherdhal, 2018
 malejhiyabh bhòdhudh dherdhal, 2022
 aṉvār ibhrāghiṃ amaijhjharavai

meṟghoḻghaḻ

vèḻi iṇaibhbhughaḻ 
 Electoral Commission of Malaysia homepage 

malejhiyāvil dherdhalghaḻ
2022 dherdhalghaḻ
மலேசியப் பொதுத் தேர்தல், 2022