સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘણાં લોકો એવું માને છે કે તેમણે વાજપેયીને 'સંઘનું મહોરું' કહ્યાં, ત્યારબાદ બન્ને વચ્ચે સંબંધોમાં ખટાશ આવી ગઈ હતી અને આખરે ગોવિંદાચાર્યને પાર્ટી છોડવી પડી.

જોકે, ગોવિંદાચાર્ય સતત એ વાતનો ઇન્કાર કરતા રહ્યા હતા કે તેમણે વાજપેયીને મહોરું કહ્યા હતા. ગોવિંદાચાર્યને નજીકથી ઓળખતા લોકો કહેતા કે તેઓ સંઘ અને બીજેપી વચ્ચે થયેલા ક્રૉસ ફાયરમાં ફસાઈ ગયા હતા.

અટલ બિહારી વાજપેયીના નિધન બાદ ગોવિંદાચાર્ય તેમને કેવી રીતે યાદ કરે છે અને 'મહોરું' શું વિવાદ હતો તે જાણવાનો પ્રયાસ બીબીસી હિંદી રેડિયો એડિટર રાજેશ જોશીએ કર્યો હતો.

વાજપેયીનું વ્યક્તિત્વ

ગોવિંદાચાર્ય કહે છે, ''વાજપેયી હંમેશા એવું જ માનતા કે વ્યક્તિથી મોટો પક્ષ છે અને પક્ષથી મોટો દેશ છે, તેઓ આ વિચારને જીવનારા રાજનેતા હતા.''

''હું જ્યારે બીજેપીમાં જોડાયો ન હતો, ત્યારથી જ શીખ વિરોધી તોફાનો દરમ્યાનના તેમના વલણને કારણે પ્રભાવિત થયો હતો.''

''એક શીખ ટૅક્સી ડ્રાઇવર તરફ યુવા કોંગ્રેસના કાર્યકર્તાઓની ભીડ આવી રહી હતી. ભીડ અને ટૅક્સી ડ્રાઇવરની વચ્ચે અટલ બિહારી વાજપેયી ઊભા રહી ગયા હતા.''

''જ્યાં સુધી પોલીસ આવી નહીં, ત્યાં સુધી વાજપેયી ત્યાથી ખસ્યા ન હતા.''

''આ બાબત વ્યક્તિની નિષ્ઠાને દર્શાવે છે, જેમાં રાજનૈતિક દૃષ્ટિએ યોગ્ય ન હોવા છતાં તેમણે વિચાર્યુ હતું કે દરેક સ્થિતિમાં ફક્ત ચૂંટણીઓની જીત વિશે જ વિચારી શકાય નહીં.''

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

ત્યારની અને અત્યારની બીજેપીમાં શું અંતર દેખાય છે?

''મારું માનવું છે કે અટલજીનો  લોકતાંત્રિક મિજાજ તથા અન્યના વિચારોને લીધે લોકતંત્રને આદર કરવાનું વાતાવરણ પાર્ટીમાં હતું.''

''વર્ષ 1984ની ચૂંટણી હાર્યા બાદ પણ કાર્યકર્તાઓનું મનોબળ ભાંગ્યુ ન હતું.''

''બે સીટ જ જીત્યા બાદ ફરીથી બેઠા થવું એ વલણને કારણે શક્ય બન્યું હતું.''

''અટલજીના વ્યક્તિત્વમાં સત્તાથી આગળ જોવાની દૃષ્ટિ હતી. આજે તેની સાથે સંવાદ વધારવાની પણ જરૂર છે.''

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

હવે સંવાદ સાધવાની શા માટે જરૂર છે? મોદી-શાહ માટે કેમ જરૂરી છે કે તેઓ વાજપેયી જેવો વ્યવહાર કરે, જ્યારે બીજેપીએ પોતાના જોરે સત્તા મેળવી છે?

"જુઓ સત્તા ફક્ત સંખ્યાબળનો વિષય નથી શાખ અને પ્રભાવનો વિષય પણ છે."

"કારણ કે લોકતંત્રમાં સત્તા પક્ષ અને વિપક્ષ તો રહેશે જ. વિપક્ષની પણ આદરપૂર્વક ભૂમિકા છે."

"વર્તમાન સમયની જરૂરિયાત એ છે કે સત્તામાં હોવાના કારણે પહેલ કરવામાં આવે અને સંવાદ સાધવામાં સત્તાધારી...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ભારતીય જનતા પાર્ટીના વિચારક કે. એન. ગોવિંદાચાર્યાને બે દશક પહેલા પક્ષમાંથી રાજીનામું આપવાની ફરજ પડી હતી.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘણાં લોકોનું માનવું છે કે મહિલાઓએ આ ચૂંટણીમાં ન માત્ર મોટી ભૂમિકા નિભાવી, પરંતુ મોટી સંખ્યામાં ભાજપને સમર્થન પણ આપ્યું છે.

મોદી સરકારની લોકપ્રિય ઉજ્જવલા યોજનાથી મોટાપાયે ગ્રામીણ મહિલાઓને ગૅસ સિલિન્ડર મળ્યા અને કેટલાંક વિશેષજ્ઞો માને છે કે આ કારણોસર મહિલાઓમાં ભાજપનું સમર્થન વધ્યું.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

ભાજપના મહિલા- પુરુષ મતદારોમાં સંખ્યાનું અંતર ઘટ્યું

CSDSના સર્વેક્ષણથી અનુમાન મળે છે કે ઉજ્જ્વલા યોજનાનો ફાયદો 34% પરિવારોને થયો છે

ચૂંટણી બાદ CSDS (સેન્ટર ફૉર સ્ટડી ઑફ ડેવલપિંગ સોસાયટી)ના સર્વેક્ષણથી અનુમાન મળે છે કે ઉજ્જ્વલા યોજનાનો ફાયદો 34% પરિવારોને થયો છે અને તેમાંથી મોટી સંખ્યામાં લોકો જાણતા હતા કે આ યોજના મોદી સરકાર ચલાવી રહી છે.

આ કારણોસર મહિલાઓ પહેલા કરતાં વધારે સંખ્યામાં મત આપવા પહોંચી હોય એવું બની શકે છે.

જોકે, યોજનાઓનો ફાયદો લેતા મતદારો હંમેશાં સત્તાધારી પાર્ટીને જ મત આપે છે એવું ચોક્કસપણે એમ માની શકાતું નથી.

ચૂંટણી બાદ CSDS તરફથી કરવામાં આવેલા સર્વેક્ષણ એવો સંકેત આપે છે કે ભાજપના મહિલા અને પુરુષ મતદારોની સંખ્યાનું અંતર ઘટ્યું છે પરંતુ ભાજપ હજુ પણ મહિલાઓ કરતાં પુરુષો વચ્ચે જ વધારે લોકપ્રિય છે.

2019ની લોકસભા ચૂંટણીમાં ભાજપનો વોટશૅર 37 ટકા હતો તેમાં મહિલા મતદારોની 36 ટકા હતી, જ્યારે 39% પુરુષ મતદારોએ ભાજપને મત આપ્યો હતો.

જોકે, આ માત્ર આ ચૂંટણીની વાત નથી. ભાજપ હંમેશાં મહિલાઓ કરતાં પુરુષ મતદારો વચ્ચે વધારે લોકપ્રિય રહ્યો છે.

2004 બાદ યોજાયેલી લોકસભા ચૂંટણીના આંકડા પણ એ જ તરફ ઇશારો કરે છે.

CSDS તરફથી કરવામાં આવેલા ચૂંટણી સર્વેક્ષણ એ સંકેત આપે છે કે ભાજપના મહિલા અને પુરુષ મતદારોની સંખ્યાનું અંતર ઘટ્યું છે

આ ટ્રૅન્ડ ઘણા પ્રદેશોમાં દેખાય છે પરંતુ કેટલાંક પ્રદેશ અપવાદ ચોક્કસ છે.

ગુજરાત, કર્ણાટક, આસામ અને ઉત્તર પ્રદેશમાં ભાજપને પુરુષોની સરખામણીએ મહિલાઓનાં મત વધારે મળ્યા.

પરંતુ ભાજપનો પ્રભાવ ધરાવતા બાકી બધા પ્રદેશોમાં ભાજપને મત આપવામાં પુરુષોની સંખ્યા વધારે હતી.

મહિલાઓનાં મતદાનમાં સામાન્યપણે બરાબર વહેંચણી જોવા મળે છે જેમાં કોઈ પાર્ટી કે પક્ષ કે વિરોધમાં વલણ દેખાતું નથી. પરંતુ પશ્ચિમ બંગાળ એક અપવાદ છે કે જ્યાં મહિલાઓ બીજા પક્ષોની સરખામણીએ મમતા બેનરજીને વધારે પસંદ કરે છે.

મહિલાઓની ભાગીદારીની રીત બદલાઈ

મહિલાઓની વોટિંગ પેટર્ન 2019ની ચૂંટણીમાં પણ પહેલા જેવી જ રહી. પરંતુ લોકોનું...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

2019ની લોકસભા ચૂંટણીને જોવાના ઘણા બધા દૃષ્ટિકોણ છે, પરંતુ કેટલાંક વિશેષજ્ઞો ભાજપની મોટી જીત પાછળ મહિલા મતદારોનાં સમર્થનને મોટું કારણ માને છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘણાં વર્ષો સુધી અહીંથી કૉંગ્રેસનો જાણીતો ચહેરો રહેલા શકીલ અહેમદે પાર્ટી સાથે છેડો ફાડીને અપક્ષમાંથી ઉમેદવારી નોંધાવી છે.

6 મેના રોજ થયેલા મતદાન પહેલાં શકીલ અહેમદના પ્રચાર અભિયાનના એક દિવસની તસવીરો રજૂ કરી તો કંઈક આવી હતી.

સવારનો સમય, સૂરજ ધીરે ધીરે આકાશ પર ચઢતો રહ્યો. ખુલી ગટરો અને સાંકળી ગલીઓમાં રાજકીય કાર્યકર્તાઓ, સ્થાનિક વેપારી અને સમર્થકોએ શકીલ અહેમદને ચારે તરફથી ઘેરી લીધા હતા.

પછી આ બધા ધૂળીયા રસ્તાઓવાળી ગલીઓમાં પ્રચાર કરવા નીકળ્યા હતા.

કૉંગ્રેસના પૂર્વ પ્રવક્તા અને કેન્દ્રીય મંત્રી રહી ચૂકેલા શકીલ અહેમદ કોઈ સાધારણ ઉમેદવાર નથી.

તેમનો આ પાર્ટી સાથે ત્રણ પેઢી જૂનો સંબંધ હતો. તેમના પિતા અને દાદા બંને કૉંગ્રેસના સાંસદ રહી ચૂક્યા છે.

આ લોકસભા ચૂંટણીમાં ટિકિટ ન મળવાથી નારાજ થયેલા શકીલ અહેમદે પોતાની વારસાગત મધુબની બેઠક પરથી અપક્ષ ઉમેદવાર તરીકે લડવાનું નક્કી કર્યું.

ભારતીય સંસદમાં મુસલમાનોના ઘટતા પ્રતિનિધિત્વે તેમને ચૂંટણી લડવા મજબૂર કર્યા.

ગયા મહિને દિલ્હીથી કૉંગ્રેસના ચાર પૂર્વ સાંસદ શોએબ ઇકબાલ, મતીન અહેમદ, હસન અહેમદ અને આસિફ મહોમ્મદ ખાને પોતાના પાર્ટી અધ્યક્ષ રાહુલ ગાંધી પાસે દિલ્હીથી ઓછામાં ઓછી એક લોકસભા બેઠક પર મુસ્લિમ ઉમેદવાર ઉતારવાની વાત કરી હતી, જેને રાહુલ ગાંધીએ ફગાવી દીધી.

કૉંગ્રેસે જે સાત બેઠકોના ઉમેદવારોના નામ જાહેર કર્યા તેમાં એક પણ મુસ્લિમ નથી. એક શીખ છે, અરવિંદર સિંહ લવલી અને બાકીના છ હિંદુ ઉમેદવાર છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

પાર્ટીઓ મત માગે છે પણ ટિકિટ નથી આપતી

પટનામાં આવેલી ઇમારત-એ-શરિયાના સચિવ મૌલાના અનીસુર અહેમદ કાસમી કહે છે, "શકીલ અહેમદ જેવા મોટા કૉંગ્રેસી નેતાએ પોતાની જ સીટ માટે પોતાની પાર્ટી પાસે ભીખ માગવી પડે. તેમને બહુ પહેલાં જ પાર્ટી છોડી દેવાની જરૂર હતી. માત્ર મુસ્લિમો જ કૉંગ્રેસને જીત અપાવી શકે છે."

"આ અમારા વિરુદ્ધ ષડયંત્ર છે. તમે મુસ્લિમોને મત આપવાનું કહો છો પણ તમે તેમને ટિકિટ નહીં આપો?"

તેમના આ આરોપ ખોટા નથી. રાજકીય પક્ષો મુસ્લિમોના મત તો ઇચ્છે છે પણ આ સમાજને ટિકિટ આપતા ખચકાય છે.

બિહારમાં 40 લોકસભા બેઠકો છે, જેના પરથી મોટી સંખ્યામાં ઉમેદવારો લડી રહ્યા છે. તેમાંથી મુસ્લિમ ઉમેદવારોની સંખ્યા આંગળીના વેઢે ગણાય એટલી છે.

કૉંગ્રેસ-આરજેડીના ગઠબંધને 40માંથી સાત ઉમેદવારોને ટિકિટ આપી છે જ્યારે ભાજપ-જેડીયુએ માત્ર એક મુસ્લિમ ઉમેદવારને ટિકિટ આપી છે.

નોંધનીય બાબત છે કે...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

બિહારનું મધુબની પોતાની ચિત્રકારી માટે દુનિયાભરમાં જાણીતું છે પરંતુ આ વખતે ચૂંટણીમાં તેની ચર્ચા એક ખાસ કારણથી થઈ રહી છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘણી જગ્યાએ અમને જોવા મળ્યું કે અધૂરી માહિતીને એક ખાસ દૃષ્ટિકોણ આપીને સોશિયલ મીડિયા અને મૅસેજિંગ ઍપ પર શેર કરવામાં આવી અને ઘણા લોકોએ તેને પર્સનલ પેજ પર પણ પોસ્ટ કરી.

આવી જ એક પોસ્ટ અમને સોશિયલ મીડિયા પર અમને જોવા મળી જેમાં દાવો કરવામાં આવ્યો કે રામ નામવાળી કરન્સી નોટ અમેરિકા અને નેધરલૅન્ડ્સમાં સત્તાવાર રીતે વાપરવામાં આવી રહી છે.

આ સાથે લોકોએ નોટની તસવીર પણ ટ્વીટ કરી.

કેટલાક સોશિયલ મીડિયા યૂઝર્સે નોટની વિગતો પણ લખી છે, જેમાં 18 ભાષાઓમાં તેની પર રામનું નામ લખ્યું છે, ચમકદાર નોટ પર પ્રભુ રામનું ચિત્ર છે અને તેની કિંમત યુરો અને ડૉલર કરતા પણ વધારે છે.

હિંદી અખબાર રાજસ્થાન પત્રિકા અને દૈનિક જાગરણે પણ આ સંબંધિત સમાચાર વેબસાઇટ પ્રકાશિત કર્યા હતા.

તેમણે સમાચારમાં લખ્યું હતું કે 'આ દેશોમાં ચાલે છે રામ મુદ્રા, 10 યુરોમાં મળે છે એક રામ.'

અમે તપાસ કરી તો માલૂમ પડ્યું કે રામ મુદ્રાની વાત સાચી છે, પણ તે અમેરિકા અને નેધરલૅન્ડ્સમાં સત્તાવાર ચલણ તરીકે ચાલુ છે તે દાવો એકદમ ખોટો છે.

બન્ને દેશોની સેન્ટ્રલ બૅન્કોએ તેને ક્યારેય સત્તાવાર ચલણ તરીકે જાહેર નથી કર્યું.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

રામ મુદ્રા હોવાનો દાવો

રામ મુદ્રા સંબંધિત જાણકારી અને તસવીરો પહેલાંથી જ સોશિયલ મીડિયા પર ફરતી હતી, પરંતુ તાજેતરમાં રામ મંદિર સંબંધિત ઘટનાઓને પગલે આ પ્રકારની પોસ્ટને વધારે ફેલાવવામાં આવી રહી છે.

આ પ્રકારનો દાવો કરનારા એક ટ્વિટર યુઝરને અમેરિકાના @SpokenTwilight નામના યૂઝરે જવાબ આપ્યો.

તેમણે લખ્યું, "મારા મની બોક્સમાં રામ નામવાળી કેટલીક નોટ છે. તેને અમેરિકાના ઘણા શહેરો અને રાજ્યોમાં ડૉલરની જેમ સ્વિકારવામાં આવે છે."

આ યૂઝરે પોસ્ટની માહિતી વિશે વાત કરીએ તો કોઈ અમેરિકા હિંદુ નવચેતના સાથે જોડાયેલું પેજ છે અને તેને ફેબ્રુઆરી 2018માં બનાવવામાં આવ્યું હતું.

શું છે રામ મુદ્રા?

મહર્ષિ મહેશ યોગીના વિશ્વના અનેક દેશમાં આશ્રમ છે

અમારી તપાસમાં માલૂમ પડ્યું કે મધ્ય-પશ્ચિમી ભાગમાં સ્થિત આઇયોવા રાજ્યની 'મહર્ષિ વૈદિક સિટી'માં 'ધ ગ્લોબલ કન્ટ્રી ઑફ વર્લ્ડ પીસ' નામની સંસ્થાએ વર્ષ 2002માં આ નોટો વહેંચી હતી.

આ વર્ષે સંસ્થાએ નેધરલૅન્ડ્સમાં પણ આવી નોટો વહેંચી હતી.

'મહર્ષિ વૈદિક સિટી 'ધ ગ્લોબલ કન્ટ્રી ઑફ વર્લ્ડ પીસ' નામની સંસ્થાનો જ એક ભાગ છે. તેની સ્થાપના મહર્ષિ મહેશ યોગી (મહેશ પ્રસાદ શર્મા)એ કરી હતી.

વર્ષ 2008માં તેમનું અવસાન થતાં હાલમાં આ કરન્સી વિશે ખાસ...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

રાજસ્થાન, તેલંગણા સહિત તમામ રાજ્યોમાં જ્યાં ચૂંટણીનો સમય છે, ત્યાં તમામ પ્રકારના ફેક ન્યૂઝ ફેલાવવામાં આવી રહ્યા છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘણી મહિલા વકીલોએ આ પ્રકારની સુનાવણીને શારીરિક શોષણ મામલે નિર્ધારિત પ્રક્રિયાનું ઉલ્લંઘન ઘણાવ્યું છે.

આ સુનાવણી દરમિયાન જ એટૉર્ની જનરલ કે. કે. વેણુગોપાલે એ જ પ્રક્રિયાનો હવાલો આપતા ચિંતા વ્યક્ત કરી છે કે શારીરિક શોષણના મામલામાં લોકોનાં નામો જાહેર કરવાની મનાઈ છે પણ અહીં નામ જાહેર કરાયું છે.

ગોગોઈ માટે કામ કરી રહેલાં તેમનાં જુનિયર આસિસ્ટન્ટે ગોગોઈ પર શારીરિક શોષણના આરોપો લગાવ્યા છે, જે અંગે કેટલાંક અખબારોએ અહેવાલ પ્રકાશિત કર્યા છે.

મહિલાએ સુપ્રીમ કોર્ટના 22 જજોને પત્ર લખીને આ આરોપો અંગે તપાસ કરવા માટે વિશેષ સમિતિ રચવાની માગ કરી છે.

આરોપી તરીકે મુખ્ય ન્યાયાધીશનું નામ જાહેર કરવું, ન્યાયાધીશનું ત્રણ અન્ય જજ સાથે બેસીને આદેશ પસાર કરવો અને સુપ્રીમ કોર્ટમાં શારીરિક શોષણની ફરિયાદોની સુનાવણી કરવા માટે કમિટી હોવા છતાં પીડિતા દ્વારા કરાયેલી વિશેષ કમિટીની માગ કેટલી યોગ્ય છે?

શારીરિક શોષણ રોકવા માટે બનાવાયેલા, 'સેક્સ્યુઅલ હૅરેસમેન્ટ ઑફ વુમેન એટ વર્કપ્લેશ (પ્રિવેંશન, પ્રોહિબિશન ઍન્ડ રિડ્રેસલ) 2013'ના કાયદામાં શારીરિક શોષણની પરિભાષા અને આ પ્રકારના કેસોની સુનાવણી અંગે સ્પષ્ટ નિર્દેશ છે.

શારીરિક શોષણની પરિભાષા અને આરોપીની ઓળખ

કોઈની મનાઈ છતાં સ્પર્શ કરવો, સ્પર્શ કરવાનો પ્રયાસ કરવો, શારીરિક સંબંધ બાંધવાની માગ કરવી, સેક્સ્યુઅલ ભાષાવાળી ટિપ્પણી કરવી, પોર્નોગ્રાફી દેખાડવી અથવા સંમતિ વગર સેક્સ્યુઅલ વર્તન કરવું એ શારીરિક શોષણ છે.

જો આવું વર્તન કામની જગ્યાએ અથવા કામ કરવા સંદર્ભે કરવામાં આવે તો તે અંગે કામના સ્થળે કાર્યરત 'ઇંટર્નલ કમ્પ્લેંટ્સ કમિટી'ને ફરિયાદ કરવી જોઈએ.

કાયદાની કલમ 16 પ્રમાણે ફરિયાદની સુનાવણી સમયે બન્ને પક્ષોની ઓળખ ગુપ્ત રાખવી જોઈએ. જોકે, આ મામલે હજી સુધી આવી કોઈ કમિટીએ સુનાવણી શરૂ કરી નથી.

વરિષ્ઠ વકીલ વૃંદા ગ્રોવર પ્રમાણે, "સેક્શન 16ની જોગવાઈને વાંચતી વખતે આ કાયદાનો ઉદ્દેશ (મહિલાઓનું શોષણ અટકાવવું) ધ્યાનમાં રાખવો જોઈએ, કાયદો અને પબ્લિક પૉલિસી માને છે કે મહિલાઓને હેરાનગતિથી બચાવવા માટે તેમની ઓળખ છૂપી રાખવી જરૂરી છે."

આરોપીની ઓળખ છુપાવવા સંદર્ભે આ જોગવાઈના ઉલ્લેખને તેઓ તર્કહીન ગણાવે છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

શારીરિક શોષણની ફરિયાદની સુનાવણી

કાયદા પ્રમાણે 10થી વધારે કર્મચારીઓ ધરાવતી દરેક સંસ્થા માટે એક 'ઇંટર્નલ કમ્પ્લેંટ્સ કમિટી' બનાવવી ફરજિયાત છે, જેની અધ્યક્ષતા એક સિનિયર મહિલા કરે એ પણ અનિવાર્ય છે. કુલ 10...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ભારતના મુખ્ય ન્યાયાધીશ રંજન ગોગોઈએ ત્રણ સદસ્યોની બેન્ચની તાત્કાલિક બેઠક યોજીને પોતાના પરના શારીરિક શોષણના આરોપોને ખોટા ગણાવ્યા હતા.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘણી વખત જ્યારે હું લાંબી યાત્રાઓ પર હોઉં છું ત્યારે એવી જ પાછલી કોઈ યાત્રા દરમિયાન મળેલી નીતુ, કવિતા, રબિયા અને સાવનીના ચહેરા અચાનક મારી આસપાસથી પસાર થતાં જંગલોમાંથી દેખાય છે.

ક્યારેક એકલા હું ઘરની બારીમાંથી કૉલોનીના પાર્કમાં રમતાં બાળકોને જોવ છું તો ગુડિયા, શીનુ, સંગીતા અને રવિતાનો અવાજ મારા કાનોમાં ફરી ગુંજવા લાગે છે.

આ બધી એ મહિલાઓ અને છોકરીઓ છે જેમની સાથે રિપોર્ટર તરીકે મારી મુલાકાત છેલ્લાં આઠ વર્ષ દરમિયાન થઈ છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

તેમાંથી કોઈના પણ અસલી નામ અહીં લખવામાં આવ્યા નથી.

તેમાંથી મોટાભાગની મહિલાઓ કે છોકરીઓ શારીરિક હિંસાનો શિકાર બની છે અથવા તો પીડિતાની માતાઓ કે નજીકની પરિવારજન છે.

ઉપર લખાયેલાં નામોની સાથે-સાથે ઘણી બીજી મહિલાઓ પણ છે, જેમણે છેલ્લાં કેટલાંક વર્ષોમાં પોતાના પર વિતેલી હિંસાની ઘટનાઓને મારી સાથે શૅર કરી છે.

તેમાંથી કેટલીક મહિલાઓની કહાણીનો હાલ જ પ્રકાશિત થયેલા મારા પુસ્તક 'નો નેશન ફૉર વીમેન'માં ઉલ્લેખ છે.

ભારતમાં વધતી શારીરિક હિંસા પર સતત રિપોર્ટિંગ બાદ લખવામાં આવેલાં પુસ્તકમાં કુલ 13 ચેપ્ટરમાં સામેલ વીસ જેટલી મહિલાઓના જીવનમાંથી કોઈનું પણ જીવન મારી આંખોથી ઓઝલ થયું નથી.

