# Шоорноныҥ јурт јеезези
Шоорноныҥ јурт јеезези (орустап Майское сельское поселение) — Россия Федерацияда Алтай Республиканыҥ Турачак аймагында муниципал тӧзӧлмӧ. Администрациялык тӧс јери — Шоорно јурт. «Муниципал тӧзӧлмӧлӧрди јӧптӧп, олорго келиштире статус ла гран-кыйулар тургузары» деп Алтай Республиканыҥ 2005 јылда чаган айдыҥ 13 кӱнинде чыккан Јасагы № 10-Р3 аайынча Артыбаштыҥ јурт јеезезине статус ла гран-кыйулар тургузылган.

## Географиязы
Шоорноныҥ јурт јеезези Алтай Республиканыҥ тӱндӱк јанында, Аба-Јыштыҥ ортозында, Байгол сууныҥ (Куу сууныҥ коштончызы) оҥ јарадында турат. Јеезеге эки јурт кирет: Толоон, Шоорно тӧс јери. Тӱштӱк јанында Тегри-Чоккон деп тайганыҥ сыны. Кӱнчыгыш јанында Байгол суу, кӱнбадыш јанында Опуночак деп суу агат. Айландыра Урчын, Чоҥмо, Спырна, Пеже, Кӧчимер, Тобыр, Ӱлден деп кырлар курчайт. Кара тудуш тайга јер, ортозында састарлу. Талайдыҥ кемјӱзинеҥ 500—600 метрге бийик. Климады орто-континентал. Јайгыда тайгада серӱӱн ле чыкту кей, јердиҥ ажыныҥ јакшы тӱжӱми улуска тузалу. Калба, орляк, јӱзӱн-јӱӱр јиилектер, эм ӧлӧҥдӧр, мешкелер јууп садуга улус апарат. Кышкыда јаан кар тӱжет, салкын бийик кӱрттер шуурып, јолдор јаантайын ла туйукталат. Узун соок кыш ла серӱӱн јай. Кейдиҥ ортојылдык температуразы 4,3 °С, јылуныҥ ӱстӱги бажы +36 °С, сооктыҥ эҥ ле тыҥы −55 °С, јердиҥ кыртыжыныҥ ортојылдык температуразы 0 °С, баштапкы сооктор 05.06./08.09, сооктор јок кӱндер бир јылга 94, јут-чыктыҥ кеми јыл туркунына 826 мм, ортојылдык салкынныҥ кеми 1,3 м/с, 15 м/с тыҥ салкын бир јылда 10,3 кӱн. Кардыҥ, кӱрттиҥ тереҥи кышкыда 1,5-2 метрдеҥ ажыра болот кезик јерлерде.

## Јурт јеезеге кирет
| № | Јон јаткан јер | Јон јаткан јердиҥ бӱдӱми       | Эл-јонныҥ тоозы |
| - | -------------- | ------------------------------ | --------------- |
| 1 | Шоорно         | јурт, административный тӧс јер | ↘118 кижи       |
| 2 | Толоон         | јурт                           | →13 кижи        |


## Эл-јон
| Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы |
| 2010            | 2011            | 2012            | 2013            | 2014            | 2015            | 2016            | 2017            | 2018            | 2019            | 2020            | 2021            |
| --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- |
| 217             | →217            | ↘193            | ↘182            | ↘157            | ↘141            | ↘131            | ↘121            | ↘115            | ↗119            | ↘118            | ↗124            |

Јуртта 2002 јылдыҥ тооалыжы аайынча 337 кижи болгон, олордыҥ орустар, кумандылар, чалкандулар ла оноҥ до ӧскӧ укту улус болгон.
Окылу тил: орус, алтай.

## Инфраструктуразы
- Шоорноныҥ јурт јеезезиниҥ администрациязы;
- 1 толо эмес текши ӱредӱлӱ школ;
- 1 баштамы школ;
- 2 библиотека;
- 1 стадион;
- 2 эмчилик;
- 2 јурттыҥ клубы;
- 1 почта;
- 3 пилорама.


