સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આની પાછળ કોરોના વાઇરસનો ભય કારણભૂત છે, જેને હવે વૈશ્વિક મહામારી તરીકે જાહેર કરવામાં આવ્યો છે અને જે ફક્ત ચીનને જ નહીં વૈશ્વિક અર્થવ્યવસ્થાને ધાર્યા કરતાં વધુ મોટું નુકસાન કરે તેવી દહેશત કારણભૂત છે.

જેમણે અત્યારે ખીણમાં કૂદકો માર્યો તેવાં દુનિયાના શૅરબજારો આમાંથી બહુ ઝડપથી પાછાં ફરી શકશે એવી શક્યતા નથી.

નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે જ્યાં સુધી આ કોરોના વાઇરસ ફેલાતો અટકશે નહીં ત્યાં સુધી શૅરબજારની સ્થિતિમાં સુધારો નહીં આવે અને બજાર લાંબાગાળાની મંદી એટલે કે BEAR માર્કેટમાં પ્રવેશી ગયું છે. આ અંગે વાચો ગુજરાતના વરિષ્ઠ અર્થશાસ્ત્રી ડૉ. જય નારાયણ વ્યાસનો દૃષ્ટિકોણ.

બીજું કારણ, તેલના વેપારનું યુદ્ધ છે અને તેના કારણે કારણે બ્રૅન્ટ ક્રૂડના ભાવમાં કડાકો બોલ્યો છે.

પહેલો મુદ્દો આગળ વધારીએ. ભારતમાં અત્યાર સુધી લગભગ 70થી વધુ જેટલા કન્ફર્મ કોરોના વાઇરસના કેસ સપાટી પર આવ્યા છે.

આ પરિસ્થિતિમાં ભારતે પોતાની જાતને જ કોરન્ટાઇનમાં મૂકી હોય તે રીતે કેટલીક અપવાદરૂપ શ્રેણીઓને બાદ કરતા બધા જ પ્રકારના વિઝા ઉપર 15 એપ્રિલ 2020 સુધી પ્રતિબંધ મૂકી દીધો છે.

11મી માર્ચે વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થા (WHO) દ્વારા કોરોના વાઇરસના ફેલાવાને વૈશ્વિક મહામારી (Global Pandemic) જાહેર કરવામાં આવી.

આને પગલે વાઇરસ ફેલાતો અટકે તે માટે અમેરિકાના પ્રૅસિડેન્ટ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે યુરોપમાં મુસાફરી ઉપર પ્રતિબંધ મૂકી દીધો છે.

જે. પી. મૉર્ગન કંપનીના ચીફ ઇન્ડિયા ઇકૉનૉમિસ્ટ સાજિદ ચિનોય દ્વારા જણાવાયા મુજબ દર 24 કલાકે વૈશ્વિક અર્થવ્યવસ્થાને થનાર નુકસાનનો અંદાજ ધાર્યા કરતાં વધારે તીવ્ર હોવાનું બહાર આવી રહ્યું છે.

સાજિદ કહે છે કે હાલ પૂરતું અર્થશાસ્ત્રને બાજુએ મૂકીએ, કારણ કે એ બીજી પ્રાથમિકતા છે પણ આ કોરોના વાઇરસ એ જાહેર આરોગ્ય (પબ્લિક હેલ્થ)ની એવી કટોકટી છે જે આધુનિક સમયમાં જોવા મળી નથી.

આ કારણથી સમગ્ર વિશ્વમાં અર્થવ્યવસ્થાને થનાર નુકસાન ધાર્યા કરતાં વધુ મોટું અને ગંભીર હશે એમ કહેવું વધારે યોગ્ય રહેશે.

આ નુકસાનના આંકડા જેમજેમ વિગતો મળતી જાય એમ દર 24 કલાકે રિવાઇઝ કરવામાં આવે છે, પણ ભારતીય જીડીપી 70થી 80 બેઝિક પૉઈન્ટ જેટલો ઘસાશે અને એમાં વધારો થવાની શક્યતાને નકારી શકાય નહીં એવું નિષ્ણાતો માનવું છે.

વિશ્વભરમાં અત્યાર સુધી 1.18 લાખ જેટલા કોરોના વાઇરસના ચેપ લાગવાના કિસ્સા જોવા મળ્યા છે અને 4300 કરતાં વધુ લોકો મૃત્યુ પામ્યા છે.

12,000 ચેપના કેસ અને 1000થી વધુ...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ભારતીય શૅરબજાર ઉપર સુનામી ત્રાટકી હોય તેવી સ્થિતિ ઊભી થઈ છે. ચાલુ ટ્રૅડિંગ સપ્તાહ દરમિયાન તાજેતરના ઇતિહાસની સૌથી મોટી ઉથલપાથલ જોવા મળી હતી.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આની શરૂઆતથી લઈને હાલની સ્થિતિ સુધી નજર કરવી જરૂરી છે.

તાબડતોડ લૉકડાઉન, પ્રવાસી મજૂરો, તબલિગી જમાત પર આરોપ, ફાઇટર વિમાનોનો ઉપયોગ, વૅક્સિનની વાતો, ગામોમાં પગપાળા જતા કામદારો, નમસ્તે ટ્રમ્પ પર પણ આરોપ, બેરોજગારી અને હાલાકી સાથે અને હજી કોરોના ત્યાંનો ત્યાં જ છે.

અનેક લોકોની મહેનત અને અને સહયોગ તો રહ્યો જ પણ મહામારી હજી ખતમ નથી થઈ ત્યારે 200 દિવસનું ભારતનું ચિત્ર સમજો 200 સેકંડમાં. જુઓ વીડિયો.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ભારતમાં દરરોજ કોરોના વાઇરસના નવા કેસ સામે આવી રહ્યા છે અને આમ જ રહ્યું તો ભારત સૌથી વધુ પ્રભાવિત દેશ અમેરિકાથી પણ આગળ નીકળી જશે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આની સરખામણીમાં ઉત્પાદન ઘટયું નથી એટલે કોરોનાની આ મહામારીના સમયમાં વિશ્વમાં ક્રૂડઑઇલના સ્ટૉકમાં ભરાવો થઈ ગયો છે. ક્રૂડઑઇલના સ્ટોરેજ માટેના ભંડારો તેમજ અન્ય શક્યતાઓ સંપૂર્ણપણે વપરાઈ ચૂકી છે.

શેલમાં 'સેલ'

આ કારણોસર ઇતિહાસમાં પહેલીવાર ક્રૂડઑઇલના ભાવ નકારાત્મક ઝોન સુધી પહોંચ્યા. ક્રૂડઑઇલના ઉત્પાદકો માટે આ પીડાદાયક સમય છે.

અમેરિકામાં શેલ (Shale) ઑઇલના ઉત્પાદકોમાંથી ઘણા બધાએ નવું ડ્રિલિંગ માંડી વાળ્યું છે, જ્યારે કેટલાકને તો એમના કાર્યરત કૂવાને પણ બંધ કરવાની ફરજ પડી છે.

આમાં નાના ઑઇલ ઉત્પાદકોનો તો ખુરદો બોલી જશે. જોકે આ ક્ષેત્રના નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે વધારે પડતા નિરાશાજનક પ્રતિભાવને કારણે આજે જે પરિસ્થિતિ ઉભી થઈ છે તે જ પરિસ્થિતિ આવનાર સમયમાં ક્રૂડઑઇલના ભાવમાં બહુ મોટો ઉછાળો આવે તેવી શક્યતાનું સર્જન કરશે.

આ નિષ્ણાતો માને છે કે ક્રૂડઑઇલના ભાવ ઐતિહાસિક સપાટીએ નીચા ઉતરી ગયા છે, પણ આ પછીનું સ્ટેજ એ ક્રૂડઑઇલમાં તેજીનું સ્ટેજ હશે.

આજે અડધોથી પણ વધુ દુનિયામાં લૉકડાઉનનો છે. પેસેન્જર માટેની વિમાની સેવાઓ સ્થગિત છે, ફેક્ટરીઓ બંધ છે, રેલવે અને રોડ જેવી ટ્રાન્સપૉર્ટ સેવાઓ પણ કોરોનાની પરિસ્થિતિની અસરમાં લગભગ બંધ જેવી પડી છે. આ સ્થિતિમાં ક્રૂડઑઇલની માગ રોજના 92 લાખ બૅરલ જેટલી ઘટી જાય એવું ઇન્ટરનેશનલ ઍનર્જી એજન્સીનું માનવું છે, પણ આ કાયમી પરિસ્થિતિ નથી.

વિકાસની 'વાટ' વસમી

વિશ્વના કેટલાય દેશોની અર્થવ્યવસ્થા 2020માં નકારાત્મક વિકાસ દર્શાવશે.

વિશ્વ વ્યાપારમાં લગભગ 40 ટકા જેટલી ઘટ આવશે પણ આ પરિસ્થિતિ ઘણા બધા નિષ્ણાતો અને ઇન્ટરનેશનલ મૉનિટરિંગ ફંડના અંદાજ મુજબ વર્ષ 2021-22માં ખૂબ મોટા પાયે બદલાશે.

2020-21ની મંદી પછી 2021માં વિકાસ પાછો આળસ મરડીને બેઠો થશે.

તે સમયગાળા દરમિયાન 2021-22માં ઇન્ટરનેશનલ મૉનિટરિંગ ફંડ દ્વારા જી.ડી.પી. (ગ્રોસ ડૉમેસ્ટિક પ્રોડક્ટ, સકળ ઘરેલું ઉત્પાદન) વિકાસદરનો જે અંદાજ મૂકવામાં આવ્યો છે તે સરખામણી ઉપરના કોઠામાં આપી છે.

ઇન્ટરનેશનલ મૉનિટરિંગ ફંડના આ અંદાજ મુજબ જેવી પરિસ્થિતિ બદલાઈ અને દુનિયામાં સામાન્ય સ્થિતિ ફરીથી સ્થપાઈ એટલે ક્રૂડઑઇલની માગમાં એકદમ ઉછાળો આવશે.

ક્રૂડની 'કાલ'

આ સમયે એવું બનવાની પૂરેપૂરી સંભાવના છે કે અત્યારે ક્રૂડઑઇલના સ્ટૉકનો જે ભરાવો થયો છે અને નવી આવકોને સંઘરવા માટેની જગ્યા નથી તેનાથી બરાબર વિપરીત 2021નું વર્ષ ક્રૂડઑઇલની માગમાં એકદમ ઉછાળો અને ભાવોમાં પણ આગઝરતી તેજીનું...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

છેલ્લા કેટલાક દિવસથી વૈશ્વિક ક્રૂડ બજારમાં જાણે કે અંધકારયુગ બેઠો છે. કોરોના વાઇરસને કારણે ક્રૂડ તથા એના અન્ય ઉત્પાદનોની ખપત એકદમ ઘટી ગઈ છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આનું કારણ પણ ઘણું રસપ્રદ છે, માનવામાં આવે છે કે આવા દિવસોમાં એવા લોકોની સંખ્યા વધી જાય છે કે જેઓ ડિવોર્સ લેવાનાં રસ્તાઓ શોધે છે.

આવામાં સવાલ ઊભો થાય છે કે નવા વર્ષની શરૂઆતમાં એવું શું થાય છે કે લોકો અલગ થવા માટે કે પછી લગ્ન તોડવા વિશે વિચારે છે.

બ્રિટનની એક રિલેશનશિપ સપોર્ટ ચેરિટી રિલેટનું કહેવું છે કે 55 ટકા બ્રિટિશ યુવા માને છે કે ક્રિસમસ તથા નવા વર્ષ દરમ્યાન સંબંધોમાં તણાવ તથા થાક બન્ને વધી જાય છે.

રિલેટ સંસ્થાના કાઉન્સલર સિમોન બોસ કહે છે, "કોઈ એવું નથી કહી રહ્યું કે ક્રિસમસ કે પછી નવ વર્ષને કારણે ડિવોર્સ વધી રહ્યા છે."

"જો તમે સમસ્યાનો સામનો કરી રહ્યા હો, તો તમે અનુભવ કરશો કે ક્રિસમસ તથા નવ વર્ષની ઊજવણીનો ભાર, તમારા પરિવારની જવાબદારી અને નાણાકીય સંકટ ખરાબ સંબંધોને બ્રેકિંગ પૉઇન્ટ સુધી પહોંચાડી દે છે."

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

આ જ કારણે દર વર્ષે જાન્યુઆરીમાં એવા પરિવારોની સંખ્યા વધી રહી છે, જેમાં લોકો એકબીજાથી અલગ થવા માટે આ સંસ્થા પાસે આવતાં હોય.

