லோட்டன் தேன்சிட்டு (Loten's sunbird or Long-billed sunbird)(சின்னைரிசு லோடெனியா) என்பது நெக்டாரினிடே குடும்பத்தைச் சேர்ந்த நீண்ட, வளைந்த அலகினையுடைய ஒரு தேன்சிட்டு. இந்த தேனிசிட்டு பெரும்பாலும் தென்னிந்திய தீபகற்பத்திலும் இலங்கையிலும் மட்டும் காணப்படக்கூடிய ஓரிட வாழ்வி ஆகும். தென்னிந்தியாவில் காணப்படும் தேன்சிட்டுகளில் அளவில் இதுவே பெரியது. (இதே குடும்பத்தைச் சேர்ந்த சிலந்திபிடிப்பான் லோட்டன் தேன்சிட்டை விட சற்று பெரியது.)

உடலமைப்பும் கள அடையாளங்களும்      
லோட்டன் தேன்சிட்டு சுமார் 13 செ. மீ. உடல் நீளமும் 8 முதல் 11 கிராம் வரை எடையும் இருக்கும்.

ஆண்: ஒளிரும் கருஊதா நிற மேற்பகுதியும் தலையை கொண்டது. இதே போலுள்ள ஊதாத் தேன்சிட்டை விடப் பெரிய அலகும் உடல் நீளமும் உடையது. மார்புப் பகுதியில் அரக்குப் பட்டையுடன் தோள்பட்டையில் செம்மஞ்சள் நிறக் கொத்தும் தனித்துவமாகத் தெரியும்.

பெண்: இலைப் பச்சை நிறத்துடன் தெளிவான எல்லை கொண்ட மேல்பகுதியும் வெளிர் மஞ்சள் அடிப்பகுதியும் கொண்டது. ஊதாத் தேன்சிட்டில் உள்ளது போல் புருவக்கோடு இருக்காது.

பரவலும் வாழ்விடமும்

பரவல் 
இந்தியாவில், கிழக்கே விசாகப்பட்டினத்திற்குத் தெற்காகவும் மேற்கே மும்பைக்குத் தெற்கேயும் உள்ள பகுதிகளில் தொடங்கி தென்னிந்தியாவிலும் இலங்கையிலும் காணப்படுகின்றது. இருப்பினும், மேற்குத் தொடர்ச்சி மலைத்தொடரிலும் தென்னிந்தியத் தீபகற்பத்திலும் இலங்கையில் வட மாகாணத்தைத் தவிர பிற பகுதிகளிலும் இது பெருமளவில் காணப்படுகின்றது. இலங்கையில் காணப்படும் இனமான C. lotenius lotenius தென்னிந்தியாவில் உள்ள உள்ளினத்தைவிட (C. lotenius hindustanicus) சற்று பெரிய அலகினைக் கொண்டது.

வாழிடம்
இலையுதிர் காடுகள், மரங்கள் (குறிப்பாக, பூக்கள் நிறைந்த மரங்கள்) அடர்ந்த தோட்டங்கள், விவசாயப் பகுதிகள்; இவ்வகை வாழ்விடமுள்ள நகரப் பகுதிகளிலும் இவை காணப்படுகின்றன. 1600 மீட்டர் உயரத்திலிருந்து 2100 மீட்டர் உயரம் வரை கூட இவற்றை காணலாம்.

உணவும் உணவு தேடும் முறையும்
உணவு. பூச்சிகள், சிலந்திகள், தேன்.

உணவு தேடும் முறை. தனியாகவும் இணையோடும் உணவு தேடும். உணவுப் பொருளின் அருகில் நிலையாக வட்டமிடும், சிறிது சிறிதாக பொறுக்கி உணவை எடுக்கும். மலர்களின் புல்லிவட்டத்தை ஓட்டை போட்டு தேனை எடுக்கும்.

பெயர்க் காரணம்     
இலங்கையின் கவர்னராக இருந்த ஜோன் கிடியன் லோட்டன் என்பார் பீட்டர் டீ பெவர் என்ற ஓவியரைக் கொண்டு இப்புள்ளை முதலில் வரையச் செய்தார். பின்னர், லோட்டனிடம் இருந்து பெறப்பட்ட மாதிரிகளுக்கு நவீன உயிரியல் வகைப்பாட்டின் தந்தை என அழைக்கப்படும் லின்னேயசு லோட்டனின் பெயரை இட்டார்.

மேற்கோள்கள்

வெளி இணைப்புகள்
 Internet Bird Collection
 Loten's Sunbirds' nest making video 9-1-2021

தமிழ்நாட்டில் காணப்படும் பறவைகள்
இலங்கைப் பறவைகள்
தென்னிந்தியப் பறவைகள்
loḍhḍhaṉ dheṉjhiḍhḍhu (Loten's sunbird or Long-billed sunbird)(jhiṉṉairijhu loḍhèṉiyā) èṉbhadhu nèghḍhāriṉiḍhe ghuḍhuṃbhadhdhaijh jherndha nīṇḍha, vaḻaindha alaghiṉaiyuḍhaiya òru dheṉjhiḍhḍhu. indha dheṉijhiḍhḍhu bhèruṃbhāluṃ dhèṉṉindhiya dhībhaghaṟbhadhdhiluṃ ilaṅghaiyiluṃ maḍhḍhuṃ ghāṇabhbhaḍhaghghūḍhiya oriḍha vāl̤vi āghuṃ. dhèṉṉindhiyāvil ghāṇabhbhaḍhuṃ dheṉjhiḍhḍhughaḻil aḻavil idhuve bhèriyadhu. (idhe ghuḍhuṃbhadhdhaijh jherndha jhilandhibhiḍhibhbhāṉ loḍhḍhaṉ dheṉjhiḍhḍhai viḍha jhaṟṟu bhèriyadhu.)

uḍhalamaibhbhuṃ ghaḻa aḍhaiyāḻaṅghaḻuṃ      
loḍhḍhaṉ dheṉjhiḍhḍhu jhumār 13 jhè. mī. uḍhal nīḻamuṃ 8 mudhal 11 ghirāṃ varai èḍhaiyuṃ irughghuṃ.

