# Бешпелтирдиҥ јурт јеезези
Бешпелтирдиҥ јурт јеезези (орустап Бешпельтирское сельское поселение) — Россия Федерацияда Алтай Республиканыҥ Чамал аймагында муниципал тӧзӧлмӧ. Администрациялык тӧс јери — Бешпелтир јурт. «Муниципал тӧзӧлмӧлӧрди јӧптӧп, олорго келиштире статус ла гран-кыйулар тургузары» деп Алтай Республиканыҥ 2005 јылда чаган айдыҥ 13 кӱнинде чыккан Јасагы № 10-Р3 аайынча Бешпелтирдиҥ јурт јеезезине статус ла гран-кыйулар тургузылган.

## Географиязы
Јурт јеезе Алтай Республиканыҥ тӱндӱк-кӱнчыгыш келтейинде, Калбажак ла Элюнча суулар биригип, Ӱзнезиниҥ суузы башталганында турат. Беш ӧзӧктиҥ бириккенинде, јайым ачык јерде туруп јат, алдында ырак јокто Ӱйтӱшкен лн Ӧлӧҥдӱ деп јурттар болгон. Јуртты айландыра Иолгоныҥ сын тайгалары турат. Талайдыҥ кемјӱзинеҥ 576 метрге бийик.
Каскак кайыр кырлар ортозында ӧзӧктӧрин, актарын, јалаҥдарын ыжыктап, соок салкындарды кийдирбейт, оыҥ учун мында јылу, јымжак кыштар ла серӱӱн, чыкту јайлар болот, агаштар ла ӧлӧҥ-чӧпкӧ јарамыкту айалга турат. Климады орто-континентал.

## Јурт јеезеге кирет
| № | Јон јаткан јер | Јон јаткан јердиҥ бӱдӱми       | Эл-јонныҥ тоозы |
| - | -------------- | ------------------------------ | --------------- |
| 1 | Бешпелтир      | јурт, администрациялык тӧс јер | ↗435 кижи       |


## Эл-јон
| Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы | Эл-јонныҥ тоозы |
| 2010            | 2011            | 2012            | 2013            | 2014            | 2015            | 2016            | 2017            | 2018            | 2019            | 2020            | 2021            |
| --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- | --------------- |
| 457             | ↗458            | ↘455            | ↗479            | ↘472            | ↗481            | ↘480            | ↘472            | ↘465            | ↘429            | ↘426            | ↗435            |

Јуртта 2002 јылдыҥ тооалыжы аайынча 546 кижи болгон, олордыҥ алтайлар ла оноҥ до ӧскӧ укту улус болгон.
Окылу тил: орус, алтай.

## Инфраструктуразы
- Јурт јеезениҥ админстрациязы;
- 1 орто ӱредӱлӱ школ;
- 1 балдардыҥ туразы;
- 1 эмчилик;
- 1 культураныҥ байзыҥы;
- 1 библиотека;
- 1 стадион;
- 1 почта;
- АЗС;
- СТО.


## Јуруктардыҥ кӧмзӧзи
- Чамал аймак
- Чамал аймак
- Чамал аймак


Бешпелтирдиҥ јурт јеезези
{{Администрациялык бӧлӱк
|Цвет1 = {{Цвет|Россия}}
|Цвет2 =
|Русское название = Бешпелтирдиҥ јурт јеезези 
|Оригинальное название = {{lang-ru| Бешпельтирское сельское поселение}}<br>[[File:Chemalsky District, Altai Republic, Russia - panoramio (16).jpg|280px|Чамал аймак]]
|Герб =
|Флаг =
|Страна = Россия
|Статус = {{nobr|[[Россияныҥ јурт јеезези]]}}
|Гимн =
|Входит в = {{s|[[Алтай Республика]]да<br>[[Чамал аймак]]}}
|Включает = 1 јурт
|Столица = [[Бешпелтир]]
|КрупныйГород =
|КрупныеГорода =
|Дата =
|Глава =
  |Название главы                 = [[Глава сельского поселения|Глава сельского поселения]]
|Глава2 =
  |Название главы2                =  
|ВВП =
  |Год ВВП                        = 
  |Место по ВВП                   = 
  |ВВП на душу населения          = 
  |Место по ВВП на душу населения = 
|Язык =
|Языки =орус, алтай
  |Население                      = {{ Эл-јонныҥ тоозы |Бешпельтирское сельское поселение  | тс }}
  |Год переписи                   = {{ Эл-јонныҥ тоозы | Бешпельтирское сельское поселение  | г }}
  |Процент от населения = 
  |Место по населению  =
 | Плотность                        = 
  |Место по плотности             = 
  |Национальный состав            = [[алтайлар]] ла о.ӧ.
  |Конфессиональный состав        = христиан јаҥ, кам јаҥ
|Площадь = 173<ref name="адм.тер.деление">[http://www.chemal-altai.ru/index.php?option=com_content&view=article&id=58&Itemid=148 Информация о административно-территориальное делении на официальном сайте Чемальского района]</ref>
| Процент от площади = 
  |Место по площади               = 
|Максимальная высота =
|Средняя высота =576<ref name="Высота н/у моря"/>
|Минимальная высота =
 | lat_deg                          = 
 | lon_deg                          = 
 |цифровой идентификатор   = 
 |цифровой идентификатор 2   = 
|Карта =[[Файл:Location Chemalsky District Altai Republic.svg|мини|center| Алтай Республикада, Чамал аймак]]<br>[[Файл:Бешпельтирское сельское поселение.png|мини|center|Чамал аймак, Бешпелтирдиҥ јурт јеезези]]
|ЧасовойПояс = [[MSK+7]]
|Аббревиатура =
|ISO =
|FIPS =
|Почтовые индексы = 649233
|Телефонный код = +7 38841
|Код автомобильных номеров = 04
|Сайт = http://beshpeltir.ru/
|Параметр1 =
|Название параметра1 =
|Примечания =
}}
'''Бешпелтирдиҥ јурт јеезези''' ({{lang-ru|Бешпельтирское сельское поселение}}) — [[Россия Федерация|Россия Федерацияда]] [[Алтай Республика|Алтай Республиканыҥ]] [[Чамал аймак|Чамал аймагында]] муниципал тӧзӧлмӧ. Администрациялык тӧс јери — [[Бешпелтир]] јурт. «Муниципал тӧзӧлмӧлӧрди јӧптӧп, олорго келиштире статус ла гран-кыйулар тургузары» деп [[Алтай Республика|Алтай Республиканыҥ]] 2005 јылда [[Чаган айдыҥ 13 кӱни|чаган айдыҥ 13 кӱнинде]] чыккан Јасагы № 10-Р3 аайынча Бешпелтирдиҥ јурт јеезезине статус ла гран-кыйулар тургузылган<ref>[http://docs.cntd.ru/document/802021155 Закон Республики Алтай от 13 января 2005 года № 10-РЗ «Об образовании муниципальных образований, наделении соответствующим статусом и установлении их границ»]</ref>.

