மாதரம் இராச்சியம் (Mataram Kingdom)      என்பது பொ.ச. 8 -11 ஆம் நூற்றாண்டுகளுக்கு இடையில்இந்தோனீசியாவில் உள்ள சாவகத் தீவில் செழித்தோங்கிய ஒரு இந்து - பௌத்த இராச்சியமாகும். இது நடுச் சாவகத்திலும் பின்னர் கிழக்கு சாவகத்திலும் அமைந்திருந்தது. சஞ்சயன் என்ற  மன்னனால் நிறுவப்பட்ட இந்த இராச்சியத்தை சைலேந்திர வம்சமும், ஈசான வம்சமும் ஆட்சி செய்தன .

அதன் வரலாற்றின் பெரும்பகுதியின் போது, இராச்சியம் விவசாயத்தை, குறிப்பாக விரிவான நெல் விவசாயத்தை பெரிதும் நம்பியிருப்பதாகத் தெரிகிறது. மேலும் பின்னர் கடல் வணிகத்திலும் பயனடைந்தது. வெளிநாட்டு ஆதாரங்கள் மற்றும் தொல்லியல் சான்றுகளின்படி, இராச்சியம் அதிகளவில் மக்கள்தொகை கொண்டதாகவும், மிகவும் செழிப்பானதாகவும் இருந்ததாகத் தெரிகிறது. இராச்சியம் ஒரு பலதரபட்ட சமுதாயத்தை உருவாக்கியது. நன்கு வளர்ந்த கலாச்சாரம் இருந்தது. மேலும் நுட்பமான மற்றும் செம்மையான நாகரீகத்தை அடைந்தது.

பொ.ச. 8ஆம் நூற்றாண்டின் பிற்பகுதியிலிருந்து 9ஆம் நூற்றாண்டின் நடுப்பகுதிக்கு இடைப்பட்ட காலத்தில், இராச்சியம் பாரம்பரிய சாவகக் கலை மற்றும் கட்டிடக்கலையின் மலர்ச்சியைக் கண்டது. இது கோயில் கட்டுமானத்தின் விரைவான வளர்ச்சியில் பிரதிபலிக்கிறது. மாதரத்தில் அதன் மையப்பகுதியின் நிலப்பரப்பில் பல கோயில்கள் அமைந்திருந்தன. கலாசான் கோயில், செவு கோயில் , பிரம்பானான் கோயில் , போரோபுதூர் கோயில், பிரம்பானான் கோயில் போன்றவை மாதரத்தில் கட்டப்பட்ட கோவில்களில் மிகவும் குறிப்பிடத்தக்கவை ஆகும். இவை அனைத்தும் இன்றைய யோக்யகர்த்தா நகருக்கு மிக அருகில் உள்ளன.  அதன் உச்சத்தில், இராச்சியம் ஒரு மேலாதிக்கப் பேரரசாக மாறியது - சாவகத்தில் மட்டுமல்ல, சுமாத்ரா, பாலி, தெற்கு தாய்லாந்து, பிலிப்பீன்சின் இந்தியமயமாக்கப்பட்ட இராச்சியங்கள் , கம்போடியாவில் கெமர் பேரரசு போன்றவை.   

பின்னர் வம்சம் மத ஆதரவால் பௌத்த மற்றும் சைவத்துவ வம்சங்கள் என அடையாளம் காணப்பட்ட இரண்டு இராச்சியங்களாகப் பிரிக்கப்பட்டது. உள்நாட்டுப் போர் ஏற்பட்டதையடுத்து மாதரம் இராச்சியம் இரகாய் பிகாடன் தலைமையிலான சாவகத்தின் மாதரம் இராச்சியத்தின் சைவத்துவ வம்சம் என்றும் பாலபுத்ரதேவன் தலைமையிலான சுமாத்ராவின் சிறீவிஜய இராச்சியத்தின் பௌத்த வம்சம் எனவும் இரண்டு சக்திவாய்ந்த இராச்சியங்களாகப் பிரிக்கப்பட்டது. பொ.ச.1016ஆம் ஆண்டு சிறீவிஜயத்தை தளமாகக் கொண்ட சைலேந்திர குலத்தினர் மாதரம் சாம்ராச்சியத்தின் அடிமையான வுராவாரியால் கிளர்ச்சியைத் தூண்டி, கிழக்கு சாவகத்திலுள்ள வடுகலுவின் தலைநகரைக் கொள்ளையடிக்கும் வரை அவர்களுக்கு இடையேயான பகை முடிவுக்கு வரவில்லை. சிறீவிஜய பிராந்தியத்தில் மறுக்கமுடியாத மேலாதிக்கப் பேரரசாக உயர்ந்தது. சைவத்துவ வம்சம் தப்பிப்பிழைத்தது. பொ.ச. 1019-இல் கிழக்கு சாவகத்தை மீட்டெடுத்தது. பின்னர் பாலியின் உதயணனின் மகன் ஏர்லாங்கா தலைமையில் ககுரிபன் இராச்சியம் நிறுவப்பட்டது.