એ સિવાય બ્રિટનની અદાલતોમાં ક્રિસમસ થી નવવર્ષના પહેલા દિવસ વચ્ચે 455 ઑનલાઇન આવેદન આવ્યા હતાં.

ક્રિસમસના દિવસે 13 આવેદન આવ્યાં હતાં.

એ સિવાય, ડિવોર્સ સપોર્ટ સર્વિસ ઍમિકેબલ પ્રમાણે, એકલા બ્રિટનમાં જાન્યુઆરીના મહિનામાં 40,500 લોકોએ કમ્પ્યૂટર સર્ચ એંજિનમાં ડિવોર્સ સર્ચ કરે છે.

જાન્યુઆરી પહેલાં શું થાય છે

ઍમિકેબલની સહ-સંસથાપક કૅટ ડેલે કહે છે :

''ક્રિસમસ તથા નવા વર્ષની ઊજવણી વચ્ચે નિશ્ચિતપણે લોકોમાં ભાવનાઓનો પ્રવાહ વહી જાય છે અને કપલ્સ ઘણો સમય સાથે વિતાવે છે.''

જોકે, ઘણાં કપલ્સ એવા પણ હોય છે જે પોતાના સંબંધો ખરાબ હોવા છતાં બાળકો તથા પરિવાર માટે છૂટાછેડા નથી લેતા અને સાથે રહે છે.

ત્યારે ઘણાં લોકો એવા પણ હોય છે જે સંબંઘોને સુધારવાની કોશિશ કરે છે.

મોટા ભાગે, બ્રિટનમાં લોકો ક્રિસમસ તથા વર્ષના અંતમાં રજાની તૈયારી કરતા હોય ત્યારે તેઓ આવી કોઈ પણ મુશ્કેલ બાબત વિશે વાત કરવાનું ટાળતા હોય છે.

તેમનો પૂરો પ્રયાસ પરિવાર સાથે ઊજવણી પર ધ્યાન આપવાનો હોય છે.

પણ જો આપનો સંબંધ એક મુશ્કેલી ભરેલા સમયથી પસાર થઈ રહ્યો હોય તો દરરોજના પડકારો, જેમ કે કામના કલાકો, ઘરના કામ તથા બહારની દુનિયા માટે સમય કાઢવા વચ્ચે અસહ્ય તણાવ અનુભવે છે.

એની સાથે જો નાણાકીય સંકટ તથા પરિવારનો તણાવ પણ વધી જાય તો સંબંધો વણસી જાય છે.

(રિલેટના આંકડાઓ પ્રમાણે, પૈસા સંબંધી ચિંતાઓ પરસ્પર...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

શું તમને ખબર છે કે જાન્યુઆરી નાં પહેલાં કામકાજી સોમવારને ડિવોર્સ ડે તરીકે કેમ મનાવવામાં આવે છે, કમ સે કમ બ્રિટનમાં પારિવારિક બાબતોના વકીલ તો એવું જ માને છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આનું મુખ્ય કારણ લાંબા ગાળાની મંદી અને હવે લૉકડાઉનની પરિસ્થિતિને જોતાં સરકારે જે આર્થિક અને સંસ્થાકીય સુધારા અમલમાં મૂકી આર્થિક ક્ષેત્રે જે પરિણામો મેળવવાં જોઈએ તે મેળવ્યાં નથી આવું રેટિંગ એજન્સીએ તેના અહેવાલમાં જણાવ્યું છે.

રેટિંગ એજન્સીઓએ 2020-21 માટે દેશના વિકાસદરનું અનુમાન જે પહેલાં 2.6 ટકા રાખ્યું હતું તે હવે શૂન્ય ટકા કરી દીધું છે. તેમજ મૂડીઝે ભારતને bba3થી baa2 રેટિંગ નકારાત્મક આઉટલૂક સાથે આપ્યું છે, જ્યારે S&P અને ફિંચે ભારતને BBB- રેટિંગ આપ્યું છે.

આનું મુખ્ય કારણ વધતું જતું દેવું (કેન્દ્ર સરકાર અને રાજ્ય સરકારનું મળીને) જી.ડી.પી.ના (ગ્રોસ ડૉમેસ્ટિક પ્રોડક્શન, કુલ ઘરેલું ઉત્પાદન) 70 ટકા જેટલું થવા પામ્યું છે.

આઈ.એમ.એફ.ના (ઇન્ટરનેશનલ મૉનિટરી ફંડ) જણાવ્યા અનુસાર, આ કારણથી સરકારના હાથ મોટાં પૅકેજો જાહેર કરવાં બંધાયેલા છે.

'સરકારે જાહેર કરેલી રાહતો બહુ ઓછી'

અત્યાર સુધી કેન્દ્ર સરકારે જી.ડી.પી.ના 0.8 ટકા જેટલી રાહતો જાહેર કરી છે જે ખૂબ ઓછી છે. આની સામે અમેરિકાએ જી.ડી.પી.ના 10 ટકા જેટલી રાહતો જાહેર કરી છે.

જો ભારત જી.ડી.પી.ના 2થી 3 ટકા જેટલું રાહતપૅકેજ જાહેર કરે તો દેશની ફિસકલ ડૅફિસિટ 10થી 10.5 થઈ જાય તેવો અંદાજ બાંધી શકાય.

ઉપરાંત અન્ય કારણોમાં સામાજિક અને ફિઝિકલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર નબળું પડવું તેમજ નાણાકીય ક્ષેત્રે કથળતી જતી પરિસ્થિતિ અને વધારામાં પૂરું કોરોના વાઇરસની અસરને લીધે ઉદ્યોગ-ધંધા બંધ થતાં તેની અવળી અસર દેશના રેટિંગ ઉપર પડી છે.

ગત મહિને ફિંચે તેના રિપોર્ટમાં દેશની આર્થિક પરિસ્થિતિ નબળી પડી રહી છે એ બાબતે ચેતવણી આપી હતી. તેણે ઘટતો જતો વિકાસદર રેટિંગ ઉપર અસર કરશે એવું પણ કહ્યું હતું.

ફિંચે એ પણ કહ્યું હતું કે સરકાર સૂક્ષ્મ, નાના અને મધ્યમ એકમો માટે ઉદાર પૅકેજની જાહેરાત કરે, જેથી કરીને ઔદ્યોગિક વિકાસને સહાયતા મળે. લૉકડાઉનનો પિરિયડ વધારવાથી દેશના નાણાકીય આઉટલૂક પર વ્યાપક અવળી અસર થઈ છે.

આ બાબતે પ્રમુખ ઔદ્યોગિકગૃહોનું માનવું છે કે સરકાર પાસે દેશમાં આર્થિક ગતિવિધિઓ શરૂ કરવા સિવાય બીજો રસ્તો નથી, જેથી મોટા પાયે કંપનીઓમાં કામ કરતા લોકોની આર્થિક તંગી નિવારી શકાય.

'કામકાજ શરૂ કરવું જરૂરી'

આ અંગે દેશની અગ્રિમ હરોળની સોફ્ટવૅર કંપની ઇન્ફોસિસના ફાઉન્ડર નારાયણમૂર્તિએ કોરોનાથી ઍમ્પ્લૉયીઝની સુરક્ષાનાં પગલાં લઈ ઇકૉનૉમી ખોલી શકાય છે તેમ કહ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે, “ઍમ્પ્લૉયીઝની સુરક્ષા માટે પૂરી સતર્કતા...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

તાજેતરમાં મૂડીઝ ઇન્વેસ્ટર્સ સર્વિસે ચેતવણી આપી છે કે જો ભારતનાં નાણાકીય પરિમાણો નબળાં પડશે તો દેશનું રેટિંગ ઘટશે. આ જ રીતે ફિંચ રેટિંગે પણ આવી જ ચેતવણી આપી છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આને પગલે કોચી સહિત અનેક સ્થળોએ વિરોધ પ્રદર્શનો યોજાઈ રહ્યાં છે. ભાજપ મહિલા મોર્ચાએ પણ વિરોધ પ્રદર્શિત કર્યો છે.

અહેવાલ મુજબ, આ મહિલાઓએ સાદાં કપડાંમાં પોલીસકર્મીઓ અને કાર્યકર્તાઓની સુરક્ષા સાથે મંદિરમાં પ્રવેશ કર્યો હતો.

મુખ્ય મંત્રી પી. વિજયને મહિલાઓનાં મંદિર પ્રવેશના સમાચારોની પૃષ્ટિ કરી છે અને કહ્યું છે કે "હા અમે એમને સુરક્ષા પુરી પાડી હતી."

પેરિનથલમન્નાના બિંદુ (40) અને કન્નૂરના કનકદુર્ગા (39) એ ગત મહિને મંદિરમાં પ્રવેશ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો.

જોકે, તેઓ એમાં સફળ નહોતાં થઈ શક્યાં, કેમ કે કથિત રીતે જમણેરી સંગઠનોના મોટા સમૂહે એમનો રસ્તો રોક્યો હતો.

28 સપ્ટેમ્બરે સુપ્રીમ કૉર્ટે 10થી 50 વર્ષની વયની મહિલાઓને સ્વામી અયપ્પાના મંદિરમાં પ્રવેશની અનુમતિ આપી હતી.

"પંરપરા" મુજબ એવી પ્રથા છે કે સ્વામી અયપ્પા બ્રહ્મચારી છે અને જે મહિલાઓ માસિકચક્રમાં આવી હોય તેઓ મંદિરની અંદર જઈ શકતી નથી.

આ બંને મહિલા 10 મહિલાઓના સમૂહમાં સામેલ હતાં જે અગાઉ મંદિરમાં પ્રવેશ મેળવવી શકી ન હતી.

ભાજપ અને તેનાં સહયોગી સંગઠનોએ મહિલાઓને મંદિર પ્રવેશથી રોકવા માટે અને પરંપરાને જાળવી રાખવા માટે અભિયાન ચલાવ્યું છે.

તેને લઈને આખા રાજ્યમાં સુરક્ષા વ્યવસ્થા મજબૂત કરવામાં આવી છે.

પોલીસે કહ્યુ સુરક્ષા અમારી ફરજ

બે મહિલાઓ મંદિર પ્રવેશ કરી દર્શન કર્યાના સમાચાર અંગે કેરલના ડીજીપી લોકાથ બેહરાએ સમાચાર સંસ્થા એએનઆઈને કહ્યું હતું કે જે પણ લોકો આવે છે એમને સુરક્ષા આપવાની અમારી જવાબદારી છે અને અમે એ કર્યુ. ઉંમર કે અન્ય બાબતોની ચકાસણી એ અમારો વિષય નથી.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

મંદિર ફરી ખોલવામાં આવ્યું

મંદિરમાં મહિલાઓના પ્રવેશ પછી મુખ્ય પૂજારીએ મંદિરને બંધ કરી દીધું હતું જેને ફરી ખોલવામાં આવ્યું છે.

મુખ્ય પૂજારીએ પોલીસને જણાવ્યું કે મંદિરને શુદ્ધિકરણ માટે બંધ કરવામાં આવ્યું છે.

દલિત લેખક અને કાર્યકર્તા સન્ની કપ્પિકડે બીબીસીને કહ્યું, "હા ચોક્કસ એમણે સવારે પોણા ચાર વાગ્યાની આસપાસ મંદિરમાં પ્રવેશ કર્યો."

"પ્રદર્શનકારીઓએ ગત મહિને એમના મંદિર પ્રવેશને અટકાવ્યો હતો."

"સબરીમાલા દલિત અને આદિવાસી કાઉન્સિલના સભ્યોએ એમને સુરક્ષા આપી હતી."

જોકે, સબરીમાલામાં હાજર એક વરિષ્ઠ પોલીસ અધિકારીએ કહ્યું કે કોણ શ્રદ્ધાળુ આવ્યા અને કોણ ગયા એ કોઈ કેવી રીતે કહી શકે છે.

બિંદુએ મલયાલી ભાષાની ટીવી ચેનલને આપેલી મુલાકાતમાં કહ્યું, "એમણે સવારે પોણા ચાર વાગે...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

કેરળમાં બુધવારે બીજા પ્રયાસમાં 50 વર્ષથી ઓછી વયની બે મહિલાઓ સ્વામી અયપ્પાના સબરીમાલા મંદિરના પરિસરમાં દાખલ થવામાં સફળ રહ્યાં હતાં.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આને પગલે કોરોના સામે 'ગુજરાતની લડાઈનો ચહેરો' બની ગયેલાં જયંતી રવિની સત્તામાં કાપ આવશે અને તેમણે પંકજ કુમારને રિપોર્ટ કરવાનો રહેશે.