શું કોઈ પણ રિપોર્ટર પોતાની યાત્રાઓથી પરત ફર્યા બાદ તે પાત્રો અથવા તેમની કહાણીઓને ખરેખર છોડી શકે, જેણે થોડા જ કલાકો પહેલાં વિશ્વાસ અને કરુણાના એક નાજુક પુલ પર ચાલીને પ્રાપ્ત કર્યાં હતાં?

ઉદાહરણ માટે મને બુંદેલખંડના કોતરોમાં આવેલા વસેલા છેવાડનાના ગામડાનાં ફૂલબાઈનો ચહેરો આજ દિવસ સુધી યાદ છે.

તેમની 14 વર્ષીય દીકરીને બળાત્કારના પ્રયાસ બાદ જીવતી સળગાવી દેવામાં આવી હતી.

બુંદેલી ભાષામાં વાત કરી રહેલાં ફૂલબાઈ અને હું ભલે શરૂઆતમાં એકબીજાની ભાષા સમજી શકતાં ન હતાં, પરંતુ અમારી આંખો સંવાદ કરી રહી હતી.

મને યાદ છે, ફૂલબાઈએ અચાનક પોતાની એક રુમની ઝૂંપડીના કોઈ ખૂણામાં છૂપાવીને રાખેલી એક જૂની પિત્તળની થાળી લઈને મારી સામે બેસી ગયાં.

ધ્રુસ્કે ને ધ્રુસ્કે રડતાં ફૂલબાઈએ કહ્યું, "આ થાળી મેં મારી મોડી (દીકરી)નાં લગ્ન માટે પૈસા ભેગા કરીને ખરીદી હતી. પણ સળગાવી દીધી... ખરાબ કરીને સળગાવી દીધી તેમણે મારી દીકરીને."

સાત વર્ષ પહેલાંનું ફૂલબાઈનું એ રુદન આજે પણ મારા કાનોમાં ગુંજે છે.

પશ્ચિમ બંગાળના બરદમાન જિલ્લાનાં એ માતાનું રુદન હજુ સુધી ભૂલી શકાયું નથી કે જેમની હોનહાર દીકરીનાં શરીરને બળાત્કાર બાદ ડુંગળીની છાલની જેમ છોલીને...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

મારી સ્મૃતિમાં જળવાયેલી મીના, સવિતા, કજરી, રીટા, સુગંધા અને સીમા આજે પણ ઘણી વખત સવારે મારાં સપનામાં આવી જાય છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘણી વખત પૂછવા છતાં ધર્મસભાની તારીખ 25 નવેમ્બર જ કેમ રાખવામાં આવી રહી છે અને આટલા મોટા કાર્યક્રમની ઘોષણા આટલી ઝડપથી કેમ કરવામાં આવી રહી છે એ સવાલનો જવાબ તેમણે નહોતો આપ્યો.

ચંપતરાયે આ સવાલોના જવાબ નથી આપ્યા અને કદાચ આપ્યા હોત તો પણ એવા ના જ હોત કે જેવા મારા બીજા પત્રકાર મિત્રોના મનમાં ફરી રહ્યા હતા.

વાસ્તવમાં અયોધ્યામાં મંદિર-મસ્જિદ વિવાદની સુનાવણીને જાન્યુઆરી સુધી ટાળવાનાં સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્ણય બાદ મંદિર નિર્માણ અંગે જે પ્રકારની માગ ઊભી થઈ રહી છે, પ્રવીણ તોગડિયા પોતાના આંતરરાષ્ટ્રીય સંગઠન દ્વારા અયોધ્યામાં શક્તિ પ્રદર્શન કરી ચૂક્યા હતા અને હવે શિવસેના પ્રમુખ ઉદ્ધવ ઠાકરે પણ 25 નવેમ્બરના રોજ એ જ હેતુસર આવી રહ્યા છે.

ત્યારે રામ મંદિર આંદોલનનો એક રીતે પર્યાય બની ચૂકેલી વિશ્વ હિંદુ પરિષદનું મૌન લોકોને ગળે નહોતું ઊતરી રહ્યું.

એક લાખ લોકો અયોધ્યા પહોંચશે

ચંપતરાયે ગયા અઠવાડિયે અયોધ્યા અને લખનઉ બન્ને જગ્યાએથી મીડિયા સાથે વાત કરી હતી.

તેમણે વાતોમાં સતત એ વાત પર ભાર મૂક્યો હતો કે 'રામ મંદિર એ જનતાની ભાવના અને શ્રદ્ધાનો વિષય છે અને આ અંગે જલદી કંઈક નિર્ણય લેવાવો જોઈએ.'

તેમણે ઓછામાં ઓછા એક લાખ લોકો 25 નવેમ્બરના રોજ અયોધ્યા પહોંચશે એવો દાવો તો કર્યો પણ આ એક લાખ લોકો અયોધ્યા શા માટે આવશે?

મંદિર નિર્માણ માટે કોના પર દબાણ ઊભું કરશે અને અહીં આવી આ લોકો શું કરશે એ અંગે તેમણે કોઈ ચોક્કસ જવાબ ન આપ્યો.

સૌથી અગત્યની વાત તો એ છે કે આટલી ઉતાવળમાં વિહિપે ધર્મસભાની તારીખ 25 નવેમ્બર જ કેમ પસંદ કરી?

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

લખનઉમાં ટાઇમ્સ ઑફ ઇન્ડિયાના અગ્રણી પત્રકાર સુભાષ મિશ્રા જણાવે છે, ''વિહિપને લાગ્યું કે કદાચ એવું ન બને કે તેમના હાથમાંથી આ મુદ્દો સરી પડશે અને શિવસેના કે તોગડિયા પાસે જતો રહેશે કે જેને અત્યાર સુધી તેઓ પોતાનો માનતા આવ્યા છે."

"એક કારણ એ પણ છે કે રામ મંદિરના મુદ્દા સાથે શિવસેના જોડાયેલી તો છે જ અને વળી તે બીજી સંસ્થા કરતાં સૌથી વધારે આક્રમક પણ રહી છે.''

સુભાષ મિશ્રા જણાવે છે, "શિવસેનાનો ઉત્તર પ્રદેશમાં ભલે કોઈ પ્રભાવ ના હોય પણ તોગડિયાની સાથે વિહિપના તમામ એવા લોકો જોડાયેલા છે કે જેઓ પોતાને વિહિપમાંથી તગેડી મૂકવા બદલ નારાજ હતા."

"બીજું કે જે કોઈપણ સંગઠન આક્રમકતા સાથે રામ મંદિરના મુદ્દો ઉઠાવશે તો એ સ્પષ્ટ છે કે હિંદુઓનો એક મોટો વર્ગ ચોક્કસ એમના પ્રભાવમાં આવી જશે."

શિવસેનાનું અયોધ્યામાં આગમન

વાસ્તવમાં...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

અયોધ્યા, મુંબઈ અને બેંગલુરુમાં ધર્મસભાની તારીખોની ઘોષણા કરવા માટે ગયા અઠવાડિયે લખનઉમાં વિશ્વ હિંદુ પરિષદના ઉપાધ્યક્ષ ચંપતરાય આવ્યા હતા.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘણી વાર સ્કૂલ દ્વારા આપેલું હોમવર્ક બાળકો કરતાં તેમનાં માતાપિતા માટે માથાનો દુખાવો બની જાય છે.

પરંતુ હાલમાં સોશિયલ મીડિયા પર એક સ્કૂલનો સર્ક્યુલર વાયરલ થઈ રહ્યો છે.

સકર્યુલરમાં માતાપિતાને 17 પ્રકારનાં કાર્યો સોંપવામાં આવ્યા છે, જેમાં માતાપિતાને કહેવામાં આવ્યું છે કે,

બીબીસી સાથેની વાતેચીતમાં સ્કૂલના ઍકડેમિક અધિકારી ડૉ. થિરૂસેલ્વી એડવિલે સ્વીકાર્યું કે સ્કૂલે ખરેખર આવો  સર્ક્યુલર કાઢ્યો હતો.

તેમણે જણાવ્યું, "આજની તારીખમાં માતાપિતાની પાસે તેમનાં બાળકો સાથે પસાર કરવા માટે સમય નથી. માતાપિતા ઑફિસમાં અને બાળકો આખો દિવસ મોબાઇલ પર વ્યસ્ત રહે છે. એટલે જ અમને આ વખતે માતાપિતાને વિનંતી કરી હતી કે તેઓ તેમનાં બાળકો સાથે સમય વિતાવે."

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

તેમના જણાવ્યા અનુસાર માતાપિતા 'વીક-એન્ડ માતાપિતા' બની રહ્યાં છે. તેઓ માત્ર અઠવાડિયાના અંતે તેમનાં બાળકો સાથે વાતચીત કરી રહ્યા છે. જેના કારણે સ્કૂલે કામ કરવાની રીત બદલવાનો વિચાર કર્યો હતો. પરિણામે આપણે આ સર્ક્યુલર કાઢ્યો છે."

શું સ્કૂલે માતાપિતા પણ હોમવર્ક આપ્યું છે?

સવાલના જવાબમાં તેમનું કહેવું હતું, "આ કરવાની જરૂર નથી. અમારો પ્રયાસ એ છે કે બાળકો પુસ્તકના જ્ઞાન કરતાં વધુ વ્યવહાર કુશળતા શીખે."

ડૉ. થિરૂસેલ્વી શિક્ષકની સાથે સાથે બાળકના પિતા પણ છે. તે જણાવે છે કે સ્કૂલમાં ભણાવવાની જ વાતો થતી હોય છે. જેના કારણે માતાપિતા પણ પુસ્તક સંબંધી ભણતર માટે બાળકો પર દબાણ કરે છે.

દક્ષિણ ભારતની આ સ્કૂલની યોજના અંગે બીબીસીએ મુંબઈમાં બાળકો માટે કામ કરનારી સંસ્થા એપીસ્ટોર.કૉમ સાથે વાતચીત કરી હતી.

આ સંસ્થા સાથે જોડાયા પૂર્ણિમા જ્હાએ કહ્યું, ''આજની તારીખમાં ભણતર કરતાં બાળકોને સામાજિક કુશળતા શીખવાની વધુ આવશ્યકતા છે.''

અન્નાઈ વાઇલેટ મટ્રિક્યુલેશન સ્કૂલનો  સર્ક્યુલરનો ઉલ્લેખ કરતાં પૂર્ણિમા કહે છે, "પહેલાંના સમયમાં, જ્યારે બધા સાથે જમવા બેઠા હોય અને એક વ્યક્તિ પોતાનું ભોજન પતાવીને ડાઇનિંગ ટેબલ પરથી ઉઠી જતી તો લોકો તેમને અભદ્ર માનતા હતા."

સાથે જમવાનો વિચાર એ હતો કે આખો પરિવાર એકસાથે જમે અને એક સાથે જ જમીને ઉઠે. આજની વ્યસ્ત જિંદગીમાં આ સમય હવે નથી મળતો. આવો સમય કાઢવાની જરૂર છે."

આજકાલ માતાપિતા બાળકોને રજાઓમાં સમર કૅમ્પમાં મોકલી દે છે. બાળકોને વ્યસ્ત રાખવાનો આ સૌથી શ્રેષ્ઠ વિકલ્પ છે તેવું તે માને છે. પરંતુ આ વાત ખોટી છે.

પૂર્ણિમા જણાવે છે કે આજકાલ બાળકોમાં ઇમોશનલ ઇન્ટેલિજન્સ અને...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

બાળકો માટે ઉનાળાની રજાઓ શરૂ થવાની છે. આ રજા દરમિયાન હોમવર્ક એક સામાન્ય બાબત છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘણી સંસ્થાઓનું માનવું છે કે આ ઇબોલા વાઇરસના જ કારણે ઘણી મહિલાઓએ દેહવેપાર સાથે જોડાવાની પરિસ્થિતિ ઊભી થઈ ગઈ હતી.

દેહવેપારનો કામ કરતી ઘણી છોકરીઓ એવી છે કે જેમણે ઇબોલાના કારણે પોતાનાં માતાપિતાને ગુમાવ્યાં હતાં અને તેમનો કોઈ સહારો રહ્યો ન હતો.

આજે તેમની પરિસ્થિતિ કેવી છે?

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

આશરે 3 વર્ષ પહેલાં સિએરા લિઓનમાં ઇબોલા વાઇરસે ભરડો લીધો હતો. ઘણા લોકો પર તેની અસર થઈ. પણ આ અસર ધારી શકાય તેનાથી ઘણી વધારે છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘણી સદ્ધર કંપનીઓ નાદારીને આરે આવી ગઈ છે તો બૅન્કો સહિતના સંસ્થાનોને પણ તેની અસર પડી છે પરંતુ આ બધામાં જો કોઈ સંસ્થા ટસની મસ ના થઈ હોય તો તે છે ભારતીય ક્રિકેટ કન્ટ્રોલ બોર્ડ એટલે કે બીસીસીઆઈ.

માર્ચ મહિનામાં ભારત અને સાઉથ આફ્રિકા વચ્ચે ત્રણ મૅચની ટી-20 ક્રિકેટ સિરીઝ રમાનારી હતી જેની પહેલી મૅચ ધરમશાળા ખાતે રમાનારી હતી જે વરસાદે ધોઈ નાખી અને બાકીની બે મૅચને કોરોનાને કારણે રદ કરવી પડી.

સિરીઝ રદ થઈ ગઈ અને તે સાથે સમગ્ર વિશ્વમાં ક્રિકેટ પર માનોને કે પ્રતિબંધ લાદી દેવામાં આવ્યો.

બીસીસીઆઈનું જ સંતાન એટલે ઇન્ડિયન પ્રીમિયર લીગ. આમ તો આ ઇન્ડિયાની લીગ છે પરંતુ તેમાં દુનિયાભરના ખેલાડીઓ ભાગ લે છે અને તેનું આકર્ષણ પણ દુનિયાભરમાં છે.

29મી માર્ચથી આઈપીએલની ટી20 ક્રિકેટ લીગનો પ્રારંભ થનારો હતો જે અનિશ્ચિત મુદત માટે અટકી ગયો.

છેલ્લા પાંચેક મહિનામાં બીસીસીઆઈએ કોઈ કામગીરી કરી હોય તો તે માત્ર અને માત્ર આઈપીએલના આયોજન અંગેની વિચારણા કરવાની અને તે કેવી રીતે પાર પડી શકે તેની હતી.

આખરે ભારતમાં તો કોઈ સંજોગોમાં તેનું આયોજન શક્ય બન્યું નહીં પરંતુ જ્યાં પૈસા હોય ત્યાં બધું જ શક્ય હોય છે તે નાતે યુનાઇટેડ આરબ અમિરાતમાં આઈપીએલ યોજવાનો પ્રસ્તાવ આવ્યો અને તેને સ્વિકારી લેવામાં આવ્યો.

ભારત સરકાર અને વિદેશ મંત્રાલયે પણ તે માટે મંજૂરી આપી દીધી. આમ આ વખતની આઈપીએલ 19મી સપ્ટેમ્બરથી દુબઈ, શારજાહ અને અબુધાબીના મેદાનો પર યોજાશે.

દર વખતની માફક તેના આકર્ષણમાં કોઈ ફરક નહીં પડે. વિદેશમાં આ ટુર્નામેન્ટ યોજાશે પરંતુ તેમાં ભાગ લેનારી ટીમો કે ખેલાડીઓ પર કોઈ કાપ મુકાયો નથી.

હાલમાં કોરોનાની પરિસ્થિતિ સામે તમામ પ્રકારનાં પગલાં અને અત્યંત કડક સુરક્ષા વચ્ચે તમામ ફ્રેન્ચાઇઝીના ખેલાડીઓ દુબઈ પહોંચી ગયા છે.

ત્યાં જરૂરી ક્વોરૅન્ટિન થયા બાદ તેમણે મેદાન પર પ્રેક્ટિસનો પણ પ્રારંભ કરી દીધો છે અને હવે તો મેદાન પરના મુકાબલા માટે તમામ ટીમો સજ્જ થઈ ગઈ છે.

કરોડોના નુકસાનને બચાવવા આઈપીએલ યોજાઈ

અહીં સવાલ એ થાય કે જ્યારે દુનિયામાં તમામ ચીજો અટકી પડી છે ત્યારે ભારતીય ક્રિકેટ બોર્ડ શા માટે આઈપીએલના આયોજન માટે આટલા બધા પ્રયાસો કરી રહ્યું છે.

તેમણે ધાર્યું હોત તો એક જ દિવસમાં નિર્ણય લઈને કહી શક્યા હોત કે 2020માં આઈપીએલ યોજાશે નહીં તેને બદલે તેમણે આ જ સિઝનમાં તેનું આયોજન કરવા માટે શક્ય તેટલા તમામ પ્રયાસો કર્યા અને અંતે તેનું આયોજન પાર પાડીને જ જંપ્યા.

હકીકત એવી છે...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

કોરોના વાઇરસની અસર સમગ્ર વિશ્વ પર ખરાબ રીતે પડેલી છે. માત્ર આર્થિક જ નહીં પરંતુ સામાન્ય જનજીવન પણ ખોરવાઈ ગયું છે અને તેમાંથી બેઠા થવા માટે વિશ્વની મહાસત્તાઓથી માંડીને નાની નાની સરકારો કે સંગઠનો પણ હવાતિયાં મારી રહ્યા છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘરકામ ઉપરાંત ઍમ્બ્રૉઇડરીનું કામ કરતી મહિલાઓ પાસે હવે કોઈ કામ જ નથી

સુરતમાં હજારો મહિલાઓ કલાકો સુધી ઍમ્બ્રૉઇડરીનું કામ કરીને સાડીદીઠ 10થી 15 રૂપિયા કમાય છે.

આ કામથી પરિવાર દીઠ સાત હજાર થી 15 હજાર રૂપિયાની માસિક આવક થતી હતી, પરંતુ GST લાગુ થયા બાદ હવે તેમની પાસે કોઈ કામ નથી.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે :

પોતાના પરિવારનું ગુજરાન ચલાવવા હાલ સંઘર્ષ કરી રહેલી આ મહિલાઓ સાથે વાત કરી.

ઘર ખર્ચમાં કાપ

સુરતમાં હજારો મહિલાઓ કલાકો સુધી ઍમ્બ્રૉઇડરીનું કામ કરીને એક સાડીદીઠ 10થી 15 રૂપિયા કમાય છે

GST લાગુ થયા બાદ સુરતની હજારો ગૃહિણીઓએ તેમનાં ઘર ખર્ચમાં કાપ મૂકી દીધો છે અને પરિવારના કેટલાંક પ્રસંગોની ઊજવણીનું આયોજન મુલતવી રાખ્યું છે.

કેટલીક મહિલાઓએ તો ઘર ચલાવવા ઊંચા વ્યાજે રૂપિયા ઉધાર લેવા પડ્યા છે. આ મહિલાઓનું મુખ્ય કામ એક નકામા લાગતા કપડાંના ટુકડા પર કલાત્મક ઍમ્બ્રૉઇડરી કરીને તેમાંથી સુંદર સાડી બનાવવાનું હતું.

મોટાભાગની મહિલાઓ તેના પરિવારની સંભાળ રાખવાની સાથે સાથે ઘરે રહીને આ કામ સાથે જોડાયેલી હતી, પરંતુ હવે તેમની પાસે કોઈ કામ જ નથી.

પચાસ વર્ષનાં કંચન સાવલિયાનું ઘર સાડીઓ અને તેમને સુશોભિત કરવાની રંગબેરંગી વસ્તુઓથી ભરેલું રહેતું.

રસોઈ બનાવી લીધા પછી, તેમને સમય મળતો ત્યારે તરત જ આ વસ્તુઓથી તે સાડીઓ પર ઍમ્બ્રૉઇડરીનું કામ કરવા લાગતાં હતાં.

મારી પાસે પૈસા જ નથી

કંચનના ઘરમાં જમવામાં છેલ્લાં કેટલાય દિવસોથી માત્ર રોટલી અને અથાણું જ હોય છે

એ સમયે તેમનાં સંતાનો પણ ટીવી જોતાંજોતાં તેમને મદદ કરતાં હતા. સુરતની મોટાભાગની સોસાયટીઓમાં આ પ્રકારનાં દૃશ્યો સામાન્ય હતાં.

પરંતુ જ્યારથી GST લાગુ થયો છે, ત્યારથી કંચન અને તેમનાં જેવી અનેક ગૃહિણીઓના ઘરમાં આવાં દૃશ્યો જોવા નથી મળતાં.

લાગુ થયેલા આ નવા કર માળખા પ્રમાણે, દરેક મહિલાએ વ્યક્તિગત રીતે પોતાનો GST નોંધણી નંબર મેળવવો પડે છે અને તેમને થતી આવક પર પાંચ ટકા જેટલો કર પણ આપવો પડશે.

પુનાગામમાં આવેલી માતૃશક્તિ સોસાયટીમાં રહેતી લગભગ દરેક મહિલા મૂંઝવણમાં છે, ગુસ્સામાં છે અને ઘર ખર્ચના બે છેડા ભેગા કરવાની પળોજણમાં છે. કંચનનો પરિવાર આર્થિક રીતે તૂટી ગયો છે.

બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતાં કંચને કહ્યું, "મને ખબર જ નથી કે GST નંબર લેવા માટે ક્યાં જવાનું. મારી પાસે પૈસા જ નથી."

પરિવારનાં પાંચ સભ્યોનું ભરણપોષણ કરી રહેલાં કંચનના ઘરમાં જમવામાં છેલ્લાં કેટલાય દિવસોથી માત્ર રોટલી અને અથાણું...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ઍમ્બ્રૉઇડરી એ ટેક્સ્ટાઇલ ઉદ્યોગનું એક મહત્ત્વપૂર્ણ પાસું છે. તેની મદદથી એક કાપડના રંગીન ટુકડાને સુંદર સાડીમાં ફેરવી શકાય છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘરના આંગણામાં એક મંદિર છે જેના ઓટલે બેઠેલી મહિલા ડાબા હાથથી ઘંટડી વગાડી રહ્યાં છે અને જમણા હાથથી આરતી ઊતારી રહ્યાં છે.

એ ઓટલાની નીચે તેમનાં બે નાના બાળકો બેઠાં છે, જેમાંથી એક ચાર વર્ષની દીકરી ઑટિઝમ એટલે કે શારીરિક વિકલાંગતાથી પીડાય છે.  પૂજા દરમિયાન 30 વર્ષનાં આ મહિલાની આંખમાંથી સતત આંસુ રહ્યાં છે.

સંવેદનાઓને ખૂબ પ્રયાસ બાદ કાબૂમાં કરીને જુતિકા દાસે કહ્યું, "આજે ફરીથી જેલ જઈ રહ્યાં છીએ. તેમની ખબર કાઢવા. અગિયાર વાગી ચૂક્યા છે અને દરેક મુલાકાતમાં એ વધુ દુબળા અને બીમાર થઈ ગયા હોય એવા લાગ્યા છે."

આસામના સિલચર જિલ્લાના આ મનોરમ્ય ગામમાં અઢી મહિના પહેલા જુતિકા પોતાના પરિવાર સાથે આનંદપૂર્વક જીવન વિતાવી રહ્યાં હતાં.

તેમના પતિ અજિત દાસની આવક કરિયાણાની દુકાનથી થતી હતી અને દીકરીની સારવાર પણ ચાલી રહી હતી. નાના દીકરાને સ્કૂલમાં મૂકવાની તૈયારીઓ ચાલી રહી હતી, પરંતુ એક સાંજે બધુ જ બદલાઈ ગયું.

પતિને અસ્થાયી ડિટૅન્શન કૅમ્પમાં મોકલી દેવાયા

અજિત દાસ દુકાનમાં બેઠા હતા અને પોલીસ આવીને તેમને પૂછપરછ માટે લઈ ગઈ.

બીજા દિવસ સુધી એ ઘરે ન પહોંચ્યા ત્યારે ખબર પડી કે તેમને સિલચર સૅન્ટ્રલ જેલમાં બનાવેલા અસ્થાયી ડિટૅન્શન કૅમ્પમાં મોકલી દેવાયા છે.

શું તમે આ વાંચ્યું?

આરોપ હતો કે તેમણે રજિસ્ટ્રાર જનરલ ઑફ ઇન્ડિયા પાસે પોતાના એ દસ્તાવેજો જમા નહોતા કરાવ્યા જેનાથી એ સાબિત કરી શકાય કે તેમનું અથવા તેમના પૂર્વજોનું નામ 1951ના NRCમાં  અથવા 24 માર્ચ 1971 સુધીની કોઈ મતદાર યાદીમાં હતું.

હકીકતમાં અજિતનો પરિવાર 1960ના દાયકામાં બાંગ્લાદેશથી ભારત આવ્યો હતો.

એના કારણે તેમની ભારતીય નાગરિકતા પર સવાલ ઊભા થયા છે અને આ મામલો હવે વિદેશી ટ્રિબ્યૂનલમાં છે.

અજિતના બે મોટા ભાઈઓ વિરુદ્ધ પણ વૉરન્ટ નીકળેલું છે અને તેમને પણ આત્મસમર્પણ કરવાની નોટિસ મોકલી આપવામાં આવી છે.

પરિવારનું ભવિષ્ય દાવ પર

30 જુલાઈ, 2018ના રોજ નાગરિક રજિસ્ટરનો અંતિમ ડ્રાફ્ટ જાહેર થવાનો છે.

આસામના લાખો લોકો સાથે અજિત દાસની નાગરિકતા પર પણ જોખમ છે અને તેમના પરિવારનું ભવિષ્ય પણ દાવ પર છે.

