# Кеҥиниҥ јурт јеезези
Кеҥиниҥ јурт јеезези (орустап Теньгинское сельское поселение) – Россия Федерацияныҥ Алтай Республикада Оҥдой аймагыныҥ муниципал тӧзӧлмӧзи.
Администрациялык  тӧс јер - Кеҥи  јурт. «Муниципал тӧзӧлмӧлӧрди јӧптӧп, олорго келиштире статус ла гран-кыйулар тургузары» деп Алтай Республиканыҥ 2005 јылда чаган айдыҥ 13 кӱнинде чыккан Јасагы № 10-Р3 аайынча Кеҥиниҥ јурт јеезезине статус ла гран-кыйулар тургузылган.

## Географиязы
Кеҥиниҥ јурт јеезези Туулу Алтайдыҥ орто бӧлӱгинде, Урсул сууныҥ јарадында турат. 
Урсулга мында Кеҥиниҥ, Талдуныҥ, Шибеениҥ, Туйактуныҥ суулары кожулат. Јурт јеезениҥ јери 81 500 га.
Талайдыҥ кемјӱзинеҥ 800—1130 метрге бийик. Климады орто-континентал.

## Јурт јеезеге кирет
| № | Јон јаткан јер | Јон јаткан јердиҥ бӱдӱми       | Эл-јонныҥ тоозы |
| - | -------------- | ------------------------------ | --------------- |
| 1 | Кеҥи           | јурт, административный тӧс јер | ↘611 кижи       |
| 2 | Туйакты        | јурт                           | ↘329 кижи       |
| 3 | Шибее          | јурт                           | ↘301 кижи       |
| 4 | Буландык       | јурт                           | ↗261 кижи       |
| 5 | Талду          | јурт                           | ↘98 кижи        |
| 6 | Нефтебаза      | јурт                           | ↘62 кижи        |
| 7 | Бархатово      | јурт                           | →9 кижи         |


## Эл-јон
| Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы |
| 2010            | 2011            | 2012            | 2013            | 2014            | 2015            | 2016            | 2017            | 2018            | 2019            | 2020            | 2021            |
| --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- |
| 1821            | ↘1815           | ↘1784           | ↘1754           | ↘1745           | ↘1719           | ↘1671           | ↘1649           | ↘1635           | ↘1613           | ↘1587           | ↘1566           |

Јуртта 2002 јылдыҥ тооалыжы аайынча 2037 кижи болгон, олордыҥ алтайлар, орустар ла оноҥ до ӧскӧ укту улус болгон.
Окылу тил: орус, алтай.

## Инфраструктуразы
- Кеҥиниҥ јурт јеезезиниҥ администрациязы;
- 2 орто ӱредӱлӱ школ;
- 3 баштамы школ;
- 2 балдардыҥ туразы;
- 4 библиотека;
- 3 эмчилик;
- 1 культура байзыҥы;
- 3 јурттыҥ клубы;
- 8 магазин;
- 1 кӧӧликтерди јепсеер јер(АЗС);
- 3ашкана;
- 3 почта.


## Јуруктардыҥ кӧмзӧзи
- Кулаш ажыра кырлардыҥ бириккенинде Кеҥи јурт
- Кызыл-Кайа туу. Бинокль ажыра соктырылган јурук, 2013 јыл