Шоорноныҥ јурт јеезези
{{Администрациялык бӧлӱк
|Цвет1 = {{Цвет|Россия}}
|Цвет2 =
|Русское название = Шоорноныҥ јурт јеезези
|Оригинальное название = {{lang-ru| Майское сельское поселение}}<br>[[File:Сочные жарки.jpg|280px|Природа Алтая, сочные жарки  ]]
|Герб =
|Флаг =
|Страна = Россия
|Статус = {{nobr|[[Россияныҥ јурт јеезези]]}}
|Гимн =
|Входит в = {{s|[[Алтай Республика]]да<br>[[Турачак аймак]]}}
|Включает = 2 јурт
|Столица = [[Шоорно]]
|КрупныйГород =
|КрупныеГорода =
|Дата =
|Глава =
  |Название главы                 = [[Глава сельского поселения|Глава сельского поселения]]
|Глава2 =
  |Название главы2                =  
|ВВП =
  |Год ВВП                        = 
  |Место по ВВП                   = 
  |ВВП на душу населения          = 
  |Место по ВВП на душу населения = 
|Язык =
|Языки =орус, алтай
  |Население                      = {{ Эл-јонныҥ тоозы | Майское сельское поселение (Республика Алтай)  | тс }}
  |Год переписи                   = {{ Эл-јонныҥ тоозы |Майское сельское поселение (Республика Алтай)  | г }}
  |Место по населению   = {{ #expr: ( {{ Население | Майское сельское поселение (Республика Алтай) | ч }} * 100 / {{ Население | Турочакский район | ч }} round 2 ) }}
  |Плотность                      = 
  |Место по плотности             = 
  |Национальный состав            = [[орустар]], [[кумандылар]],<br>[[чалкандулар]] ла о.ӧ.<ref name="Коряков"/> 
  |Конфессиональный состав        =  христиан јаҥ, кам јаҥ, ак јаҥ,
|Площадь = 
  |Место по площади               = 
|Максимальная высота =
|Средняя высота = 450<ref name="Высота н/у моря"/>
|Минимальная высота =
| lat_deg = 52.3333333333333
| lon_deg = 88.1266666666667
|Карта =[[Файл:Location Turochaksky District Altai Republic.svg|мини|center| Алтай Республикада, Турачак аймак]]<br>
|ЧасовойПояс = [[MSK+7]]
|Аббревиатура =
|ISO =
|FIPS =
|Почтовые индексы = 649163
|Телефонный код = +7 38843
|Код автомобильных номеров = 04
|Сайт =http://майск-адм.рф
|Параметр1 =
|Название параметра1 =
|Примечания =
}}

'''Шоорноныҥ јурт јеезези''' ({{lang-ru|Майское сельское поселение}}) — [[Россия Федерация]]да [[Алтай Республика|Алтай Республиканыҥ]] [[Турачак аймак|Турачак аймагында]] муниципал тӧзӧлмӧ. Администрациялык тӧс јери — [[Шоорно]] јурт. «Муниципал тӧзӧлмӧлӧрди јӧптӧп, олорго келиштире статус ла гран-кыйулар тургузары» деп [[Алтай Республика|Алтай Республиканыҥ]] 2005 јылда [[чаган айдыҥ 13 кӱни]]нде чыккан Јасагы № 10-Р3 аайынча Артыбаштыҥ јурт јеезезине статус ла гран-кыйулар тургузылган<ref name="Закон № 10-РЗ">[http://docs.cntd.ru/document/802021155 Закон Республики Алтай от 13 января 2005 года № 10-РЗ «Об образовании муниципальных образований, наделении соответствующим статусом и установлении их границ»]</ref>.