બીજી બાજુ, ગુજરાતમાં સૌથી અસરગ્રસ્ત એવા અમદાવાદના મ્યુનિસિપલ કમિશનર વિજય નેહરા બે  કોરોનાગ્રસ્ત વ્યક્તિના સંપર્કમાં આવ્યા હોવાથી હોમ ક્વોરૅન્ટીન થયા છે, જેની ઉપર કૉંગ્રેસના ધારાસભ્ય સવાલ ઉઠાવ્યા છે.

આ સિવાય સ્થાનિક ચેનલોમાં તથા ગુજરાતમાંથી પ્રકાશિત અખબારોમાં ઉચ્ચ અધિકારીઓને 'સાઇડલાઇન' કરાયા હોવાની ચર્ચા જોવા મળી હતી.

સત્તાવાર આંકડા પ્રમાણે, સોમવારથી અને મંગળવાર દરમિયાનના 24 કલાકમાં 441 નવા કેસ નોંધાયા હતા, જ્યારે 49 મૃત્યુ થયાં હતાં. મંગળવારે ગુજરાતમાં કોરોનાના કેસોનો આંક છ હજારને પાર કરી ગયો, રાજ્યમાં 6245 કન્ફર્મ કેસ નોંધાયેલા છે, જ્યારે 368 મૃત્યુ થયાં છે.

અમદાવાદમાં 349 કેસના ઉછાળા સાથે 4425 કન્ફર્મ કેસ થયા છે, જ્યારે 39 મૃત્યુ સાથે મૃત્યુઆંક 273 પર પહોંચ્યો છે.

જયંતી રવિની સત્તા પર કાપ

આરોગ્યવિભાગના અગ્રસચિવ જયંતી રવિ છેલ્લા લગભગ સવા મહિનાથી દિવસમાં બે વખત (અને પાછળથી એક વખત) પત્રકારપરિષદ ભરીને  કોવિડ-19 અંગે રાજ્ય સરકારની કામગીરી અંગે માહિતી આપતાં.

તેઓ કોરોના સામે 'ગુજરાતની લડાઈનો ચહેરો' બની ગયાં હતાં, પરંતુ હવે તેમની સત્તા ઉપર કાપ  મૂકવામાં આવ્યો છે.

મંગળવારે સાંજે નિયમિત સમય પહેલાં જયંતી રવિએ પત્રકારપરિષદ સંબોધી, ત્યારે તેમની સાથે પંકજ કુમાર પણ હતા. જેમાં તેમણે અમદાવાદના મ્યુનિસિપલ વિજય નેહરા 14 દિવસ માટે હોમ ક્વોરૅન્ટીન થયા હોવાની જાહેરાત કરી હતી.

આ સિવાય આ ગાળા દરમિયાન તેમના સ્થાને ગુજરાત મૅરિટાઇમ બોર્ડના ચીફ ઍક્ઝિક્યુટિવ ઓફિસર મુકેશ કુમારને પદભાર સોંપાયો હોવાની માહિતી આપી હતી.

આ સિવાય ડૉ. રાજીવ કુમાર ગુપ્તાને (અધિક મુખ્ય સચિવ, વનવિભાગ) અમદાવાદ શહેરમાં કોવિડ-19 સંબંધિત કામગીરીનો પ્રભાર સોંપવામાં આવ્યો હતો, જે તેમણે 'તાત્કાલિક અસરથી' સંભાળી લીધો હતો.

ગુજરાત સરકારના નૉટિફિકેશન મુજબ મહેસૂલ વિભાગના અધિક મુખ્ય સચિવ પંકજ કુમારને ગુજરાતના આરોગ્યવિભાગની કોવિડ-19 સંબંધિત પ્રવૃત્તિઓને 'માર્ગદર્શન આપવાનું અને સુપરવિઝન' કરવાની કામગીરી સોંપવામાં આવી છે.

અમદાવાદથી બીબીસી ગુજરાતીના સહયોગી ભાર્ગવ પરીખ મુખ્ય પ્રધાનકાર્યાલયને ટાંકતા જણાવે છે, 'જયંતી રવિને હઠાવાયાં નથી, પરંતુ હવે તેમણે પંકજ કુમારને રિપોર્ટ કરવાનું રહેશે.'

અમદાવાદની કામગીરી પર 'વાદ'...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

કોરોના વાઇરસ સામે ગુજરાતની લડાઈની વચ્ચે રાજ્ય સરકારે આરોગ્યવિભાગમાં ફેરફાર કર્યાં છે અને વિભાગને 'માર્ગદર્શન આપવા' માટે મહેસૂલવિભાગના અધિકસચિવ પંકજ કુમારની નિમણૂક કરી છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આને લઈને અમે વાત કરી અમદાવાદના પ્રોફેશનલ ટુર-ગાઇડ નીરવ પંચાલ સાથે.

નીરવ અમદાવાદમાં હેરિટેજવૉક કરાવે છે તેમજ દેશવિદેશના પ્રવાસીઓને ગુજરાતદર્શન કરાવે છે.

કોરોનાને લીધે અચાનક જે ફુરસદ મળી છે એ સમયમાં તે પોતાની દીકરી સાથે વધુ સમય વિતાવે છે. રમેશ પારેખ અને ઝવેરચંદ મેઘાણીના પુસ્તકો વાંચે છે.

બીબીસી સાથે વાત કરતાં નીરવ પંચાલ કહે છે કે "હું એક પ્રોફેશનસલ ટુર-ગાઇડ છું. હેરિટેજવૉક તો મોટે ભાગે રોજેરોજ હું કરાવતો હતો. તે હવે બંધ છે."

"આ ઉપરાંત આવી 25 જેટલી સિટીટૂર્સ આગોતરી ગોઠવાયેલી હતી, જે રદ થઈ ગઈ છે. "

"કૅનેડા, અમેરિકા તેમજ ઑસ્ટ્રેલિયાથી 14 સભ્યોનું એક ગ્રૂપ આવવાનું હતું, જેમને સમગ્ર ગુજરાતમાં હું ગાઇડ તરીકે ફરવા લઈ જવાનો હતો. "

"12 દિવસના પ્રવાસમાં તેમને અમદાવાદ, ચાંપાનેર, પાલીતાણા, વડોદરા વગેરે સ્થળો પર ફરવા લઈ જવાના હતા."

"આ ઉપરાંત થાઈલૅન્ડથી પાંચ પ્રવાસીઓ આવવાના હતા, જેમને અમદાવાદ, કચ્છ તેમજ પાટણ ફરવા લઈ જવાના હતા. "

કોરોના સામે તકેદારીના ભાગ રૂપે ગુજરાતમાં ઘણાં જોવાલાયક સ્થળો હવે બંધ કરી દેવાયાં છે, પછી તે ગાંધીઆશ્રમ હોય કે રાણકી વાવ.

નીરવ ઉમેરે છે, જે વિદેશીઓને હું ટૂર પર લઈ જવાનો હતો તેમના માટે હોટલ, ટૅક્સી વગેરે મેં બૂક કરાવી રાખ્યાં હતાં. "

"એ બધું કૅન્સલ કરવું પડ્યું છે. મજાની વાત એ છે કે હોટલથી લઈને ટૅક્સીવાળા સુધીના દરેકે ટૂર રદ થતાં પૈસા પાછા આપી દીધા છે."

નીરવ પંચાલનું કહેવું છે કે ઑક્ટોબરથી માર્ચ સુધી પ્રવાસીઓ મોટી સંખ્યામાં આવે છે અને ગાઈડ માચે મહિનાઓ કમાણીની રીતે અગત્યના હોય છે.

'ટૂર બંધ થતાં દીકરી સાથે સમય પસાર કરવાનો સમય મળ્યો'

"માર્ચમાં આ કોરોના વાઇરસની આફત આવી ગઈ એને લીધે આ મહિનાની કમાણી પર અસર પહોંચી. જો કોરોનાનો કેર લાંબો ચાલશે તો તકલીફો વધતી જશે. "

"એક ગાઇડ તરીકે વાત કરૂં તો પ્રવાસન પર કોરોનોની ખૂબ અસર થઈ છે. મારા જેવા ગાઇડથી લઈને હોચ હોટલના વૅઇટર, ટૅક્સીચાલકો વગેરે અનેક લોકોને ટૂરિઝમથી આર્થિક વળતર મળે છે. "

"કોરોનાને લીધે સ્થાનિક તેમજ વિદેશી પ્રવાસીઓ ન આવે તો આ આખી સાંકળને ધક્કો પહોંચે છે. જે હાલ જોવા મળી રહ્યું છે. ભગવાનને એટલી જ પ્રાર્થના કે કોરોનાનો કેર લાંબો ન ચાલે. "

પોળોમાં હેરિટેજવોક એ અમદાવાદનું આગવું આકર્ષણ

" એક સારી બાબત એ છે કે આ સ્થિતિમાં બધાએ એકબીજાને સહયોગ આપ્યો છે. કોઈએ કોઈનો ફાયદો લીધો નથી. "

" હોટલથી લઇને ટૅક્સીના બુકિંગ કૅન્સલ કરાવતી વખતે કોઈએ...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

કોરોના વાઇરસના કારણે શહેર હોય કે ગામ, ઠેરઠેર સ્વૈચ્છિક સંચારબંધી એટલે કે કર્ફ્યુ જેવો માહોલ છે અને બધા વચ્ચે લોકોના ધંધારોજગારને પણ અસર પડી રહી છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આને લઈને દેશનાં કેટલાંય શહેરોમાં વિરોધપ્રદર્શનો થઈ રહ્યાં છે. પ્રદર્શનોમાં થેયલી હિંસક ઘટનાઓમાં હાલ સુધીમાં 20થી વધારે લોકો મૃત્યુ પામ્યા છે.

સોશિયલ મીડિયા પર પણ નવા નાગરિકતા કાયદાની ચર્ચા છે અને ગૂગલ પર લોકો "ભારતીય નાગરિકતા કાયદા" વિશે સતત ચર્ચા કરી રહ્યા છે.

શું છે નાગરિકતા કાયદો?

નાગરિકતા કાયદો, 1955માં બંધારણ લાગુ થયા પછી ભારતની નાગરિકતા મેળવવા, તેના નિર્ધારણ અને રદ્દ કરવાના સંબંધમાં એક વિસ્તૃત કાયદો છે. તેને સરળ ભાષામાં સમજવાના પ્રયત્નો.

આ કાયદો ભારતમાં એક નાગરિકતાની જોગવાઈ કરે છે એટલે ભારતનો નાગરિક કોઈ અન્ય દેશનો નાગરિક નહીં બની શકે.

આ કાયદામાં વર્ષ 2019થી પહેલાં પાંચ વખત સુધારો (વર્ષ 1986, 1992, 2003, 2005 અને 2015માં) કરવામાં આવ્યો છે.

નવીન સુધારાઓ પછી આ કાયદામાં બાંગ્લાદેશ, અફઘાનિસ્તાન અને પાકિસ્તાનના છ લઘુમતી સમુદાય (હિંદુ, બૌદ્ધ, જૈન, પારસી, ખ્રિસ્તી અને શીખ) સાથે સંબંધ રાખનારા લોકોને ભારતીય નાગરિકતા આપવાની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે.

આ જ રીતે ગત સુધારાઓમાં પણ નાગરિકતા આપવાની શરતોમાં કેટલાંક સુક્ષ્મ પરિવર્તન કરવામાં આવ્યાં હતાં.

ભારતીય નાગરિકતા કાયદો, 1955 મુજબ કેટલીક જોગવાઈ હેઠળ ભારતની નાગરિકતા લઈ શકાય છે.

શું છે જોગવાઈ?

પ્રતિકાત્મક તસવીર

ભારતનું બંધારણ લાગૂ થયા બાદ 26 જાન્યુઆરી, 1950 પછી ભારતમાં જન્મેલી કોઈ પણ વ્યક્તિ 'જન્મથી ભારતની નાગરિક' છે.

આ પછી એક બીજી જોગવાઈ હેઠળ 1 જુલાઈ 1987 પછી ભારતમાં જન્મેલી કોઈ પણ વ્યક્તિ ભારતની નાગરિક છે, જો તેના જન્મસમયે તેમનાં માતા અથવા પિતા (બંનેમાંથી એક) ભારતના નાગરિક હોય.

આ જોગવાઈ હેઠળ એ શરત છે કે વ્યક્તિનો જન્મ જો ભારતની બહાર થયો હોય તો તેના જન્મના સમયે તેમનાં માતા અથવા પિતામાંથી કોઈ એક ભારતનાં નાગરિક હોવાં જોઈએ.

