# Кошев, Анатолий Дмитриевич
Анатолий (Караҥ) Дмитриевич Кошев (чаган айдыҥ 2 кӱнинде 1946 ј., Кӧӧ јуртта Улаган аймакта — 2007 јылда божогон, мӧҥкӱзи Улаганда) – Россия бичиичилериниҥ Бирлигиниҥ турчызы, Алтай республиканыҥ кӱндӱлӱ кижизи, ӱлгерчи ле инженер. Сööги — кöбöк.

## Биографиязы
Областьтыҥ орто ӱредӱлӱ национал школында ӱренген, оны тӱгезип, Московский автомобильно-дорожный институтка ӱренип,  «инженер по строительству автомобильных дорог» деп профессия алган. Ӱредӱзи аайынча  ол Республика Комиде иштеген, кӧӧликтер јӱрер магистраль-јолдор јазаган, јаҥы  изобретениелер таап, патеннттердиҥ авторы болгон, ого  ВДНХ-ныҥ Алтын медалин бергендер.

## Јайаандык ижи
Караҥ Кошевтиҥ јайаандык ижи студент тужында башталган. 1967 јылда оныҥ баштапкы иштери «Баштапкы алтам» (орустап «Первый шаг») деп ӱлгерлик јуунтыда Б. Бедюровтыҥ ла Б. Суркашевтиҥ лирикалык ӱлгерлериле кожо кепке базылган. Кийнинде ӱлгерлерлӱ, куучындарлу, повестьтерлӱ, пьесаларлу бир канча јуунтылары чыккан. Кӧгӱсти ӧдӧр лирикалык чӱмдемелдери кӱӱге салынып, јирмедеҥ артык Алтай ичинде јарлу кожоҥдор боло берген.

## Алтай драматургияда
Кошев К. Д. алтай драматургияныҥ ӧзӱмине ол бойыныҥ кирелтезин эткен. «Санат» деп пьеса бичиген, «Чагана» деп водевиль, бир актту «Агаш аразыныҥ чӧрчӧги» деп комедия (орустап «Лесная сказка»), «Сказание о зернотёрке – Паспак» деп мультипликационный сценарий ле о.ӧ.
Орустап бичиген тӱӱкилик трагедиязы XVII чакта алтай-орус колбулар керегинде болгон, «И взойдёт твоя заря» (экинчи ады-«Послы будущего»). Бу пьеса Горно-Алтайскта, Бийскте драма театрларда тургузылып, јарлу боло берген, кӧрӧӧчилерге тыҥ јараган. Уфа калада тӱрк театрлардыҥ фестиваль-конкурсында бу кӧргӱзини бийик баалап, сый бергендер. 

## Кӧчӱрмелери
Кошев К. Д. алтай тилге мындый бичиктер кӧчӱрген: 
- 1987 — «Витязь в тигровой шкуре» Ш. Руставели;
- 1999 — «Маленькие трагедии» А. Пушкин;
- 1990 — Рубаи О. Хайама;
- 2002 — «Голос ребенка, которому не дали родиться» Н. Ижендей;
- 2004 – «Слово о полку Игореве»;
- 2012 — «Узелок на память» Л. Юсупованыҥ ӱлгерлик јуунтызы.
Кошев, Анатолий Дмитриевич
{{Кижи}} 
'''Анатолий (Караҥ) Дмитриевич Кошев'''<ref>[https://bigenc.ru/c/koshev-karan-dmitrievich-ee5377 Кошев А,Д. БРЭ]</ref> (чаган айдыҥ 2 кӱнинде 1946 ј., [[Кӧӧ|Кӧӧ]] јуртта [[Улаган аймак|Улаган аймакта]] — 2007 јылда божогон, мӧҥкӱзи Улаганда) – Россия бичиичилериниҥ Бирлигиниҥ турчызы, [[Алтай Республика|Алтай республиканыҥ кӱндӱлӱ кижизи]], ӱлгерчи ле инженер<ref name="хронограф 2021">[http://gosarhiv-ra.ru/wp-content/uploads/2020/12/Hronograf_2021.pdf Хронограф Республики Алтай 2021]</ref>. Сööги — [[Кöбöк сööк|кöбöк]].