வரலாறு 

19ஆம் நூற்றாண்டின் முற்பகுதியில், யோகியாக்கார்த்தா மற்றும் நடு சாவகத்தில் உள்ள கேது மற்றும் கெவு சமவெளிகளின் நிலப்பரப்பில் ஆதிக்கம் செலுத்திய போரோபுதூர், செவு மற்றும் பிரம்பானான் கோயில் போன்ற பல பெரிய நினைவுச்சின்னங்களின் இடிபாடுகளின் கண்டுபிடிப்பு, காலனித்துவ டச்சு கிழக்கிந்தியத் தீவுகளின் சில வரலாற்றாசிரியர்கள் மற்றும் அறிஞர்களின் கவனத்தை ஈர்த்தது. இது இந்த பண்டைய நாகரிகத்தின் வரலாற்றை வெளிக்கொணர தொல்லியல் ஆய்வுகளை தூண்டியது.

வரலாறு

உருவாக்கமும் வளர்ச்சியும் 

மாதரம் இராச்சியத்தின் ஆரம்பக் கணக்கு பொ.ச. 732 தேதியிட்ட காங்கல் கல்வெட்டில் கணப்பட்டது. இது மகலாங் நகரத்தின் தென்மேற்கில் உள்ள காங்கால் கிராமத்தில் உள்ள குனுங் வுக்கிர் கோயிலின் வளாகத்தில் கண்டுபிடிக்கப்பட்டது. பல்லவ எழுத்துக்களைப் பயன்படுத்தி சமசுகிருதத்தில் எழுதப்பட்ட இந்த கல்வெட்டு, குஞ்சரகுஞ்சா பகுதியில் உள்ள மலையில் தங்கதாலான ஒரு இலிங்கம் ( சிவனின் சின்னம்) நிறுவப்பட்டதைக் கூறுகிறது, இது யவத்வீபம் ( சாவகம்) என்ற உன்னத தீவில் அமைந்துள்ளது. இலிங்கம்  இரகாய் மாதரம் சங் ரது சஞ்சயன் (மாதரத்தின் மன்னர் சஞ்சய இரகாய் (ஆண்டவர்)) உத்தரவின் கீழ் நிறுவப்பட்டது. இந்த கல்வெட்டு, யவத்வீபத்தை சன்னா என்ற மன்னன் ஆட்சி செய்ததாக கூறுகிறது. அவருடைய நீண்ட ஆட்சி ஞானம் மற்றும் நல்லொழுக்கத்தால் குறிக்கப்பட்டது. சன்னாவின் மரணத்திற்குப் பிறகு, இராச்சியம் பிளவுபட்டது. சன்னகாவின் ( சன்னாவின் சகோதரி) மகன் சஞ்சயன் அரியணை ஏறினார். அவர் தனது இராச்சியத்தைச் சுற்றியுள்ள பகுதிகளை வென்றார். மேலும் அவரது புத்திசாலித்தனமான ஆட்சியானது அவரது குடிமக்கள் அனைவருக்கும் அமைதி மற்றும் செழிப்புடன் அவரது நிலத்தை ஆசீர்வதித்தது.  

சுமார் 717 பொ.ச.வில் சஞ்சயன் ஆட்சிக்கு வந்திருக்கலாம். 10 ஆம் நூற்றாண்டின் முற்பகுதியில் தக்சா மன்னனின் கல்வெட்டில் பயன்படுத்தப்பட்ட சஞ்சய சரித்திரத்தின் தொடக்க ஆண்டு இது.  காங்கல் கல்வெட்டு படி, சஞ்சயன் தெற்கு நடு சாவகத்தில் ஒரு புதிய இராச்சியத்தை நிறுவினார். மேலும் இது சஞ்சயனின் மாமா அரசன் சன்னாவால் ஆளப்பட்ட முந்தைய அரசாட்சியின் தொடர்ச்சியாகத் தெரிகிறது. இந்த முந்தைய அரசியல் நடு சாவகத்தின்  வடக்குப் பகுதியில் உள்ள தியெங் பீடபூமியில் உள்ள முந்தைய கோயில் கட்டமைப்புகளுடன் இணைக்கப்பட்டுள்ளது, இது நடு சாவகத்தில் காணப்படும் மிகப் பழமையான கட்டமைப்பாகும். மாதரம் இராச்சியத்தின் முன்னோடியாக இணைக்கப்பட்ட முந்தைய இராச்சியம்  நடு சாவகத்தின் வடக்கு கடற்கரையில் எங்காவது அமைந்திருந்த கலிங்கமாகும் .