રાજ્યમાં એવા લાખો લોકો છે, જે આવી સ્થિતિમાંથી પસાર થઈ રહ્યા છે. કારણ કે, આસામ ભારતનું એકમાત્ર રાજ્ય છે, જ્યાં આ પ્રકારની પ્રક્રિયા થઈ રહી છે.

આ કશ્મકશ વચ્ચે જુતિકા દાસ જેવી મહિલાઓની જિંદગી અધ્ધર-તાલ થઈ ગઈ છે.

જુતિકાએ કહ્યું, "અમારું ઘર નદી કિનારે જ છે એટલે અહીં વારે ઘડીએ સાપ આવી જાય છે. બાળકોની સંભાળ...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

સવારના નવ વાગ્યા છે અને આમરાઘાટ ગામમાં એક નાના ઘરમાંથી ઘંટડી વાગવાનો અવાજ આવી રહ્યો છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘરના લોકોએ અબ્દુલ રશીદ વિરુદ્ધ ઘરેલુ હિંસાની ફરિયાદ નોંધાવી હતી.

હવે અબ્દુલ રશીદે જમ્મુ-કાશ્મીરના ડીજીપી દિલબાગ સિંહને પત્ર લખીને પોતાનાં પુત્રી શેહલા રશીદ પર એક કાશ્મીરી વેપારી પાસેથી ત્રણ કરોડ રૂપિયા લેવાનો આરોપ લગાવ્યો છે.

અબ્દુલ રશીદે બિઝનેસમૅન ઝાહુર અહમદ શાહ વતાલી પાસેથી જમ્મુ-કાશ્મીર પીપલ્સ મૂવમૅન્ટ પાર્ટીમાં સામેલ થવા બદલ ત્રણ કરોડ રૂપિયા લેવાનો આરોપ લગાવ્યો છે.

યૂપીએસસી સિવિલ સેવાની પરીક્ષાના ટૉપર આઈએએસ અધિકારી શાહ ફૈસલે આ પક્ષની સ્થાપના કરી હતી.

શાહ ફૈસલનું આઈએએસમાંથી રાજીનામું હજુ સરકાર પાસે પડ્યું છે. વતાલી અને પૂર્વ ધારાસભ્ય એંજિનિયર રશીદની એનઆઈએ 'આતંકવાદ વિતપોષણ કેસ 2017 અને 2019'માં ધરપકડ કરી હતી.

અમદાવાદમાં નવેમ્બરના બીજા હાફમાં કોરોનાથી મૃતાંકમાં 270 ટકાનો વધારો

'ટાઇમ્સ ઑફ ઇન્ડિયા'ના અહેવાલ અનુસાર નવેમ્બર મહિનાના બીજા હાફમાં અમદાવાદમાં કોરોના વાઇરસના કારણે મૃત્યુ પામનાર લોકોની સંખ્યામાં 270 ટકાનો વધારો જોવા મળ્યો છે.

1થી 15 નવેમ્બરના પહેલા હાફમાં અમદાવાદમાં 35 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે. જ્યારે બીજા હાફમાં એટલે 15થી 30 તારીખ દરમિયાન 119 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે. પહેલાની સરખામણીએ બીજા હાફમાં 270 ટકાનો વધારો જોવા મળ્યો છે.

અમદાવાદમાં કોરોના વાઇરસના કેસની સંખ્યામાં પણ આ જ પ્રકારે 72 ટકાનો વધારો જોવા મળ્યો છે. પહેલા હાફમાં 2572 કેસ નોંધાયા હતા. બીજા હાફમાં તે સંખ્યા 4414એ પહોંચી છે.

ગુજરાતમાં સોમવારે કોરોના વાઇરસના 1502 કેસ નોંધાયા હતા, જ્યારે 20 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં.

ગુજરાતમાં કુલ કેસની સંખ્યા 2,09,780 પહોંચી છે. જ્યારે મૃત્યુ પામનારની સંખ્યા 3989એ પહોંચી છે.

ખાનગી શાળાની ફી ન ભરનાર માતા-પિતા સામે સ્કૂલ કરશે કાર્યવાહી

પ્રતીકાત્મક તસવીર

'ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસ'ના અહેવાલ અનુસાર ખાનગી શાળાઓના યુનિયને નિર્ણય કર્યો છે કે જે વિદ્યાર્થીઓનાં માતા-પિતાએ છેલ્લા છ મહિનાથી ફી નથી ભરી અને ભવિષ્યમાં નહીં ભરે તેવા વિદ્યાર્થીઓને ઓનલાઇન શિક્ષણ આપવામાં નહીં આવે.

ગુજરાત સેલ્ફ ફાઇનાન્સ સ્કૂલ મૅનેજમૅન્ટ ઍસોસિયેશનના જતીન ભરાડે કહ્યું, "આવાં માતાપિતા તેમનાં બાળકોના શિક્ષણને લઈને જો ગંભીર હોય તો સ્કૂલ મૅનેજમૅન્ટને મળવું પડશે. "

"જો આ માતા-પિતાઓ 15 ડિસેમ્બર સુધી સ્કૂલ મૅનેજમૅન્ટને નહીં મળે તો ઓનલાઈન શિક્ષણને રોકી દેવામાં આવશે."

'ઑલ ગુજરાત પૅરેન્ટ્સ ઍસોસિયેશન'ના નરેશ શાહે તેનો વિરોધ કરતાં કહ્યું, "શાળાઓ...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

જેએનયુ છાત્રસંઘનાં પૂર્વ ઉપાધ્યક્ષ અને કર્મશીલ શેહલા રશીદ અંગે  'ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસ 'માં એક અહેવાલ છપાયો છે. જે અનુસાર તેમના પિતા અબ્દુલ રશીદ શૌરાને ઑક્ટોબર મહિનામાં શ્રીનગરની કોર્ટે ઘરેલુ હિંસા મામલે ઘર જતા અટકાવી દીધા હતા.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘરની છતને સફેદ રંગવાથી ઘર ઠંડુ બને છે, પણ ખરેખર તાપમાન કેટલું ઓછું થાય છે?

પણ શું તમને ખબર છે કે આવું કરવાથી ઘરનું કેટલું તાપમાન ઓછું થાય છે?

BBCએ હાલમાં કરેલા એક ઇન્ટરવ્યૂમાં UN સેક્રેટરી જનરલ બાન કી મૂને જણાવ્યું હતું કે આ પ્રક્રિયાથી ઘરનું તાપમાન 30 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી ઓછું થાય છે, જ્યારે ઘરની અંદરનું તાપમાન સાત ડિગ્રી સુધી ઓછું થાય છે.

તો આ આંકડો આવે છે ક્યાંથી અને તેની પાછળ કેટલું ઊંડુ સંશોધન કરવામાં આવ્યું છે?

બાન કી મૂન અમદાવાદના એક પ્રોજેક્ટ અંગે વાત કરી રહ્યા હતા, કે જ્યાં ઉનાળામાં તાપમાન 50 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી પહોંચી જાય છે.

વર્ષ 2017માં 3000 કરતાં વધારે છત પર સફેદ પેઇન્ટ કરવામાં આવ્યો હતો.

આમ કરવાથી છત પર સૂર્યના વિકિરણ ઓછા શોષાય છે અને તેનાથી ઘરની ઇમારત ઓછી ગરમ છાય છે.

છત ગરમ થતી નથી, જેનાથી ઘર વધારે ઠંડુ બને છે.

અમદાવાદમાં ઉનાળા દરમિયાન તાપમાન 50 ડિગ્રી સુધી પહોંચી જાય છે

ગુજરાતના પ્રોજેક્ટ પ્રમાણે છત પર સફેદ રંગ મારવાથી છતનું તાપમાન 30 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી ઓછું થાય છે અને ઘરની અંદરનું તાપમાન સાત ડિગ્રી સુધી ઓછું થાય છે.

જોકે, આ પ્રોજેક્ટના સાચા આંકડા નથી.

અમદાવાદના પ્રોજેક્ટને જોયા બાદ અમેરિકા સ્થિત નેચુરલ રિસોર્સિઝ ડિફેન્સ કાઉન્સિલના અંજલી જૈસવાલ જણાવે છે, "ઠંડી છતને લીધે ઘરની અંદરનું તાપમાન 2 ડિગ્રી સેલ્સિયસથી 5 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી ઠંડુ રહી શકે છે પણ તેનો આધાર કેવું કામ કરવામાં આવે છે તેના પર છે."

આ આંકડો બાન કી મૂન દ્વારા અપાયેલા આંકડાથી થોડો ઓછો છે.

આવો જ પ્રોજેક્ટ દક્ષિણ ભારતના હૈદરાબાદમાં પણ ચાલે છે જેના કારણે ઘરની અંદરનું તાપમાન સરેરાશ 2 ડિગ્રી સુધી ઓછું થાય છે.

જોકે આ અંગે સાચી વિગતો મેળવવા માટે બીબીસીએ કૅલિફોર્નિયા સ્થિત બર્કેલી લેબના સંશોધનનો સહારો લીધો.

તેમાં જાણવા મળ્યું કે ઉનાળાની બપોર દરમિયાન સાફ સફેદ છત સૂર્યપ્રકાશને 80% અસર કરે છે કે અને તેનાથી તે 31 ડિગ્રી સેલ્સિયસ ઠંડી રહે છે.

જોકે, કૅલિફોર્નિયા અને ભારતમાં પરિસ્થિતિ ઘણી અલગ હોય છે. કૅલિફોર્નિયામાં 60% કરતાં વધારે છત મેટલ, ખનિજ પદાર્થ અથવા તો સિમેન્ટ-કપચીની બનેલી હોય છે. તેનાથી જો છતને સફેદ પેઇન્ટ કરવામાં આવી હોય તો પણ ઇમારતની અંદર ગરમી પહોંચે છે.

જોકે, ભારતના બન્ને શહેર અમદાવાદ અને હૈદરાબાદમાં લૉન્ચ થયેલા છતને ઠંડી રાખવાના પ્રોજેક્ટમાં સફળતા મળી છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

તો અન્ય શહેરોમાં છત...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

એવું મનાય છે કે જો ઘરની છત પર સફેદ રંગ મારી દેવામાં આવે તો તેનાથી ઘરનું તાપમાન ઠંડું રહે છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘરમાં જે થતું હોય છે તેની બાળકોના માનસિક આરોગ્ય અને વિકાસ પર લાંબા ગાળા સુધી ખરેખર માઠી અસર થતી હોય છે.

અહીં માતાપિતા અને તેમનાં સંતાનો વચ્ચેના સંબંધ ઉપરાંત બીજી ઘણી બાબતો મહત્વની હોય છે.

સંતાનના વિકાસમાં મમ્મી અને પપ્પા વચ્ચેનો મનમેળ મહત્ત્વની ભૂમિકા ભજવતો હોય છે.

માતાપિતા વચ્ચે મનમેળ ન હોય તો તેની માઠી તેમના સંતાનના માનસિક આરોગ્યથી માંડીને શૈક્ષણિક સફળતા તથા ભાવિ સંબંધ સુધીની તમામ બાબતો પર થાય છે.

હા, માતાપિતા વચ્ચેની 'હકારાત્મક' દલીલબાજીમાંથી કંઈક સારું નીપજવાની શક્યતા પણ હોય છે.

મોટાભાગના કિસ્સામાં પેરન્ટ વચ્ચેની મામૂલી દલીલબાજી તેમનાં બાળકો પર બહુ ઓછી કે નહિવત્ નકારાત્મક અસર થતી હોય છે.

જોકે, પેરન્ટ્સ એકમેકની સામે બરાડા પાડવા લાગે અને ગુસ્સે થાય, જાણીજોઈને એકમેકની સાથે વાત ન કરે, એકમેકને 'સાયલન્ટ ટ્રીટમેન્ટ' આપવા લાગે ત્યારે ક્યારેક સમસ્યા સર્જાઈ શકે છે.

આ સંબંધે ઘરોમાંનાં લાંબા ગાળાનાં નિરિક્ષણો, ફોલો-અપ અને પ્રાયોગિક અભ્યાસો દ્વારા આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે સંશોધન હાથ ધરવામાં આવ્યું હતું.

એ સંશોધનનાં તારણો સૂચવે છે કે પેરન્ટસ વચ્ચેની દલીલબાજીથી છ મહિના જેટલી નાની વયનાં બાળકોના હૃદયના ધબકારા અને સ્ટ્રેસ હોર્મોનમાં વધારો થતો હોય છે.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

શીશુઓ, બેથી બાર વર્ષનાં અને કિશોરવયનાં બાળકોમાં દિમાગના ક્ષતિગ્રસ્ત વિકાસ, ઊંઘમાં વિક્ષેપ, ચિંતા, હતાશા, વિચિત્ર વર્તણૂક અને બીજી ગંભીર સમસ્યાના સંકેતો પેરન્ટ્સ વચ્ચેની ઉગ્ર દલીલબાજીને કારણે જોવા મળતા હોય છે.

જેમના પેરન્ટ્સ તેમની વચ્ચેના મતભેદોનું નિરાકરણ કરતાં હોય તેવાં બાળકોની સરખામણીએ જેમનાં પેરન્ટ્સ સતત નાના-મોટા ઝઘડા કરતા હોય તેવાં બાળકોમાં આવી જ અસર જોવા મળે છે.

સ્વભાવ કે સંવર્ધન?

પેરન્ટ્સ વચ્ચેના ઝઘડાની અસર બાળકના શૈક્ષણિક દેખાવ પર થતી હોય છે.

પેરન્ટ્સ વચ્ચેની દલીલબાજીની તેમના બાળકો પરની અસર હંમેશા એકસમાન હોતી નથી.

દાખલા તરીકે, જે પેરન્ટ્સે છૂટાછેડા લઈને અલગ-અલગ રહેવાનો નિર્ણય કર્યો હોય તેની તેમનાં સંતાનો પર દૂરગામી નુકસાનકારક અસર થતી હોય છે.

કેટલાક કિસ્સામાં પેરન્ટ્સ વચ્ચે છૂટાછેડા પહેલાં, એ સમયગાળા દરમ્યાન અને અલગ થયા પછી થતી દલીલબાજી વધારે નુકસાન કરતી હોવાનું માનવામાં આવે છે.

એવી જ રીતે, ઘર્ષણની પરિસ્થિતિમાં બાળક કેવો પ્રતિભાવ આપશે એમાં જિનેટિક્સની ભૂમિકા અત્યંત મહત્ત્વની હોવાનું પણ માનવામાં આવે છે.

બાળકના માનસિક આરોગ્યમાં...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

પતિ-પત્ની વચ્ચે દલીલબાજી થવી સ્વાભાવિક છે, પણ તેની તેમનાં સંતાનો પર વિવિધ સ્તરે અસર થતી હોય છે. આવી દલીલબાજીની પોતાનાં સંતાનો પર ઓછામાં ઓછી થાય એ માટે પેરન્ટ્સ શું કરી શકે?


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘરમાં તો અત્યારે તાળું મારેલું છે પરંતુ આંગણામાં નજર કરીએ તો એક ચૂલો દેખાય છે જેની પરથી લાગે છે કે પરિવાર અહીં ખુલ્લામાં જમવાનું બનાવતો હશે. તેની બાજુમાં કામચલાઉ બાથરૂમ પણ જોવા મળી રહ્યું છે.

એક નાના ગામમાં દરેક લોકોને એકબીજાના ઘરના સરનામાની જાણ હોય છે. પરંત અહીં એવું જોવા મળતું નહોતું.

એક દુકાનદારે જગસીરના ઘરનું સરનામું ચીંધ્યું પરંતુ તેના અંગે પૂછતા તેમણે જાણે સાંભળ્યું જ ના હોય તેવું વર્તન કર્યું. ગામના લોકોનો આ વ્યવહાર થોડો અજીબ હતો.

યુવકને માર મારી કરંટ અપાયો

જગસીરનું ઘર

થોડા દિવસો પહેલાં જગસીરનો એક વીડિયો સોશિયલ મીડિયામાં વાઇરલ થયો હતો જેમાં અમુક લોકો તેને ઢોરમાર મારી રહ્યા હતા અને બાદમાં વીજળીનો કરંટ આપ્યો હતો.

વીડિયોમાં દેખાતો સગીર દલિત હતો. વીડિયો વાઇરલ થયા બાદ મીડિયા અને તંત્રનું ધ્યાન આ ઘટના તરફ ગયું હતું.

ત્યાં એક કિશોર ઊભો હતો જેણે મને નિર્દોષતા સાથે તમામ વાસ્તવિકતા જણાવી અને જગસીરનું ઘર બતાવ્યું. બાદમાં તે મને જગસીરના કાકાના ઘરે લઈ ગયો.

જગસીરનું ઘર

દરવાજા પર ગરબડિયા અને અસ્પષ્ટ અક્ષરે 'સતપાલ' અને દસ આંકડાનો નંબર લખેલો હતો. મારી સાથે આવેલા માસૂમ બાળકે કહ્યું કે આ જગસીરનો પિતરાઈ ભાઈ છે.

મેં સતપાલને બોલાવ્યા. તેમના ચહેરા પર ભયની રેખાઓ ચોખ્ખી નજરે પડતી હતી.

શું તમે આ વાંચ્યું?

બીબીસીના પત્રકાર હોવાનું જાણીને તેઓ થોડા સ્વસ્થ થયા અને મને જગસીર પાસે લઈ ગયા.

17 વર્ષના જગસીરના ચહેરા પર તેની સાથે બનેલી ભયાનક ઘટના દેખાઈ આવતી હતી.

શું હતી ઘટના?

જગસીરના પિતા કડિયા કામ કરે છે અને ગુજરાન ચલાવે છે

ગામની ઊંચી જાતિના લોકોએ થોડા દિવસ પહેલાં જગસીરને કોક અને ચોખા ચોરવાના આરોપસર ઝાડ સાથે બાંધી ઢોર માર માર્યો હતો.

ત્યારબાદ તેને વીજળીનો કરંટ આપ્યો અને પોલીસ હવાલે કરી દેવાયો હતો. ત્યારબાદ ઘટનાનો વીડિયો આરોપીઓમાંથી એક વ્યક્તિએ વાઇરલ કર્યો.

ઘટનાની જાણ થતા દલિત સમુદાયના લોકોએ મુક્તસર પોલીસ સ્ટેશન બહાર વિરોધ કર્યો જ્યાં કોઈ ફરિયાદ વિના જ જગસીરની અટકાયત કરવામાં આવી હતી.

લોકના વિરોધના પગલે જગસીરને પોલીસ સ્ટેશનના પાછલે બારણેથી મુક્ત કરી દેવામાં આવ્યો હતો.

વાઇરલ વીડિયોને પગલે સોશિયલ મીડિયામાં ઘટના અંગે જોરદાર આક્રોશ ભડકી ઉઠ્યો અને રાજ્ય અનુસૂચિત જાતિ-જનજાતિ આયોગે આરોપી વિરુદ્ધ પોલીસ ફરિયાદ નોંધાવી.

સતપાલે જગસીરના પરિવારની સ્થિતિ અંગે જણાવતા કહ્યું, "જગસીરનો પરિવાર ખૂબ ગરીબ છે. તેના પિતા કડિયાકામ...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

પંજાબના થાંદેવાલ ગામનો એક કાચો અને જર્જરિત થઈ ચૂકેલો રસ્તો ઈંટોના એક રૂમ ધરાવતા કાચા મકાન સુધી જાય છે. આ મકાનમાં જગસીર સિંહ રહે છે જેઓ હાલમાં ચર્ચામાં છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘરમાં બંધ રહેવાને કારણે આપણે બધાને ઘણુંબધું છોડવું પડ્યું. તમારાં કેટલાંક ગિલ્ટ સિક્રેટ પણ હશે જેને તમે કોઈ સાથે શૅર કરવા માગતાં હશો અને તમારામાંથી કેટલાકે નિયમો તોડ્યા હશે. તો કેટલાકે પોતાના માટે નવા નિયમો પણ બનાવ્યા હશે.

અમે તમારી સમક્ષ છ વાચકોની કહાણી મૂકીએ છીએ- અમે તેમની ઓળખ છુપાવી છે.

મેં મારા કામ માટે તૈયાર કરેલું પ્રેઝન્ટેશન મારા પુત્રના હોમવર્ક તરીકે સબમિટ કરી દીધું, કેમ કે તે પોતાનું હોમવર્ક કરવાનું ભૂલી ગયો હતો. આ પ્રેઝન્ટેશન માટે તેનાં ઘણાં વખાણ થયાં હતાં.

મારો પુત્ર નવમા ધોરણમાં ભણે છે અને તેને થોડું હોમવર્ક કરવાનું હતું. સામાન્ય રીતે હું તેની મદદ કરતો હોઉં છું, પરંતુ એ દિવસે હું કામમાં વ્યસ્ત હતો અને તેણે છેલ્લે સુધી તેનું પ્રેઝન્ટેશન બનાવ્યું નહોતું.

હું વિદ્યાર્થીઓને આઈટી ભણાવું છું, માટે મેં તેમના માટે બનાવેલું પ્રેઝન્ટેશન મારા પુત્રને આપ્યું હતું અને કહ્યું કે તેને જોઈને પ્રેઝન્ટેશન બનાવી લે. પણ તેને તેમાં કોઈ ફેરફાર ન કર્યો, માત્ર બહાર લખેલું નામ બદલી નાખ્યું.

તેનાં ટીચરે કહ્યું કે આ ઉંમરનાં બાળકોનું આનાથી સારું કામ ક્યારેય જોયું નથી. તેને આ માટે પૂરા માર્ક્સ મળ્યા અને સ્કૂલ ન્યૂઝલેટરમાં તેનો ઉલ્લેખ પણ થયો.

હવે મારે તેના હોમ-સ્કૂલિંગ વર્ક પર વધુ મહેનત કરવી પડે છે, એટલું જ નહીં તેના માટે મારા મનમાં દુખ પણ છે.

પહેલી વાર મેં આવું કંઈ કર્યું છે. મારો પુત્ર તેને લઈને બહુ ખુશ છે. મેં તેને કહી દીધું કે બસ એક વાર થયું અને પછી ક્યારેય નહીં થાય.

સુપરમાર્કેટથી ડિલિવર થયેલો મારો કરિયાણાંનો સામાન મેં સારી રીતે સાફ કર્યો- માત્ર મારાં સાસુ માટે મંગાવેલા સામાનને છોડીને

હું નસીબદાર છું કે મારું કરિયાણું મારા જ ઘરે પહોંચી ગયું. તેમાં મેં મારાં વૃદ્ધ સાસુ માટે પણ કેટલોક સામાન મંગાવ્યો હતો.

એ પણ માથાકૂટ છે કે દરેક ચીજને ધોવી પડે છે, જેથી બધું સાફ થઈ જાય. મેં મારાં સાસુ માટે મંગાવેલો સામાન ધોયા વિના સીધા થેલીમાં નાખી દીધો અને તેમને આપી દીધો.

થોડી વાર પછી જોયું તો તેઓ બહાર જઈ રહ્યાં હતાં. ત્યારે મારા મનમાં વિચાર આવ્યો કે તેમને કોઈ ક્યાંયથી પણ કોરોના વાઇરસનો ચેપ લાગી શકે છે.

પછી મને દુખ થયું. તેઓએ ક્યારેય મને પૂછ્યું જ નહોતું કે શું સામાન આપતાં પહેલાં તેને ડિસઇન્ફેક્ટ કર્યો છે. જો તેઓ કહેતાં તો હું તેમને કહી દેત.

હું બહુ ડરેલી રહું છું. દરેક ચીજને ડિસઇન્ફેક્ટ કરતી રહું છું. આથી મેં વિચાર્યું કે "હું...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

લૉકડાઉનમાં તમારી સાથે ઘણુંબધું એવું થયું હશે જે તમે કોઈને જણાવી નહીં શકતા હોવ. બીબીસીએ કેટલાંક અઠવાડિયાં પહેલાં લોકોને તેમના અનુભવો મોકલવાનું કહ્યું હતું.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘરમાં રખાયેલો મૃતદેહ

17 વર્ષનાં પિંકી ગમારનો મૃતદેહ ખેડબ્રહ્મા તાલુકામાં 4 જાન્યુઆરીએ ઝાડ પર લટકેલો મળી આવ્યો હતો.

પોલીસ આ ઘટનાને આત્મહત્યા ગણાવી રહી છે. જોકે, પરિવારજનો આ વાત માનવા તૈયાર નથી.

પરિવારજનોનું કહેવું છે કે પિંકીની હત્યા કરવામાં આવી છે.

શા માટે મૃતદેહને 22 દિવસથી રખાયો છે

પિંકીના પરિવારે જિદ લીધી છે કે મૃત્યુની યોગ્ય રીતે તપાસ ન થાય ત્યાં સુધી તેમની અંતિમક્રિયા નહીં કરાય.

પરિવારે છેલ્લા 20થી વધુ દિવસોથી પિંકીનો મૃતદેહ બરફની પાટ પર ઘરમાં રાખી મૂક્યો છે.

પિંકીના પિતા છત્રા ગમારે બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતા કહ્યું, ''આ ન્યાયની લડત છે. જે હાલતમાં તેનો મૃતદેહ મળ્યો હતો તે સૂચવે છે કે આ આત્મહત્યાનો મામલો નથી પરંતુ હત્યાનો મામલો છે.''