બીજી શરત છે કે વિદેશમાં જન્મેલાં એ બાળકોનું પંજીકરણ ભારતીય દૂતાવાસમાં એક વર્ષની સમયમર્યાદામાં કરાવવું અનિવાર્ય છે. જો તે એવું નહીં કરે તો એ પરિવારને અલગથી ભારત સરકારની પરવાનગી લેવી પડશે.

આ જોગવાઈમાં માતાની નાગરિકતાના આધારે વિદેશમાં જન્મેલી વ્યક્તિને નાગરિકતા આપવાની જોગવાઈ નાગરિકતા સુધારા કાયદા, 1992 દ્વારા કરવામાં આવી હતી.

ગેરપ્રવાસીઓને છોડીને જો કોઈ અન્ય વ્યક્તિ ભારત સરકારને આવેદન કરીને નાગરિકતા માગે  તો એ કેટલીક પ્રક્રિયા છે જેના આધારે તેને નાગરિકતા આપી શકાય છે.

1.ભારતીય મૂળનો એ વ્યક્તિ જે દેશમાં નાગરિકતા માટે અરજી કરતાં પહેલાં...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

નાગરિકતા કાયદામાં સુધારો કર્યા પછી આખા દેશમાં વિરોધપ્રદર્શનો થઈ રહ્યાં છે અને એ માગ ઊભી થઈ રહી છે કે 'સરકાર શરણાર્થીઓને ભારતની નાગરિકતા આપવાના આ નવા કાયદાને પરત લે કારણ કે એ બંધારણની ભાવનાની વિરુદ્ધ છે અને ભેદભાવપૂર્ણ છે.'


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આનો અર્થ થાય છે, 'વિશ્વ અત્યારે નવા કોરોના વાઇરસના અદૃશ્ય સૈન્ય સાથે યુદ્ધમાં સંડોવાયું છે. યુદ્ધ છેડાયું છે અને આપણે જીતીશું.'

આ વાક્યો આજકાલ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ માટે ધ્રુવ પંક્તિઓ બની ગયાં છે.

કોરોના વાઇરસ અત્યારે સમગ્ર વિશ્વને ભરડો લઈને બેઠો છે, એમાં લગભગ 11,000થી વધુ જિંદગી અત્યાર સુધીમાં હોમાઈ ગઈ. આમાંથી 100 મૃત્યુ અમેરિકામાં થયાં છે.

આવા સંજોગોમાં ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનાં આ ઉચ્ચારણો અને ટ્વીટ આવ્યાં છે.

એમાંના સૌથી તાજા સમાચાર 18 માર્ચ, 2020, 12 ને 51 મિનિટે બિઝનેસ સ્ટાન્ડર્ડની વેબ એડિશનમાં આવ્યા છે.

તે મુજબ કોરોના વાઇરસ Covid-19ની સારવાર કરનાર ઉત્તર પ્રદેશના ડૉક્ટરને આ રોગનો ચેપ લાગ્યો છે અને એમનો ટેસ્ટ પૉઝિટિવ આવ્યો છે.

ભારત સરકારના આરોગ્ય મંત્રાલય પાસેથી ઉપલબ્ધ આંકડાઓ મુજબ ભારતમાં અત્યાર સુધી 174 વ્યક્તિઓ આ રોગથી સંક્રમિત હોવાનું જણાયું છે.

વિશ્વના 157 દેશોમાં અત્યાર સુધીમાં 1,98,736 કેસ અને 7989 જેટલા મૃત્યુ થયા હોવાનો અંદાજ છે.

ભારત બહાર આ રોગથી સંક્રમિત હોય ભારતીયોની સંખ્યા 250થી પણ વધારે છે. સૌથી મોટી સંખ્યા ઈરાનમાં છે.

કોરોના વાઇરસ શું છે ?

વૈશ્વિક મહામારી તરીકે જાહેર થયેલો આ કોરોના વાઇરસ છે શું, અત્યાર સુધીમાં આ પ્રકારની કઈ કઈ મહામારીએ વિશ્વને ધમરોળ્યું છે, તેમજ કોરોના વાઇરસનાં લક્ષણો અને તેમાંથી બચવાના ઉપાયો વિશે આજે વિગતે વાત કરવી છે.

અત્યાર સુધીની ઘટનાઓમાં સૌથી હકારાત્મક બાબત ગણીએ તો કોરોના વાઇરસથી સંક્રમિત થયેલા કેસોમાંથી લગભગ 80,000 જેટલી વ્યક્તિઓ રોગમુક્ત બનીને કોરોના વાઇરસ સામેની લડાઈમાં વિજયી બની છે.

આમ સરળ ગણિતની વાત કરીએ તો શક્યતાઓના સિદ્ધાંત એટલે કે Law of Probability મુજબ આ રોગથી સંક્રમિત થયા બાદ પણ એમાંથી બહાર આવવાના ચાન્સ ઘણા છે.

આપણે કાળજી રાખીએ, સરકાર જે કોઈ સૂચનાઓ આપે તેનો જડતાપૂર્વક કહી શકાય એટલી હદે ચુસ્ત રીતે અમલ કરીએ, પણ ગભરાટ કે ડરવાનું કોઈ જ કારણ નથી.

કોરોના વાઇરસ Covid-19ની ચર્ચાને આગળ વધારીએ તે પહેલાં આ પ્રકારના વાઇરસના પૂર્વજો અને એમણે ભૂતકાળમાં કરેલી ખાના-ખરાબી ઉપર પણ એક નજર નાખી લઈએ.

ભૂતકાળમાં થયેલાં રોગ

2009માં HINI/09 જે મૅક્સિકોમાંથી આવ્યો હતો અને ભારત સમેત સમગ્ર વિશ્વમાં ફેલાયો. આ રોગે લગભગ 100 કરોડ લોકોને પોતાની ભીંસમાં લીધા હતા અને એક અંદાજ પ્રમાણે દોઢથી છ લાખ મૃત્યુ થયાં હતાં.

કોરોના વાઇરસના કારણે અત્યાર સુધી થયેલા મૃત્યુનો આંક આ આંકડાની સરખામણીમાં કંઈ જ...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

World is at war by hidden army of Covid-19 but we will win : અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનાં આ ઉચ્ચારણો છે. ટ્રમ્પ આમ તો મોં-માથા વગરની વાતો કરવા માટે જાણીતા છે પણ આ શબ્દો બરાબર ગોઠવીને એમના કોઈ સલાહકારે એમને લખી આપ્યા હોય એવું લાગે છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આનો લાભ ખીસાખરચી અને આરોગ્ય સાથે જોડાયેલો છે.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

બ્રિટનની રાષ્ટ્રીય સ્વાસ્થ્ય સેવા એન.એચ.એસ. મુજબ, ઓછી માત્રામાં દારૂ પીવાથી તમારા શરીરમાં આ ફેરફારો દેખાશે:

આ ફેરફારો તમે તરત જ અનુભવશો. જો તમે તાત્કાલિક જ દારૂ પીવાનો છોડી દો અથવા તેને ઓછી માત્રામાં પીશો, તો તમારા શરીરમાં લાંબા સમય સુધી આ ચાર ફેરફારો દેખાશે.

ઊંઘ વધારે સારી રીતે આવશે.

દારૂ પીવાથી તરત જ ઊંઘ આવે છે પરંતુ તે ગાઢ ઊંઘ નથી ગણાતી.

વર્ષ 2013માં વિજ્ઞાન જર્નલ 'ઍલકોહૉલિસમ'માં ઊંઘ પર દારૂની અસરો સાથે સંકળાયેલા એક અહેવાલને આધારે જણાવવામાં આવ્યું છે કે કોઈ પણ માત્રામાં દારૂ પીવાથી ઊંઘ તાત્કાલિક આવે છે. ઊંઘની પહેલી સાઇકલમાં ગાઢ ઊંઘ આવે છે પરંતુ ઊંઘની બીજી સાઇકલમાં ઊંઘ વારંવાર તૂટી જાય છે.

એન.એચ.એસ.ના મુજબ, ઓછી માત્રામાં દારૂ પીવાથી તમે સવારે વધારે તરોતાજા લાગશો.

બીમારીઓ સામે લડવાની સારી ક્ષમતા.

ભારે માત્રામાં દારૂ પીવાથી ચેપનો પ્રતિકાર કરવાની તથા તેને નાબૂદ કરવાની ક્ષમતા ઓછી થઈ જાય છે.

જેના કારણે ઘણાં રોગોનું જોખમ વધી જાય છે. વધુ દારૂ પીવાથી સાઇટોકિન પ્રોટીન બનવાની પ્રક્રિયામાં અડચણ આવે છે.

સાઇટોકિન પ્રોટીન્સ ચેપ સામે લડવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.

અમેરિકાના નૅશનલ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ઍલકોહૉલ અબ્યૂઝ એન્ડ ઍલકોહૉલિઝમનો એક અહેવાલ જણાવે છે કે દારૂ પીવાના 24 કલાક બાદ, શરીરમાં સાઇટોકિનનું નિર્માણ ધીમું થઈ જાય છે.

બહેતર મિજાજ.

એન.એચ.એસ.ના મુજબ દારૂ અને ડિપ્રેશન વચ્ચે ઘણો સંબંધ છે. હૅંગઓવરના કારણે કેટલાક લોકોનો મિજાજ ખરાબ થઈ જાય છે અને તેમને અસ્વસ્થતાનો પણ અનુભવ થાય છે.

જો તમે પહેલેથી જ ડિપ્રેશનથી અસરગ્રસ્ત અથવા દુ:ખી છો, તો દારૂ પીવાથી આ લાગણીઓની તીવ્રતા વધી શકે છે.

એન.એચ.એસ.ના જણાવ્યા અનુસાર, દારૂની માત્રામાં ઘટાડો કરવાથી તમારો મિજાજ વધારે સારી થઈ શકે છે.

ત્વચાસારી થશે.

દારૂ છોડવાથી ઘણાં લોકો તેમની ત્વચામાં ફેરફાર જૂએ છે.

અમેરિકાના અસોસિએશન ઑફ ડર્મટૉલોજિના મુજબ, દારૂ ત્વચા માટે નુકસાનકારક છે.

તે ચામડીને શુષ્ક કરે છે અને સમય જતાં તેને બગાડે છે, જેથી દારૂ પીનાર વ્યક્તિ તેમની ઉંમર કરતાં વધુ વૃદ્ધ દેખાય છે.

દારૂની કેટલી માત્રા વધુ ગણાય છે?

એન.એચ.એસ.નું કહેવું છે કે એક અઠવાડિયામાં કોઈ પુરુષ કે સ્ત્રીને 14થી વધુ 'યૂનિટ' દારૂ પીવો નહીં જોઈએ. બ્રિટનની સરકાર 10 મી.લી. અમિશ્રિત દારૂને એક 'યૂનિટ' તરીકે ગણે છે.

બ્રિટનના...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ઘણાં લોકો તેમના સ્વાસ્થ્યની સંભાળ લેવા માટે દૃઢ નિશ્ચય કરે છે. કેટલાક લોકો એવું પણ વિચારે છે 'હવે હું દારૂ પીવાનું છોડી દઈશ'.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આનો સંબંધ 82 વર્ષનાં શ્રીધર સાથે  છે, જેમણે 66 વર્ષ સુધી (વર્ષ 1952 થી માંડીને અત્યાર સુધી) નખને વધવા દીધા હતા.

17 નવેમ્બર 2014 માં સૌથી લાંબા નખ માટે ગિનિસ બુક ઑફ વર્લ્ડ રેકર્ડમાં પોતાનું નામ નોંધાવ્યું.

આ દરમિયાન તેઓ પોતાના જમણા હાથના નખને કાપતા રહ્યા જેથી તેમને પોતાનું દરરોજનું કામ કરવામાં સરળતા રહી શકે.

ગિનિસ બુક ઑફ વર્લ્ડ રેકર્ડ મુજબ, જ્યારે છેલ્લી વખત શ્રીધરના નખનું માપ લેવામાં આવ્યું, ત્યારે તે 909.6 સૅન્ટિમીટર હતું.

નખના કારણે હાથને થયેલું નુકસાન

હવે શ્રીધરે પોતાના ડાબા હાથના નખ કપાવી નાખ્યા છે. એમને અમેરિકામાં ન્યૂયૉર્કનાં 'રિપ્લીઝ બિલીવ ઇન ઑર નૉટ' મ્યુઝિયમમાં રાખવામા આવ્યા છે.

આટલા લાંબા સમય સુધી નખ કાપ્યો ન હોવાથી તથા નખના ભારે વજનના કારણે શ્રીધરના ડાબા હાથમાં અનેક પ્રકારની મુશ્કેલીઓ ઊભી થઈ છે.