== Географиязы ==
Шоорноныҥ јурт јеезези Алтай Республиканыҥ тӱндӱк јанында, Аба-Јыштыҥ ортозында, Байгол сууныҥ (Куу сууныҥ коштончызы) оҥ јарадында турат. Јеезеге эки јурт кирет: Толоон, Шоорно тӧс јери. Тӱштӱк јанында Тегри-Чоккон деп тайганыҥ сыны. Кӱнчыгыш јанында Байгол суу, кӱнбадыш јанында Опуночак деп суу агат. Айландыра Урчын, Чоҥмо, Спырна, Пеже, Кӧчимер, Тобыр, Ӱлден деп кырлар курчайт. Кара тудуш тайга јер, ортозында састарлу. Талайдыҥ кемјӱзинеҥ 500—600 метрге бийик<ref name="Высота н/у моря">[https://foto-planeta.com/region/767/3/turochakskiy-rayon.html Турачак аймак]</ref>. Климады орто-континентал. Јайгыда тайгада серӱӱн ле чыкту кей, јердиҥ ажыныҥ јакшы тӱжӱми улуска тузалу. Калба, орляк, јӱзӱн-јӱӱр јиилектер, эм ӧлӧҥдӧр, мешкелер јууп садуга улус апарат. Кышкыда јаан кар тӱжет, салкын бийик кӱрттер шуурып, јолдор јаантайын ла туйукталат. Узун соок кыш ла серӱӱн јай. Кейдиҥ ортојылдык температуразы 4,3 °С, јылуныҥ ӱстӱги бажы +36 °С, сооктыҥ эҥ ле тыҥы −55 °С, јердиҥ кыртыжыныҥ ортојылдык температуразы 0 °С, баштапкы сооктор 05.06./08.09, сооктор јок кӱндер бир јылга 94, јут-чыктыҥ кеми јыл туркунына 826 мм, ортојылдык салкынныҥ кеми 1,3 м/с, 15 м/с тыҥ салкын бир јылда 10,3 кӱн. Кардыҥ, кӱрттиҥ тереҥи кышкыда 1,5-2 метрдеҥ ажыра болот кезик јерлерде.

== Јурт јеезеге кирет ==
{| class="wikitable"
|-
! № !! Јон јаткан јер !! Јон јаткан јердиҥ бӱдӱми !! Эл-јонныҥ тоозы
|-
| 1 || [[Шоорно]] || јурт, административный тӧс јер || {{ Население | Майск (Республика Алтай) | тс }} кижи
|-
| 2 || [[Толоон]] || јурт || {{ Население | Талон (Республика Алтай) | тс }} кижи
|}

== Эл-јон ==
{{ Эл-јонныҥ тоозы |Майское сельское поселение (Республика Алтай)|  Столбцов=15 }}
{{ Эл-јонныҥ тоозы | Майское сельское поселение (Республика Алтай) | график}}

Јуртта 2002 јылдыҥ тооалыжы аайынча 337 кижи болгон, олордыҥ [[орустар]], [[кумандылар]], [[чалкандулар]] ла оноҥ до ӧскӧ укту улус болгон<ref name="Коряков">[http://www.lingvarium.org/russia/settlem-database.shtml  Коряков Ю. Б. База данных «Этно-языковой состав населённых пунктов России».]</ref>.

Окылу тил: орус, алтай<ref name="Закон РА о языках">[http://docs.cntd.ru/document/802008526/  Закон Республики Алтай от 3 марта 1993 года N 9-6 «О языках народов, проживающих на территории Республики Алтай» (с изменениями на 27 ноября 2020 года)]</ref>.

== Инфраструктуразы ==
<div style="-moz-column-count: 4; -webkit-column-count: 4; -o-column-count: 4; -ms-column-count: 4; column-count: 4;">
* Шоорноныҥ јурт јеезезиниҥ администрациязы;
* 1 толо эмес текши ӱредӱлӱ школ;
* 1 баштамы школ;
* 2 библиотека;
* 1 стадион;
* 2 эмчилик;
* 2 јурттыҥ клубы;
* 1 почта;
* 3 пилорама.
</div>

== Јуруктардыҥ кӧмзӧзи ==

== Ајарулар ==
{{Ајарулар}}

== Тайантылар ==
{{Тыш тайантылар}}

{{Турачак аймактыҥ муниципал тӧзӧлмӧлӧри}}
{{Турачак аймактыҥ јон јаткан јерлери}}

[[Категория:Турачак аймактыҥ муниципал тӧзӧлмӧзи]]
[[Категория:Алтай Республиканыҥ јурт јеезези]]