== Биографиязы ==
Областьтыҥ орто ӱредӱлӱ национал школында ӱренген, оны тӱгезип, Московский автомобильно-дорожный институтка ӱренип,  «инженер по строительству автомобильных дорог» деп профессия алган. Ӱредӱзи аайынча  ол [[Республика Коми|Республика Комиде]] иштеген, кӧӧликтер јӱрер магистраль-јолдор јазаган, јаҥы  изобретениелер таап, патеннттердиҥ авторы болгон, ого  ВДНХ-ныҥ Алтын медалин бергендер.

== Јайаандык ижи ==
Караҥ Кошевтиҥ јайаандык ижи студент тужында башталган. 1967 јылда оныҥ баштапкы иштери «Баштапкы алтам» ({{lang-ru|«Первый шаг»}}) деп ӱлгерлик јуунтыда [[Бедюров, Бронтой Янгович|Б. Бедюровтыҥ]] ла [[Суркашев, Байрам Кӱндӱлеевич|Б. Суркашевтиҥ]] лирикалык ӱлгерлериле кожо кепке базылган. Кийнинде ӱлгерлерлӱ, куучындарлу, повестьтерлӱ, пьесаларлу бир канча јуунтылары чыккан. Кӧгӱсти ӧдӧр лирикалык чӱмдемелдери кӱӱге салынып, јирмедеҥ артык Алтай ичинде јарлу кожоҥдор боло берген.

== Алтай драматургияда ==
Кошев К. Д. алтай драматургияныҥ ӧзӱмине ол бойыныҥ кирелтезин эткен. «Санат» деп пьеса бичиген, «Чагана» деп водевиль, бир актту «Агаш аразыныҥ чӧрчӧги» деп комедия ({{lang-ru|«Лесная сказка»}}), «Сказание о зернотёрке – Паспак» деп мультипликационный сценарий ле о.ӧ.
Орустап бичиген тӱӱкилик трагедиязы XVII чакта алтай-орус колбулар керегинде болгон, «И взойдёт твоя заря» (экинчи ады-«Послы будущего»). Бу пьеса [[Улалу|Горно-Алтайскта]], [[Јаш-Тура|Бийскте]] драма театрларда тургузылып, јарлу боло берген, кӧрӧӧчилерге тыҥ јараган. Уфа калада тӱрк театрлардыҥ фестиваль-конкурсында бу кӧргӱзини бийик баалап, сый бергендер. 

== Кӧчӱрмелери ==
Кошев К. Д. алтай тилге мындый бичиктер кӧчӱрген: 
* 1987 — «Витязь в тигровой шкуре» [[Шота Руставели|Ш. Руставели]];
* 1999 — «Маленькие трагедии» [[Пушкин, Александр Сергеевич|А. Пушкин]];
* 1990 — Рубаи О. Хайама; 
* 2002 — «Голос ребенка, которому не дали родиться» Н. Ижендей;
* 2004 – «[[Слово о полку Игореве]]»; 
* 2012 — «Узелок на память» Л. Юсупованыҥ ӱлгерлик јуунтызы.

== Литературалык критикада ==
К. Кошев литературалык критик болуп экпиндӱ иштеген. Оныҥ јайаандык ижинде алтай литератураныҥ курч сурвктарына баштанган литературоведческий статьялары арткан. Кошевтиҥ критикалык ајарулары ла статьялары  «[[Алтайдыҥ Чолмоны]]», «[[Звезда Алтая]]», «Литературная Россия», «Экономист»,  «Эл Алтай» деп альманахта кепке базылган.

== Кайралдары ==
* «ВДНХ-ныҥ Алтын медали», 1987 јыл, (изобретениелердиҥ авторы, 50 патент алган).

== Ајарулар ==
{{ајарулар}}

== Тайантылар ==
{{Тыш тайантылар}}

[[Категория:Алтай бичиичилер]]