તેઓ કહે છે કે જ્યાં સુધી પોલીસ ગુનેગારને સામે લઈને નહીં આવે ત્યાં સુધી હું મારી દીકરીના મૃતદેહને ઘરમાં જ રાખીશ.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

છત્રા ગમારે કહ્યું, "પિંકીના મૃતદેહનું બે વખત પંચનામું કરવામાં આવ્યું છે."

"બીજી વખતના પંચનામામાં  પિંકીના શરીર પર ઘા જોઈ શકાય છે, હાથ બાંધ્યા હોય એવાં નિશાન જોયાં હતાં. તેની સાથળ, તેના આંતરિક ભાગોમાં ઘા જોયા હતા."

"શરીર પર માર પડેલો છે. પોલીસ અને ડૉક્ટર અત્યારસુધીની તપાસમાં આ બધું દર્શાવી નથી રહ્યાં.''

તેમણે કહ્યું કે પોલીસે એટલું કહીને પંચનામું કરાવ્યું કે પિંકીએ ગળાફાંસો ખાઈ લીધો છે.

કેવી રીતે બની ઘટના?

પરિવારના જણાવ્યા અનુસાર પહેલી જાન્યુઆરીએ કૉલેજના એક કાર્યક્રમમાં ભાગ લીધા બાદ પિંકી બહેનપણીના ઘરે ગયાં હતાં.

છત્રા ગમારે જણાવ્યું, "2 જાન્યુઆરીએ અમને ફોન કર્યો ત્યારબાદ તેની સાથે સંપર્ક થયો નહોતો."

"અમે સગા-સંબંધીઓને ત્યાં તેને શોધતા રહ્યા પણ 4 જાન્યુઆરીએ તેનો મૃતદેહ મળ્યો."

તેઓ કહે છે કે પોલીસે ખેડબ્રહ્મામાં પોસ્ટમૉર્ટમ કરાવ્યું હતું પણ એમાં માત્ર એક ડૉક્ટર જ હતા.

ત્યારબાદ અમદાવાદમાં તેના મૃતદેહનું ફરીથી પોસ્ટમૉર્ટમ કરાવાયું હતું.

ન્યાય માટેની લડત : પિંકીના પિતા

પિંકીના પિતા સીઆરપીએફમાં લાન્સ નાયક તરીકે કામ કરી ચૂક્યા છે.

પરિવારની જવાબદારીને કારણે તેમણે નોકરી છોડી દેવી પડી હતી.

તેઓ છેલ્લાં 25 વર્ષથી પંચમહુડા ગામમાં ખેતી અને મજૂરી કરીને પરિવારનું ગુજરાન ચલાવે છે.

છત્રા ગમાર કહે છે, ''હું ન્યાય માટે લડી રહ્યો છું. ઘરમાં મારી દીકરીનો મૃતદેહ મૂકેલો છે અને આ આટલા દિવસથી હું ઘરે જ છું.''

તેઓ ઉમેરે છે,...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

સાબરકાંઠાના ખેડબ્રહ્મા તાલુકાના પંચમહુડા ગામમાં એક પરિવારે પોતાની દિકરીના મૃતદેહને 20 દિવસથી સાચવી રાખ્યો છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘરમાં રખાયેલો મૃતદેહ

તો ત્યાંથી થોડે દૂર બીજી એક માતા પોતાના દીકરાના ઝાડ પર લટકતા મૃતદેહને પક્ષીઓ ના ખાય એ માટે સવારથી જ બહાર બેઠી રહે છે.

સાબરકાંઠાના બે ગામમાં આવી ઘટના બની છે. ન્યાય મેળવવા એક પરિવાર ઘરમાં બરફમાં દીકરીનો મૃતદેહ સાચવીને બેઠો છે.

તો બીજી તરફ એક માતા ઝાડ પર લટકાવેલો દીકરાનો મૃતદેહ પક્ષીઓ ખાઈ ના જાય તે માટે દિવસ રાત જાગે છે.

આ બધુંય સરકાર પાસેથી ન્યાય મેળવવા માટે આદિવાસીઓની 'ચડોતરૂં' પ્રથા નભાવતા કરાઈ રહ્યું છે.

સાબરકાંઠાના પંચમહુડા નામના ગામમાં છતરાજી ગમારના પરિવારની સવાર બરફ પીગળે ત્યારે પડી જાય છે.

માતા અડધી રાતે ઝબકીને જાગી જાય છે. એનો ભાઈ અને બહેન રાત પડે એટલે માતાજીને પ્રાર્થના કરવા લાગે છે કે કથિત હત્યા મુદ્દે એમની બહેનને ન્યાય મળે.

હાઈવેથી ત્રણ કિલોમિટર દૂર આવેલાં આ ગામમાં બીબીસીની ટીમ પહોંચી ત્યારે સન્નાટો છવાયેલો હતો.

ગામનાં ખેતરોમાં એરંડો લહેરાઈ રહ્યો પણ ખેતરોમાં કોઈ દેખાતું નથી.

સવાર પડે અને છત્રાજીના પરિવારના લોકો ઘરનાં આંગણામાં ચાદર પાથરવાનું શરૂ કરી દે છે.

ગામના લોકો એમને મળવા આવે છે, દિલાસો આપે છે,  છેક મોડાસાથી બરફની પાટ લેતા આવે છે.

બે ઓરડાના એક ઘરમાં એક જગ્યાએ લાકડાના બૉકસમાં પ્લાસ્ટિકથી ઢાંકેલા દીકરીના મૃતદેહ પર પરિવાર બરફ નાખે છે અને મૃતદેહ સડી ના જાય એ માટે બરફ પાથરે છે.

ઘરમાં સવારની ચા બનાવવા માટેનો ચૂલો છેલ્લા 25 દિવસથી ઠારેલો છે.

ઘરના લોકોએ પ્રતિજ્ઞા લીધી છે કે જ્યાં સુધી એમની દીકરીના હત્યારા ન પકડાય ત્યાં સુધી ચા નહીં પીવે.

રાત્રે માતાજીની પૂજા

મૃતદેહ મૂક્યો છે ત્યાં ખાસ કોઈ જતું નથી. તો બીજા ઓરડામાં રાત્રે માતજીની પૂજા થાય છે અને ચાર કલાક પ્રાર્થના કરાય છે.

ઘરનો ચૂલો ઠારેલો છે પણ પેટની આગ ઠારવા માટે ઘરની બહાર નાનકડું રસોડું બનાવાયું છે.

અહીં ગામની કોઈ ને કોઈ મહિલા આવીને રસોઈ બનાવી જાય છે.

લગભગ 35 દિવસથી આ ક્રમ ચાલી રહ્યો છે.

સગાઓ વચ્ચે ઘેરાયેલા છત્રાજી ભણેલા છે. પહેલાં સુરક્ષા દળમાં નોકરી કરતા હતા હવે ખેતી કરે છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં એમણે કહ્યું,"મારે સાત બાળકો છે. મારી દીકરીને ભણાવીને ઑફિસર બનાવવી હતી. એટલે મેં એને કૉલેજમાં મૂકી હતી."

"કૉલેજના ફંક્શનમાંથી એ પરત ના આવી અને ત્રણ દિવસ પછી પોલીસે અમને આવીને કહ્યું કે એનો મૃતદેહ મળ્યો છે."

"એના મૃતદેહ પાસેથી દારૂની ખાલી બૉટલો અને સિગારેટના ઠૂંઠાં મળ્યાં હતાં....\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

સવારે ઊઠીને નહાયાધોયા વગર કોઈ પરિવાર ઊઠીને સૌથી પહેલાં પોતાની દીકરીનો મૃતદેહ સડી ના જાય એ માટે કડકડતી ઠંડીમાં બરફના ટુકડા ગોઠવે છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘરે ફરતાં મજૂરો

જોકે મુખ્ય મંત્રીની આ જાહેરાત સામે મજૂરોના અધિકારો પર કામ કરનારા અનેક સવાલ ઉઠાવી રહ્યા છે.

મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણીએ કહ્યું હતું કે, “મજૂરોને લઘુતમ વેતન મળવું જ જોઈએ, તેમની સેફ્ટીના જે નિયમો છે એમાં કોઈ બાંધછોડ નહીં ચાલે, કામદારોની સુરક્ષા ન જોખમાવી જોઈએ, કામદારને ઈજા થઈ કે મૃત્યુ થયું તો વળતર પૂરેપૂરું આપવું પડશે. આ ત્રણ બાબતો સિવાય લેબર લૉના કોઈ નિયમો નવા સ્થપાનારા ઉદ્યોગને લાગુ નહીં પડે.

જોકે, જૂની ફૅક્ટરીઓને મજૂર કાયદો લાગુ પડશે જ એમાં કોઈ છૂટ નથી.

વિજય રૂપાણીએ એમ પણ જણાવ્યું હતું કે ઑનલાઇન મંજૂરી અમે આપશું. એનું પ્રોડકશન શરૂ થાય ત્યારથી 1200 દિવસ ગણવામાં આવશે. ચીન, જાપાન વગેરે દેશની અનેક કંપનીઓ ચીન છોડવા પ્રયાસ કરી રહી છે. એ કંપનીઓ ગુજરાતમાં આવે એ માટે રાજ્ય સરકારે આ નિર્ણય કર્યા છે. સરકારે જીઆઈડીસીમાં 33,000 હેક્ટરથી વધુ જમીનની તૈયારી કરી છે.

‘મજૂરવિરોધી પગલું’

કામદારોની પ્રતીકાત્મક તસવીર

કારખાનાંના કામદારોના હક માટે વર્ષોથી સંઘર્ષરત એવા જગદીશ પટેલ રાજ્ય સરકારના લેબર લૉ નહીં લાગુ કરવાનું પગલું કામદારવિરોધી ગણાવે છે.

બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતાં તેમણે કહ્યું કે, “આ તો મજૂર કાયદાને 1200 દિવસ સુધી તાક ઉપર મૂકવાની વાત છે, જે મજૂરવિરોધી છે અને આવી જોગવાઈથી મજૂરોનું કંઈ ભલું થવાનું નથી.”

જગદીશ પટેલ સરકારની આ જાહેરાતને બંધારણની પણ કેટલીક જોગવાઈનો ભંગ ગણાવે છે.

એમનું કહેવું છે કે ”મજૂરોના અધિકારોને લગતા એક-એક કાયદા માટે મજૂરો અને તેમનાં સંગઠનોએ ઘણો લાંબો સંઘર્ષ કર્યો છે. મજૂર કાયદા એ માત્ર મજૂરોના હકની વાત નથી, પરંતુ તેમને નાગરિક તરીકેની ગરિમા મળે છે એની બાંહેધરીની પણ વાત છે, લેબર લૉનો છેદ ઉડાવી દેવો એ બિલકુલ ગેરવાજબી છે. આમ પણ મજૂર કાયદાનો આપણા રાજ્યમાં ખૂબ ઓછો અમલ થાય છે. એમાં હવે જો નવા એકમો માટે કાયદો જ ન અમલી બનતો હોય તો એ કોઈ વિકસિત કે ન્યાયિક સમાજની વ્યાખ્યામાં ફીટ બેસતી વાત નથી.”

ઈએસઆઈનું શું?

પ્રતીકાત્મક તસવીર

મુખ્ય મંત્રીની જાહેરાતમાં ત્રણ મુદ્દા સિવાયની કોઈ વાત નથી અને તેને લઈને અસ્પષ્ટ સ્થિતિ સર્જાઈ છે એવો જાણકારોનો મત છે.

જગદીશ પટેલનું કહેવું છે કે ”આ જાહેરાત બાબતે સરકારે કેટલીક સ્પષ્ટતા કરવી પડે, જેમ કે, ઍમ્પલૉયી સ્ટેટ ઇન્સ્યૉરન્સ (ઈએસઆઈ) જે સામાજિક સુરક્ષાનો મોટો કાયદો છે. એ કામદાર અને માલિકોના ફાળાથી ચાલે છે. આ કાયદો લેબર લૉમાં જ સમાવાયેલો છે.”

"ઈએસઆઈ હેઠળ...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ગુજરાતમાં ઉદ્યોગનો જે કોઈ નવો પ્રોજેક્ટ લઈને આવશે તો એને 1200 દિવસ સુધી લેબર લૉમાંથી મુક્તિ આપવામાં આવશે એવી જાહેરાત રાજ્યના મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણીએ કરી છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘરે શાકભાજી મોકલવાની આ યોજનામાં ત્રણ તબક્કામાં કામ કરાઈ રહ્યું છે

અમદાવાદ કોર્પૉરેશન દ્વારા 9408753064 વૉટ્સઍપ નંબર જાહેર કરાયો છે. સાથે એક ફોર્મ પણ સોશિયલ મીડિયામાં જાહેર થયું છે.

એ ફોર્મમાં દર્શાવેલી વિગતો ભરીને એ વૉટ્સઍપ કરવાનું રહેશે. વિગતોમાં સોસાયટી- મોહલ્લા - શેરીનું નામ, વિસ્તાર, ચૂંટણીવોર્ડ, ઝોન, વ્યક્તિની સંખ્યા, કેટલા કિલોગ્રામ શાકભાજી જોઇએ છે એનો અંદાજે જથ્થો વગેરે વિગતોનો સમાવેશ થાય છે.

ત્રણ તબક્કામાં કામકાજ

યોજના વિશે જણાવતાં કોર્પૉરેશનના નાયબ કમિશનર મુકેશ ગઢવીએ બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતાં કહ્યું કે આ યોજના ત્રણ તબક્કામાં કામ કરી રહી છે.

વિગતે સમજાવતાં તેઓએ કહ્યું, "સામાન્ય રીતે અમદાવાદ જેવા શહેરમાં વિવિધ વિસ્તારમાં સોસાયટી કે ચાર રસ્તાના નાકે શાકભાજીવાળા લારી લઈને શાકભાજીનું વેચાણ કરતાં હોય છે. તો અમે એ લારીઓને જે તે નાકા કે ચાર રસ્તે ઊભા રહેવાને બદલે નજીકના વિસ્તારોમાં ફરવા મોકલી છે. જેથી લોકો બહાર ન નીકળે અને સોસાયટીને આંગણે જ તેમને શાકભાજી મળી રહે."

"શાકભાજી વેચનારા તો લારી લઈને જ જાય છે, પણ જો આવા કોઈ ફેરીવાળાને રિક્ષાની જરૂરિયાત વર્તાશે તો અમે એના વિશે પણ વિચારી રહ્યા છીએ. બીજી વ્યવસ્થા એ છે કે અમારી પાસે 10 ઈ-રિક્ષા છે. જે અમે સૅલ્ફ હેલ્પ ગ્રૂપ એટલે કે સ્વસહાય જૂથ સાથે સંકળાયેલી વ્યક્તિને આપી છે. એ વ્યક્તિ મંડીમાંથી શાકભાજી લઈને જે તે સોસાયટી કે મહોલ્લામાં જઈને શાકભાજી વેચશે."

"ત્રીજી વ્યવસ્થા એ છે કે કોઈ સોસાયટી કે મહોલ્લાને સામૂહિક રીતે શાકભાજી મગાવવી હોય તો અમને જાણ કરે છે. અમે સોસાયટીના પ્રતિનિધિને વાહન અને કર્ફ્યુ-પાસની જોગવાઈ કરી દઈએ છીએ. તેમને જથ્થાબંધ માર્કેટ સુધી લઈ જવામાં આવે છે અને પછી તેમને સોસાયટી સુધી પહોંચાડી દેવામાં આવે છે."

કોર્પૉરેશનની આ ઘરઆંગણે શાકભાજીવાળી યોજના શહેરના વિવિધ ઝોનના અલગઅલગ વૉર્ડમાં સંકલનકર્તા ગોઠવવામાં આવ્યા છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ચારે તરફ કોરોના કોરોના થઈ રહ્યું છે. સરકારે સમગ્ર દેશમાં 14 એપ્રિલ સુધી લૉકડાઉન જાહેર કર્યું છે. આ સમયમાં વાઇરસના સંક્રમણને ટાળવા માટે અમદાવાદ કોર્પૉરેશને એક પહેલ કરી છે, જે અંતર્ગત શહેરીજનોને ઘરેબેઠાં શાકભાજી મળી રહેશે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘરેણાં

નોંધનીય છે કે અત્યારે સોનાના ભાવ ઊચી સપાટીએ છીએ ત્યારે જાણીએ કે અસલ સોનામાં રોકાણ અને સૉવરેન ગોલ્ડ બૉન્ડમાં રોકાણમાં શું ફેર છે.

સૉવરેન ગોલ્ડ બૉન્ડની નાણાકીય વર્ષ 2020-21ની ચોથી સિરીઝનું વેચાણ આજથી (6 જૂલાઈ, સોમવાર) શરૂ થઈ ગયું છે જે 10મી જુલાઈ સુધી ચાલુ રહેશે.

આ સિરીઝમાં પ્રતિગ્રામ સોનાની કિંમત 4852 રૂપિયા નક્કી કરવામાં આવી છે.

અને જો તેની ખરીદી ઑનલાઇન કરવામાં આવે તો 50 રૂપિયા છૂટ પણ મળશે એટલે કે પ્રતિગ્રામ સોનું 4802 રૂપિયામાં પડશે જ્યારે કે 10 ગ્રામનો ભાવ હશે 48020.

શું છે સૉવરેન ગોલ્ડ બૉન્ડ અને કઈ રીતે ખરીદી શકાય?

ગોલ્ડ

સૉવરેન ગોલ્ડ બૉન્ડ એક ગવર્મેન્ટ સિક્યૉરિટી સ્કીમ છે, જે સોનાના ગ્રામમાં નક્કી કરવામાં આવે છે.

અસલ સોનાના બદલે બૉન્ડરૂપે એટલે કે સોનાના ભાવના નક્કી કરાયેલા દર પ્રમાણે તેની ખરીદી કરવામાં આવે છે. અને તેની મૅચ્યોરિટીએ નક્કી ભાવ મુજબ તેના બદલામાં ખરીદદારને રૂપિયા મળે છે.

સૉવરેન ગોલ્ડ બૉન્ડમાં રોકાણ પર વાર્ષિક ધોરણે 2.5 ટકા વ્યાજ પણ મળે છે.

સરકારી સ્કીમ હોવાથી દર નાણાકીય વર્ષે સરકાર તબક્કા વાર આ વેચાણ શરૂ કરે છે. જાહેર કરાયેલી તારીખે તેમાં રોકાણ કરી શકાય છે.

આ માટેનું ઍપ્લિકેશન ફોર્મ (રિઝર્વ બૅન્ક ઑફ ઇન્ડિયા) RBIની વેબસાઇટ પર જઈને ભરી શકાય છે અથવા જે બૅન્કોને વેચાણના અધિકાર આપવામાં આવ્યા હોય તેવી બૅન્કો, શિડયુઅલ બૅન્ક, પોસ્ટઓફિસ, નિમાયેલા પોસ્ટઓફિસ એજન્ટો પાસેથી પણ આ ફોર્મ ભરીને ખરીદી કરી શકાય છે. તેમાં રોકાણ કરવા માટે પાન નંબર આપવો જરૂરી હોય છે.

ભારતના નાગરિક એવા લોકો સ્વયં અથવા સંયુક્ત નામે પણ તેમાં રોકાણ કરી શકે છે.

આમ તો આ રોકાણનો લૉકઇન પિરિયડ આઠ વર્ષનો હોય છે, પણ પાંચ વર્ષ બાદ જો તેનું વેચાણ કરવું હોય તો તે નિયમોને આધીન શક્ય બને છે.

ટૅક્સમાં છૂટ મળે છે?

સામાન્યપણે બૉન્ડનું વાર્ષિક વ્યાજ ખાતામાં જમા થતું હોય છે, જે સમયે બૉન્ડ પાકતો હોય ત્યારના સોનાના ભાવ પ્રમાણે વળતરની કિંમત મળે છે

ખરીદી સમયે આપવામાં આવેલા બૅન્ક એકાઉન્ટમાં જ તે જમાં થતું હોય છે.

બૉન્ડની મૅચ્યોરિટી સમયે થતાં કૅપિટલ ગેઇન ટૅક્સમાં છૂટ મળે છે, પણ રોકાણના સમય દરમિયાન તેના પર મળેલા વ્યાજ પર ટૅક્સ લાગે છે.

નિષ્ણાતો શું કહી રહ્યા છે?

'આનંદરાઠી શૅર ઍન્ડ સ્ટૉક બ્રૉક્સ લિમિટેડ'ના કૉમોડિટીના ફંડામૅન્ટલ રિસર્ચ ઍનાલિસ્ટ જિગર ત્રિવેદીનું કહેવું છે કે  "આમાં બે પ્રકારના મત જેવું છે. પારંપારિક વિચારધારા ધરાવતા લોકો...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

સોનામાં આ વર્ષે જબરદસ્ત ઉછાળો જોવા મળ્યો છે. છેલ્લાં ચાર વર્ષમાં સોનાના રોકાણમાંથી જેટલું વળતર નથી મળ્યું તેટલું માત્ર આ વર્ષના એપ્રિલથી જૂન ત્રિમાસિકમાં મળી ગયું છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘરોની છત, રસ્તાઓ, ગાડીઓ, પહાડો અને વૃક્ષો પર માત્ર બરફ જ બરફ છે.

એક તરફ વાદીઓની સુંદરતા નીખરી રહી છે તો બીજી તરફ તેનાથી સામાન્ય જનજીવન પણ પ્રભાવિત થઈ રહ્યું છે.

બરફવર્ષાની અસરને લીધે પરિવહન પર અસર થાય છે અને જીવન થંભી જાય છે.

પરંતુ ઉત્તર કાશ્મીરના બાન્દીપોરા જીલ્લામાં બાળકોનું એક ગ્રૂપ બહાર નીકળ્યું છે કંઇક અલગ કરવા. જુઓ બીબીસી સંવાદદાતા આમીર પિરઝાદાનો રિપોર્ટ.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

કાશ્મીર ઘાટીમાં બરફવર્ષા થઈ રહી છે અને આખો વિસ્તાર બરફની ચાદરથી ઢંકાઈ ગયો છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘર્ષણને પગલે પ્રદર્શનકારી ખેડૂતો ઈજાગ્રસ્ત થયા હોવાના સમાચાર મળ્યા છે.

જેમાં દિલ્હીની આસપાસનાં વિવિધ રાજ્યોમાંથી ખેડૂતો ટ્રૅક્ટર લઈને પાટનગર દિલ્હીમાં પરેડ યોજવાના હતા.

મંગળવારે સવારે ટીકરી સરહદથી ખેડૂતોની ટ્રૅક્ટર રેલી શરૂ થઈ હતી. ત્યાર બાદ સમયાંતર વિવિધ સરહદો મારફતે ખેડૂતો ટ્રૅક્ટરો લઈને દિલ્હી સુધી પહોંચ્યા હતા.

જોકે, મંગળવારે બપોર સુધી ખેડૂતોની શાંતિપૂર્ણ ટ્રૅક્ટર રેલીમાં પણ અમુક સ્થળે હિંસા થઈ હતી.

તેમજ ઘણાં સ્થળોએ સુરક્ષાબળના જવાનો અને ખેડૂતો વચ્ચે ઘર્ષણની સ્થિતિ સર્જાઈ હતી.

ખેડૂતો પહોંચ્યા લાલ કિલ્લા સુધી

સમાચાર એજન્સી ANI પ્રમાણે આંદોલનકારી ખેડૂતો 1.30 વાગ્યાની આસપાસ લાલ કિલ્લા સુધી પહોંચી ગયા હતા.

બીજી તરફ ITO  પાસે ખેડૂતો અને પોલીસ વચ્ચે ઘર્ષણ યથાવત્ જોવા મળ્યું હતું.

બીબીસી સંવાદદાતા કીર્તિ દુબેના જણાવ્યાનુસાર ITO વિસ્તાર પર ખેડૂતોએ કબજો કરી લીધેલો જોવા મળ્યું હતું.

અહીં પોલીસ ખેડૂતો સામે બૅકફૂટ પર જોવા મળી રહી હતી. તેમજ ઘર્ષણમાં એક ખેડૂતના મૃત્યુના સમાચાર જાણવા મળ્યા હતા.

ખેડૂતોના પ્રદર્શનને કાબૂમાં લેવા માટે પોલીસ અને સુરક્ષાદળો દ્વારા સતત ટિયરગૅસ શેલ છોડવામાં આવી રહ્યા હતા.

દરમિયાન લાલ કિલ્લા સુધી પહોંચેલા ખેડૂતોએ લાલ કિલ્લા પર ધ્વજ દંડ પર પીળા રંગનો ધ્વજ ફરકાવ્યો હતો.

આમ, ખેડૂતોની શરૂઆતમાં શાંતિપૂર્ણ જણાતી ટ્રૅક્ટર રેલીએ ઘણાં સ્થળોએ હિંસક સ્વરૂપ ધારણ કર્યું હતું. જે કારણે પોલીસ અને આંદોલનકારી ખેડૂતો વચ્ચે ઘર્ષણની સ્થિતિ સર્જાઈ હતી.

કેવી રીતે થઈ હિંસા?

બપોરના એક વાગ્યાની વાત કરીએ તો ખેડૂતોની ટ્રૅક્ટર પરેડ બિલકુલ શાંતિમય નહોતી રહી.

અલગઅલગ સ્થળોએથી પોલીસ અને ખોડૂતો વચ્ચે ઘણા પ્રકારના તણાવ અને ઘર્ષણના સમાચાર આવ્યા હતા.