பொற்காலம் 

மன்னன் பனங்கரன் ஆட்சிக்கும் பாலிதுங் மன்னனுக்கும் இடைப்பட்ட காலம் (760 மற்றும் 910 க்கு இடைப்பட்ட காலம்) சுமார் 150 ஆண்டுகள் நீடித்தது. இது சாவகத்தின் உன்னதமான நாகரிகத்தின் உச்சகட்டத்தைக் குறித்தது. இந்த காலகட்டம் சாவக கலை மற்றும் கட்டிடக்கலையின் மலர்ச்சிக்கு சாட்சியாக இருந்தது. ஏனெனில் பல கம்பீரமான கோவில்களும் நினைவுச்சின்னங்களும் அமைக்கப்பட்டன. மேலும், கேது மற்றும் கெவு சமவெளியில் ஆதிக்கம் செலுத்தியது. செவு, போரோபுதூர் மற்றும் பிரம்பானான் கோயில் போன்ற கோயில்கள் இவற்றில் குறிப்பிடத்தக்கவை. இதில் சைலேந்திரர்கள் தீவிர கோவில் கட்டுபவர்களாக அறியப்பட்டனர்.  

மன்னன் சஞ்சயன் சைவன், அதே சமயம் இவரது வாரிசான பனங்கரன் ஒரு மகாயான பௌத்தர். இந்த நம்பிக்கையின் மாற்றம், சிவவாத சஞ்சயனிலிருந்து பௌத்த பனங்கரன் வரை அறிஞர்கள் மத்தியில் பிரச்சனைக்குரிய கேள்விகளை எழுப்பியுள்ளது. நடு சாவகத்தின் அரசியல் நிலப்பரப்பில் ஆதிக்கம் செலுத்த இரண்டு அரச குடும்பங்கள் போட்டியிட்டாலும், அவை ஒவ்வொன்றும் சிவவாத இந்து அல்லது மகாயான பௌத்தத்தின் புரவலர்களாக இருந்தனர்.

மிகப்பெரிய கட்டுமானங்கள் 

பனங்கரன் (ஆட்சி. 760-780) ஒரு உற்சாகமான கட்டிடக்கலை ஆர்வரலாவார். இவர் தனது ஆட்சியின் போது நடத்தப்பட்ட மற்றும் தொடங்கப்பட்ட குறைந்தபட்சம் ஐந்து பெரிய கோயில் திட்டங்களுக்கு பெருமை சேர்த்தார். 778 தேதியிட்ட மற்றும் சமசுகிருதத்தில் பிரணகரி எழுத்தில் எழுதப்பட்ட கலாசான் கல்வெட்டின் படி, கலாசான் கோயில் 'குரு சங் ராஜா சைலேந்திரவம்சதிலக' (சைலேந்திர குடும்பத்தின் ஆபரணத்தின் ஆசிரியர்) என்பவரின் விருப்பத்தால் கட்டப்பட்டது. அவர் பனங்கரனை (சஞ்சயனின் வாரிசு) இதனைக் கட்ட வற்புறுத்தினார். தேவி ( 'போதிசத்வதேவி' ) தாராவிற்கு ஒரு புனித கட்டிடமும் சைலேந்திர சாம்ராச்சியத்தில் இருந்து புத்த துறவிகளுக்கு ஒரு புத்த விகாரமும்  கட்டப்பட்டது. பனங்கரன் கலாசா கிராமத்தை ஒரு சங்கத்திற்கு வழங்கினார்.  இந்தக் கல்வெட்டுடன் இணைக்கப்பட்ட கோயில் தாராவின் உருவத்தை வைத்திருந்த கலாசான் கோயிலும், யோக்யகர்த்தா அருகிலுள்ள சரி கோயிலும் மடமாக செயல்பட்டிருக்கலாம்.

பொ.ச.792 தேதியிட்ட மஞ்சுசிறீகிரஹா கல்வெட்டில் குறிப்பிடப்பட்டுள்ளபடி, மன்னன் பனங்கரன் பிரமாண்டமான மஞ்சுசிறீகிரஹா கோயிலைக் கட்டுவதற்கான அடித்தளத்தை அமைத்தார். எவ்வாறாயினும், 792-இல் முடிக்கப்பட்ட இந்த பிரமாண்டமான கோயில் வளாகத்தின் நிறைவை மன்னர் ஒருபோதும் பார்க்கவில்லை. 784இல் அவர் இறந்த நீண்ட காலத்திற்குப் பிறகே கோயில் கட்டி முடிக்கப்பட்டது. மொத்தம் 249 கட்டமைப்புகளைக் கொண்ட இந்த பிரமாண்டமான கோயில் வளாகம் அதன் காலத்தில் மிகப் பிரமாண்டமாக இருந்தது. மேலும் முக்கியமான அரசாங்கத்தின் மதச் சடங்குகளை நடத்தும் அதிகாரப்பூர்வ அரச கோயிலாக இருக்கலாம்.