મહારાષ્ટ્રના પુણેના શ્રીધર હવે પોતાની આંગળીઓ હલાવી શકતા નથી અને હાથને ખોલી પણ શકતા નથી.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

66 વર્ષમાં લંબાઈની સાથે સાથે નખની જાડાઈ પણ ઘણી વધી ગઈ હતી. શ્રીધરના નખને કાપવા માટે લોખંડ કાપવાનું નાનકડું મશીન વાપરવામાં આવ્યું હતું.

વર્ષ 2015માં ગિનીસ બુક ઑફ વર્લ્ડ રેકર્ડની ટીમે શ્રીધરનો ઇન્ટર્વ્યૂ લીધો હતો. એ વખતે એમણે કહ્યું હતું ,  ''મારા નખ ઘણા કોમળ છે, એનું ખૂબ ધ્યાન રાખવું પડે છે. ખાસ કરીને રાત્રે સૂતી વખતે.''

કેમ વધવા દીધા નખ?

અમેરિકાનાં આ મ્યુઝિયમમાં મૂકવામાં આવેલા પોતાના નખના કારણે  શ્રીધર ચિલ્લાલ ખુશ છે, પણ મોટો સવાલ એ છે કે 66 વર્ષ સુધી તેમણે પોતાના નખ કેમ ના કાપ્યા અને આટલા વધવા કેમ દીધા?

તેના જવાબમાં શ્રીધર ચિલ્લાલ જણાવે છે, ''આ એક જૂની વાત છે. એ વખતે હું 14 વર્ષનો હતો. હું અને મારો મિત્ર શાળામા રમી રહ્યા હતા.

''અમારા એક શિક્ષક હતા, જેમણે હાથની ટચલી આંગડીનો નખ કોઈ કારણસર વધાર્યો હતો.

"હું રમતી વખતે એમની જોડે અથડાયો અને એમનો નખ તૂટી ગયો. એ વાત પર એ ખૂબ નારાજ થયા, પણ મેં એ વખતે મનમાં પ્રતિજ્ઞા કરી કે એમના કરતાં પણ મોટા નખ કરીને બતાવીશ.''

નખ કાપ્યા બાદ કેવું લાગ્યું ?

આટલા લાંબા સમય બાદ નખ કપાવીને કેવું લાગ્યું? આ અંગે એમણે જણાવ્યું, ''મેં હંમેશા મારા નખનું ખાસ ધ્યાન રાખ્યું છે. નખ ખૂબ કોમળ હોય છે.

"મેં એની સાથે 66 વર્ષ પસાર કર્યા છે. જ્યારે મેં એને કાપવા માટે વિચાર્યું તો આ મારા માટે એક કપરો નિર્ણય હતો."

શ્રીધર ચિલ્લાલ જણાવે છે કે, ન્યૂ યૉર્કનાં 'રિપ્લીઝ બિલીવ ઇન...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

એક પરિવહન બસ જેટલા લાંબા નખ, જેને અમેરિકાના ન્યૂયૉર્ક શહેરમાં ચાલી રહેલા એક પ્રદર્શનમાં રાખવામા આવ્યા છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આપણને એવું લાગતું હોય છે કે અઘોરીઓ સાથે અનેક રહસ્યો જોડાયેલાં છે અને અઘોરીઓની દુનિયા રહસ્યોથી ભરપૂર હોય છે, પણ શું આ સાચું છે?

એવી અવધારણા છે કે અઘોરી સાધુઓ સ્મશાનઘાટમાં રહેતા હોય છે. તેઓ સળગતા મૃતદેહો વચ્ચે ભોજન લેતા હોય છે અને ત્યાં જ સૂઈ જતા હોય છે.

એવી પણ વાતો પ્રચલિત છે કે અઘોરીઓ નગ્ન ફરતા હોય છે. માણસનું માંસ ખાય છે, ખોપરીમાં ખાવાનું ખાય છે અને દિવસ-રાત ગાંજાનું સેવન કરતા હોય છે.

અઘોરીઓ કોણ હોય છે?

લંડનમાં 'સ્કૂલ ઑફ આફ્રિકન ઍન્ડ ઑરિએન્ટલ સ્ટડીઝ'માં સંસ્કૃત ભણાવતા જેમ્સ મેલિંસન જણાવે છે :

"અઘોરદર્શનનો સિદ્ધાંત એ છે કે આધ્યાત્મિક જ્ઞાન મેળવવા અને ઈશ્વરને મળવા માટે શુદ્ધતાના નિયમોથી પર જવું પડે છે."

ઑક્સફર્ડમાં અભ્યાસ કરતા મૅલિંસન એક મહંત અને ગુરુ પણ છે, પરંતુ તેમના સમુદાયમાં અઘોરી સમુદાયની પ્રક્રિયા નિષેધ છે.

કેટલાક અઘોરી સાધુઓ સાથેની વાતચીતના આધારે મૅલિંસન કહે છે :

"અઘોરીઓની રીત એ છે કે સ્વાભાવિક નિષેધોનો સામનો કરીને તેને તોડી નાખવામાં આવે. તેઓ સારા-ખરાબના સામાન્ય નિયમોને નથી સ્વીકારતા."

"આધ્યાત્મિક પ્રગતિ માટેનો તેમનો પથ ઘણો વિચિત્ર હોય છે, જેમાં માણસનું માંસ ખાવું અને પોતાનો મળ ખાવો જેવી મુશ્કેલ બાબતો પણ સામેલ છે."

"પરંતુ તેમનું માનવું છે કે અન્યો દ્વારા ત્યજી દેવાયેલી આ વસ્તુઓનું સેવન કરવાથી તેમને પરમ ચેતના પ્રાપ્ત થાય છે."

અઘોરીઓનો ઇતિહાસ

તેમના ઇતિહાસની વાત કરીએ તો આ શબ્દ 18મી સદીમાં ચર્ચાનો વિષય બન્યો હતો.

આ સંપ્રદાયે એ પ્રક્રિયાઓને અપનાવી છે, જેના માટે કપાલિક સંપ્રદાય કુખ્યાત થયો હતો.

કપાલિક સંપ્રદાયમાં માણસની ખોપરી સાથે સંબંધિત તમામ પરંપરાઓની સાથે-સાથે માણસની બલિ આપવાની પ્રથા પણ હતી.

હવે આ સંપ્રદાય અસ્તિત્વમાં નથી, જોકે અઘોરપંથ કપાલિક સંપ્રદાયની તમામ બાબાતોને પોતાના જીવનમાં વણી લીધી છે.

હિંદુ સમાજમાં મોટાભાગના પંથ અને સંપ્રદાય નિર્ધારિત નિયમોનું પાલન કરતા હોય છે.

સંપ્રદાયોને માનનારા સંગઠનાત્મક ઢબે નિયમોનું પાલન કરે છે. સામાન્ય સમાજ સાથે તાલમેલ જાળવી રાખે છે.

પરંતુ અઘોરીની બાબતમાં આવું નથી. આ સંપ્રદાય સાથે જોડાયેલા સાધુઓ પોતાના પરિવાર સાથે સંબંધ અને સંપર્ક તોડી નાખે છે.  અઘોરીઓ બહારના લોકો પર વિશ્વાસ નથી કરતા.

એવું માનવામાં આવે છે કે મોટાભાગના અઘોરીઓ કહેવાતી નાની જ્ઞાતિઓમાંથી આવતા હોય છે.

મૅલિંસન કહે છે,"અઘોરપંથના સાધુઓનાં બૌદ્ધિક કૌશલ્યમાં ઘણું અંતર જોવા મળે છે. કેટલાક અઘોરી...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

સાધુઓમાં એક વર્ગથી લોકોમાં ભયની લાગણી જોવા મળતી હોય છે. સાધુઓના આ વર્ગને અઘોરી સમુદાય કહેવામાં આવે છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આપણા રાષ્ટ્રપતિ ડૉ. અબ્દુલ કલામે સૌથી પહેલાં વિઝન 2020ની વાત કરી હતી.

મહાજનાઃ ગતાઃ સ પન્થા:

એ ન્યાયે આ સદીની શરૂઆતમાં પ્લાનિંગ કમિશને પણ 2020ની સાલ સુધીમાં શું કરવાનું છે એનું એક વિઝન સ્ટેટમેન્ટ - India 2020 તૈયાર કર્યું હતું.

એક જમાનામાં જેમ યુનાઇટેડ નેશન્સના મિલેનિયમ ડેવલપમૅન્ટ ગોલ (MDG) વિશ્વભરમાં ચર્ચાને કેન્દ્રસ્થાને રહેતા બરાબર તે જ રીતે ભારતની બધી જ રાજ્ય સરકારો પણ 2020ની વાત કરવા માંડી હતી.

સામાન્ય રીતે દેશ પાંચ સાલનું લક્ષ્ય નક્કી કરે છે. તેને બદલે પહેલીવાર 20 વર્ષ બાદનું ભવિષ્ય નક્કી કરવાનો પ્રયત્ન આપણા આયોજન પંચે કર્યો હતો. એ સંદર્ભમાં આજની ચર્ચા કરવી છે.

એ સમયે આર્થિક વિકાસનો દર લગભગ 8 ટકા હતો, ત્યારે વિઝન 2020માં  આપણા આવનારાં 20 વરસમાં સરેરાશ 8 ટકાનો વૃદ્ધિદર હાંસલ કરી બેરોજગારી દૂર કરવાની વાત થઈ હતી.

આર્થિક વૃદ્ધિ દરના મોરચે શું થયું? હાલમાં જે આર્થિક વૃદ્ધિદર આપણે જોઈએ છીએ તે 1996 પછી લાંબામાં લાંબા ગાળાનો મંદીનો સમય બતાવે છે.

અત્યારે જે મંદીનો સમય ચાલી રહ્યો છે તેની શરૂઆત 2019ના વરસના પહેલા ત્રિમાસિક ગાળાથી થઈ અને ત્યારબાદ વૃદ્ધિદર નીચેના કોઠામાં બતાવ્યા મુજબ સતત ગબડતો જ રહ્યો.

પાછલા છ ત્રિમાસિક ગાળામાં ભારતીય અર્થતંત્ર

નોંધ : જુલાઈ-સપ્ટેમ્બર, 2019માં આર્થિક વૃદ્ધિદર પાછલાં 6 વર્ષના તળીયે પહોંચી ગયો હતો.

સ્રોત : કેન્દ્રીય આંકડા કાર્યાલય & માસિક આર્થિક અહેવાલ- ઑક્ટોબર, 2019

સતત બે ત્રિમાસિક ગાળામાં જીડીપી વૃદ્ધિદર ઘટે તો એને મંદી કહેવાય છે.

આ તો છેલ્લા છ ત્રિમાસિક ગાળાથી ઘટતો આવતો જીડીપી વૃદ્ધિદર છે અને 2019-20ના છેલ્લા ત્રિમાસિક એટલે એટલે કે જાન્યુઆરીથી માર્ચ 2020ના ગાળામાં પણ જાપાનીઝ બૅન્ક નોમુરાએ માત્ર 4.3 ટકા વૃદ્ધિદરની આગાહી કરી છે.

સતત મંદીનો માર વેઠતી આપણી અર્થવ્યવસ્થા 2019-20ના નાણાકીય વર્ષમાં કેટલો વૃદ્ધિદર હાંસલ કરશે તેની આગાહી જુદી-જુદી સંસ્થાઓએ નીચે મુજબ કરી છે.

વિભિન્ન એજન્સીઓની આગાહી

સ્રોત : બિઝનેસ સ્ટાન્ડર્ડ

આમ 2020 સુધીનાં વીસ વરસમાં આર્થિક વ્યવસ્થાના સરેરાશ 8 ટકા વૃદ્ધિદરની, જે ધારણા મૂકવામાં આવતી હતી, તેના બદલે છેલ્લાં 19 વરસમાં જીડીપીનો વૃદ્ધિદર નીચે મુજબ રહ્યો છે.

ભારતીય અર્થતંત્રનો વૃદ્ધિદર

સ્રોત : આર્થિક સર્વેક્ષણ 2017-18, 2018-19 અને બજેટ 2019

આમ સરેરાશ વૃદ્ધિદર 8 ટકાને બદલે 7.3 ટકા આવીને ઊભો રહ્યો છે. 2020ના છેલ્લા વરસમાં કોઈપણ રીતે...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

2019ના વરસે વિદાય લીધી છે.  આમ તો ટ્વેન્ટી-ટ્વેન્ટી એ ક્રિકેટમાં પ્રચલિત શબ્દ પ્રયોગ છે. એનો મતલબ જ તડાફડીની રમત મર્યાદિત સમયમાં એવો થાય.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આપણી બોલચાલની ભાષામાં 'શાખ' ઘટવા (કે બગડવા)નો જે અર્થ થાય તે જ મતલબ આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં દેશની રેટિંગ સંદર્ભે છે. મતલબ કે કરજ લેવું મુશ્કેલ બને તથા અગાઉથી જે દેવું કરેલું છે, તેને ચૂકવવા માટે દબાણ વધે.