સમાચાર એજન્સી ANIએ એક વીડિયો ટ્વીટ કર્યો છે જેમાં સ્પષ્ટ દેખાય છે કે કેવી રીતે પોલીસ બૅરિકેડિંગ તોડીને પ્રદર્શનકારી દિલ્હી તરફ આગળ વધી રહ્યા છે.

39 સેકન્ડના વીડિયોમાં દેખાય છે કે પ્રદર્શનકારીઓના હાથમાં લાઠીઓ છે અને તેઓ પોલીસ બૅરિકેડિંગ તોડીને આગળ વધતા જઈ રહ્યા છે. આ વીડિયો દિલ્હી-કરનાલ બાયપાસનો છે.

બીજી તરફ ખેડૂત એકતા માર્ચ ટ્વિટર હૅન્ડલથી 20 સેકન્ડનો વીડિયો ટ્વીટ કરવામાં આવ્યો છે. જેમાં પોલીસ ખેડૂત આંદોલનકારીઓ પર દંડા વીંઝતી દેખાઈ રહી છે. પરંતુ આ વીડિયો ક્યાંનો છે એ સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું નથી.

તેમજ દિલ્હીના ITO પર હાજર સંવાદદાતા વિકાસ ત્રિવેદીએ કહ્યું કે...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

કેન્દ્ર સરકારના ત્રણ કૃષિકાયદાઓનો વિરોધ પ્રગટ કરવા માટે મંગળવારે ખેડૂત સંગઠનો દ્વારા પ્રજાસત્તાક દિનની પરેડ બાદ દિલ્હીમાં ટ્રૅક્ટર રેલીનું આયોજન કર્યું હતું પણ એમાં હિંસા અને અફરાતફરી થઈ અને એક વ્યક્તિનું મોત થયું.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘોઘા ગામમાં એક મહિને પાણી આવે છે

જોકે, ભાવનગર જિલ્લાના દરિયાકાંઠે આવેલા ઘોઘા ગામમાં લોકોને મહિનામાં એક વખત જ પીવાનું પાણી મળે છે.

જ્યારે કોઈ પ્રવાસી રો-રો ફેરી સર્વિસમાં પ્રવાસ કરવા માટે ઘોઘા ખાતે આવેલા ટર્મિનલ તરફ જાય છે, ત્યારે તેમને આ રોડ પર એક દ્રશ્ય અચૂક જોવા મળે છે.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

મોટી સંખ્યામાં ઘોઘાની મહિલાઓ તેમનાં માથે બેડાં મૂકી ગામમાંથી તળાવ તરફ પાણી ભરવા જાય છે.

રો-રો ફેરીના રોડ પરથી જ મહિલાઓ પાણી ભરવા જાય છે

કાંતાબહેને તેમની વ્યથા વર્ણવતા બીબીસી ન્યૂઝ ગુજરાતીને કહ્યું, "અમે તો માથે પાણીનાં બેડાં ઊંચકીને કંટાળી ગયાં છીએ પણ શું કરીએ?

"પાણી વિના કઈ રીતે જીવવું? મહિને એક વખત પાણી આવે છે. એ પણ આવે તો આવે. અમે ગરીબ છીએ.

"પીવાનું પાણી વેચાતું લેવું પડે છે. ઘર વપરાશ માટે પાણી વેચાતું લેવું પોષાતું નથી એટલે તળાવે ભરવા જવું પડે છે.''

ઘોઘા ફેરી અંગે પૂછતા કાંતાબહેન સામો સવાલ કરતા કહે છે, "ઘોઘા ફેરીમાં બેસીને અમે પાણી ભરવા દહેજ જઇએ? અમારે તો પાણીનો પ્રશ્ન ઉકેલાય તો વિકાસ જ છે''

અહીં શું પરિસ્થિતિ છે તે જાણવા બીબીસી ન્યૂઝ ગુજરાતીએ ઘોઘા ગામમાં જઈ સ્થાનિક લોકો સાથે પણ વાત કરી.

સ્થાનિક ઉસ્માનભાઈ કહે છે, "ઘોઘા ગામમાં અંદાજે 20,000ની વસતિ છે.

"જેમાં મુસ્લિમો અને કોળી લોકોની વસતિ વધુ છે. ઘોઘા-દહેજ રો-રો ફેરી સર્વિસ શરૂ થઈ એનાથી અમે રાજી છીએ.

"જે ગામથી શરૂ થઈ છે, એ ગામમાં પાણી જેવી પ્રાથમિક સુવિધા પણ નથી.

"જ્યારે વડાપ્રધાન મોદી આ ફેરી સર્વિસનું ઉદ્ધાટન કરવા માટે આવ્યા, ત્યારે જે લાઇટિંગ કરવા પાછળ જે ખર્ચ કરવામાં આવ્યો હતો. એટલા પૈસામાં તો કદાચ અમારા આખા ઘોઘાનો પાણીનો પ્રશ્ન કાયમ માટે ઉકેલાઈ ગયો હોત''

250 રૂપિયામાં 1500 લિટર પીવાનું પાણી મળે છે

તાહિદાબહેન શેખ પાણીની અછત અંગે બોલતા કહે છે કે 250 રૂપિયામાં 1500 લિટર પીવાનું પાણી મળે છે.

પીવા સિવાય ઘર વપરાશ માટે ગરીબ માણસો તળાવે પાણી ભરવા જાય છે અને જેને પોષાય છે એ લોકો વેચાતું લે છે.

પીવાનાં પાણીનો પ્રશ્ન કેટલો વિકટ હશે એનો દાખલો ગ્રામ પંચાયતમાં જોવા મળ્યો.

ઘોઘા ગ્રામ પંચાયતનાં પ્રવેશદ્વાર પર જ એક નોટિસ ચીપકાવેલી છે. જેમાં લખ્યું છે, 'જે લોકો પીવાનાં પાણીની ફરિયાદ લઈને આવે, તેમણે પાણીનો વેરો ચૂકવ્યાની પહોંચ સાથે લઈને આવવી.'

ઘોગાના સરપંચ અંસાર રાઠોડે બીબીસી સાથે વાત કરતા કહ્યું કે, ''ઘોઘા ગામમાં વરસો જૂની પાણીની લાઇન છે. તેના બદલે નવી...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ભારતના વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ઑક્ટોબર મહિનામાં ઘોઘા-દહેજ રો-રો ફેરી સર્વિસનું લોકાર્પણ કર્યું હતું. તેમણે આ ફેરી સર્વિસને દેશના વિકાસની પ્રતીક ગણાવી હતી.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ઘોડા પર બેઠેલા દલિત વરરાજા પ્રશાંત સોલંકી

માણસા તાલુકાના પારસા ગામે જાન લઈને આવેલા દલિત વરરાજાને વરઘોડા સમયે હેરાન કરતાં ઘોડા પરથી નીચે ઊતાર્યો હતો.

પારસા ગામના દરબાર જ્ઞાતિના કેટલાક લોકોએ વરરાજાને વરઘોડો કાઢવા ન દેતાં પોલીસને બોલાવવાની ફરજ પડી હતી.

ગામના સરપંચ રાજેશ પટેલે બીબીસી ન્યૂઝ ગુજરાતી સાથે વાત કરતાં કહ્યું કે વરઘોડા મામલે દરબારો અને દલિતો વચ્ચે ઘર્ષણ થયું હતું. જે બાદ પોલીસ બોલાવવી પડી હતી.

ગામમાં આ ઘર્ષણ એટલી હદે વધી ગયું કે લગ્નની સમગ્ર વિધિ જ પોલીસની હાજરીમાં પાર પાડવામાં આવી હતી.

હાલ આ મામલે 10 લોકો સામે ફરિયાદ નોંધવામાં આવી છે અને પોલીસ આગળની કાર્યવાહી કરશે.

શું હતો સમગ્ર મામલો?

મહેસાણાના બોરિયાવીથી માણસાના પારસા ગામે જાન આવી હતી

મહેસાણા જિલ્લાના બોરિયાવી ગામના પ્રશાંત સોલંકી પારસા ગામે જાન લઈને આવ્યા હતા.

પારસા ગામના પાદરમાંથી તેઓ વરઘોડો કાઢવાની તૈયારી કરી રહ્યા હતા.

આ સમયે જ આ જ ગામના કેટલાક દરબારો અહીં આવી પહોંચ્યા અને વરઘોડો અટકાવવાની માગ કરવા લાગ્યા.

વરરાજા પ્રશાંત સોલંકીએ આ મામલે બીબીસી ન્યૂઝ ગુજરાતી સાથે વાત કરતા કહ્યું, "હું જ્યારે ઘોડા પર બેસવા જતો હતો ત્યારે અહીંના કેટલાક લોકોએ આવીને મને રોક્યો અને ઘોડા પર કેમ ચડે છે એમ કહીને ધમકાવ્યો."

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

કન્યાના ભાઈ રીતેશ પરમારે બીબીસી ન્યૂઝ ગુજરાતી સાથે વાત કરતા કહ્યું, "અમે જાનના વધામણાં કરીને આવી રહ્યાં હતાં, જાનમાં વરઘોડાની તૈયારીઓ ચાલી રહી હતી."

"તે સમયે અમારા ગામના દરબારોએ આવીને મારા બનેવી પ્રશાંતને ધમકાવ્યા અને વરઘોડો ના કાઢવા કહ્યું. જે બાદ પરિસ્થિતિ વણસી હતી."

"દરબારોએ ઘોડીવાળાને પણ ધમકાવ્યો, જેથી તે ઘોડી લઈને ગામમાંથી જતો રહ્યો. જે બાદ અમે પોલીસને આ મામલાની જાણ કરી હતી."

"પોલીસ અને સરપંચે આવીને મામલાને સંભાળ્યો હતો અને ત્યારબાદ લગ્ન વિધિ આગળ વધી હતી. સરપંચે અન્ય ઘોડીની વ્યવસ્થા કરી આપતાં વરઘોડો કાઢી શકાયો હતો."

પોલીસની સુરક્ષા હેઠળ કરવું પડ્યું લગ્ન

ગામમાં પોલીસની સુરક્ષા હેઠળ દલિત યુવાનનું લગ્ન પૂર્ણ કરવામાં આવ્યું હતું.

ગામની વચ્ચે જ દરબારો અને દલિતો વચ્ચે ઘર્ષણ થતાં ગામમાં તણાવનું વાતાવરણ સર્જાયું હતું.

અંતે પોલીસે આવીને તમામ પરિસ્થિતિ સંભાળી હતી. જોકે, લગ્ન મુહૂર્ત કરતાં 2થી 3 કલાક મોડાં શરૂ થયું હતું.

વરરાજા પ્રશાંતના કહેવા મુજબ ત્યારબાદ પોલીસ લગ્ન દરમિયાન હાજર રહી અને પોલીસની સુરક્ષા...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ગુજરાતમાં દલિતો પર થઈ રહેલા અત્યાચારનો વધુ એક કિસ્સો ગાંધીનગરના માણસા તાલુકામાં સામે આવ્યો છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચંદુ મૌર્યા એક જ મંડપમાં એક સાથે બે મહિલાઓ સાથે લગ્નગ્રંથિથી જોડાયાં છે.

આ લગ્ન ટિકરા લોહંગા ગામમાં થયા છે, જેમાં ગામના ચંદુ મૌર્યા એક જ મંડપમાં એક સાથે બે મહિલાઓ સાથે લગ્નગ્રંથિથી જોડાયાં છે. ચાર દિવસો સુધી ચાલેલો લગ્ન સમારોહ રવિવારનાં રોજ પૂર્ણ થયો હતો.

મુરિયા જનજાતિના ચંદુ કહે છે, મેં બંને મહિલાઓ સાથે પ્રેમ કર્યો છે અને બંનેને  છેતરી શકતો નથી. મનમાં અમુક પ્રશ્નો હતા. પરતું જ્યારે બંને આ લગ્ન માટે તૈયાર થઈ ગયાં તો મેં પણ સંમતિ આપી દીધી.

તેમનાં પત્ની સુંદરી કશ્યમ અને હસીના બઘેલ પણ આ લગ્નથી બહુ ખુશ છે.

સુંદરી કહે છે, હું તેમને પસંદ કરતી હતી અને તેમની સાથે રહેવા માગતી હતી. બાદમાં હસીના આવ્યાં.

તેઓ પણ સાથે રહેવાં માગતાં હતાં. મને કોઈ સમસ્યા નહોતી. પછી જ્યારે લગ્નની વાત આવી ત્યારે નક્કી થયું કે અમે બંને ચંદુની દુલહન બનીશું.

પ્રથમ મુલાકાતમાં સુંદરી સાથે પ્રેમ

ચંદુ મૌર્યા

ટિકરા લોહંગા ગામમા રહેતા નવમું પાસ ચંદુ મૌર્યા ખેતી કરે છે. કુલ બે એકર ખેતીની સાથે-સાથે વનઉપજ સંગ્રહ પરિવારની આવકનો મોટો સ્રોત છે.

ચંદુ કહે છે, ત્રણ વર્ષ પહેલાં તેમની મુલાકાત સુંદરી કશ્યપ સાથે ત્યારે થઈ જ્યારે તેઓ સુંદરીનાં ગામ તોકાપાલ એ એરંડવાલમાં એક કામ માટે ગયા હતા.

પ્રથમ મુલાકાતમાં જ દસ ધોરણ પાસ સુંદરીએ પ્રેમનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો હતો અને 24 વર્ષના ચંદુને 21 વર્ષનાં સુંદરી ગમી ગયાં હતાં.

ચંદૂ પોતાના ગામ પાછા આવી ગયા પરતું મોબાઇલ ફોન વડે તેઓ એકબીજાના સંપર્કમાં રહ્યાં અને સમય જતા બંનેનો પ્રેમ વધુ ગાઢ બનતો ગયો.

અને હસીનાને ચંદુ સાથે થઈ ગયો પ્રેમ

ચાર દિવસો સુધી ચાલેલા લગ્ન રવિવારનાં રોજ પૂર્ણ થયા

આ દરમિયાન બે વર્ષ બાદ પોતાના ગામમાં ચંદુની મુલાકાત હસીના બઘેલ સાથે થઈ.

કરંજી ગામમાં રહેતાં નવ ધોરણ પાસ હસીના બઘેલ, ટિકરા લોહંગા ગામમાં એક લગ્નમાં ભાગ લેવા માટે આવ્યાં હતાં.

ચંદુ કહે છે, ગામમાં એક લગ્નમાં હસીના આવ્યાં હતાં. તેમણે વાત કરવા માટે કહ્યું, મેં કહ્યું, ચાલો બરાબર છે. મને એમ હતું કે આ રીતે મિત્રતા ચાલતી રહેશે, પરતું વાત માત્ર એટલી નહોતી.

ચંદુ અને 20 વર્ષનાં હસીના વચ્ચે વાતચીતનો દોર શરૂ થયો અને એક દિવસ હસીનાએ ચંદુને કહ્યું કે તેઓ તેમને પ્રેમ કરે છે.

ચંદુએ હસીનાને સુંદરી વિશે જણાવ્યું તો હસીનાએ સૂચન કર્યું કે જે પહેલાં તેમની પાસે પહેલાં રહેવા આવી જશે, એ તેમની સાથે રહેશે.

ચંદુ કહે છે કે સુંદરી પાસે તેઓ પોતાનો સંબંધ છુપાવવા માગતા...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

છત્તીસગઢના માઓવાદ પ્રભાવિત બસ્તર જિલ્લામાં થયેલા એક લગ્ન આજકાલ સોશિયલ મીડિયામાં ચર્ચામાં છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચંદ્ર પર હજુ સુધી લોકો વસ્યા નથી પરંતુ પહેલેથી જ ઘણી સંસ્થાઓ ત્યાંની જમીન વેચવા લાગી છે.

ઘણા સેલેબ્રિટી સહિત સામાન્ય લોકો ચંદ્ર પર જમીન ખરીદવા લાગ્યા છે. તેવા જ લોકોમાંથી એક છે રાજીવ ભાગ્ડી.

રાજીવ એક એવા વ્યવસાયી છે કે જેઓ મૂળ હૈદરાબાદના છે અને તેમનો દાવો છે કે ચંદ્રની કેટલીક જમીન પર તેમનો હક છે.

રાજીવ ભાગ્ડીનો દાવો છે કે ચંદ્ર પર કેટલીક જમીન પર તેમનો હક છે

રાજીવનો દાવો છે કે તેમણે આ જમીન વર્ષ 2003માં 140 અમેરિકી ડૉલર (આશરે 9,649 રૂપિયા)ની કિંમતે ખરીદી હતી.

આ પ્રોપર્ટી ન્યૂયોર્ક સ્થિત લ્યૂનર રજીસ્ટ્રી દ્વારા નોંધવામાં આવી છે.

રાજીવ સિવાય બોલીવૂડ અભિનેતા શાહરૂખ ખાન અને સુશાંત સિંહ રાજપૂતે પણ ચંદ્ર પર જમીન ખરીદી છે.

સુશાંત સિંહ રાજપૂતે ચંદ્ર પર જમીન પોતાના માટે ખરીદી હતી જ્યારે હિંદુસ્તાન ટાઇમ્સમાં છપાયેલા આર્ટિકલ પ્રમાણે શાહરૂખ ખાનને આ જમીન ભેટમાં મળી છે.

રાજીવનું કહેવું છે કે ચંદ્રયાન-2 મિશનના પગલે હવે એવી આશા જાગી છે કે એક દિવસ તેઓ તેમના પરિવાર સાથે ચંદ્ર પર પિકનિક મનાવવા માટે જઈ શકશે અને ચંદ્રની જમીન પર કોઈ નિર્માણ પણ કરી શકશે.

ચંદ્રની માલિકી કોની પાસે?

ઘણી એવી વેબસાઇટ છે કે જેના પર ચંદ્ર પર જમીન વેચવાના દાવા કરવામાં આવે છે. પરંતુ ખરેખર ચંદ્રની માલિકી કોની પાસે છે? શું ત્યાંની જમીનની કોઈ લે-વેચ કરી શકે?

ભારતે એક આંતરરાષ્ટ્રીય સમજૂતી પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે, જે કોઈ પણ વ્યક્તિને અંતરિક્ષના કોઈ પણ ભાગમાં કંઈક ખરીદવા અથવા પોતાનો દાવો કરતા રોકે છે.

1967થી પ્રભાવી આ સમજૂતીને 'ધ આઉટર સ્પેસ ટ્રીટી'ના નામે ઓળખવામાં આવે છે. આ સમજૂતી પર ભારત સહિત 100 દેશોએ હસ્તાક્ષર કર્યા છે.

ટ્રીટીના એક આર્ટિકલ પ્રમાણે, "આઉટર સ્પેસનો ઉપયોગ ગમે તે દેશ પોતાના આર્થિક અને વૈજ્ઞાનિક વિકાસ માટે કરી શકે છે."

"અહીં આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદા પ્રમાણે ગમે તે વ્યક્તિ જઈ શકે છે. અહીં વૈજ્ઞાનિક પ્રયોગો કરવાની દરેકને છૂટ છે. દરેક દેશને અહીં સંશોધન કરવા માટે પ્રોત્સાહન મળવું જોઈએ."

ટ્રીટીના અન્ય એક આર્ટિકલ પ્રમાણે આઉટર સ્પેસ જેમાં ચંદ્ર પણ સામેલ છે, તે એક કૉમન હેરિટેજ છે."

"કૉમન હેરિટેજ એટલે કે કોઈ પણ વ્યક્તિ તેનો ખાનગી ઉપયોગ કરી શકતી નથી."

ઇન્ટરનેશનલ ઇન્સ્ટિટ્યુટ ઑફ સ્પેસ લૉના ડિરેક્ટર સ્ટીફન ઈ. ડૉય્લ જણાવે છે કે ચંદ્ર પર કોઈ વ્યક્તિની માલિકી નથી. એ જ રીતે જેમ દરિયાનું કોઈ માલિક નથી.

બીબીસી ન્યૂઝ તેલુગુ સાથે વાત કરતા તેઓ...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

હાલ મૂન મિશનના કારણે ચંદ્રની ભારે ચર્ચા થઈ.. ભારતે ચંદ્રયાન-2 લૉન્ચ કરીને ચંદ્ર પર જીવન અંગે શોધ મામલે એક પગલું આગળ વધાર્યું છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચંદ્રકલાસિંહ વારાણસીની પાસે આવેલા જૌનપુરના અહિરૌલી (શીતલગંજ)નાં રહેવાસી છે

આ તસવીર હૃદયદ્રાવક છે. આ ઘટના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના મતવિસ્તાર વારાણસીની હોવાને કારણે સોશિયલ મીડિયા પર વાઇરલ થઈ ગઈ હતી.

આ માતાની બીજી એક તસવીર પણ સોશિયલ મીડિયા પર વ્યાપક રીતે શૅર થઈ રહી છે, જેમાં મદદ મેળવવાની આશાએ તે પોતાના મૃત પુત્રના સ્માર્ટફોનને ખોલવાનો પ્રયાસ કરતી જણાય છે.

આ મહિલા વારાણસીની પાસે આવેલા જૌનપુરના અહિરૌલી (શીતલગંજ)નાં રહેવાસી છે અને તેમનું નામ ચંદ્રકલા સિંહ છે. સોમવારે પોતાના 29 વર્ષીય પુત્ર વિનીતને સારવાર અપાવવા માટે તેઓ બનારસ હિંદુ યુનિવર્સિટી (બીએચયુ) ખાતે પહોંચ્યાં હતાં.

વિનીત સિંહ મુંબઈમાં એક દવાની દુકાનમાં છૂટક કામ કરતા હતા, કોરોનાની મહામારી દરમિયાન તેમની નોકરી જતી રહી, જેના કારણે તેઓ ગામડે પરત ફર્યા હતા.

બીએચયુની હૉસ્પિટલમાં તેમને પ્રવેશ ન મળ્યો. એ પછી ઈ-રિક્ષામાં તેમણે પાસેની કેટલીક ખાનગી હૉસ્પિટલોમાં દીકરાને દાખલ કરાવવાનો પ્રયાસ કર્યો, પરંતુ તેમાં સફળ થયાં ન હતાં.

ગણતરીની કલાકોમાં ઈ-રિક્ષામાં જ માતાની નજરની સામે જ વિનીતે રિબાઈ-રિબાઈને દેહ છોડી દીધો.

પોતાના જવાન દીકરાના કટાણે મૃત્યુનું દુખ તો ચંદ્રકલા સિંહને છે જ, સાથે એ વાતની પીડા છે કે તેઓ દીકરાને મદદ ન કરી શક્યા.

આ ઘટના અંગે તેમણે જણાવ્યું, "અમે એને બીએચયુ લઈ ગયાં, ત્યાં અમને જણાવ્યું કે હજુ ડૉક્ટર નથી આવ્યા. તમે ત્યાં (ટ્રૉમા સેન્ટર) જાવ. ટ્રૉમા સેન્ટર ખાતે જ મારા દીકરાની તબિયત લથડવા લાગી, તેણે ત્યાં જમીન ઉપર જ લંબાવી દીધું હતું."

"આજુબાજુના લોકો એમ કહેવા લાગ્યા કે તેને અહીંથી લઈ જાવ, તેને કોરોના છે."

ચંદ્રકલાસિંહ કહે છે, "મારા દીકરાને શ્વાસ લેવામાં તકલીફ થવા લાગી હતી. અમે ઓક્સિજન માગ્યો, ઍમ્બ્યુલન્સ માગી, પરંતુ કંઈ ન મળ્યું. જેમ-તેમ કરીને ઈ-રિક્ષામાં સૂવડાવીને હું તેને બીજી હૉસ્પિટલમાં લઈ ગઈ."

"ત્યાં તેમણે દાખલ કરવાનો ઇન્કાર કરી દીધો. પછી બીજી હૉસ્પિટલમાં લઈ જઈ રહ્યા હતા કે મારો દીકરો અચેતન થઈ ગયો, તેણે તડપી-તડપીને પ્રાણ ત્યજી દીધા હતા."

મૃત્યુનું કારણ

સોમવારે પોતાના 29 વર્ષીય પુત્ર વિનીતને સારવાર અપાવવા માટે તેઓ બનારસ હિંદુ યુનિવર્સિટી (બીએચયુ) ખાતે પહોંચ્યાં હતાં.

ચંદ્રકલાનું જીવન અગાઉ જ દુખમય હતું. 10 વર્ષ અગાઉ તેમના પતિનું મૃત્યુ થયું હતું, ગત વર્ષે વિનીતના મોટાભાઈનું અવસાન થયું હતું.

બે વર્ષના ગાળામાં બે જુવાનજોધ દીકરાનાં મૃત્યુનો...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

છેલ્લા બે દિવસથી સોશિયલ મીડિયા ઉપર વારાણસીની એક તસવીર વાઇરલ થઈ છે, જેમાં એક માતા ઈ-રિક્ષામાં બેઠાં છે, તેમના પગ પાસે તેમનો દીકરો છે, જેમનો શ્વાસ થંભી ગયો છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચંદ્રની ચંદ્રયાન-2એ લીધેલી તસવીર

ઈ.સ. 1969 સુધી તો ચંદ્ર પર કોઈ ગયું નહોતું. તેની અડધી સદી પછી પણ એટલે કે ઈ.સ. 2015 સુધીમાં માંડ 12 લોકો ચંદ્ર સુધી પહોંચી શક્યા હતા.

ચંદ્ર પર પગ મૂકનારા અવકાશયાત્રીઓના આપણે આભારી છીએ. ઉપરાંત કેટલાક મનુષ્યવિહિન અવકાશયંત્રોના પણ આભારી છીએ કે જેને લીધે આપણને ચંદ્ર અંગે ખરી માહિતી મળી.