மாபெரும் வெற்றியாளர் 

சாவகத்தின் கடற்கொள்ளையர்கள் 767-இல் திரான்நாம் மீதும், 774, 787 ஆகிய ஆண்டுகளில் சம்பா மீதும் படையெடுத்ததாக சில தகவல்கள் உள்ளன. பனங்கரனின் வாரிசு தரணிந்திரன் (ஆட்சி. 780–800) அல்லது பொதுவாக மன்னர் இந்திரன் என்று அழைக்கப்பட்டார். அவர் கேலூராக் கல்வெட்டில் ( 782 தேதியிட்டது) அவரது முறையான ஆட்சிப் பெயரான 'சிறீ சங்கிராம தனஞ்சயன்' எனக் குறிப்பிடப்பட்டுள்ளார். இந்த கல்வெட்டில், அவர் 'வைரிவரவீரமர்தனன்'  (அதாவது  "தைரியமாக எதிரிகளைக் கொன்றவர்") என்று போற்றப்பட்டுள்ளார். தெற்கு தாய்லாந்து மலாய் தீபகற்பத்தில் கண்டுபிடிக்கப்பட்ட இலிகோர் பி கல்வெட்டிலும் இதே போன்ற தலைப்பு காணப்படுகிறது. 'சர்வ்வாரிமடவிமதன', இது அதே நபரைக் குறிப்பிடுவதாகக் கூறுகிறது. மலாய் தீபகற்பத்தில் உள்ள இலிகோரில் சைலேந்திரர்களின் கட்டுப்பாட்டை கொண்டு வந்ததால், தரணிந்திரன் ஒரு துணிச்சலான மற்றும் போர்க்குணமிக்க மன்னனாகத் தெரிகிறது.

மன்னன் இந்திரன் தனது முன்னோடிகளின் கட்டுமானப் பாரம்பரியத்தைத் தொடர்ந்ததாகத் தெரிகிறது. அவர் மஞ்சுசிறீகிரஹா கோயிலின் ( செவு வளாகம்) கட்டுமானத்தைத் தொடர்ந்தார். மேலும் கரங்தெங்கா கல்வெட்டின் படி ( 824 தேதியிடப்பட்டது ) வேணுவானா கோயிலின் கட்டுமானப் பொறுப்பை மெண்டுத்து அல்லது அநேகமாக ஙவென் கோயிலுடன் இணைக்கிறார். போரோபுதூர் மற்றும் பாவோன் கோயிலின் திட்டத்திற்கும் தொடக்கத்திற்கும் இவர் காரணமாக இருக்கலாம்.

சான்றுகள்

உசாத்துணை 
 Soekmono, R, Drs., Pengantar Sejarah Kebudayaan Indonesia 2, 2nd ed. Penerbit Kanisius, Yogyakarta, 1973, 5th reprint edition in 1988.
 Triastanti, Ani. Perdagangan Internasional pada Masa Jawa Kuno; Tinjauan Terhadap Data Tertulis Abad X-XII. Essay of Faculty of Cultural Studies. Gadjah Mada University of Yogyakarta, 2007.

மேற்கோள்கள் 

நடுச் சாவகம்
குடியேற்றவாதத்துக்கு முந்திய இந்தோனேசிய அரசுகள்
இந்தோனேசிய வரலாறு
பிலிப்பீன்சின் வரலாறு
முன்னாள் முடியாட்சிகள்
தீவு நாடுகள்
mādharaṃ irājhjhiyaṃ (Mataram Kingdom)      èṉbhadhu bhò.jha. 8 -11 āṃ nūṟṟāṇḍhughaḻughghu iḍhaiyilindhoṉījhiyāvil uḻḻa jhāvaghadh dhīvil jhèl̤idhdhoṅghiya òru indhu - bhaudhdha irājhjhiyamāghuṃ. idhu naḍhujh jhāvaghadhdhiluṃ bhiṉṉar ghil̤aghghu jhāvaghadhdhiluṃ amaindhirundhadhu. jhañjhayaṉ èṉṟa  maṉṉaṉāl niṟuvabhbhaḍhḍha indha irājhjhiyadhdhai jhailendhira vaṃjhamuṃ, ījhāṉa vaṃjhamuṃ āḍhjhi jhèydhaṉa .

adhaṉ varalāṟṟiṉ bhèruṃbhaghudhiyiṉ bhodhu, irājhjhiyaṃ vivajhāyadhdhai, ghuṟibhbhāgha virivāṉa nèl vivajhāyadhdhai bhèridhuṃ naṃbhiyirubhbhadhāghadh dhèrighiṟadhu. meluṃ bhiṉṉar ghaḍhal vaṇighadhdhiluṃ bhayaṉaḍhaindhadhu. vèḻināḍhḍhu ādhāraṅghaḻ maṟṟuṃ dhòlliyal jhāṉṟughaḻiṉbhaḍhi, irājhjhiyaṃ adhighaḻavil maghghaḻdhòghai ghòṇḍhadhāghavuṃ, mighavuṃ jhèl̤ibhbhāṉadhāghavuṃ irundhadhāghadh dhèrighiṟadhu. irājhjhiyaṃ òru bhaladharabhaḍhḍha jhamudhāyadhdhai uruvāghghiyadhu. naṉghu vaḻarndha ghalājhjhāraṃ irundhadhu. meluṃ nuḍhbhamāṉa maṟṟuṃ jhèṃmaiyāṉa nāgharīghadhdhai aḍhaindhadhu.