આ સિવાય ભારત સરકાર લૉન મેળવવા માટે દેશ-વિદેશની બજારમાં જે બૉન્ડ બહાર પાડે છે, તેની વિશ્વસનિયતા ઘટશે.

સ્ટાન્ડર્ડ ઍન્ડ પુઅર અને ફિન્ચ બાદ મૂડીઝ ત્રીજી એજન્સી છે, જેણે ભારતનું રેટિંગ ઘટાડ્યું છે. ભારતનું હાલનું રેટિંગ 22 વર્ષના સૌથી નીચેના સ્તરે છે. છેલ્લે 1998માં ભારતનું રેટિંગ આ સ્તર ઉપર પહોંચી ગયું હતું.

એ સમયે ભારતે અણુપરીક્ષણ કર્યા હતા અને અમેરિકાએ ભારતની ઉપર આર્થિક પ્રતિબંધ લાદ્યા હતા, જેની વિપરીત અસર રેટિંગ ઉપર પડી હતી.

એટલું સારું છે કે મૂડીઝે ભારતનું રેટિંગ ઘટાડીને Baa3 કર્યું છે, જે રોકાણની બાબતમાં સૌથી નીચેનો દરજ્જો છે. આનો અર્થ એ થયો કે ભારત સરકાર દ્વારા લાંબાગાળાના જે બૉન્ડ બહાર પાડવામાં આવે, તેને રોકાણને પાત્ર ગણવામાં આવે છે, અલબત વધેલાં જોખમ સાથે.

ગત વર્ષે નવેમ્બર મહિનામાં એવી શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી કે ભારતનું રેટિંગ ઘટશે, પરંતુ એજન્સીએ Baa2 ગ્રેડ યથાવત્ રાખ્યું હતું.

જોકે, ભારતની સ્થિતિ સમયે તે સમયે પણ આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી. ભારતનું આઉટલૂક 'સ્ટેબલ'થી ઘટાડીને 'નૅગેટિવ' કર્યું હતું.

આશા અને આશંકા

તે સમયે નિષ્ણાતોએ કહ્યું હતું કે ચિંતાનું ખાસ કારણ નથી, કારણ કે ભારતનું અર્થતંત્ર વેગ પકડશે એટલે મૂડીઝનો મૂડ બગડવાને બદલે સુધરી જશે, પરંતુ તાત્કાલિક એવું કશું થતું નથી જણાઈ રહ્યું.

ભારત માટે ચિંતાજનક બાબત એ છે કે રેટિંગ ઘટાડ્યા બાદ પણ મૂડીઝે ભારતનું આઉટલૂક 'નૅગેટિવ' રાખ્યું છે. તેનો સ્પષ્ટ મતલબ છે કે હજુ પણ સ્થિતિ વકરવાની આશંકા છે.

મૂડીઝના કહેવા પ્રમાણે, વર્ષ 2017થી આર્થિક સુધારની ગતિ ધીમી પડી છે, લાંબા સમયથી જીડીપી (કુલ ઘરેલું ઉત્પાદન)નો વૃદ્ધિદર નબળો પડતો જણાય રહ્યો છે. આ સિવાય કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકારોની તિજોરીની સ્થિતિ નબળી છે.

ભારતમાં નાણાકીયક્ષેત્ર દબાણ હેઠળ છે, મતલબ કે લૉન આપેલી છે, પરંતુ પૂરેપૂરી પરત નહીં આવવાનું કે ડૂબવાનું જોખમ તોળાઈ રહ્યું છે.

આઉટલૂક એટલે...

આઉટલૂક એટલે કે દૃષ્ટિકોણ નૅગેટિવ રાખવાનો મતલબ છે કે એજન્સીને હજુ પણ ભારતના અર્થતંત્ર તથા તેની નાણાંકીય વ્યવસ્થામાં કેટલીક ખામીઓ જણાઈ રહી છે.

એક મતલબ એવો પણ થાય કે એજન્સીને આશંકા છે કે ભારતની આર્થિક...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

રેટિંગ એજન્સી મૂડીઝે ભારતનું ક્રૅડિટ રેટિંગ ઘટાડી નાખ્યું છે, જેને સરળ શબ્દોમાં 'શાખ' ઘટી એમ પણ કહી શકાય.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આપણી સરેરાશ ઉંમર 29 વર્ષથી સહેજ વધારે છે. ચીનની સરેરાશ ઉંમર 35 વર્ષ છે. આ દેશમાં 70 ટકા કરતાં વધુ વસતી 35 વર્ષથી નીચેના વયજૂથમાં છે.

છેલ્લી બે લોકસભાની ચૂંટણીની વાત કરીએ તો બન્ને વખત 12 કરોડ કરતાં વધુ યુવાનો/યુવતીઓએ પહેલી વખત પોતાના મતાધિકારનો ઉપયોગ કર્યો.

યુવા માનવબળ જો ઉત્પાદકતા તરફ વળે તો દેશની અર્થવ્યવસ્થામાં બહુ મોટી ક્રાંતિ આવે એ વિચારને કેન્દ્રસ્થાને મૂકીને એક નવો શબ્દપ્રયોગ પ્રયોજાયો, એ હતો 'ડેમૉગ્રાફિક ડિવિડન્ડ' એટલે કે ભારતને એના યુવાધનને કારણે મળનારું મોટું ડિવિડન્ડ.

આપણે હરખાતા રહ્યા પણ એ વાત ભૂલી ગયા કે -

સપનેં હી સપનેં, કબ હુયે અપને, ભોર ભયો ઔર તૂટ ગયે

આ ડેમૉગ્રાફિક ડિવિડન્ડના મુદ્દે પણ આજે આપણે આવી જ કંઈક સ્થિતિમાં છીએ.

'હર યુવા હાથોને કામ' આપવાની અને એક સમયે જુદાજુદા રાજકીય પક્ષો દ્વારા છાપરે ચડીને કરવામાં આવેલ 'હર હાથ કો કામ'ની વાત બીજા બધા રાજકીય ચૂંટણીલક્ષી વચનોની જેમ સાવ ખોખલી સાબિત થઈ છે.

પ્રતીકાત્મક તસવીર

આમ તો આ દેશનો ખેડૂત પાયમાલ થઈ રહ્યો છે એ બાબતે ઘણું બધું લખાતું રહ્યું છે.

ખેડૂતની આત્મહત્યા અને જગતના તાતની અત્યંત ગરીબી અને દેવા હેઠળ દબાઈને જીવતો હોવાની સ્થિતિ ભાગ્યે જ કોઈ એવો દિવસ જતો હશે કે માધ્યમોમાં ન ચમકી હોય.

ખેડૂતની આ પરિસ્થિતિ અંગે વિધાનસભાઓ અને લોકસભા કે રાજ્યસભા ગાજ્યાં છે. આપણા રાજકીય નેતાઓએ ઉછળી ઉછળીને કિસાનની આ બેહાલ સ્થિતિ વિશે પોતાનો આક્રોશ વ્યક્ત કર્યો છે.

સત્તાધારી પક્ષ, પછી વિધાનસભા હોય કે સંસદ, પોતે કિસાનને તારવા માટે જે કંઈ કરતબો કર્યાં તેની દુહાઈ દઈને કિસાન પ્રત્યેની પોતાની પ્રતિબદ્ધતા અને કિસાનની આ પરિસ્થિતિ માટે ભૂતકાળની સરકારોને જવાબદાર ઠેરવવાની વાત જોમ અને જોશપૂર્વક રજૂ કરતો રહ્યો છે પણ પરિસ્થિતિ ખરેખર ગંભીર છે.

સરકારી ચોપડે નોંધાયા મુજબ 2018ની સાલમાં દેવું અથવા પાકની બરબાદીને કારણે અથવા અન્ય કારણે હતાશ થયેલા 10349 કિસાનોએ આત્મહત્યા કરી છે.

ખેડૂતની પરિસ્થિતિ દિવસેદિવસે બદથી બદતર તરફ જઈ રહી છે એમાં કોઈ શંકા નથી.

ગ્રામ્ય અર્થવ્યવસ્થા અને ખેડૂતને ફરી બેઠા કરવા માટે જે કાંઈ થઈ શકે એ બધું જ કરવું જોઈએ એમાં આ દેશનું હિત હૈયે વસ્યું હોય તેવા કોઈ પણ વ્યક્તિને રજમાત્ર શંકા કે વાંધો ન હોઈ શકે.

આજે આવી જ વિસ્ફોટક એક અન્ય સમસ્યાની વાત કરવી છે.

આ સમસ્યા સીધેસીધી આપણે અત્યાર સુધી ડેમૉગ્રાફિક ડિવિડન્ડનો પાક લણવા માટે જે ગુલાબી સ્વપ્ન જોતાં...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

હજુ થોડાંક વરસો પહેલાં જ આપણે હરખથી ફૂલ્યા ન'તા સમાતા. ભારત દુનિયાનો સૌથી વધુ વસતી ધરાવતો દેશ બનવા જઈ રહ્યો છે તેનો નહીં, પણ આ હરખ હતો ભારત વિશ્વનો સૌથી યુવાન દેશ છે તેનો.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આપણે કહીએ છીએ કે ગઠબંધનની અસર છે અને કૉંગ્રેસ ગઠબંધન કરવામાં નિષ્ફળ રહી છે.

આ થોડા અપરિપક્વ જવાબ છે. આ દેશ ખૂબ જ વિશાળ છે. જ્યાં નાનાં-નાનાં ગામ છે, ત્યાં સુધી કે શહેરોને પણ આપણે સમજી શકતાં નથી.

શા માટે સમજી શકતાં નથી?

એક બાજુ તમે કહી શકો કે મોદીની જીત છે, તો બીજી તરફ વિપક્ષની ભયાનક હાર પણ છે. આપણે એ કળવું પડશે કે દેશ શું ઇચ્છે છે?

દરેક ચીજનો સીધો તર્ક છે. જે તર્ક આપણા મગજમાં છે તે બંધબેસતો નથી, આપણે જબરદસ્તીથી તેને ફિટ કરવા ઇચ્છીએ છીએ.

તર્ક એ છે કે આપણે ભારતીય એક શિષ્ટાચારમાં વિશ્વાસ રાખીએ છીએ. આપણે લાલચુ નથી. સહનશીલ છીએ. અહિંસાવાદી છીએ, પરંતુ સાચે આવું છે?

સંઘને કેટલી મજબૂતી મળશે?

આપણો વિપક્ષ એ વિદ્યાર્થીની જેવો છે જે માત્ર પરીક્ષા પહેલાં જ વાંચવાનું શરૂ કરે છે, પરંતુ રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘ એટલે કે આરએસએસ કાલથી જ આગળની પરીક્ષા વિશે વાંચવાનું શરૂ કરી દેશે.

સંઘે કૉંગ્રેસ, સમાજવાદી પાર્ટી અને બહુજન સમાજ પાર્ટીને એ તો કહ્યું નથી કે તમે તૈયારી ના કરો.

તેમના હાથ તો બંધાયેલા નથી, પરંતુ મુશ્કેલી એ છે કે આ પક્ષોમાં આંતરિક તોફાન આવે એ જરૂરી છે, તેમણે વિચારવું રહ્યું કે હંમેશાં આરએસએસ પર દોષનો ટોપલો ઢોળવાથી નહીં ચાલે.

હિંદુત્વ : શક્તિશાળી માન્યતા

સંઘ કાલથી તૈયારીઓ શરૂ કરી દેશે અને 2024 માટે બેઠકો નક્કી કરી દેવામાં આવશે, પરંતુ વિપક્ષના લોકો શોધશે કે કોના પર આરોપ મૂકી શકાય અને કયાં કારણોસર આવું થયું છે.

હવે રાજનીતિનો દૃષ્ટિકોણ બદલવો પડશે, નહીં તો આપણે માત્ર કારણો શોધતાં રહીશું. માત્ર એ શોધતાં રહીશું કે કોના કારણે આ થયું છે.

કોણ કહે છે કે તમે હિંદુત્વ જેવી એક કાઉન્ટર માન્યતા ના ઊભી કરો? હિંદુત્વ એક શક્તિશાળી માન્યતા છે, પરંતુ તેનો અસરકારક જવાબ શોધવો એ વિપક્ષનું કામ છે.