જોકે, આ બધી માહિતીઓનો ઢગલો છતાં વૈજ્ઞાનિકોને હજુ એક સવાલનો જવાબ મળ્યો નથી કે ચંદ્ર હકીકતમાં આવ્યો ક્યાંથી? એટલે કે તેની ઉત્પત્તિના કારણથી હજી આપણે અજાણ છીએ.

પૃથ્વીની આસપાસ ક્યારથી ફર્યા કરે છે? સૂર્યમાળાને કારણે તે આમ પરિભ્રમણ કરે છે? કે પછી કશુંક એવું છે જે બધુ આ સૂર્યમાળાના ગ્રહો અને ઉપગ્રહોની ગતિ માટે જવાબદાર છે?

આપણા પૂર્વજો ભલે ચંદ્ર સુધી નહોતા પહોંચી શક્યા પણ તેથી કંઈ તેઓએ ચંદ્ર વિશે વિચારવાનું છોડી નહોતું દીધું.

ગેલેલિયોએ ચંદ્રને સમજવાનો પ્રયાસ કર્યો

ગેલેલિયો ગેલીલી

ઇટાલિયન ખગોળવિજ્ઞાની, ભૌતિકશાસ્ત્રી અને તત્વચિંતક ગેલેલિયો ગેલીલીએ ઘણાં વર્ષો અગાઉ ટેલિસ્કોપ બનાવીને જે તે સમયે ચંદ્રને સમજવાના પ્રયાસો હાથ ધર્યા હતા.

તે સમયે ટાંચાં વૈજ્ઞાનિક સાધનો અને વિજ્ઞાનના મર્યાદિત વિકાસ છતાં ગેલેલિયોનો અભ્યાસ ખૂબ ઊંડાણપૂર્વકનો હતો.

ઈ.સ. 1600ની શરૂઆતમાં ગેલેલિયોએ શોધી કાઢ્યું કે ચંદ્રની સપાટી પૃથ્વીને મળતી આવે છે. તેની સપાટી પૃથ્વીની જેમ ક્યાંક ખરબચડી છે તો ક્યાંક પર્વતો છે તો ક્યાંક સપાટ છે.

 પૃથ્વી અને ચંદ્ર વચ્ચે સરખામણી કરવામાં આવી હોય એવો એ પહેલો પ્રસંગ હતો.

હવે ફાસ્ટ ફોરવર્ડ કરીએ તો ઈ.સ 1800માં ચાર્લ્સ ડાર્વિનના પુત્ર જ્યોર્જને એક વિચાર સ્ફૂર્યો.

તેમનું કહેવું હતું કે, જ્યારે પૃથ્વીની વય નાની હતી એટલે કે તેની ઉત્પત્તિને વધારે વર્ષો નહોતા થયા ત્યારે તે પોતાની ધરીની આસપાસ બહુ ઝડપથી ફરતી હતી. આના પરિણામસ્વરૂપે તેનો એક ભાગ છુટ્ટો પડીને અવકાશમાં ગયો જે ચંદ્ર તરીકે ઓળખાયો. પેસિફિક મહાસાગર આ દ્વિભાજનનો એક ટુકડો હોઈ શકે છે.

ચાર્લ્સ ડાર્વિનના પુત્ર જ્યોર્જની આ થિયરી 'ફિશન થિયરી' તરીકે ઓળખાઈ.

જ્યોર્જ ડાર્વિનની આ થિયરીને બહુ સમર્થન પ્રાપ્ત થયું નહીં. બીજા વિશ્વયુદ્ધ બાદ આ દિશામાં એક સાવ અલગ જ વિચારે આકાર લીધો.

ભૌતિક રસાયણવિજ્ઞાની હેરોલ્ડ ઉરેએ કહ્યું કે, આકાશગંગાના અન્ય કોઈ ભાગમાંથી ચંદ્ર ફરતો ફરતો પૃથ્વી પાસેથી પસાર થાય છે અને પૃથ્વીના ગુરુત્વાકર્ષણ બળને કારણે તેની ફરતે પરિભ્રમણ કરવા...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

પૃથ્વીનો ઉપગ્રહ ચંદ્ર હંમેશાં રહસ્યમય રહ્યો છે. પૃથ્વી પરથી આપણે તેને જોઈ તો શકીએ છીએ પણ તેની માત્ર એક જ બાજુ આપણને દેખાય છે. ચંદ્રની અસરથી જ સમુદ્રમાં ભરતી-ઓટ આવે છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચંદ્રપ્રભા સૈકિયાની

આ બેઠકમાં પુરુષો અને મહિલાઓ બંને હતાં. જોકે મહિલાઓ પુરુષથી અલગ વાંસથી બનેલા પડદા પાછળ બેઠાં હતાં.

ચંદ્રપ્રભા સૈકિયાની મંચ પર આવ્યાં અને માઇક પર સિંહગર્જના કરીને બોલ્યાં, "તમે પડદાની પાછળ કેમ બેઠાં છો" અને મહિલાઓને આગળ આવવા કહ્યું.

ચંદ્રપ્રભા સૈકિયાની : આસામમાં પડદાપ્રથા હઠાવવા પાછળનો મુખ્ય ચહેરો

તેમની આ વાતથી સભામાં બેસેલાં મહિલાઓ એટલાં પ્રેરિત થયાં કે તેઓ પુરુષથી અલગ કરનારી વાંસની દીવાલને તોડીને તેમની સાથે આવીને બેસી ગયાં.

ચંદ્રપ્રભાની આ પહેલને આસામ સમાજમાં એ સમયે પ્રચલિત પડદાપ્રથા હઠાવવા માટે મહત્ત્વની માનવામાં આવે છે.

આ વિશેષ શ્રેણીની આ પહેલાંની કહાણીઓ વાંચવા માટે ક્લિક કરો:

મહિલાઓના શિક્ષણ પર ભાર મૂક્યો

આસામનાં રહેવાસી આ તેજસ્વી મહિલાનો જન્મ 16 માર્ચ, 1901માં કામરૂપ જિલ્લાના દોહીસિંગારી ગામમાં થયો હતો.

તેમના પિતા રતિરામ મજુમદાર ગામના મુખી હતા અને તેઓએ પોતાની દીકરીના શિક્ષણ પર ઘણો ભાર મૂક્યો હતો.

ચંદ્રપ્રભાએ ન માત્ર શિક્ષણ લીધું, પણ પોતાના ગામમાં ભણતી છોકરીઓ પર પણ ધ્યાન આપ્યું.

રુકૈયા બેગમ કોણ છે, જેમના માટે બાંગ્લાદેશની યુવતીમાં ભારે માન છે?

તેમના પુત્ર અંતનુ સૈકિયાની કહે છે, "જ્યારે તે 13 વર્ષની હતા ત્યારે પોતાના ગામની છોકરીઓ માટે પ્રાઇમરી સ્કૂલ ખોલી. ત્યાં આ કિશોર શિક્ષિકાને જોઈને સ્કૂલ ઇન્સ્પેક્ટર પ્રભાવિત થયા અને તેઓએ ચંદ્રપ્રભા સૈકિયાનીને નૌગામ મિશન સ્કૂલ માટે અનુદાન અપાવ્યું."

"છોકરીઓ સાથે શિક્ષણના સ્તરે થતાં ભેદભાવ સામે પણ તેઓએ પોતાનો અવાજ નૌગામ મિશન સ્કૂલમાં ભારપૂર્વક મૂક્યો અને તે આવું કરનારી પહેલી છોકરી માનવામાં આવે છે."

ચંદ્રપ્રભા એક હિંમતવાન મહિલા

રાજ્યભરમાં સાઇકલયાત્રા કાઢી

તેઓએ 1920-21માં કોરોનમૉયી અગ્રવાલની મદદથી તેજપુરમાં મહિલા સમિતિની રચના કરી.

ચંદ્રપ્રભા પર નવલકથા લખનારાં નિરુપમા બૉરગોહાઈ જણાવે છે કે ચંદ્રપ્રભા અને અન્ય સ્વાતંત્ર્યસેનાનીઓ 'વસ્ત્ર યજના' એટલે કે વિદેશી કપડાંના બહિષ્કાર માટે અભિયાન આદર્યું અને વસ્ત્રોને સળગાવ્યાં, જેમાં મોટા પાયે મહિલાઓએ ભાગ લીધો. આ સમયે મહાત્મા ગાંધી તેજપુર આવ્યા હતા.

નિરુપમા બૉરગોહાઈની નવલકથા 'અભિજાત્રી'ને સાહિત્ય અકાદમી પુરસ્કાર પણ મળ્યો છે.

ઇતિહાસ સર્જનારા ભારતનાં વીરાંગના ડૉ. મુથ્થુલક્ષ્મી રેડ્ડી

તેઓ કહે છે, "પછાત જ્ઞાતિમાંથી આવતી ચંદ્રપ્રભા સૈકિયાનીનાં લગ્ન બહુ નાની ઉંમરમાં એક મોટી ઉંમરના પુરુષ સાથે કરવામાં...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

1925નું વર્ષ હતું. આસામના નૌગામમાં આસામ સાહિત્યસભાની બેઠક થઈ રહી હતી. આ બેઠકમાં મહિલાઓમાં શિક્ષણને ભાર આપવા પર ચર્ચા થતી હતી અને છોકરીઓમાં શિક્ષણનો વ્યાપ વધારવા પર ભાર આપવામાં આવી રહ્યો હતો.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચંદ્રયાન વિક્રમ લૅન્ડર સાથે ચંદ્ર પર ઊતરશે જે બાદ તેમાંથી રોવર પ્રજ્ઞાન અલગ થશે. અત્યાર સુધી ચંદ્ર પર કોઈ ગયું નથી ત્યાં ચંદ્રયાન-2નું સૉફ્ટ લૅન્ડિંગ ઈસરો કરાવવા જઈ રહી છે.

રોવર પ્રજ્ઞાન ચંદ્ર અંગેની માહિતી આપણને આપશે પરંતુ આ રોવર કેવી રીતે કામ કરશે તે તમે જાણો છો?

રોવર પ્રજ્ઞાનમાં કેવી ખૂબીઓ છે તેના અંગે ઈસરોએ માહિતી આપી છે અને એક વીડિયો પણ જાહેર કર્યો છે.

રોવર પ્રજ્ઞાન છ પૈડાં ધરાવે છે અને તેમાં અનેક ખૂબીઓ છે. આ છ પૈડાં પર સોનાના રંગની ટ્રાલીનુમા બૉડી છે. આ બૉડીના સૌથી ઉપરના ભાગમાં સોલર પેનલ લાગેલી છે જે સૂર્યથી ઊર્જા લઈને રોવર પ્રજ્ઞાનને કાર્યરત રાખશે.

જ્યારે તેના એક ભાગમાં બે કૅમેરા લાગેલા છે. આ બંને નેવિગેશન કૅમેરા છે જે રોવરને ચંદ્રની ઊબડખાબડ જમીન પર રસ્તો બતાવશે.

પ્રજ્ઞાન રોવરમાં લાગેલા કૅમેરા

સોલર પેનલની સાથે જ બે રિસીવ અને ટ્રાન્સમિટ ઍન્ટેના લાગેલાં છે. બંને ચંદ્રની સપાટી પરથી મળનારી તમામ જાણકારી મૅસેજ દ્વારા ઈસરોને મોકલશે. આ ટ્રાન્સમિટ ઍન્ટેનાને રોવરનો સૌથી મહત્ત્વપૂર્ણ ભાગ માનવામાં આવે છે.

રોવરમાં એપીએક્સએસ છે. જે આલ્ફા પાર્ટિકલ એક્સરે સ્પેક્ટોમિટર છે. જે ત્યાં હાજર કણોની તમામ જાણકારી ધરતી પર મોકલશે અને રોવરને સુરક્ષા પણ પૂરી પાડશે.

ઈસરોએ આપેલી જાણકારી પ્રમાણે પ્રજ્ઞાન રોવરનું વજન 27 કિલોગ્રામ છે, જે 50W પાવરથી ચાલે છે. જેમાં બે પ્લેલૉડ્સ લગાવવામાં આવ્યાં છે. આ મિશનની લાઇફ 1 લૂનર ડે છે. એક લૂનર ડે એટલે કે પૃથ્વીના લગભગ 14 દિવસો બરાબર થાય છે.

પ્રજ્ઞાન રોવરમાં સોલર પેનલ લાગેલી છે

રોવરના બે પૈડાં વચ્ચે રૉકર બોગી અસેમ્બલી લાગેલી છે. પૈડાં સપાટી પ્રમાણે ચાલી શકે તે માટે તે લગાવવામાં આવી છે. આ અસેમ્બલી વચ્ચેના પૈડાને છોડીને આગળ અને પાછળનાં પૈડાંને જોડે છે.

ઈસરોના એનિમેશન વીડિયોમાં જોઈ શકાય છે કે વિક્રમ લૅન્ડર પોતાના બૉક્સમાંથી રોવર પ્રજ્ઞાનને ચંદ્રની સપાટી પર ઉતારશે. સપાટી પર ઊતરતાની સાથે જ તે ચંદ્ર પર ભારતની છાપ છોડશે.

વિક્રમ લૅન્ડરમાથી ઊતરી રહેલું પ્રજ્ઞાન રોવર

જેવું જ પ્રજ્ઞાન રોવર નીચે ઊતરી જશે, તેની સોલર પેનલો ખૂલી જશે અને તે પૂરી રીતે ચાર્જ થયેલું હશે. ચંદ્રની સપાટી પર ઊતરતાની સાથે દ તે મિશન સાથે જોડાયેલી માહિતીઓ ઈસરોને મોકલવાની શરૂ કરી દેશે.

ચંદ્ર પર રહેલા પ્રજ્ઞાનને પૃથ્વી પરથી ગાઇડ કરવામાં આવશે અને તે રીતે તે ચંદ્ર પર આગળ વધશે. ઈસરોના જણાવ્યા પ્રમાણે વિક્રમ લૅન્ડરથી પ્રજ્ઞાન...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ભારત માટે આજની રાત ઐતિહાસિક હશે, જ્યારે ચંદ્રયાન-2 ચંદ્ર પર લૅન્ડ થશે. ઈસરોના વૈજ્ઞાનિકો આ લૅન્ડિંગને લઈને ઉત્સાહિત છે. જ્યારે ભારતના કરોડો લોકો આ પળની રાહ જોઈ રહ્યાં છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચંદ્રયાન-2ના વિક્રમ લૅન્ડરની સૉફ્ટ લૅન્ડિંગ અને તેમાંથી પ્રજ્ઞાન રોવરને ઉતારવાનું ચિત્રણ

શનિવાર સવારે ઈસરોના અધ્યક્ષ ડૉ. સિવને ફક્ત એટલું કહ્યું કે જ્યારે લૅન્ડર ચંદ્રની સપાટીથી ફક્ત 2.1 કિલોમિટર દૂર હતું ત્યારે તેનો ગ્રાઉન્ડ સ્ટેશન સાથેનો સંપર્ક કપાઈ ગયો.

ઈસરોના ચૅરમૅને આ નિવેદન સિવાય કોઈ નિવેદન બહાર નથી પાડ્યું.

જોકે, ઈસરોએ એવું ચોક્કસ કહ્યું કે લૅન્ડરની સફળતા સિવાય મિશન હેતુઓ મુજબ 90થી 95 ટકા સફળ રહ્યું છે.

અંતરિક્ષ પંચના સભ્ય રહી ચૂકેલા પ્રોફેસર રોડ્ડમ નરસિમ્હાએ બીબીસીને કહ્યું કે અસફળતાનું મુખ્ય સંભવિત કારણ મુખ્ય ઍન્જિનમાં ખરાબી આવવી તે હોઈ શકે છે. શક્ય છે કે ખરાબી આવી હોય અને તે એટલી ઊર્જા પેદા ન કરી શક્યું હોય કે જેટલી લૅન્ડરને ઉતારવા માટે જરૂરી હોય. આશંકા છે કે આને લીધે લૅન્ડર સાથેનો સંપર્ક તૂટી ગયો હશે.

પ્રોફેસર નરસિમ્હા ભારપૂર્વક કહે છે કે અસફળતા અંગેનું એમનું આ સંભવિત વિશ્લેષણ જીવંત પ્રસારણ દરમિયાન સ્ક્રીન પર દેખાતી ગતિવિધીઓ પર આધારિત છે. વક્ર રેખાએ દર્શાવ્યું કે લૅન્ડિંગના અંતિમ તબક્કામાં કઈ રીતે સમય સાથે લૅન્ડર પોતાની ઊંચાઈથી અલગ થયું.

પ્રોફેસર રોડ્ડુમ નરસિમ્હાનું વિશ્લેષણ

જો લૅન્ડરની ગતિવિધીઓને દર્શાવતી રેખા નિર્ધારિત સીમાઓ વચ્ચે ચાલ્યા કરતી તો એ ઠીક ગણાત કેમ કે તે યોજના મુજબ નક્કી હતું. પરંતુ જેવું કે મે જોયું કે લૅન્ડરે બે તૃતિયાંશ સફર યોજના મુજબ જ કાપી. એના પછી જ્યારે લૅન્ડરની રેખાએ સીમારેખાને પાર કરી તો એક સીધી રેખા દેખાઈ અને એના પછી તે સીમારેખાની બહાર નીકળી ગયું.

આની સંભવિત વ્યાખ્યા આ મુજબ થઈ શકે કે કંઈક તો ગરબડ થઈ જેના લીધે લૅન્ડર ખૂબ જ ઝડપથી નીચે પડવા માડ્યું. ખરેખર તો એ ધીમી ગતિએ નીચેની તરફ જવું જોઈતું હતું.

જ્યારે લૅન્ડર ચંદ્રની સપાટીને સ્પર્શતું ત્યારે બે મીટર પ્રતિ સેકન્ડની ગતિથી નીચે આવવું જોઈતું હતું. આવું નહીં કરવાની સ્થિતિમાં ચંદ્રનું ગુરુત્વાકર્ષણ એને ઝડપથી નીચે ખેંચી લે.

શનિવારે 1 કલાકને 38 મિનિટ પર લૅન્ડરને ચંદ્રની સપાટી પર ઉતારવાની પ્રક્રિયા શરૂ થઈ ત્યારે તે 1,640 મિટર પ્રતિકલાકની ઝડપથી આગળ વધી રહ્યું હતું.

એ દરમિયાન રફ બ્રેકિંગ અને ફાઇન બ્રેકિંગ ઑપરેશનના પ્રથમ બે તબક્કાઓ સુધી લૅન્ડર યોગ્ય રીતે કાર્યરત હતું. એવું લાગ્યું  કે લૅન્ડર વળાંકની અવસ્થામાં હતું ત્યારે જ તે સ્ક્રીન પર વક્ર નિર્ધારિત રસ્તાથી બહાર નીકળી ગયું.

મૂળ યોજના મુજબ લૅન્ડરે બે મોટા ખાડાઓ વચ્ચે બે...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

સ્પેસ કમિશનના પૂર્વસભ્યનું કહેવું છે કે ચંદ્રયાન-2ના લૅન્ડરના મુખ્ય ઍન્જિનમાં ખરાબી ઊભી થઈ હોય અને તેને લીધે તેને સપાટી પર ઉતારવાનું મિશન નિષ્ફળ રહ્યું હોય એમ બની શકે છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચંદ્રાણી મુર્મૂ ઓડિશાની ક્યોંજર લોકસભા સીટ પર જીતીને સંસદ સુધી પહોંચ્યાં છે અને સૌથી યુવા મહિલા સાંસદ બન્યાં છે.

25 વર્ષ 11 મહિનાની ઉંમરમાં ચંદ્રાણી સૌથી ઓછી ઉંમરનાં સાંસદ પણ બની ગયાં છે.

ચંદ્રાણી જણાવે છે કે ચૂંટણીના થોડા સમય પહેલા જ તેમને આ તક મળી.

ચંદ્રાણી મુર્મૂએ મેકેનિકલ એન્જિનિયરિંગમાં બીટેક કર્યું છે અને તેઓ સરકારી નોકરી માટે તૈયારી કરી રહ્યાં હતાં.

પહેલી વખત રાજકારણમાં પગ મૂકનારાં યુવા સાંસદ ચંદ્રાણી વિશે વધુ જાણવા માટે જુઓ વીડિયો.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

થોડા સમય પહેલા સુધી ચંદ્રાણી કોઈ પણ અન્ય યુવાની જેમ સારી કારકિર્દી બનાવવાની તૈયારી કરી રહ્યાં હતાં, પરંતુ અચાનક તેમનો રસ્તો રાજકારણ તરફ વળ્યો.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચંદ્રાબાબુ નાયડુ

છેલ્લા એક-દોઢ વર્ષથી ઘણા પ્રાદેશિક નેતાઓ ત્રીજો પક્ષ બનાવવા પ્રયાસ કરી રહ્યા છે પણ બીજા કોઈએ નાયડુ જેટલી આતુરતા દર્શાવી નથી.

69 વર્ષના નાયડુ ગઠબંધન બનાવવામાં નિપુણ છે.

1996માં કર્ણાટકના નેતા એચ. ડી. દેવગોડાને વડા પ્રધાન પદ સુધી પહોંચાડવામાં સૅક્યુલર મોરચાનો ફાળો હતો.

તે વખતે તમામ અલગ-અલગ પાર્ટીઓને સાથે લાવવાનું ભગીરથ કામ નાયડુએ જ કર્યું હતું.

આ ઘટનાનાં માત્ર બે વર્ષ બાદ જ નાયડુએ જબરદસ્ત યૂ-ટર્ન લેતાં દક્ષિણપંથી વિચારધારાવાળા પક્ષની સાથે મળીને દેશની પહેલી એનડીએ સરકાર બનાવવામાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી હતી અને જેમાં અટલ બિહારી વાજપેયી વડા પ્રધાન બન્યા હતા.

વર્ષ 2004માં આંધ્ર પ્રદેશમાં તેમના પક્ષને હારનો સામનો કરવો પડ્યો.

પછી 2004ની લોકસભાની ચૂંટણીમાં એનડીએના ગઠબંધનને પણ હાર ખમવી પડી.

ત્યારે નાયડુએ સમય વેડફ્યા વિના ગુજરાત રમખાણ અને સાંપ્રદાયિક છબી ધરાવતા ભાજપ પર દોષનો ટોપલો ઢોળ્યો.

કોંગ્રેસથી જ કરી હતી શરૂઆત

ચંદ્રાબાબુ નાયડુ રાહુલ ગાંધી સાથે

આંધ્રના આ ધુરંધર નેતા માટે વિચારધારા કે અંગત વિશ્વાસનું કંઈ ખાસ મહત્ત્વ નથી.

જે લોકો નાયડુને એમના જબરદસ્ત હરીફ ગણાતા રાહુલ ગાંધી સાથે જોઈને અચરજ અનુભવે છે.

તેમણે એ યાદ રાખવું જોઈએ કે નાયડુએ પોતાની રાજકીય કારકિર્દીની શરૂઆત કોંગ્રેસથી કરી હતી.

1978માં આંધ્ર પ્રદેશ વિધાનસભાની ચૂંટણી કોંગ્રેસ પક્ષની ટિકિટ પર જ લડ્યા હતા.

1980માં રાજ્યની કોંગ્રેસ સરકારમાં તેઓ મંત્રી પણ રહ્યા હતા. જેને કારણે તે તેલુગુ ફિલ્મોના ખૂબ જાણીતા એન. ટી. રામારાવની દીકરી સાથે લગ્ન થયાં.

વર્ષ 1982માં એન. ટી. આરે તેમની પ્રાદેશિક તેલુગુ દેશમ પાર્ટી બનાવી અને કોંગ્રેસને તેના જ ગઢમાં હરાવી.

જોકે, એ વખતે નાયડુએ એન. ટી. આરને બદલે કોંગ્રેસને સાથ આપ્યો. કોંગ્રેસની ટિકિટ પર લડ્યા અને હાર્યા.

એનટીઆરનો પડછાયો

ચૂંટણી પહેલા વિપક્ષની એકતા માટે કોશિશ કરતા ચંદ્રબાબુ

આ હારથી તેમને બોધપાઠ મળ્યો. તે હતો ટીડીપીમાં જવાનો.

જ્યારે વર્ષ 1984માં ઇન્દિરા ગાંધી વડાં પ્રધાન હતાં ત્યારે આંધ્ર પ્રદેશના રાજ્યપાલે 19 મહિના પહેલા બનેલી એન. ટી. આર. સરકારને ઊથલાવી પાડવાનો પ્રયાસ કરેલો.

તે વખતે નાયડુએ જ બિનકોંગ્રેસી શક્તિઓને એક કરી એન. ટી. આરની સરકારને બચાવેલી.

આ સમય દરમિયાન જ નાયડુ એન. ટી. આરના પડછાયા તરીકે કામ કરતાં રહ્યા.

આ એ જ વ્યક્તિ હતી જેણે એન. ટી. આરને હટાવી ટીડીપીનું પ્રમુખપદ સંભાળ્યું અને...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ગુરુવારે કોંગ્રેસ અધ્યક્ષ રાહુલ ગાંધી સાથે બેઠક યોજી. બેઠક પછી તેમણે આગામી ચૂંટણી કોંગ્રેસ સાથે ચૂંટણી લડવાની જાહેરાત કરી. આ વાતથી ભાજપની ઊંઘ ચોક્કસપણે ઊડી ગઈ હશે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચક્રવાતની સૌથી વ્યાપક અસર લી કાઉન્ટીમાં થઈ હોવાનું તંત્રએ જણાવ્યું છે.