Кеҥиниҥ јурт јеезези
{{Администрациялык бӧлӱк
|Цвет1 = {{Цвет|Россия}}
|Цвет2 =
|Русское название = Кеҥиниҥ јурт јеезези
|Оригинальное название = {{lang-ru| Теньгинское сельское поселение}}<br>[[Файл:Шибее. Кӱнбадыш јанынаҥ меестеҥ соктырылган јурук. Јас.jpg|280px| Оҥдой аймак, Шибее. Кӱнбадыш јанынаҥ меестеҥ соктырылган јурук. Јас]]
|Герб =
|Флаг =
|Страна = Россия
|Статус = {{nobr|[[Россияныҥ јурт јеезези]]}}
|Гимн =
|Входит в = {{s|[[Алтай Республика]]да<br>[[Оҥдой аймак]]}}
|Включает = 7 јурт
|Столица = [[Кеҥи]]
|КрупныйГород =
|КрупныеГорода =
|Дата =
|Глава =
  |Название главы                 = [[Глава сельского поселения|Глава сельского поселения]]
|Глава2 =
  |Название главы2                =  
|ВВП =
  |Год ВВП                        = 
  |Место по ВВП                   = 
  |ВВП на душу населения          = 
  |Место по ВВП на душу населения = 
|Язык =
|Языки =орус, алтай
  |Население                      = {{ Эл-јонныҥ тоозы | Теньгинское сельское поселение  | тс }}
  |Год переписи                   = {{ Эл-јонныҥ тоозы |Теньгинское сельское поселение  | г }}
  |Место по населению   = {{ #expr: ( {{ Население | Теньгинское сельское поселение | ч }} * 100 / {{ Население | Онгудайский район | ч }} round 2 ) }}
  |Плотность                      = 
  |Место по плотности             = 
  |Национальный состав            = [[алтайлар]], [[орустар]] ла о.ӧ.<ref name="Коряков"/> 
  |Конфессиональный состав        = кам јаҥ, ак јаҥ, христиан јаҥ
|Площадь = 
  |Место по площади               = 
|Максимальная высота =1130<ref name="Высота н/у моря"/>
|Средняя высота =
|Минимальная высота = 800<ref name="Высота н/у моря"/>
| lat_deg = 50.8406151
| lon_deg = 85.6524448
|Карта =[[File:Location Ongudaysky District Altai Republic.svg|мини|center| Алтай Республикада, Оҥдой аймак]]<br>
|ЧасовойПояс = [[MSK+7]]
|Аббревиатура =
|ISO =
|FIPS =
|Почтовые индексы = 649432
|Телефонный код = +7 38845
|Код автомобильных номеров = 04
|Сайт = http://www.ongudai-ra.ru/2012-07-30-07-12-03
|Параметр1 =
|Название параметра1 =
|Примечания =
}}
'''Кеҥиниҥ јурт јеезези''' ({{Lang-ru|Теньгинское сельское поселение}}) – [[Россия|Россия Федерацияныҥ]] [[Алтай Республика|Алтай Республикада]] [[Оҥдой аймак|Оҥдой аймагыныҥ]] муниципал тӧзӧлмӧзи.
Администрациялык  тӧс јер - [[Кеҥи|Кеҥи  јурт]]. «Муниципал тӧзӧлмӧлӧрди јӧптӧп, олорго келиштире статус ла гран-кыйулар тургузары» деп [[Алтай Республика|Алтай Республиканыҥ]] 2005 јылда [[чаган айдыҥ 13 кӱни]]нде чыккан Јасагы № 10-Р3 аайынча Кеҥиниҥ јурт јеезезине статус ла гран-кыйулар тургузылган<ref name="Закон № 10-РЗ">[http://docs.cntd.ru/document/802021155 Закон Республики Алтай от 13 января 2005 года № 10-РЗ «Об образовании муниципальных образований, наделении соответствующим статусом и установлении их границ»]</ref>.

==Географиязы ==
Кеҥиниҥ јурт јеезези [[Туулу Алтай|Туулу Алтайдыҥ]] орто бӧлӱгинде, Урсул сууныҥ јарадында турат. 
[[Урсул (Кадынныҥ кош суузы)|Урсулга]] мында [[Кеҥи (суу)|Кеҥиниҥ]], [[Талду (Урсулдыҥ кош суузы)|Талдуныҥ]], [[Шибее (Урсулдыҥ кош суузы)|Шибеениҥ]], [[Туйакту (Урсулдыҥ кош суузы)|Туйактуныҥ]] суулары кожулат. Јурт јеезениҥ јери 81 500 га.
Талайдыҥ кемјӱзинеҥ 800—1130 метрге бийик<ref name="Высота н/у моря">[https://foto-planeta.com/region/766/3/ongudayskiy-rayon.html Оҥдой район]</ref>. Климады орто-континентал.