તેના વિરુદ્ધનો વિચાર શું હશે? તેવું વિચારનારા લોકો પણ જોઈએ. એવા લોકો જોઈએ જે દેશની વાસ્તવિકતાને જાણતા હોય.

આ માટે તમામ રાજકીય પક્ષો અને વિપક્ષની જવાબદારી હશે કે તેઓ લોકોને સમજે, જનમાનસને જોવું પડશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ભારતીય જનતા પક્ષના રાજકારણમાં હિંદુત્વ પ્રભાવશાળી ફૅક્ટર રહ્યું છે, પરંતુ હવે આપણે એ સ્વીકારવું પડશે કે આપણે આ દેશને સમજવામાં સક્ષમ નથી.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આપણે કાયમ આવી વાતો સાંભળીએ છીએ. આજના વખતને ભાંડવામાં ફક્ત વયસ્કો જ નહીં, બલકે યુવા પેઢી પણ સામેલ છે. પણ શું ખરેખર આવું છે?

સ્વીડનના સ્વર્ગસ્થ વિદ્વાન હાન્સ રોઝલિંગે તેમના અનુભવને આ રીતે વ્યક્ત કર્યો હતો-

વિકસિત દેશોમાં ઘણા બધા લોકોને એ વાતનો અંદાજ જ નથી કે દુનિયા પહેલા કરતાં કેટલી સારી બની છે. તેઓ આ હકીકતથી વિરુદ્ધ વિચારે છે.

જોકે, આમાં આશ્ચર્ય પામવા જેવી કોઈ વાત નથી. આજે સમાચારોમાં આફત, કટ્ટરપંથી હુમલા, યુદ્ધો અને દુષ્કાળની ખબરો છવાયેલી રહે છે.

આ સ્થિતિમાં લોકોનું આવું વિચારવું સહજ છે કે આજનો જમાનો પહેલાં કરતાં ખરાબ છે.

આ સ્થિતિમાં જો કોઈને એમ જણાવવામાં આવે કે આજે દરરોજ બે લાખ લોકો ગરીબી રેખાની બહાર આવે છે અથવા તો પછી રોજ દુનિયાભરમાં લગભગ 3 લાખ લોકો વીજળી અને સ્વચ્છ પાણીની સગવડ પ્રથમ વાર મેળવે છે, તો આ વાત પર કોણ વિશ્વાસ કરશે?

વિકસિત દેશોમાં ગરીબ દેશોની આ ઉપલબ્ધિઓ વિશે કોઈ ચર્ચા નથી થતી.

આ સફળતાઓ સમાચારોનો ભાગ નથી બનતી. પરંતુ જેવું કે હાન્સ રોઝલિંગએ પોતાના પુસ્તક 'ફેક્ટફૂલનેસ'માં લખ્યું છે કે આપણે તમામ ખરાબ સમાચારોને એક ખાસ દૃષ્ટિકોણથી તોળીને જોવા જોઈએ.

એમાં કોઈ બેમત નથી કે ભૂમંડલીકરણે વિકસિત દેશોના મધ્યમ વર્ગના જીવનમાં મુશ્કેલીઓ ઊભી કરી દીધી છે.

પરંતુ એ પણ હકીકત છે કે આ ગ્લોબલાઇઝેશનને લીધે લાખો લોકો ગરીબી રેખાથી ઉપર આવી શક્યા છે. આ પ્રગતિનો એક મોટો હિસ્સો ભારત જેવા દક્ષિણ અને પૂર્વ એશિયાના દેશોમાં આવેલો છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

આજે દુનિયાભરમાં લોક-લુભામણી રાજનીતિનું ચલણ વધી રહ્યું છે.

પશ્ચિમના દેશો, મુખ્યત્વે અમેરિકા અને પશ્ચિમી યુરોપમાં આ ચલણ જોવા મળે છે.

બ્રિટને યૂરોપીય યૂનિયનથી અલગ થવાનો નિર્ણય કર્યો.

અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે પોતાના દેશને ઘણી આંતરરાષ્ટ્રીય સંધિઓના અંકુશથી આઝાદી અપાવી.

ભારતમાં હાલની કેન્દ્ર સરકાર હોય કે રાજ્યોની સરકારો, ખેડૂતોની દેવા માફી અને ગરીબોની અન્ય સગવડો વિનામૂલ્યે આપવાની જાહેરાત કરી રહી છે.

યુરોપીયન દેશો ઇટાલી અને હંગરીની ચૂંટણીઓમાં પણ આવા વાયદા કરનારા નેતાઓ ચૂંટણી જીતે છે.

આ દેશોના નેતા, લોકોને ગ્લોબલાઈઝેશનની જવાબદારીથી બચાવવાના વાયદાઓની મદદથી સત્તામાં આવ્યા છે.

પરંતુ જાણકારો કહે છે કે જો આપણે વિકાસના ફાયદા માનવતામાં સમાનતાથી વહેંચવા ઇચ્છીએ છીએ, તો તેનું એક જ માધ્યમ છે- વૈશ્વિકરણ.

એટલે કે તમામ દેશોની અર્થવ્યવસ્થાઓ એક બીજા સાથે...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

આ દુનિયા ખૂબ જાલિમ છે.

જમાનો ખૂબ ખરાબ છે.

પહેલાનાં લોકો સારા હતા, પહેલાનો સમય સારો હતો.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આપણે બધાં જાણીએ છીએ કે વિટામિન ડી હાડકાં, દાંત અને સ્નાયુઓને મજબૂત કરવા કેટલું જરુરી છે.

તેવામાં સૂર્યપ્રકાશ દરેક વ્યક્તિ માટે ફાયદારક સાબિત થાય છે.

જોકે, વધુ પ્રમાણમાં જો સૂર્યપ્રકાશ મળે તો તેનાંથી કૅન્સર જેવી બીમારીનો ખતરો પણ રહે છે.

તો કેવી રીતે સૂર્યપ્રકાશનું પ્રમાણ જાળવશો?

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

સૂર્યપ્રકાશથી શરીરમાં વિટામિન ડીની ઉણપ રહેતી નથી.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આપણે બીજા લોકોના પ્રેમમાં તો સહેલાઈથી પડી જઈએ છીએ પરંતુ દર્પણની સામે ઊભા રહીને જે ચહેરો તમને દેખાય છે તેની સાથે પ્રેમ થવો સહેલું નથી.

આપણે એ પણ જાણીએ છીએ કે પોતાની જાત સાથે પ્રેમ થવો જોઈએ. પરંતુ આપણે તેમાં સફળ થઈ શકતા નથી.

ક્યારેક આપણા ચહેરાની બનાવટ તો ક્યારેક ખોટા લીધેલા નિર્ણય પોતાની જાતને નફરત કરવા પર મજબૂર કરી દે છે.

આપણે આપણી કાયાથી પણ નફરત કરવા લાગીએ છીએ. આપણી નબળી આત્મશક્તિથી ડરીએ છીએ.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

આપણને તો એ વાતથી પણ નફરત થઈ જાય છે કે આપણે પોતાને જ પસંદ કરતા નથી.

આ વાતો ઘણી વખત સમજની બહાર હોય છે. સહેલાઈથી ખબર નથી પડતી, પણ વાસ્તવિકતાની ખૂબ નજીક છે.

એવી કોઈ વ્યક્તિ નથી જે આ વાતોથી ઇન્કાર કરી શકે. જે એ કહી શકે કે તેની અંદર અસુરક્ષાની ભાવના નથી.

જાન્યુઆરી મહિનામાં આ મુશ્કેલીઓ વધી જાય છે. લાંબી રાત, નવું વર્ષ, ઘણા એવા વાયદા જે આપણે પોતાને કરીએ છીએ અને પછી વિચારવા લાગીએ છીએ કે શું વર્ષ પૂર્ણ થાય ત્યાં સુધી આપણે તેને પૂરા કરી શકીશું?

આ પ્રકારના વિચાર પુરુષોની સરખામણીએ મહિલાઓમાં વધારે જોવા મળે છે.

વર્ષ 2016માં 48 દેશોની લાખો મહિલાઓ તેમજ પુરુષો પર એક સંશોધન કરવામાં આવ્યું હતું.

તેમાં જાણવા મળ્યું હતું કે પુરુષ મહિલાઓની સરખામણીએ ખુદ પર વધારે ભરોસો કરે છે.

એ જાણવું જરૂરી છે કે જ્યાં સુધી આપણે આપણી જાત સાથે પ્રેમ નહીં કરીએ ત્યાં સુધી આપણે બીજા લોકોને પણ પ્રેમ ન કરી શકીએ.

તમને જણાવીએ કેટલાક એવા રસ્તાઓ વિશે જે તમને તમારી સાથે પ્રેમ કરવા મજબૂર કરી દેશે.

પોતાની જાત સાથે મિત્રતા કરો

ક્લિનિકલ સાઇકોલૉજિસ્ટ લિંડા બ્લૅર જણાવે છે કે આપણે આપણી જાત સાથે મિત્રતા કરવી જોઈએ.

પોતાની સાથે જ વાત કરો.

તેઓ સલાહ આપે છે, "જે રીતે આપણે આપણા મિત્રોનું ધ્યાન રાખીએ છીએ, એ જ રીતે પોતાનું ધ્યાન પણ રાખવું જોઈએ."

વિચારી લો કે કોઈ દિવસ ઓફિસમાં તમારો દિવસ સારો વીત્યો નથી. તેના કારણે તમે તમારી જાતથી નફરત કરવા લાગો છો.

તમને લાગે છે કે તમે કોઈ કામ સારી રીતે કરી શકતા નથી.

એ સમયે એવું વિચારો કે જો તમારા કોઈ મિત્ર આ જ પરિસ્થિતિમાં તમારી સામે આવ હોત તો તમે તેમનો આત્મવિશ્વાસ વધારવા માટે શું કહ્યું હોત?

બસ, એ જ રીતે પોતાનો આત્મવિશ્વાસ વધારો અને પોતાના માટે નવા રસ્તાની શોધ કરો.

જ્યારે આપણને અસુરક્ષાની ભાવના ઘેરવા લાગે છે તો આપણે આપણી ખામીઓ પર નજર ફેરવવા લાગીએ છીએ.

આપણે આપણા મનમાં જ આપણી નકારાત્મક છબી ઘડવા લાગીએ...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

પોતાની જાત સાથે પ્રેમ થવો મુશ્કેલ છે, ખૂબ જ મુશ્કેલ....


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આપના કાર્યકર્તાઓની દિલ્હીમાં રેલી

બંને વચ્ચે ચાલી રહેલું ઘર્ષણ હજી પણ ઘટવાનું નામ લેતું નથી.

ઉપરાજ્યપાલ અને આઈએએસની હડતાલ મામલે દિલ્હીમાં સત્તાધારી આમ આદમી પાર્ટીના કાર્યકર્તાઓએ વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના નિવાસસ્થાન સુધી રેલી કાઢી છે.

હાલ આ રેલીને દિલ્હીના સંસદ માર્ગ પર રોકી દેવામાં આવી છે.

જોકે, રવિવારે દિલ્હીના આઈએએસ અસોસિએશને એક પત્રકાર પરિષદ કરીને હડતાલની વાતથી ઇન્કાર કર્યો છે.

આઈએએસ અસોસિયેશનને કહ્યું કે કોઈ પ્રકારની હડતાલ નથી. અસોસિયેશનનું કહેવું છે કે દિલ્હીમાં પરિસ્થિતિ સામાન્ય નથી.

કેજરીવાલે ટ્વીટ કરીને વડા પ્રધાન પર નિશાન તાકતા કહ્યું કે અમે લોકતંત્રની તલાશમાં સડકો પર આવી ગયા છીએ.

હાલ આપના સેંકડો કાર્યકર્તાઓ વડા પ્રધાનના નિવાસસ્થાન તરફ રેલી કરી રહ્યા છે.

આ તમામની વચ્ચે દિલ્હી પોલીસે વિરોધ પ્રદર્શનને જોતાં પાંચ મેટ્રો સ્ટેશન બંધ કરવાની સૂચના આપી છે.

દિલ્હીના મંડી હાઉસ પર આપના કાર્યકર્તાઓ અને નેતાઓ જમા થયા છે.

દિલ્હી પોલીસે કહ્યું છે કે આમ આદમી પાર્ટીએ વિરોધ પ્રદર્શનની મંજૂરી લીધી નથી. જેથી ઘણા રસ્તાઓ બંધ રહેશે.

વિરોધ પ્રદર્શનને જોતાં લોકકલ્યાણ માર્ગ, કેન્દ્રીય સચિવાલય, પટેલ ચોક, ઉદ્યોગ ભવન અને જનપથ મેટ્રો સ્ટેશન બંધ કરવામાં આવ્યાં છે.