bhò.jha. 8āṃ nūṟṟāṇḍhiṉ bhiṟbhaghudhiyilirundhu 9āṃ nūṟṟāṇḍhiṉ naḍhubhbhaghudhighghu iḍhaibhbhaḍhḍha ghāladhdhil, irājhjhiyaṃ bhāraṃbhariya jhāvaghagh ghalai maṟṟuṃ ghaḍhḍhiḍhaghghalaiyiṉ malarjhjhiyaigh ghaṇḍhadhu. idhu ghoyil ghaḍhḍhumāṉadhdhiṉ viraivāṉa vaḻarjhjhiyil bhiradhibhalighghiṟadhu. mādharadhdhil adhaṉ maiyabhbhaghudhiyiṉ nilabhbharabhbhil bhala ghoyilghaḻ amaindhirundhaṉa. ghalājhāṉ ghoyil, jhèvu ghoyil , bhiraṃbhāṉāṉ ghoyil , bhorobhudhūr ghoyil, bhiraṃbhāṉāṉ ghoyil bhoṉṟavai mādharadhdhil ghaḍhḍhabhbhaḍhḍha ghovilghaḻil mighavuṃ ghuṟibhbhiḍhadhdhaghghavai āghuṃ. ivai aṉaidhdhuṃ iṉṟaiya yoghyaghardhdhā nagharughghu migha arughil uḻḻaṉa.  adhaṉ ujhjhadhdhil, irājhjhiyaṃ òru melādhighghabh bherarajhāgha māṟiyadhu - jhāvaghadhdhil maḍhḍhumalla, jhumādhrā, bhāli, dhèṟghu dhāylāndhu, bhilibhbhīṉjhiṉ indhiyamayamāghghabhbhaḍhḍha irājhjhiyaṅghaḻ , ghaṃbhoḍhiyāvil ghèmar bherarajhu bhoṉṟavai.   

bhiṉṉar vaṃjhaṃ madha ādharavāl bhaudhdha maṟṟuṃ jhaivadhdhuva vaṃjhaṅghaḻ èṉa aḍhaiyāḻaṃ ghāṇabhbhaḍhḍha iraṇḍhu irājhjhiyaṅghaḻāghabh bhirighghabhbhaḍhḍhadhu. uḻnāḍhḍhubh bhor eṟbhaḍhḍhadhaiyaḍhudhdhu mādharaṃ irājhjhiyaṃ iraghāy bhighāḍhaṉ dhalaimaiyilāṉa jhāvaghadhdhiṉ mādharaṃ irājhjhiyadhdhiṉ jhaivadhdhuva vaṃjhaṃ èṉṟuṃ bhālabhudhradhevaṉ dhalaimaiyilāṉa jhumādhrāviṉ jhiṟīvijaya irājhjhiyadhdhiṉ bhaudhdha vaṃjhaṃ èṉavuṃ iraṇḍhu jhaghdhivāyndha irājhjhiyaṅghaḻāghabh bhirighghabhbhaḍhḍhadhu. bhò.jha.1016āṃ āṇḍhu jhiṟīvijayadhdhai dhaḻamāghagh ghòṇḍha jhailendhira ghuladhdhiṉar mādharaṃ jhāṃrājhjhiyadhdhiṉ aḍhimaiyāṉa vurāvāriyāl ghiḻarjhjhiyaidh dhūṇḍhi, ghil̤aghghu jhāvaghadhdhiluḻḻa vaḍhughaluviṉ dhalainagharaigh ghòḻḻaiyaḍhighghuṃ varai avarghaḻughghu iḍhaiyeyāṉa bhaghai muḍhivughghu varavillai. jhiṟīvijaya bhirāndhiyadhdhil maṟughghamuḍhiyādha melādhighghabh bherarajhāgha uyarndhadhu. jhaivadhdhuva vaṃjhaṃ dhabhbhibhbhil̤aidhdhadhu. bhò.jha. 1019-il ghil̤aghghu jhāvaghadhdhai mīḍhḍhèḍhudhdhadhu. bhiṉṉar bhāliyiṉ udhayaṇaṉiṉ maghaṉ erlāṅghā dhalaimaiyil ghaghuribhaṉ irājhjhiyaṃ niṟuvabhbhaḍhḍhadhu.

varalāṟu 

19āṃ nūṟṟāṇḍhiṉ muṟbhaghudhiyil, yoghiyāghghārdhdhā maṟṟuṃ naḍhu jhāvaghadhdhil uḻḻa ghedhu maṟṟuṃ ghèvu jhamavèḻighaḻiṉ nilabhbharabhbhil ādhighghaṃ jhèludhdhiya bhorobhudhūr, jhèvu maṟṟuṃ bhiraṃbhāṉāṉ ghoyil bhoṉṟa bhala bhèriya niṉaivujhjhiṉṉaṅghaḻiṉ iḍhibhāḍhughaḻiṉ ghaṇḍhubhiḍhibhbhu, ghālaṉidhdhuva ḍhajhjhu ghil̤aghghindhiyadh dhīvughaḻiṉ jhila varalāṟṟājhiriyarghaḻ maṟṟuṃ aṟiñarghaḻiṉ ghavaṉadhdhai īrdhdhadhu. idhu indha bhaṇḍhaiya nāgharighadhdhiṉ varalāṟṟai vèḻighghòṇara dhòlliyal āyvughaḻai dhūṇḍhiyadhu.