શૅરીફ જય જૉન્સએ 'ઍસોસિએટેડ પ્રેસ'ને જણાવ્યું કે મૃતાંક હજુ વધી શકે છે.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

સીએનએન સાથેની વાતચીતમાં તેમણે રાહતકાર્ય માટે પ્રભાવિત વિસ્તારમાં ચારેયબાજુ વિખરાયેલો કાટમાળ સૌથી મોટો પડકાર હોવાનું પણ જણાવ્યું છે.

ચક્રવાતને કારણે કેટલા લોકોને ઈજા પહોંચી છે એ અંગે હજુ સુધી કોઈ જાણકારી મળી શકી નથી. તંત્ર દ્વારા પ્રભાવિત વિસ્તારને બ્લૉક કરી દેવાયો છે.

ઇજિપ્તના ઇમામે કહ્યું, 'બહુપત્નીત્વ પ્રથા એ સ્ત્રીઓ સાથે અન્યાય છે'

ઇજિપ્તની ટોચની ઇસ્લામિક સંસ્થા 'અલ-અઝહર'ના વડા ઇમામે કહ્યું છે કે બહુપત્નીત્વ પ્રથાને 'મહિલા અને બાળકો વિરુદ્ધ અન્યાય' ગણી શકાય.

ઇજિપ્તમાં સુન્ની ઇસ્લામના સૌથી મોટા ઇમામ શેખ અહમદ અલ-તૈયબે કહ્યું છે કે એક કરતાં વધુ વિવાહ માટે મોટાભાગે કુરાનને ટાંકવામાં આવે છે.

જોકે, આવું 'કુરાન'ને સાચી રીતે ના સમજવાને કારણે થતું હોય છે.

પોતાના એક સાપ્તાહિક ટીવી કાર્યક્રમ અને ટ્વિટર થકી ઇમામે સંબંધિત વાત કરી.

જોકે, આ ટિપ્પણીથી વિવાદ છેડાતા તેમણે સ્પષ્ટતા કરી કે તેઓ બહુ-વિવાહ પર પ્રતિબંધ લગાવવાની વાત નથી કરી રહ્યા.

શેખ અહમદ અલ-તૈયબે એ વાત પર પણ ભાર આપ્યો કે મહિલાઓના મુદ્દાઓને જે રીતે ઉકેલવમાં આવે છે, તેમાં મોટા સુધારાનો અવકાશ છે.

રાહુલ ગાંધી : રફાલમાં મોડું થવા બદલ નરેન્દ્ર મોદી જવાબદાર

કૉંગ્રેસે ફરી એક વખત રફાલ અને દેશના અર્થતંત્રને લઈને વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની આકરી ટીકા કરી છે.

કૉંગ્રેસે ભારતને રફાલ જેટ મળવામાં લાગી રહેલા સમય માટે સંપૂર્ણ રીતે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીને જવાબદાર ઠેરવ્યા છે.

તેમણે કહ્યું, "દેશ તેમના આલાપ, ખોટી વાહવાહી અને પોતાનાં કાર્યોં પર ખોટું બોલવાનો સાક્ષી છે."

તેમણે ઉમેર્યું, "માનનીય વડા પ્રધાન, તમને થોડી પણ શરમ નથી અનુભવાતી. તમે 30 હજાર કરોડ રૂપિયા ચોરીને તમારા મિત્ર અનિલને આપ્યા. રફાલ જેટ મોડાં મળી રહ્યાં છે એ માટે તમે જ સંપૂર્ણ રીતે જવાબદાર છો."

તેમણે ટ્વીટ કર્યું, "તમારા કારણે વિંગ કમાન્ડર અભિનંદન જેવા વાયુસેનાના બહાદુર પાઇલટ જૂનાં જેટ ઉડાડી પોતાનો જીવ જોખમમાં નાખી રહ્યા છે."

આયોગ હુકમ કરશે તો જમ્મુ-કાશ્મીરમાં ચૂંટણી કરાવીશું : સત્યપાલ મલિક

ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચેનો તણાવ ચોક્કસથી ઘટ્યો છે, જોકે, હજુ પણ સરહદ પર ગોળીબાર ચાલુ જ છે.

આ દરમિયાન જમ્મુ અને કાશ્મીરના રાજ્યપાલ સત્યપાલ મલિકે...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

અમેરિકાના અલબામા રાજ્યમાં ચક્રવાતને કારણે ઓછામાં ઓછા 23 લોકોનાં મૃત્યુ નીપજ્યાં છે. મૃતકોમાં બાળકોનો પણ સમાવેશ થાય છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચક્રવાતી તોફાનને કારણે ઊંચા મોજાં ઉછળ્યાં હતાં.

જેબી નામનું ચક્રવાતી તોફાન દેશની પશ્ચિમે આવેલા વિસ્તારમાં ત્રાટક્યું હતું. તેની સાથે ભારે વરસાદ પડ્યો હતો અને કલાકના 216 કિલોમીટરની મહત્તમ ઝડપે પવન ફૂંકાયો હતો.

જાનહાનિ નહીં

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

ચક્રવાતી તોફાનને કારણે ઓસાકા બેમાં એક ટેન્કર પૂલની નીચે ઉતરી ગયું હતું અને ક્યોટોમાં એક ટ્રેન સ્ટેશનના છાપરાનો કેટલોક હિસ્સો તૂટી પડ્યો હતો.

જાનહાનિના કોઈ અહેવાલ નથી અને સમગ્ર દેશમાં આગળ વધી રહેલું ચક્રવાતી તોફાન નબળું પડવાની આશા છે.

ચક્રવાતી તોફાન મંગળવારે બપોરે શિકોકુ ટાપુમાં ત્રાટક્યું હતું અને પછી જપાનના સૌથી મોટા મુખ્ય ટાપુ હોન્શુ ભણી આગળ વધ્યું હતું.

હવામાન એજન્સીની ચેતવણી

જાપાનની હવામાન એજન્સીએ અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં ભેખડો ધસી પડવાની, પૂરની, જોરદાર પવન ફૂંકાવાની તેમજ ઊંચાં મોજાં ઉછળવાની, વીજળી પડવાની અને વાવાઝોડાંની ચેતવણી આપી હતી.

આ ચક્રવાતી તોફાનને પગલે લાખો લોકો વીજળીની સુવિધાથી વંચિત થયા છે અને સત્તાવાળાઓએ લોકોને સલામત સ્થળે ખસી જવાની વિનંતી કરી છે.

હજ્જારો ફ્લાઈટ્સ રદ્દ

ચક્રવાતી તોફાન વખતે કલાકના 216 કિલોમીટર સુધીની ઝડપે પવન ફૂંકાયો હતો.

હજ્જારો ફ્લાઇટ્સ, ટ્રેન્સ અને ફેરી રદ્દ કરવી પડી હતી. ભારે વરસાદને પગલે આવેલા પૂરનું પાણી ઓસાકાના કાન્સાઈ એરપોર્ટના આખા રનવેઝ પર ફરી વળ્યું હતું.

ઓસાકા નજીકનો જાપાનનો લોકપ્રિય એમ્યુઝમૅન્ટ પાર્ક યુનિવર્સલ સ્ટુડિયોઝ બંધ કરી દેવામાં આવ્યો હતો.

ઈમર્જન્સી બેઠક

વડા પ્રધાન શિન્ઝો એબેએ ઇમર્જન્સી બેઠક યોજી હતી અને લોકોને ખુદનું રક્ષણ કરવા તત્કાળ પગલાં લેવાની હાકલ કરી હતી.

ત્રાટકી રહેલા વાવાઝોડાના ફૂટેજમાં સમુદ્રતટ સાથે ટકરાઈ રહેલાં જંગી મોજાં અને ઉછળી રહેલો કાટમાળ જોવા મળ્યો હતો.

આકરું હવામાન

પવન એટલો જોરદાર હતો કે એક ટ્રક આડો પડી ગયો હતો.

મોટાં ચક્રવાતી તોફાનને કારણે જાપાનનું દૈનિક કામકાજ નિયમિત રીતે ખોરવાઈ જાય છે અને આ વખતના ઉનાળામાં હવામાન વધારે આકરું રહ્યું છે.

જુલાઈમાં ભેખડો ધસી પડવાને તથા જોરદાર પૂરને કારણે 200થી વધુ લોકો મૃત્યુ પામ્યાં હતાં.

એ છેલ્લા એક દાયકાની સૌથી વિનાશક દુર્ઘટના હતી. એ પછી વિક્રમસર્જક ગરમીનો દૌર ચાલ્યો હતો.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

જાપાનમાં છેલ્લા 25 વર્ષનું સૌથી શક્તિશાળી ચક્રવાતી તોફાન ત્રાટક્યું છે અને અધિકારીઓએ પાંચ લાખથી વધુ લોકોને તેમના ઘરમાંથી સલામત સ્થળે ચાલ્યા જવાની ચેતવણી આપી છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચણીયાચોળીની ખરીદીઓ ચાલુ થઈ ગઈ હોય, ગરબાના વર્ગોમાં છેલ્લા તબક્કાની રિહર્સલ ચાલુ હોય. ગરબાના આયોજકો પણ તેમની તૈયારીઓમાં લાગી ગયા હોય, વગેરે વગેરે.

વૈશ્વિક મહામારી કોરોનાનાં ગ્રહણને કારણે નવરાત્રીનો કોઈ ધમધમાટ આ વર્ષે જોવા મળતો નથી.

કોરોના જે રીતે રાજ્યભરમાં પોતાનો અડિંગો જમાવી રહ્યો છે, એ જોતાં રાજ્ય સરકાર આ વખતે ગરબા માટે મંજૂરી આપશે કે નહીં એ સવાલ ચર્ચામાં છે.

નાયબ મુખ્ય મંત્રી નીતિન પટેલે ચારેક દિવસ પહેલાં જ મીડિયાને કહ્યું હતું કે "નવરાત્રીને લગતાં આયોજન કેવી રીતે કરવાં, ગરબા માટે કેટલી સંખ્યામાં ક્યાં, કોને મંજૂરી આપવી, એ બધું અમે વિચારી રહ્યા છીએ."

"નવરાત્રી પહેલાં શક્ય તેટલી વહેલી જાહેરાત સરકાર તરફથી કરવામાં આવશે. કોરોના સામે લડત ચાલુ છે. સોશિયલ ડિસ્ટન્સ જાળવવું જરૂરી છે. લોકો ગરબા રમવા આતુર છે તેમને શક્ય તેટલી રાહત થાય એ માટે અમે વિચારણા કરી રહ્યા છીએ."

આ સાથે જ લોકોમાં આનંદ અને ચિંતાની બેવડી લાગણી પ્રસરી અને તબીબો સહિત કેટલાક વર્ગોએ તો તેમની નારાજગી પણ વ્યક્ત કરી.

'ગરબામાં નિયમોનું પાલન થશે એની શું ખાતરી?'

નીતિન પટેલના નિવેદન બાદ અમદાવાદ મેડિકલ ઍસોસિયેશન ઍલર્ટ થઈ ગયું.

તેમણે નાયબ મુખ્ય મંત્રી અને મુખ્ય મંત્રીને લેખિતમાં જણાવ્યું કે જે પ્રકારે રાજ્યમાં કોરોનાની સ્થિતિ છે, એ જોતાં નોરતામાં ગરબાની મંજૂરી ન આપવી જોઈએ.

અમદાવાદ મેડિકલ ઍસોસિયેશનનાં પ્રમુખ મોના દેસાઈએ પત્ર સંદર્ભે બીબીસી સાથે વાત કરતાં કહ્યું, "સરકારે જ્યારે એવું કહ્યું કે કેટલાક નિયમો સાથે અમે ગરબા યોજવાનું વિચારી રહ્યા છીએ ત્યારે અમે મુખ્ય મંત્રી અને નાયબ મુખ્ય મંત્રીને લેખિતમાં અપીલ કરી છે કે કોરોનાની મહામારીને લીધે નોરતાં ન યોજાય તે બહેતર છે."

સમાજશાસ્ત્રી વિદ્યુત જોષી કહે છે, "એ વાત બરાબર છે કે જે રીતે ક્લબો અને આયોજકો દ્વારા મેદાનમાં ગરબા યોજાય છે એ ન યોજાવા જોઈએ."

સાથે જ તેઓ કહે છે, "…પણ હું કહીશ કે શેરી ગરબા તળપદી રીતે થાય તો એમાં કશું ખોટું નથી. બહેનો કોરોના સામેની સાવચેતીના નિયમો પાળે અને ચાર-પાંચ ગરબા ગાઈને છૂટા પડે. શેરી કે સોસાયટી નક્કી કરે કે આટલું અંતર રાખીને ગરબા કરવાના અને આટલા માણસોથી વધારે ભેગા નહીં થવાનું. તો વાંધો ન આવે."

મોના દેસાઈ આગળ કહે છે, "નિયમોનું જોઈએ એવું પાલન લોકો કરતા નથી. જેને પરિણામે સ્થિતિ વધુ વણસી શકે છે. ગરબા રમવા સાગમટે લોકો એકઠા થાય એને લીધે સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગ સહિતના નિયમોનું પાલન ન થાય તો...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

નોરતાંને ગણતરીના દિવસો બાકી છે. સામાન્ય રીતે આ દિવસોમાં ગુજરાત અને મુંબઈમાં ધમધમાટ હોય.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચયાંક કુમાર

મુંબઈના રહેવાસી ચયાંક કુમારે એ દિવસે હંમેશાં માટે પોતાનો હાથ ગુમાવી દીધો હોત પરંતુ સમયસર દવાખાને પહોંચી જવાથી તેમને હાથ પરત મળી ગયો.

ચયાંકનો કપાયેલો હાથ માત્ર જોડાયો જ નહીં પણ છ મહિનામાં તેમાં હલનચલન પણ થવા લાગ્યું.

પોતાની સાથે થયેલી આ દુર્ઘટના અંગે ચયાંક કહે છે, "જ્યારે હું ટ્રેન જતી રહી અને મેં જોયું કે મારો હાથ કપાઈ ગયો ગયો છે અને થોડો દૂર પડ્યો છે. મારા હાથમાંથી લોહી વહી રહ્યું હતું અને ખૂબ પીડા થતી હતી."

"મેં જેમતેમ કરીને મારો હાથ ઊઠાવ્યો અને હું પ્લૅટફૉર્મ તરફ ગયો. એક વ્યક્તિને મેં ઉપર ખેંચવા કહ્યું. હું મહામહેનતે પ્લૅટફૉર્મ પર બેઠો અને મારા માતાને ફોન કરવાની કોશિશ કરી પણ ફોન અનલૉક ન થઈ શક્યો. મેં કોઈ બીજા વ્યક્તિની મદદથી મારા માતાને ફોન કર્યો."

ચયાંકને એ ખબર નહોતી કે કપાયેલું અંગ શરીર સાથે ફરી જોડી શકાય કે નહીં. તેમાં તેમને રેલવે કર્મચારીઓ અને સરકારી દવાખાનાએ મદદ કરી.

ચયાંક જણાવે છે, "જ્યારે હું મારા માતાને ફોન કરી રહ્યો હતો ત્યારે સ્ટેશન માસ્ટર અને જીઆરપી પોલીસ આવી ગઈ."

"મને સ્ટ્રેચર પર ઍમ્બુલન્સમાં લઈ જવાયો અને નજીકની સરકારી હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યો."

"ત્યાંથી મારા માતા મને કોકિલાબહેન હૉસ્પિટલ લઈ ગયાં. ત્યાં મારી સર્જરી કરવામાં આવી, જે લગભગ આઠ કલાક ચાલી. ત્યારબાદ મારી ત્રણ સર્જરી કરવામાં આવી."

સર્જરીના તરત બાદ ચયાંકનો હાથ સરખો ન થયો. તેમાં સંવેદના અને હલનચલન અનુભવાતા છ મહિના લાગી ગયા હતા.

ચયાંકે જણાવ્યું, "સર્જરી બાદ હાથમાં કોઈ હલનચલન થતું નહોતું. કંઈ અનુભવી શકતો નહોતો. ફિઝિયોથૅરાપી પણ ચાલુ હતી. પછી સપ્ટેમ્બર-ઑક્ટોબરમાં આંગળીઓની હરકત શરૂ થઈ."

"કોઈ સ્પર્શ કરે તો ખબર પડે છે. ક્યારેક તો થતું કે ખબર નહીં હાથ સારો થશે કે નહીં પણ મારાં માતા મને હંમેશાં હિંમત આપતાં રહ્યાં."

એન્જિનિયરિંગનો અભ્યાસ કરી રહેલા ચયાંક કુમારને તો પોતાનો હાથ પરત મળી ગયો પણ પૂરતી જાણકારી ન હોવાથી આવી દુર્ઘટનાઓમાં ઘણા લોકોને કપાયેલાં અંગ પરત મળતાં નથી.

શરીરથી બિલકુલ અલગ થઈ ગયેલા અંગને પણ પરત જોડી શકાય છે પણ તેના માટે કેટલીક સાવધાની રાખવી જરૂરી છે.

કોકિલાબહેન અંબાણી હૉસ્પિટલમાં ચયાંક કુમારનો ઇલાજ કરનાર પ્લાસ્ટિક સર્જન ડૉ. કાજી અહેમદ કહે છે કે ચયાંકનો હાથ બચી શક્યો, કારણ કે તે સમયસર અને યોગ્ય રીતે હૉસ્પિટલ પહોંચ્યા હતા.

ચાર કલાકની અંદર જ તેમની સર્જરી થઈ ગઈ હતી.

ડૉ. કાજી અહેમદે આવા કિસ્સામાં રાખવી...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

"એ 10 એપ્રિલ 2018નો દિવસ હતો. હું દરરોજની જેમ કૉલેજ જવા નીકળ્યો હતો. હું રોજ ટ્રેનમાં કૉલેજ જતો હતો. તે દિવસે ટ્રેન ચાલી અને મારો પગ લપસી ગયો. હું ટ્રેન અને ટ્રેકની વચ્ચે ફસાઈ ગયો હતો. ટ્રેન મારા ડાબા હાથ પરથી પસાર થઈ અને હાથ કોણીમાંથી કપાઈને અલગ થઈ ગયો. પરંતુ મારી બૅગ ટ્રેનમાં ફસાઈ ગઈ અને હું ટ્રેન સાથે ઘસડાતો રહ્યો."


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચરણ સિંહની રાજનીતિમાં અતડાપણું કે કપટ નહોતું બલ્કે જે એમને સારું લાગતું એને તેઓ છાતી ઠોકીને સારું કહેતા અને જે ખરાબ લાગતું એને ખરાબ કહેવામાં કોઈ શરમ નહોતા રાખતા.

જેમણે ચરણ સિંહને ખૂબ નજીકથી જોયા છે એવા વરિષ્ઠ પત્રકાર કુરબાન અલી કહે છે,"એમનું વ્યક્તિત્વ રુઆબદાર હતું, જેની સામે બોલવાની લોકોની હિંમત નહોતી ચાલતી."

"એમના ચહેરા પર કાયમ પુખ્તતા જોવા મળતી. કાયમ ગંભીર સંવાદ કરતા હતા. બહુ ઓછું હસતા. હું માનું છું કે બે-ચાર લોકોએ જ તેમને ખડખડાટ હસતા જોયા હશે."

"તેઓ આદર્શોના પાકા હતા અને સ્વચ્છ-સરળ રાજનીતિ કરતા હતા."

કુરબાન અલી કહે છે, "રાષ્ટ્રીય આંદોલન દરમિયાન તેઓ મહાત્મા ગાંધી અને કૉંગ્રેસની માટીમાં તપ્યા હતા."

"વર્ષ 1937થી લઈને 1977 સુધી તેઓ છપરોલી-બાગપત ક્ષેત્રથી સતત ચૂંટાયા હતા. વડા પ્રધાન બન્યા પછી પણ મેં કદી એમની સાથે કોઈ લાવ-લશ્કર હોય તેવું નથી જોયું."

"તેઓ સાધારણ ઍમ્બેસેડર ગાડીમાં પ્રવાસ કરતા હતા. હવાઈ મુસાફરીની વિરુદ્ધ હતા અને વડા પ્રધાન બન્યા બાદ પણ લખનૌ ટ્રેનથી જતા."

"જો ઘરમાં કોઈ વધારાનો બલ્બ સળગતો દેખાતો તો ઠપકો આપી તરત જ બંધ કરાવતા."

"હું તો કહીશ કે ચૌધરી ચરણ સિંહ ભારતીય રાજનીતિના એવા વ્યકિત હતા કે જેમણે ઓછામાં ઓછુ લીધું અને વધુમાં વધુ આપ્યું."

કબીરના અનુયાયી હતા ચરણ સિંહ

ચૌધરી ચરણ સિંહનો લોકો સાથેનો સંબંધ બે પ્રકારનો બની શકતો હતો.

'કાં તો તમે એમને નફરત કરી શકો, કાં તો ભરપૂર પ્રેમ.' એમની પાસેથી તમને કાં તો આકરો ગુસ્સો મળતો અથવા તો અગાઢ સ્નેહ.

એમનો વ્યવહાર કાચ જેવો પારદર્શક અને ગ્રામીણ વડીલ જેવો રહેતો.

ચૌધરી ચરણ સિંહના આર્કાઇવ્સનું કામ જોઈ રહેલા તેમના પૌત્ર હર્ષ સિંહ લોહિત એમના વ્યક્તિત્વના કેટલાક અન્ય પાસાઓ તરફ પ્રકાશ પાડે છે.

હર્ષ સિંહ કહે છે, "જૂજ લોકોને જ ખબર છે કે તેઓ સંત કબીરના મોટા અનુયાયી હતા. કબીરના અનેક દુહાઓ તેમને કંઠસ્થ હતા."

"તેઓ ધોતી અને ગ્રામીણ કપડાં પહેરતાં હતાં. કાંડે એક જૂની એચએમટી ઘડિયાળ બાંધતા હતા ને એ પણ ઊંધી બાંધતા. તેઓ સો ટકા શાકાહારી હતા અને તમાકુ કે સિગરેટના સેવનની તો કોઈ સવાલ જ નથી."

હર્ષ સિંહ લોહિત કહે છે, "જો એમને ખબર પડે કે તમારો શરાબ સાથે કોઈ સંબંધ છે તો તમારી અને એમની કયારેય વાત ન થઈ શકે.”

“જયારે કોઇપણ એમના ઘરે આવે તો ખૂબ જ આદર સાથે એમને વળાવવા જતા અને જયાં સુઘી ગાડી નીકળી ન જાય ત્યાં સુધી ત્યાં જ ઊભા રહેતા."

"ઘણી વાર તો એવું થતું કે ગામડેથી આવેલી કોઈ...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ચૌધરી ચરણ સિંહ ફકત એક રાજકારણી, એક ખેડૂત નેતા, એક પક્ષના અધ્યક્ષ કે એક પૂર્વ વડા પ્રધાનનું નામ જ નથી, ચરણ સિંહ એક વિચારધારાનું નામ પણ હતા.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચરમપંથીઓએ 26 જાન્યુઆરીના દિવસને કાશ્મીર-બંધનું એલાન આપ્યું છે

આ વીડિયોમાં શાળાના આચાર્ય અને વિદ્યાર્થીનીઓને પ્રજાસત્તાક દિવસના કાર્યક્રમમાં ન જવા માટે ધમકી આપવામાં આવી છે.

આ મામલો પુલવામાની ગવર્નમેન્ટ ગર્લ્સ હાયર-સેકેન્ડરી સ્કૂલનો છે.

શાળાના આચાર્ય ગુલામ મોહીઉદ્દીન શેખે વીડિયોની પુષ્ટિ કરતા જણાવ્યું કે બુધવારની સવારે એમના નિવાસ્થાને બે લોકો આવ્યા હતા અને તેમને માફી માગવા માટે કહેવામાં આવ્યું હતું.

બંન્ને કથિત બંદૂકધારીઓ વિદ્યાર્થીનીઓને પ્રજાસત્તાક દિવસના કાર્યક્રમમાં મોકલવા પર નારાજગી વ્યક્ત કરી રહ્યા હતા.

રજા પર ગયા આચાર્ય

વિદ્યાર્થીનીઓને પ્રજાસત્તાક દિવસની ઊજવણીમાં સામેલ થવા પર નારાજગી

શેખ અનુસાર, "આ ઘટના સવારે સાત વાગ્યે બની હતી." તેમના ઘરે હથિયારો સાથે બે યુવાનો આવ્યા થયા હતા.

તેમણે શેખને કહ્યું હતું કે તેઓ 26 જાન્યુઆરીની પરેડ માટે છોકરીઓને તૈયાર કરી રહ્યા છે પરંતુ તમારે આવું ન કરવું જોઈએ.

શેખે આ બંદૂકધારી યુવાનોને કહ્યું કે તેઓ સરકારી કર્મચારી છે અને સરકારી આદેશનું પાલન કરી રહ્યા છે.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

પરંતુ તે બંન્ને યુવકો શેખની ઉપરોક્ત વાત સાથે સહમત ન હતા અને ફરીથી તેમણે શેખને કહ્યું કે તેમણે આવું ન કરવું જોઈએ.

ઉપરોક્ત થયેલી ઘટના પછી જ્યારે શેખને પૂછવામાં આવ્યું કે તેમણે હવે શું નક્કી કર્યું છે?