āṇ: òḻiruṃ gharuūdhā niṟa meṟbhaghudhiyuṃ dhalaiyai ghòṇḍhadhu. idhe bholuḻḻa ūdhādh dheṉjhiḍhḍhai viḍhabh bhèriya alaghuṃ uḍhal nīḻamuṃ uḍhaiyadhu. mārbhubh bhaghudhiyil araghghubh bhaḍhḍhaiyuḍhaṉ dhoḻbhaḍhḍhaiyil jhèṃmañjhaḻ niṟagh ghòdhdhuṃ dhaṉidhdhuvamāghadh dhèriyuṃ.

bhèṇ: ilaibh bhajhjhai niṟadhdhuḍhaṉ dhèḻivāṉa èllai ghòṇḍha melbhaghudhiyuṃ vèḻir mañjhaḻ aḍhibhbhaghudhiyuṃ ghòṇḍhadhu. ūdhādh dheṉjhiḍhḍhil uḻḻadhu bhol bhuruvaghghoḍhu irughghādhu.

bharavaluṃ vāl̤viḍhamuṃ

bharaval 
indhiyāvil, ghil̤aghghe vijhāghabhbhaḍhḍhiṉadhdhiṟghudh dhèṟghāghavuṃ meṟghe muṃbhaighghudh dhèṟgheyuṃ uḻḻa bhaghudhighaḻil dhòḍhaṅghi dhèṉṉindhiyāviluṃ ilaṅghaiyiluṃ ghāṇabhbhaḍhughiṉṟadhu. irubhbhiṉuṃ, meṟghudh dhòḍharjhjhi malaidhdhòḍhariluṃ dhèṉṉindhiyadh dhībhaghaṟbhadhdhiluṃ ilaṅghaiyil vaḍha māghāṇadhdhaidh dhavira bhiṟa bhaghudhighaḻiluṃ idhu bhèrumaḻavil ghāṇabhbhaḍhughiṉṟadhu. ilaṅghaiyil ghāṇabhbhaḍhuṃ iṉamāṉa C. lotenius lotenius dhèṉṉindhiyāvil uḻḻa uḻḻiṉadhdhaiviḍha (C. lotenius hindustanicus) jhaṟṟu bhèriya alaghiṉaigh ghòṇḍhadhu.

vāl̤iḍhaṃ
ilaiyudhir ghāḍhughaḻ, maraṅghaḻ (ghuṟibhbhāgha, bhūghghaḻ niṟaindha maraṅghaḻ) aḍharndha dhoḍhḍhaṅghaḻ, vivajhāyabh bhaghudhighaḻ; ivvaghai vāl̤viḍhamuḻḻa nagharabh bhaghudhighaḻiluṃ ivai ghāṇabhbhaḍhughiṉṟaṉa. 1600 mīḍhḍhar uyaradhdhilirundhu 2100 mīḍhḍhar uyaraṃ varai ghūḍha ivaṟṟai ghāṇalāṃ.

uṇavuṃ uṇavu dheḍhuṃ muṟaiyuṃ
uṇavu. bhūjhjhighaḻ, jhilandhighaḻ, dheṉ.

uṇavu dheḍhuṃ muṟai. dhaṉiyāghavuṃ iṇaiyoḍhuṃ uṇavu dheḍhuṃ. uṇavubh bhòruḻiṉ arughil nilaiyāgha vaḍhḍhamiḍhuṃ, jhiṟidhu jhiṟidhāgha bhòṟughghi uṇavai èḍhughghuṃ. malarghaḻiṉ bhullivaḍhḍhadhdhai oḍhḍhai bhoḍhḍhu dheṉai èḍhughghuṃ.

bhèyargh ghāraṇaṃ     
ilaṅghaiyiṉ ghavarṉarāgha irundha joṉ ghiḍhiyaṉ loḍhḍhaṉ èṉbhār bhīḍhḍhar ḍhī bhèvar èṉṟa oviyaraigh ghòṇḍhu ibhbhuḻḻai mudhalil varaiyajh jhèydhār. bhiṉṉar, loḍhḍhaṉiḍhaṃ irundhu bhèṟabhbhaḍhḍha mādhirighaḻughghu navīṉa uyiriyal vaghaibhbhāḍhḍhiṉ dhandhai èṉa al̤aighghabhbhaḍhuṃ liṉṉeyajhu loḍhḍhaṉiṉ bhèyarai iḍhḍhār.

meṟghoḻghaḻ

vèḻi iṇaibhbhughaḻ
 Internet Bird Collection
 Loten's Sunbirds' nest making video 9-1-2021

dhamil̤nāḍhḍhil ghāṇabhbhaḍhuṃ bhaṟavaighaḻ
ilaṅghaibh bhaṟavaighaḻ
dhèṉṉindhiyabh bhaṟavaighaḻ
லோட்டன் தேன்சிட்டு