== Јурт јеезеге кирет ==
{| class="wikitable"
|-
! № !! Јон јаткан јер !! Јон јаткан јердиҥ бӱдӱми !! Эл-јонныҥ тоозы
|-
| 1 || [[Кеҥи]] ||јурт, административный тӧс јер || {{ Население | Теньга (село) | тс }} кижи
|-
| 2 || [[Туйакты]] || јурт || {{ Население | Туекта | тс }} кижи
|-
| 3 || [[Шибее]] || јурт || {{ Население | Шиба (село) | тс }} кижи
|-
| 4 || [[Буландык]] || јурт || {{ Население | Озёрное (Онгудайский район) | тс }} кижи
|-
| 5 || [[Талду (Оҥдой аймак)|Талду]] || јурт || {{ Население | Талда (Онгудайский район) | тс }} кижи
|-
| 6 || [[Нефтебаза]] || јурт || {{ Население | Нефтебаза (Республика Алтай) | тс }} кижи
|-
| 7 || [[Бархатово]] || јурт || {{ Население | Бархатово (Республика Алтай) | тс }} кижи
|}

== Эл-јон ==
{{ Эл-јонныҥ тоозы |Теньгинское сельское поселение|  Столбцов=15 }}
{{ Эл-јонныҥ тоозы | Теньгинское сельское поселение | график}}

Јуртта 2002 јылдыҥ тооалыжы аайынча 2037 кижи болгон, олордыҥ [[алтайлар]], [[орустар]] ла оноҥ до ӧскӧ укту улус болгон<ref name="Коряков">[http://www.lingvarium.org/russia/settlem-database.shtml  Коряков Ю. Б. База данных «Этно-языковой состав населённых пунктов России».]</ref>.

Окылу тил: орус, алтай<ref name="Закон РА о языках">[http://docs.cntd.ru/document/802008526/  Закон Республики Алтай от 3 марта 1993 года N 9-6 «О языках народов, проживающих на территории Республики Алтай» (с изменениями на 27 ноября 2020 года)]</ref>.


==Инфраструктуразы==
<div style="-moz-column-count: 4; -webkit-column-count: 4; -o-column-count: 4; -ms-column-count: 4; column-count: 4;">
* Кеҥиниҥ јурт јеезезиниҥ администрациязы;
* 2 орто ӱредӱлӱ школ;
* 3 баштамы школ;
* 2 балдардыҥ туразы;
* 4 библиотека;
* 3 эмчилик;
* 1 культура байзыҥы;
* 3 јурттыҥ клубы;
* 8 магазин;
* 1 кӧӧликтерди јепсеер јер(АЗС);
* 3ашкана;
* 3 почта.
</div>

== Јуруктардыҥ кӧмзӧзи ==
<gallery perrow=5 widths="190px" heights="170px">
File:Кулаш ажыра кырлардыҥ бириккенинде Кеҥи јурт.jpg|Кулаш ажыра кырлардыҥ бириккенинде [[Кеҥи]] јурт
File:Кызыл-Кайа туу. Бинокль ажыра соктырылган јурук, 2013 јыл.jpg|Кызыл-Кайа туу. Бинокль ажыра соктырылган јурук, 2013 јыл
</gallery>

== Ајарулар ==
{{Ајарулар}}

== Тайантылар ==

* [http://www.ongudai-ra.ru/ Окылу сайт «Оҥдой аймак»]

{{Тыш тайантылар}}
{{Оҥдой аймактыҥ муниципал тӧзӧлмӧлӧри}}
{{Оҥдой аймактыҥ јон јаткан јерлери}}

[[Категория:Оҥдой аймактыҥ муниципал тӧзӧлмӧзи]]
[[Категория:Алтай Республиканыҥ јурт јеезези]]