તો શેખે જવાબ આપ્યો, "મેં હાલમાં કોઈ નિર્ણય નથી લીધો પરંતુ મેં સ્કૂલમાં 2 દિવસની રજા લીધી છે."

પુલવામાની આ ગર્લ્સ સ્કૂલમાં 1,000થી વધુ વિદ્યાર્થીનીઓ અભ્યાસ કરી રહી છે.

ગોળી મારી દેશું, ઘર સળગાવી દેશું

વાઇરલ વીડિયોમાં બંને બંદૂકધારીઓ કાશ્મીરી ભાષા બોલતા દેખાય છે

દક્ષિણ કાશ્મીરને ઉગ્રવાદીઓના ગઢ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

ગત વર્ષે આ વિસ્તારમાં ઉગ્રવાદીઓના મોટા ગજાના નેતાઓને મારી નાખવામાં આવ્યા હતા.

વાઇરલ થયેલા આ વીડિયોમાં બંને બંદૂકધારીઓ કાશ્મીરી ભાષા બોલતા દેખાય છે.

તેઓ શેખને ચેતવી રહ્યા છે, "જો તેમની (શેખ જે શાળામાં પ્રિન્સિપાલ છે) શાળાની કોઈપણ છોકરી 26 જાન્યુઆરીના કાર્યક્રમમાં ભાગ લેશે તો તેમને ગોળી મારી દેવામાં આવશે અને તેમનું ઘર સળગાવી દેવામાં આવશે."

ત્યારબાદ બંન્ને કથિત બંદૂકધારીઓ પ્રિન્સિપાલ શેખને કહે છે, "તેઓ જનતાની માફી માગે અને વિદ્યાથીનીઓ નિર્દેશ આપે કે ગણતંત્ર દિવસના કાર્યક્રમમાં ભાગ ન લે."

કાશ્મીર બંધનું એલાન

પોલીસે આ મામલે ફર્સ્ટ ઇન્ફોર્મેશન રિપોર્ટ (એફઆઈઆર) દાખલ કરી...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ભારત પ્રશાસિત કાશ્મીરમાં એક વીડિયો વાઇરલ થઈ રહ્યો છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચર્ચની પ્રતિકાત્મક તસવીર

ઔરંગઝેબ અને બીજા અન્ય કેટલાક રાજાઓને આમાંથી બાદ કરવામાં આવે તો અકબરથી લઈને શાહ આલમ સુધીના મુઘલ શાસકોએ નાતાલની ઊજવણી કરી હતી.

યુરોપમાં મધ્યયુગથી ક્રિસમસના તહેવારની ઊજવણીની શરૂઆત થઈ હતી.

ઉત્તર ભારતમાં નાતાલના તહેવારોની ધમાકેદાર ઊજવણીની શરૂઆત અકબરના સમયમાં થઈ.

અકબરે આગ્રામાં તેમના રાજદરબારમાં એક પાદરીને આમંત્રિત કર્યા હતા. મુઘલકાળમાં આગ્રા પૂર્વનું સૌથી વૈભવી શહેર હતું.

લેખક થોમસ સ્મિથે કહ્યું છે કે યુરોપિયનો આ સ્થળે આવતા તો અહીંની ગલીઓની ચમકથી અંજાઈ જતા.

શહેરના વેપારની સમૃદ્ધિ અને યમુના નદીને કાંઠે આવેલા રાજ-મહેલોની સાથે યમુના નદીની સુંદરતા જોઈને પ્રભાવિત થઈ જતા.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

આગ્રામાં નાતાલનો રંગ જોવા મળતો

આગ્રાની બજારોમાં તહેવારની છટા સ્પષ્ટ જોવા મળતી

સ્મિથ વધુમાં ઉમેરે છે, "આગ્રા એક મહાનગર હતું જેની મુલાકાત ઇટાલીના સોનીઓ, પોર્ટુગલ અને ડચ જહાજના માલિકો, ફ્રેન્ચ પ્રવાસીઓ, વેપારીઓ અને વિદ્વાનો, મધ્ય એશિયા ઈરાનના કારીગરો સહીતના મધ્ય પૂર્વના વિદ્વાનો આવતા."

આગ્રામાં વિદેશીઓની વસ્તી ઘણી હોવાને કારણે તે દિવસોમાં નાતાલની ઊજવણી બહુ મોટો પ્રસંગ હતો.

ફ્રાંસિસ્કન એનલ્સ જણાવે છે કે, "નાતાલની ઊજવણીના સમયે એક પ્રકારે ખુશીથી પ્રફુલ્લિત લોકોની ભીડ શહેરમાં ફેલાયેલી રહેતી હતી."

આગ્રાની બજારોમાં તહેવારની છટા સ્પષ્ટ જોવા મળતી હતી.

ડિસેમ્બરના ઠંડા શિયાળા દરમિયાન ઘણા દેશોની કમાનો, બેનરો અને ધ્વજ લહેરાતા જોવા મળતા હતા.

"ટ્રમ્પેટ, શરણાઈ વાગતી, ફટાકડા ફોડવામાં આવતા અને ચર્ચનો ઘંટ વગાડવામાં આવતો."

બાદશાહ અકબરે શહેરમાં એક ભવ્ય ચર્ચ બનાવવા માટે મંજૂરી આપી હતી. જેમાં ભારે-ભરખમ ઘંટ લગાવવામાં આવ્યા હતા.

આ ઘંટ પૈકીનો એક ઘંટ અકબરના પુત્ર જહાંગીરના શાસનકાળ દરમિયાન તૂટ્યો હતો. ઘંટ એટલો મોટો હતો કે હાથી પણ ઊંચકીને કોટવાળી સુધી સમારકામ માટે લઈ જઈ શક્યો ન હતો.

આ ઘંટ જહાંગીરના ભત્રીજા માટે યોજાયેલા એક ભવ્ય કાર્યક્રમ દરમ્યાન તૂટ્યો હતો.

એવું કહેવાય છે કે તે સમયે ચર્ચનો એક કર્મચારી પ્રસંગોપાત અત્યંત ખુશ હોવાથી જ્યાં સુધી ઘંટ તૂટીને પડી ન ગયો ત્યાં સુધી અનેક કલાકો માટે તે ઘંટ વગાડતો રહ્યો.

સદભાગ્યે આ દુર્ઘટના દરમ્યાન કોઈ વ્યક્તિ કે કર્મચારીને ઈજા થઈ ન હતી.

અકબર અને જહાંગીર આ તહેવારની પરંપરાગત રીતે ઊજવણી કરતા અને આગ્રા ફોર્ટમાં પરંપરાગત ભોજન સમારંભમાં પણ ભાગ લેતા.

બિશપની જેમ જ અકબરનું...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

દિલ્હી સહિત અન્ય શહેરો અને હોટલમાં નાતાલની ઊજવણી કરતી આજની પેઢીને એ જાણીને આશ્ચર્ય થશે કે મુઘલ શાસકો પણ નાતાલની ઊજવણી કરતા.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચર્ચા તો એવી પણ છે કે ક્રિકેટ વર્લ્ડ કપમાં પાકિસ્તાન પર પ્રતિબંધ લગાવવા માટે ભારત આયોજકો પર દબાણ ઊભું કરી રહ્યું છે.

સમાચાર એજન્સી પીટીઆઈ (પ્રેસ ટ્રસ્ટ ઑફ ઇંડિયા)ના રિપોર્ટ પ્રમાણે, બીસીસીઆઈની પ્રશાસન સમિતિએ પાકિસ્તાન સાથે વર્લ્ડ કપ મૅચ રમવા અંગે કોઈ નિર્ણય લીધો નથી.

આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટ પરિષદ એટલે કે આઈસીસીને આગ્રહ કરવામાં આવ્યો છે કે, તેઓ એ દેશોથી સંબંધ તોડી નાખે, જે ઉગ્રવાદીઓને પ્રોત્સાહન આપતા હોય.

ભારત પ્રાશાસિત કાશ્મીરના પુલવામામાં 14 ફેબ્રુઆરીએ સીઆરપીએફ (સેન્ટ્રલ રિઝર્વ પોલીસ ફૉર્સ) જવાનો પર થયેલા આત્મઘાતી હુમલાની જવાબદારી પાકિસ્તાન આધારિત એક ઉગ્રાવાદી સંગઠન જૈશ-એ-મોહમ્મદે લીધી છે.

ભારત, પાકિસ્તાન પર ઉગ્રવાદ વધારવાનો આરોપ લાગી રહ્યો છે, જોકે પાકિસ્તાન આ અંગે ઇન્કાર કર્યો છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

આ સમાચારો અને અંદાજો વચ્ચે હજી સુધી સ્પષ્ટ નથી કે આ બધું કેવી રીતે થશે.

આ મુદ્દા અંગે પ્રશાસન સમિતિના સભ્યોની શુક્રવારે બેઠક થઈ. બેઠક બાદ સમિતિના અઘ્યક્ષ વિનોદ રાયે કહ્યું :

"16 જૂન હજૂ દૂર છે. આ મુદ્દે અમે સરકાર સાથે વાતચીત કર્યા બાદ નિર્ણય લઈશું."

શું મુદ્દે ખેલાડીઓની પણ મત લેવાયા છે? રાયે આ સવાલનો જવાબ 'ના' માં આપ્યો.

રાયે કહ્યું, "આઈસીસીને મોકલેલા એક મેલમાં અમે ઉગ્રવાદી હુમલા અંગેની અમારી ચિંતા વ્યક્ત કરી દીધી છે."

"અમે તેમને કહ્યું છે કે ખેલાડીઓ અને મૅચ અધિકારીઓની સુરક્ષાનું પૂરું ધ્યાન રાખવામાં આવે."

પ્રશ્ન એ પણ છે કે 46 દિવસ ચાલનારી વર્લ્ડ કપ ટુર્નામેન્ટમાં ભાગ લેનારી બાકીની આઠ ટીમ આ આગ્રહ પર ચૂપ કઈ રીતે રહેશે?

તેમને પણ ખ્યાલ છે કે આ નિર્ણય ટુર્નામેન્ટ અને પાકિસ્તાન સાથે તેમના રમતના સંબંધોને જોખમમાં મુકી દેશે.

જોકે, ભારતના ક્રિકેટ દિગ્ગજ સચિન તેંડુલકરે શુક્રવારે ટ્વીટ કરીને સ્પષ્ટ કર્યું કે વર્લ્ડ કપમાં પાકિસ્તાન વિરુદ્ધ નહીં રમીને તેમને બે પૉઇન્ટ દાનમાં આપી દેવા તેમને મંજૂર નથી.

તેમણે લખ્યું કે, "વર્લ્ડ કપમાં હંમેશા ભારત પાકિસ્તાન સામે જીતતો રહ્યો છે. આ સમય એમને ફરી એક વખત હરાવવાનો છે."

"વ્યક્તિગત રીતે તેમને બે પૉઇન્ટ આપી દઈને ટૂર્નામેન્ટમા તેમને મદદ કરવાથી મને નફરત થશે."

સાથે જ તેમણે લખ્યું, "આ વાત કરતાં મારા માટે સૌથી પહેલાં ભારત આવે છે. તેથી દેશનો જે પણ નિર્ણય હશે તેને મારું સમર્થન હશે."

તણાવની અસર ક્રિકેટ પર

ભારતમાં પુલવામા હુમલા પર વધતી નારાજગી અને વિરોધના પગલે નરેન્દ્ર મોદી...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

જો તમે આજકાલની છાપાઓની હેડલાઇન વાંચી હોય તો એવું લાગશે કે ભારત 16 જૂને મૅનચેસ્ટરમાં પાકિસ્તાન સામેની મૅચ નહીં રમે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચર્ચાનો સવાલ એ છે કે શું આ તસવીરો નુકશાનકારક છે?

ક્વોકા કાંગારૂ પ્રજાતિનું એક સુંદર પ્રાણી છે. આ પ્રજાતિ પર્થમાં રોટનેસ ટાપુ પર જોવા મળે છે.

ટાપુની મુલાકાત લેતા પ્રવાસીઓ તેની સાથે સેલ્ફી જરૂર લેતા હોય છે.

ટેનિસ પ્લેયર રોજર ફેડરર અને હોલીવૂડ અભિનેત્રી માર્ગોટ રોબી બન્નેએ આ સેલ્ફી લીધી હતી. તેમણે તેમના સંખ્યાબંધ ફોલોઅર્સ સાથે આ સેલ્ફી વહેંચી હતી.

ગત મહિને ઑસ્ટ્રેલિયાની રાજ્ય સરકારે પ્રવાસનને પ્રોત્સાહન આપવા માટે આ ક્વોકા સેલ્ફી મામલે વિચારણા કરી હતી.

પણ હવે ઇન્સ્ટાગ્રામ પર #quakkaselfie અંગે ચેતવણી આપવામાં આવી રહી છે. હેશટેગ હેઠળ 22 હજાર જેટલી તસવીરો પોસ્ટ થઈ ચૂકી છે.

આમાંની કેટલીક તસવીરો અંગે ચેતવણી આપવામાં આવી છે કે તે 'પશુ કે પર્યાવરણને નુકશાન કરતી પ્રવૃતિ' સાથે સંબંધિત છે.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

જોકે,  #quakkaselfie વિશે ઇન્સ્ટાગ્રામને શું ચિંતા છે તેના વિશે કોઈ સ્પષ્ટતા નથી કરવામાં આવી.

પણ ડિસેમ્બર મહિનામાં આવા કેટલાક હેશટેગ અંગે ચેતવણી જાહેર કરવાના આયોજનની જાહેરાત કરી હતી.

પશુ કે પર્યાવરણને નુકશાન કરતી પ્રવૃતિ સંબંધિત હેશટેગ મામલે આ આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું.

ઍમઝનના જંગલોમાં પ્રાણીઓને નુકશાન કરતી પ્રવૃતિઓ વિશે પ્રાણીઓના રક્ષણ માટે કામ કરતી સંસ્થા વર્લ્ડ એનિમલ પ્રોટેક્શન અને નેશનલ જિયોગ્રાફિક મેગેઝિન દ્વ્રારા કરવામાં આવેલા સંશોધન બાદ આ પગલું લેવામાં આવ્યું હતું.

આ ચેતવણી ક્વોકા સાથેની તસવીરો પર પણ લાગુ થાય છે? બીબીસીએ આ મામલે સ્થાનિક અધિકારીઓ અને પ્રાણીઓ અંગેના નિષ્ણાતો તથા પર્યટનોના મત જાણવાની કોશિશ કરી.

પ્રાણીઓની રક્ષા બાબતે ગંભીરતા

રોસનેટ ટાપુ પર ક્વોકાનો શિકાર કરે એવા કોઈ પ્રાણી નથી. પણ અહીં ક્વોકાને સ્પર્શ કરવો અને તેને કંઈક ખવડાવવા પર પ્રતિબંધ છે.

નિયમનો ભંગ કરનારને 7500 અમેરિકી ડોલરનો (લગભગ 4.8 લાખ રૂપિયા)નો દંડ ફટકારવામાં આવશે.

વર્ષ 2015માં બે ફ્રેન્ચ પર્યટકોએ ક્વોકાને ઇરાદાપૂર્વક સળગાવી દીધા હતા. વળી કેટલીક વખત બિલાડી જેટલા આ પશુને માર મારવાના બનાવ પણ નોંધાયા છે.

જોકે, તસવીરો લેવા મામલે કોઈ ચોક્કસ નિયમો નથી બનાવવામાં આવ્યા.

વિશ્વમાં ક્વોકા પ્રજાતિ ક્યાંય નથી?

પણ રોસનેટના સત્તાધિશોએ ઇન્સ્ટાગ્રામને તસવીર અને હેશટેગ સંબંધિત ચેતવણી દૂર કરવા કહ્યું છે.

બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં સત્તાધિશોએ જણાવ્યું કે ઇન્સ્ટાગ્રામની ચેતવણી ખરેખર ખોટો સંદેશ આપે છે. તે અમારા વન્ય સંરક્ષણની પ્રયાસો સામે...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

પશ્ચિમ ઑસ્ટ્રેલિયામાં 'ક્વોકા સેલ્ફી' પર્યટકો માટે ફોટોગ્રાફીનું મુખ્ય આકર્ષણ છે. પણ આ પ્રકારની સેલ્ફી સાથેના હેશટેગ અંગે ઇન્સ્ટાગ્રામની ચેતવણીએ ચર્ચા જન્માવી છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચર્ચામાં દરમિયાન કૉંગ્રેસ પ્રમુખ રાહુલ ગાંધીએ આ સોદાને લઈને અનેક સવાલો ઉઠાવ્યા હતા.

રાહુલના પ્રશ્નોના જવાબ આપવા માટે મોદી સરકારે નાણામંત્રી અરુણ જેટલીને આગળ કર્યા હતા.

જેટલીએ પણ ચર્ચા દરમિયાન ગાંધી-નહેરુ પરિવાર પર નિશાન સાધ્યું હતું.

ચર્ચા દરમિયાન કૉંગ્રેસના સાંસદો કાગળનાં વિમાનો ઉડાવતા પણ જોવા મળ્યા હતા.

જેના પર લોકસભાનાં સ્પિકર સુમિત્રા મહાજને નારજગી વ્યક્ત કરી હતી અને સંસદને અડધા કલાક માટે સ્થગિત કરવાની ફરજ પડી હતી.

રાહુલના મુખ્ય છ સવાલો

આપને આ પણ વાંચવું ગમશે

અનિલ અંબાણીનું નામ લેવા પર સુમિત્રા મહાજને રાહુલને રોક્યા

રાહુલ ગાંધી જ્યારે મોદી સરકારને સવાલ પૂછી રહ્યા હતા તો તેમણે અનિલ અંબાણીનું નામ લીધું હતું.

અનિલ અંબાણીનું નામ લેવા પર લોકસભાનાં અધ્યક્ષ સુમિત્રા મહાજને નારજગી વ્યક્ત કરી અને કહ્યું કે જે લોકો સદનમાં નથી તેમનાં નામ રાહુલ ગાંધી ના લે.

જે બાદ રાહુલ ગાંધીએ અનિલ અંબાણીને ડબલ એ કહેવાનું શરૂ કરી દીધું હતું.

રાહુલ ગાંધીએ કહ્યું કે સુપ્રીમ કોર્ટેને જેપીસી બનાવવા પર વાંધો નથી. રાહુલે કહ્યું કે ગોવાના મુખ્ય મંત્રીએ કૅબિનેટની મિટિંગમાં કહ્યું હતું કે તેમના પાસે રફાલની ફાઈલો પડી છે અને સંપૂર્ણ સત્ય તેમની પાસે છે.

રાહુલ ગાંધી જ્યારે લોકસભામાં સવાલ પૂછી રહ્યા હતા તો તેમણે એક ટેપ ચલાવવાની પણ મંજૂરી માગી હતી.

આ કથિત ટેપ વિશે એવું કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે પૂર્વ સંરક્ષણ મંત્રી મનોપર પર્રિકરે કૅબિનેટ મિટિંગમાં કહ્યું હતું કે રફાલનું સત્ય તેમની પાસે છે.

આ માગ પર અરુણ જેટલીએ વાંધો લીધો અને કહ્યું કે ટેપમાં કોઈ સત્યતા નથી. લોકસભા અધ્યક્ષે તેની કોઈ મંજૂરી આપી નથી.

જેટલીએ કહ્યું કે રાહુલ ગાંધી ખોટું બોલી રહ્યા છે કારણ કે ફ્રાંસના રાષ્ટ્રપતિ ઇમેન્યુલ મૅંક્રોએ આ વાતને નકારી દીધી છે કે કિંમત વિશે તેમણે મનમોહન સિંઘને કંઈ કહ્યું હોય.

દેશની સુરક્ષાની સમજણ નથી

જેટલીએ કહ્યું કે આ દેશમાં કેટલાક એવા પરિવાર છે જેમણે પેસાનું ગણિત સમજમાં આવે છે. પરંતુ દેશની સુરક્ષા સમજમાં આવતી નથી.

રાહુલ  ગાંધીના ડબલ એના જવાબમાં બૉફોર્સ તોપમાં થયેલા કથિત ભ્રષ્ટાચારમાં જેમનું નામ આવ્યું હતું તે ક્વોત્રોચીનું નામ લીધું હતું.

ડબલ એના જવાબમાં જેટલીએ કહ્યું કે રાહુલ બાળપણમાં ક્યૂ(ક્વોત્રોચી)ના ખોળામાં રમતા હતા.

રાહુલ ગાંધીના સવાલોમાં જેટલીએ ઑગસ્ટા, બૉફોર્સ અને નેશનલ હેરાલ્ડને લઈને સવાલ પૂછ્યા.

જેટલીએ કહ્યું કે...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ફ્રાન્સ સાથેના રફાલ યુદ્ધવિમાનોના સોદામાં વિપક્ષોએ ભ્રષ્ટાચારના આરોપને લઈને મંગળવારે લોકસભામાં ચર્ચા થઈ હતી.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: ચાંદીના રંગ જેવા કપડાના સૂટમાં સજ્જ, અંતરિક્ષ યાત્રી જેવો હેલમેટ પહેરેલા આ બાપ-દીકરાની જોડી છે. તેમના પર કરોડો રૂપિયાની ઠગાઈ કરવાનો આરોપ છે.

પરંતુ રસપ્રદ વાત એ છે કે આ બંનેએ લોકોને ઠગવા માટે સાવ અલગ જ કીમિયો અપનાવ્યો હતો. બંનેએ ખુદને નાસાના વૈજ્ઞાનિક બતાવ્યા હતા.

એથી પણ મોટી વાત એ છે કે જેમને ઠગ્યા તેમને અંગ્રેજી બોલ્યા વિના, કોઈ સાઇન્ટિફિક ફૉર્મ્યૂલા બતાવ્યા વિના હજારોનો સામાન કરોડો રૂપિયામાં વેંચી ગયા.

આ સમગ્ર મામલો દેશની રાજધાની દિલ્હીમાં બન્યો છે.

શું હતી ડીલ?

બાપ-દીકરાની આ જોડી, દિલ્હીના પશ્ચિમ વિહારમાં રહે છે.

પિતાનું નામ વીરેન્દ્ર મોહન અને પુત્રનું નામ નીતિન છે. 90ના દાયકામાં બંને મોટર વર્કશૉપનો બિઝનેસ કરતા હતા.

દિલ્હી પોલીસના ક્રાઇમ બ્રાન્ચના ડીસીપી ભીષ્મસિંહના જણાવ્યા પ્રમાણે બાપ-દીકરાએ એક કાપડના વેપારી સાથે નાસામાં ઉપયોગમાં લેવાતા રાઇસ પુલર નામના એક મેટલ ડિવાઇસ વેચવાનો સોદો કર્યો હતો.

રાઇસ પુલર એક પ્રકારની ધાતુ છે જે ચોખા જેવા નાના કણોને પોતાની તરફ ખેંચવાની તાકાત રાખે છે.

ડીસીપી ભીષ્મસિંહના જણાવ્યા પ્રમાણે બાપ-દીકરો પોતાના શિકારને એ સમજાવવામાં સફળ રહ્યા કે આ રાઇસ પુલરની ચુંબકીય શક્તિને કારણે તેની નાસામાં ખૂબ માંગ છે. જેના વ્યવસાયથી તેમને હજારો કરોડોનો ફાયદો થશે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

પોલીસના જણાવ્યા પ્રમાણે સમગ્ર ડીલ 3,750 કરોડની હતી. બાપ-દીકરાએ વૈજ્ઞાનિક, કેમિકલ, લેબ અને કપડાંના એડવાન્સ તરીકે 1 કરોડ 40 લાખ રૂપિયા લઈ લીધા હતા.

સમગ્ર મામલો વર્ષ 2015નો હતો અને બંને પક્ષો વચ્ચે લેણદેણની પ્રક્રિયા ચાર-પાંચ મહિના સુધી ચાલી હતી.

આમાંથી એક શખ્સે બીબીસીને પોતાની ઓળખ છુપાવવાની શરતે કહ્યું હતું કે આ બાપ-દીકરાએ પોતાની એક બનાવટી વેબસાઇટ પણ બનાવી રાખી હતી.

વેપારી દિલ્હીના મયૂર વિહાર વિસ્તારમાં જ રહે છે. તેમનો કાપડ નિકાસ કરવાનો વ્યવસાય છે.

તેમના જણાવ્યા પ્રમાણે બાપ-દીકરા દ્વારા બનાવવામાં આવેલી વેબસાઇટ જોયા બાદ તેમને પાકી ખાતરી થઈ ગઈ કે બંને વૈજ્ઞાનિક છે.

આ રીતે થયું પેમેન્ટ

બંને પક્ષો વચ્ચે એક કરાર કરવામાં આવ્યો. જેના પ્રમાણે એસ્ટ્રોનૉટ સૂટ અને તપાસ અંગેના સામાન ખરીદવા માટે રૂપિયાની જરૂર પડશે, જે ખૂબ જ મોંઘો આવે છે.

ઉપરાંત તપાસ પૂર્ણ કરવા માટે એક અલગ લેબ અને કેમિકલની પણ જરૂરત પડશે.

બાપ-દીકરાએ આ માટે તમામ ખર્ચ વેપારીને ઉઠાવવાનું કહ્યું હતું. વેપારી તેના માટે પણ રાજી થઈ ગયો....\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

આ સમાચારને વાંચવાનું શરૂ કરતાં પહેલાં તમે ઉપરની તસવીર જરૂરથી ફરી એકવાર જોઈ લો.