varalāṟu

uruvāghghamuṃ vaḻarjhjhiyuṃ 

mādharaṃ irājhjhiyadhdhiṉ āraṃbhagh ghaṇaghghu bhò.jha. 732 dhedhiyiḍhḍha ghāṅghal ghalvèḍhḍhil ghaṇabhbhaḍhḍhadhu. idhu maghalāṅ nagharadhdhiṉ dhèṉmeṟghil uḻḻa ghāṅghāl ghirāmadhdhil uḻḻa ghuṉuṅ vughghir ghoyiliṉ vaḻāghadhdhil ghaṇḍhubhiḍhighghabhbhaḍhḍhadhu. bhallava èl̤udhdhughghaḻaibh bhayaṉbhaḍhudhdhi jhamajhughirudhadhdhil èl̤udhabhbhaḍhḍha indha ghalvèḍhḍhu, ghuñjharaghuñjhā bhaghudhiyil uḻḻa malaiyil dhaṅghadhālāṉa òru iliṅghaṃ ( jhivaṉiṉ jhiṉṉaṃ) niṟuvabhbhaḍhḍhadhaigh ghūṟughiṟadhu, idhu yavadhvībhaṃ ( jhāvaghaṃ) èṉṟa uṉṉadha dhīvil amaindhuḻḻadhu. iliṅghaṃ  iraghāy mādharaṃ jhaṅ radhu jhañjhayaṉ (mādharadhdhiṉ maṉṉar jhañjhaya iraghāy (āṇḍhavar)) udhdharaviṉ ghīl̤ niṟuvabhbhaḍhḍhadhu. indha ghalvèḍhḍhu, yavadhvībhadhdhai jhaṉṉā èṉṟa maṉṉaṉ āḍhjhi jhèydhadhāgha ghūṟughiṟadhu. avaruḍhaiya nīṇḍha āḍhjhi ñāṉaṃ maṟṟuṃ nallòl̤ughghadhdhāl ghuṟighghabhbhaḍhḍhadhu. jhaṉṉāviṉ maraṇadhdhiṟghubh bhiṟaghu, irājhjhiyaṃ bhiḻavubhaḍhḍhadhu. jhaṉṉaghāviṉ ( jhaṉṉāviṉ jhaghodhari) maghaṉ jhañjhayaṉ ariyaṇai eṟiṉār. avar dhaṉadhu irājhjhiyadhdhaijh jhuṟṟiyuḻḻa bhaghudhighaḻai vèṉṟār. meluṃ avaradhu bhudhdhijhālidhdhaṉamāṉa āḍhjhiyāṉadhu avaradhu ghuḍhimaghghaḻ aṉaivarughghuṃ amaidhi maṟṟuṃ jhèl̤ibhbhuḍhaṉ avaradhu niladhdhai ājhīrvadhidhdhadhu.  

jhumār 717 bhò.jha.vil jhañjhayaṉ āḍhjhighghu vandhirughghalāṃ. 10 āṃ nūṟṟāṇḍhiṉ muṟbhaghudhiyil dhaghjhā maṉṉaṉiṉ ghalvèḍhḍhil bhayaṉbhaḍhudhdhabhbhaḍhḍha jhañjhaya jharidhdhiradhdhiṉ dhòḍhaghgha āṇḍhu idhu.  ghāṅghal ghalvèḍhḍhu bhaḍhi, jhañjhayaṉ dhèṟghu naḍhu jhāvaghadhdhil òru bhudhiya irājhjhiyadhdhai niṟuviṉār. meluṃ idhu jhañjhayaṉiṉ māmā arajhaṉ jhaṉṉāvāl āḻabhbhaḍhḍha mundhaiya arajhāḍhjhiyiṉ dhòḍharjhjhiyāghadh dhèrighiṟadhu. indha mundhaiya arajhiyal naḍhu jhāvaghadhdhiṉ  vaḍhaghghubh bhaghudhiyil uḻḻa dhiyèṅ bhīḍhabhūmiyil uḻḻa mundhaiya ghoyil ghaḍhḍhamaibhbhughaḻuḍhaṉ iṇaighghabhbhaḍhḍhuḻḻadhu, idhu naḍhu jhāvaghadhdhil ghāṇabhbhaḍhuṃ mighabh bhal̤amaiyāṉa ghaḍhḍhamaibhbhāghuṃ. mādharaṃ irājhjhiyadhdhiṉ muṉṉoḍhiyāgha iṇaighghabhbhaḍhḍha mundhaiya irājhjhiyaṃ  naḍhu jhāvaghadhdhiṉ vaḍhaghghu ghaḍhaṟgharaiyil èṅghāvadhu amaindhirundha ghaliṅghamāghuṃ .