== Географиязы ==
Јурт јеезе [[Алтай Республика|Алтай Республиканыҥ]] тӱндӱк-кӱнчыгыш келтейинде, [[Калбажак (суу)|Калбажак]] ла [[Элюнча (суу)|Элюнча]] суулар биригип, [[Ӱзнези (суу)|Ӱзнезиниҥ суузы]] башталганында турат. Беш ӧзӧктиҥ бириккенинде, јайым ачык јерде туруп јат, алдында ырак јокто Ӱйтӱшкен лн Ӧлӧҥдӱ деп јурттар болгон. Јуртты айландыра Иолгоныҥ сын тайгалары турат. Талайдыҥ кемјӱзинеҥ 576 метрге бийик<ref name="Высота н/у моря">[https://foto-planeta.com/np/35080/beshpeltir.html Бешпельтир (Бешпелтир)]</ref>.
Каскак кайыр кырлар ортозында ӧзӧктӧрин, актарын, јалаҥдарын ыжыктап, соок салкындарды кийдирбейт, оыҥ учун мында јылу, јымжак кыштар ла серӱӱн, чыкту јайлар болот, агаштар ла ӧлӧҥ-чӧпкӧ јарамыкту айалга турат. Климады орто-континентал.

== Јурт јеезеге кирет ==
{| class="wikitable"
|-
! № !! Јон јаткан јер !! Јон јаткан јердиҥ бӱдӱми !! Эл-јонныҥ тоозы
|-
| 1 || [[Бешпелтир]] || јурт, администрациялык тӧс јер || {{ Население | Бешпельтир | тс }} кижи
|}

== Эл-јон ==
{{ Эл-јонныҥ тоозы | Бешпельтирское сельское поселение|  Столбцов=15 }}
{{ Эл-јонныҥ тоозы | Бешпельтирское сельское поселение| график}}

Јуртта 2002 јылдыҥ тооалыжы аайынча 546 кижи болгон, олордыҥ [[алтайлар]] ла оноҥ до ӧскӧ укту улус болгон<ref name="Коряков">[http://www.lingvarium.org/russia/settlem-database.shtml  Коряков Ю. Б. База данных «Этно-языковой состав населённых пунктов России».]</ref>.

Окылу тил: орус, алтай<ref name="Закон РА о языках">[http://docs.cntd.ru/document/802008526/  Закон Республики Алтай от 3 марта 1993 года N 9-6 «О языках народов, проживающих на территории Республики Алтай» (с изменениями на 27 ноября 2020 года)]</ref>.

== Инфраструктуразы ==
<div style="-moz-column-count: 3; -webkit-column-count: 3; -o-column-count: 3; -ms-column-count: 3; column-count: 3;">
* Јурт јеезениҥ админстрациязы;
* 1 орто ӱредӱлӱ школ;
* 1 балдардыҥ туразы;
* 1 эмчилик;
* 1 культураныҥ байзыҥы;
* 1 библиотека;
* 1 стадион;
* 1 почта;
* АЗС;
* СТО.
</div>

== Јуруктардыҥ кӧмзӧзи ==
<gallery perrow=6 widths="200px" heights="170px">
Файл:Chemalsky District, Altai Republic, Russia - panoramio (45).jpg| Чамал аймак
Файл:Chemalsky District, Altai Republic, Russia - panoramio (46).jpg| Чамал аймак
Файл:Chemalsky District, Altai Republic, Russia - panoramio (48).jpg| Чамал аймак
</gallery>

== Ајарулар ==
{{Ајарулар}}

== Тайантылар ==
{{Тыш тайантылар}}

{{Чамал аймактыҥ јон јаткан јерлери}}
{{Чамал аймактыҥ муниципал тӧзӧлмӧлӧри}}

[[Категория:Чамал аймактыҥ муниципал тӧзӧлмӧзи]]
[[Категория:Алтай Республиканыҥ јурт јеезези]]