bhòṟghālaṃ 

maṉṉaṉ bhaṉaṅgharaṉ āḍhjhighghuṃ bhālidhuṅ maṉṉaṉughghuṃ iḍhaibhbhaḍhḍha ghālaṃ (760 maṟṟuṃ 910 ghghu iḍhaibhbhaḍhḍha ghālaṃ) jhumār 150 āṇḍhughaḻ nīḍhidhdhadhu. idhu jhāvaghadhdhiṉ uṉṉadhamāṉa nāgharighadhdhiṉ ujhjhaghaḍhḍhadhdhaigh ghuṟidhdhadhu. indha ghālaghaḍhḍhaṃ jhāvagha ghalai maṟṟuṃ ghaḍhḍhiḍhaghghalaiyiṉ malarjhjhighghu jhāḍhjhiyāgha irundhadhu. eṉèṉil bhala ghaṃbhīramāṉa ghovilghaḻuṃ niṉaivujhjhiṉṉaṅghaḻuṃ amaighghabhbhaḍhḍhaṉa. meluṃ, ghedhu maṟṟuṃ ghèvu jhamavèḻiyil ādhighghaṃ jhèludhdhiyadhu. jhèvu, bhorobhudhūr maṟṟuṃ bhiraṃbhāṉāṉ ghoyil bhoṉṟa ghoyilghaḻ ivaṟṟil ghuṟibhbhiḍhadhdhaghghavai. idhil jhailendhirarghaḻ dhīvira ghovil ghaḍhḍhubhavarghaḻāgha aṟiyabhbhaḍhḍhaṉar.  

maṉṉaṉ jhañjhayaṉ jhaivaṉ, adhe jhamayaṃ ivaradhu vārijhāṉa bhaṉaṅgharaṉ òru maghāyāṉa bhaudhdhar. indha naṃbhighghaiyiṉ māṟṟaṃ, jhivavādha jhañjhayaṉilirundhu bhaudhdha bhaṉaṅgharaṉ varai aṟiñarghaḻ madhdhiyil bhirajhjhaṉaighghuriya gheḻvighaḻai èl̤ubhbhiyuḻḻadhu. naḍhu jhāvaghadhdhiṉ arajhiyal nilabhbharabhbhil ādhighghaṃ jhèludhdha iraṇḍhu arajha ghuḍhuṃbhaṅghaḻ bhoḍhḍhiyiḍhḍhāluṃ, avai òvvòṉṟuṃ jhivavādha indhu alladhu maghāyāṉa bhaudhdhadhdhiṉ bhuravalarghaḻāgha irundhaṉar.

mighabhbhèriya ghaḍhḍhumāṉaṅghaḻ 

bhaṉaṅgharaṉ (āḍhjhi. 760-780) òru uṟjhāghamāṉa ghaḍhḍhiḍhaghghalai ārvaralāvār. ivar dhaṉadhu āḍhjhiyiṉ bhodhu naḍhadhdhabhbhaḍhḍha maṟṟuṃ dhòḍhaṅghabhbhaḍhḍha ghuṟaindhabhaḍhjhaṃ aindhu bhèriya ghoyil dhiḍhḍhaṅghaḻughghu bhèrumai jherdhdhār. 778 dhedhiyiḍhḍha maṟṟuṃ jhamajhughirudhadhdhil bhiraṇaghari èl̤udhdhil èl̤udhabhbhaḍhḍha ghalājhāṉ ghalvèḍhḍhiṉ bhaḍhi, ghalājhāṉ ghoyil 'ghuru jhaṅ rājā jhailendhiravaṃjhadhilagha' (jhailendhira ghuḍhuṃbhadhdhiṉ ābharaṇadhdhiṉ ājhiriyar) èṉbhavariṉ virubhbhadhdhāl ghaḍhḍhabhbhaḍhḍhadhu. avar bhaṉaṅgharaṉai (jhañjhayaṉiṉ vārijhu) idhaṉaigh ghaḍhḍha vaṟbhuṟudhdhiṉār. dhevi ( 'bhodhijhadhvadhevi' ) dhārāviṟghu òru bhuṉidha ghaḍhḍhiḍhamuṃ jhailendhira jhāṃrājhjhiyadhdhil irundhu bhudhdha dhuṟavighaḻughghu òru bhudhdha vighāramuṃ  ghaḍhḍhabhbhaḍhḍhadhu. bhaṉaṅgharaṉ ghalājhā ghirāmadhdhai òru jhaṅghadhdhiṟghu val̤aṅghiṉār.  indhagh ghalvèḍhḍhuḍhaṉ iṇaighghabhbhaḍhḍha ghoyil dhārāviṉ uruvadhdhai vaidhdhirundha ghalājhāṉ ghoyiluṃ, yoghyaghardhdhā arughiluḻḻa jhari ghoyiluṃ maḍhamāgha jhèyalbhaḍhḍhirughghalāṃ.

bhò.jha.792 dhedhiyiḍhḍha mañjhujhiṟīghirahā ghalvèḍhḍhil ghuṟibhbhiḍhabhbhaḍhḍhuḻḻabhaḍhi, maṉṉaṉ bhaṉaṅgharaṉ bhiramāṇḍhamāṉa mañjhujhiṟīghirahā ghoyilaigh ghaḍhḍhuvadhaṟghāṉa aḍhidhdhaḻadhdhai amaidhdhār. èvvāṟāyiṉuṃ, 792-il muḍhighghabhbhaḍhḍha indha bhiramāṇḍhamāṉa ghoyil vaḻāghadhdhiṉ niṟaivai maṉṉar òrubhodhuṃ bhārghghavillai. 784il avar iṟandha nīṇḍha ghāladhdhiṟghubh bhiṟaghe ghoyil ghaḍhḍhi muḍhighghabhbhaḍhḍhadhu. mòdhdhaṃ 249 ghaḍhḍhamaibhbhughaḻaigh ghòṇḍha indha bhiramāṇḍhamāṉa ghoyil vaḻāghaṃ adhaṉ ghāladhdhil mighabh bhiramāṇḍhamāgha irundhadhu. meluṃ mughghiyamāṉa arajhāṅghadhdhiṉ madhajh jhaḍhaṅghughaḻai naḍhadhdhuṃ adhighārabhbhūrva arajha ghoyilāgha irughghalāṃ.

mābhèruṃ vèṟṟiyāḻar 

jhāvaghadhdhiṉ ghaḍhaṟghòḻḻaiyarghaḻ 767-il dhirāṉnāṃ mīdhuṃ, 774, 787 āghiya āṇḍhughaḻil jhaṃbhā mīdhuṃ bhaḍhaiyèḍhudhdhadhāgha jhila dhaghavalghaḻ uḻḻaṉa. bhaṉaṅgharaṉiṉ vārijhu dharaṇindhiraṉ (āḍhjhi. 780–800) alladhu bhòdhuvāgha maṉṉar indhiraṉ èṉṟu al̤aighghabhbhaḍhḍhār. avar ghelūrāgh ghalvèḍhḍhil ( 782 dhedhiyiḍhḍhadhu) avaradhu muṟaiyāṉa āḍhjhibh bhèyarāṉa 'jhiṟī jhaṅghirāma dhaṉañjhayaṉ' èṉagh ghuṟibhbhiḍhabhbhaḍhḍhuḻḻār. indha ghalvèḍhḍhil, avar 'vairivaravīramardhaṉaṉ'  (adhāvadhu  "dhairiyamāgha èdhirighaḻaigh ghòṉṟavar") èṉṟu bhoṟṟabhbhaḍhḍhuḻḻār. dhèṟghu dhāylāndhu malāy dhībhaghaṟbhadhdhil ghaṇḍhubhiḍhighghabhbhaḍhḍha ilighor bhi ghalvèḍhḍhiluṃ idhe bhoṉṟa dhalaibhbhu ghāṇabhbhaḍhughiṟadhu. 'jharvvārimaḍhavimadhaṉa', idhu adhe nabharaigh ghuṟibhbhiḍhuvadhāghagh ghūṟughiṟadhu. malāy dhībhaghaṟbhadhdhil uḻḻa ilighoril jhailendhirarghaḻiṉ ghaḍhḍhubhbhāḍhḍhai ghòṇḍhu vandhadhāl, dharaṇindhiraṉ òru dhuṇijhjhalāṉa maṟṟuṃ bhorghghuṇamighgha maṉṉaṉāghadh dhèrighiṟadhu.

maṉṉaṉ indhiraṉ dhaṉadhu muṉṉoḍhighaḻiṉ ghaḍhḍhumāṉabh bhāraṃbhariyadhdhaidh dhòḍharndhadhāghadh dhèrighiṟadhu. avar mañjhujhiṟīghirahā ghoyiliṉ ( jhèvu vaḻāghaṃ) ghaḍhḍhumāṉadhdhaidh dhòḍharndhār. meluṃ gharaṅdhèṅghā ghalvèḍhḍhiṉ bhaḍhi ( 824 dhedhiyiḍhabhbhaḍhḍhadhu ) veṇuvāṉā ghoyiliṉ ghaḍhḍhumāṉabh bhòṟubhbhai mèṇḍhudhdhu alladhu aneghamāgha ṅavèṉ ghoyiluḍhaṉ iṇaighghiṟār. bhorobhudhūr maṟṟuṃ bhāvoṉ ghoyiliṉ dhiḍhḍhadhdhiṟghuṃ dhòḍhaghghadhdhiṟghuṃ ivar ghāraṇamāgha irughghalāṃ.

jhāṉṟughaḻ

ujhādhdhuṇai 
 Soekmono, R, Drs., Pengantar Sejarah Kebudayaan Indonesia 2, 2nd ed. Penerbit Kanisius, Yogyakarta, 1973, 5th reprint edition in 1988.
 Triastanti, Ani. Perdagangan Internasional pada Masa Jawa Kuno; Tinjauan Terhadap Data Tertulis Abad X-XII. Essay of Faculty of Cultural Studies. Gadjah Mada University of Yogyakarta, 2007.

meṟghoḻghaḻ 

naḍhujh jhāvaghaṃ
ghuḍhiyeṟṟavādhadhdhughghu mundhiya indhoṉejhiya arajhughaḻ
indhoṉejhiya varalāṟu
bhilibhbhīṉjhiṉ varalāṟu
muṉṉāḻ muḍhiyāḍhjhighaḻ
dhīvu nāḍhughaḻ
மாதரம் இராச்சியம்