લગભગ એક અઠવાડિયાથી અરવિંદ કેજરીવાલ અને તેમના મંત્રીઓ ઉપરાજ્યપાલના ઘરે ધરણાં પર બેઠા છે.

કેજરીવાલના આ ધરણાંને અન્ય ચાર મુખ્યમંત્રીઓનો પણ સાથ મળ્યો છે.

પશ્ચિમ બંગાળના મુખ્યમંત્રી મમતા બેનરજી, કર્ણાટકના મુખ્યમંત્રી કુમારસ્વામી, કેરળના મુખ્યમંત્રી પિનરઈ વિજયન અને આંધ્ર પ્રદેશના મુખ્યમંત્રી ચંદ્રબાબુ નાયડુએ કેજરીવાલને સમર્થન આપ્યું છે.

આ ચારેય મુખ્યમંત્રીઓએ કહ્યું હતું કે કેન્દ્રએ રાજનીતિથી ઉપર ઊઠીને આ બંધારણીય સંકટનો તાત્કાલિક ઉકેલ લાવવો જોઈએ.

રવિવારે મમતા બેનરજીએ કહ્યું કે તેમણે વડા પ્રધાન અને ગૃહ પ્રધાન સામે નીતિ આયોગની બેઠક દરમિયાન દિલ્હીનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો હતો.

મમતાએ કહ્યું હતું કે કેન્દ્ર સાથેના આ ટકરાવથી દિલ્હીની જનતાને સમસ્યા થઈ રહી છે.

જોકે, મમતા બેનરજીએ કહ્યું કે વડા પ્રધાન અને ગૃહ પ્રધાને કોઈ જવાબ આપ્યો ન હતો.

બીજી તરફ દિલ્હીના ભાજપે કહ્યું કે કેજરીવાલે ચૂંટણીઓમાં જે વચનો આપ્યાં હતાં તેને પૂરાં કરવામાં નિષ્ફળ ગયા છે. જેથી રાજનીતિ કરી રહ્યા છે.

શું છે સમગ્ર મામલો?

દિલ્હી સરકારનો આરોપ છે કે અધિકારીઓ કામ કરી રહ્યા નથી. અરવિંદ...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

દિલ્હીના મુખ્યમંત્રી અરવિંદ કેજરીવાલ અને ઉપરાજ્યપાલ અનિલ બૈજલની વચ્ચેની ટક્કર હવે ઑફિસથી નીકળી રસ્તા પર આવી ગઈ છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આફ્રિકાથી આ વર્ષના અંત સુધી ભારત લવાશે ચિત્તા?

મધ્ય ભારતના સુરગુજા સ્ટેટના મહારાજા રામાનુજ પ્રતાપસિંહ દેઓના નામે 1,360 વાઘનો પણ શિકાર કરવાનો વિક્રમ છે.

એમણે રાતના સમયે આખરી ત્રણ ચિત્તાનો શિકાર કરેલો. જેની નોંધણી વર્ષ 1948માં થઈ હતી.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

જ્યારે આ પ્રજાતિનું એક પણ પ્રાણી જીવિત નહોતું રહ્યું અને આ પ્રજાતિને બચાવવાની તકો પણ સમાપ્ત થઈ ચૂકી હતી, ત્યારે વર્ષ 1952માં સરકારે આ પ્રજાતિને વિલુપ્ત જાહેર કરી હતી.

હવે વર્ષો પછી તાજેતરમાં એવા સમાચાર આવ્યા છે કે ભારતમાં ફરી પાછા ચિત્તા જોવા મળશે. એ સમય દૂર નથી જ્યારે વિશ્વનું સૌથી ઝડપી પ્રાણી ફરી પાછુ ભારતમાં દોડતું હશે.

આ વર્ષના અંત સુધીમાં આફ્રિકાથી અમુક સંખ્યામાં ચિત્તા ભારત લાવવામાં આવશે. વિશ્વમાં પ્રથમવાર એવું બનશે કે કોઈ માંસાહારી પ્રાણીનું એક ખંડમાંથી બીજા ખંડમાં સ્થળાંતર કરવામાં આવશે.

ચિત્તાની સૌથી વધુ સંખ્યા ધરાવતા બે દેશો નામિબિયા અને દક્ષિણ આફ્રિકાની નિષ્ણાત ટુકડીઓ જલદી જ ભારતમાં આવીને ભારતીય વનઅધિકારી તથા વન્યજીવનના નિષ્ણાતોને આ પ્રજાતિનાં ઉછેર, સંરક્ષણ, વર્તન સમજ, તબીબી સારવાર અને પુન:સ્થાપના બાબત તાલીમ અને માર્ગદર્શન આપશે.

2009થી શરૂ કરેલા ચિત્તા સ્થળાંતરના પ્રયાસોને હજુ ગયા વર્ષે જ સુપ્રીમ કોર્ટ દ્વારા મંજૂરી અપાઈ છે.

ચિત્તાનાં સ્થળાંતર  માટે સુપ્રીમ કોર્ટ દ્વારા ઍક્સ્પર્ટ કમિટી નીમવામાં આવી છે.

આ કમિટીના ચૅરમૅન, વન અને આબોહવા, કેન્દ્રીય મંત્રાલયના પૂર્વ અધિક સચિવ, 'વાઇલ્ડલાઇફ પ્રિઝર્વેશન ઑફ ઇન્ડિયા'ના ભૂતપૂર્વ ડિરેકટર ડૉ. એમ. કે રણજીતસિંહ ઝાલા છે.

ડૉ. ઝાલા રાજ્ય સરકાર અને વિદેશના નિષ્ણાતો સાથે ચિત્તા સ્થળાંતર માટે આગળ પડતું કામ કરી રહ્યા છે. તેઓ મૂળે વાંકાનેરના રાજકુટુંબના સભ્ય છે.

તેઓ 'ટાઇગર કન્ઝર્વેશન ઑથૉરિટી', 'વાઇલ્ડલાઇફ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ઇન્ડિયા', ભારતના 'વાઇલ્ડલાઇફ પ્રિઝર્વેશન'ના સૌપ્રથમ ડિરેક્ટર અને ભારતના 'વાઇલ્ડલાઇફ પ્રૉટેક્શન ઍક્ટ, 1972'ના ઘડવૈયા પણ છે.

તેમણે ટાઇગર અને સ્નો લૅપર્ડ બાદ હવે ચિત્તાનો પ્રોજેક્ટ હાથમાં લીધો છે.

તેમના વડપણવાળી સમિતિ મારફતે સર્વે અને સ્ટડી બાદ ભારતમાં અમુક સાઇટો શોર્ટલિસ્ટ કરાઈ છે, જ્યાં ચિત્તાનું સ્થળાંતર શક્ય છે.

આ અંગે ડૉ. રણજિતસિંહ જણાવે છે કે, "ભારતમાં ચિત્તાને સૌપ્રથમ મધ્ય પ્રદેશના કુનો નૅશનલ પાર્કમાં સ્થળાંતરિત કરી શકાય છે."

"વર્ષ 2013માં પણ આ અંગે વિચાર થયેલો પરંતુ...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ભારતમાં છેલ્લાં 70 વર્ષથી ચિત્તાઓ લુપ્ત થઈ ગયા છે. છેલ્લે ભારતમાં ત્રણ ચિત્તાઓ બચેલા જે નરજાતિના હતા અને તેમનો મહારાજા રામાનુજ પ્રતાપ સિંઘ દેઓ દ્વારા શિકાર કરાયેલો.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આફ્રિકામાં અત્યાર સુધીમાં 93,000 કરતાં વધારે કેસ નોંધાયા છે.

પણ UN સેક્રેટરી જનરલ એન્ટોનિયો ગુટરેસ જણાવે છે કે રોગચાળો આ ખંડમાં તેના શરૂઆતી તબક્કામાં છે અને તેની સામે વૈશ્વિક પ્રતિભાવની હાકલ કરતાં આફ્રિકાને વધારાની 200 અબજ ડૉલરની સહાય મળી છે.

ઘણા આફ્રિકન દેશોની જેમ યુદ્ધગ્રસ્ત સોમાલિયાએ ઝડપી કાર્યવાહી કરી, પરંતુ તે મહામારીના માપદંડથી દૂર છે.

પણ એક નવી ફ્રન્ટલાઇન પર સૈનિકો મોટું બલિદાન આપી રહ્યા છે.

 બીબીસી આફ્રિકાના વરિષ્ઠ સંવાદદાતા એન્ને સોયનો અહેવાલ...

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

આફ્રિકામાં કોવિડ-19 મહામારીનો ફેલાવો તેની ધારણા હતી તેટલી ઝડપે નથી ફેલાયો, પણ નિષ્ણાતો ચેતવે છે કે જો દેશો તેને હળવાશથી લેશે તો તે નિયંત્રણ બહાર થશે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આફ્રિકામાં આવા સમાચારોથી કેવી અસર થાય છે?

હાલમાં દક્ષિણ આફ્રિકાની અમારી મુલાકાત દરમિયાન અમે એ જાણવાનો પ્રયાસ કર્યો

અહીંના વિવાદાસ્પદ યુવા નેતા ફૂમ્લાની મફેકાએ કહ્યું, "જ્યારે અમે ભારતમાં આફ્રિકનો ઉપર થતાં હુમલાઓ વિષે સાંભળીએ છીએ ત્યારે નિરાશા અનુભવીએ છીએ. અમે એવું વિચારવા લાગીએ છીએ કે શું અમારે ભારતીયોની વિરુદ્ધ બદલાની કાર્યવાહી કરવી જોઈએ?"

લેસેગો ટેંડેલી

25 વર્ષની વિદ્યાર્થીની લેસેગો ટેંડેલીને દિલ્હી યુનિવર્સીટીમાં પ્રવેશ મળ્યો. તેમણે ભારત આવવાની તૈયારી કરી લીધી હતી.

તેઓ કહે છે, "ત્યારે મારી માએ કહ્યું કે દિલ્હીમાં આફ્રિકનો ઉપર હુમલા થઈ રહ્યાં છે. એક આફ્રિકન યુવતી પર બળાત્કાર ગુજારાયો હોવાના પણ સમાચાર છે."

છેવટે લેસેગોએ એવો નિર્ણય લીધો કે તેઓ ભારત નહીં જાય.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

ઓયામા મુગડુસો એક સફળ વેપારી છે. તેઓ એક કંપનીમાં નોકરી કરવા માટે એક વર્ષ માટે મુંબઈ આવ્યા હતા.

તેમનો દાવો છે કે મુંબઈમાં તેની સાથે થયેલા વંશીય ભેદભાવને કારણે તેઓ 9 મહિનામાં જ દક્ષિણ આફ્રિકા પરત થઈ ગયા.

1980ના દાયકામાં ગાંધીજીએ ડર્બનમાં રહેતા પ્રવાસી ભારતીયોને સંબોધિત કર્યું હતું.

તેમણે નિરાશ થઈને કહ્યું, "હું દુનિયાનાં ઘણાં દેશોમા ગયો છું, પરંતુ ભારતથી વધુ વંશીય ભેદભાવ ક્યાંય નથી જોવા મળ્યો."

આફ્રિકનોનો આરોપ છે કે અહીં રહેતા ભારતીય મૂળના લોકો પણ તેમના વિરુદ્ધ વંશીય ભેદભાવ કરે છે.

સરકારી આંકડાઓ અનુસાર શ્યામ લોકોની દેશની વસ્તી ૭૬ ટકા છે જ્યારે ગોરા માત્ર 9 ટકા છે અને ભારતીય મૂળનાં લોકો 2.5 ટકા છે.

ભારતીય મૂળનાં લોકોને 158 વર્ષ પહેલાં 'બંધીયા મજૂર' તરીકે આફ્રિકામાં લાવવામાં આવ્યા હતા અને મોટાભાગનાઓને ડર્બન શહેરમા વસાવવામાં આવ્યા હતા.

તેમને શેરડીના ખેતરોમાં અને રેલગાડીના પાટા લગાવવાના કામ માટે લાવવામાં આવ્યા હતા.  એ સમયે ભારત અને દક્ષિણ આફ્રિકન દેશો ઉપર બ્રિટીશ લોકોનું રાજ હતું.

તે સમયે ભારતથી ગયેલા 'બંધીયા મજૂરો' કુલી તરીકે ઓળખવામાં આવતા હતા.

ભારતીય મૂળના લોકોને પણ શરૂઆતમાં ભેદભાવનો સામનો કર્યો પડ્યો હતો.

અહીં ભારતીયોએ કઠોર મહેનતથી ધીમે ધીમે સમાજનાં ઉચ્ચ સોપાનો સર કર્યા હતા.

આજની તારીખમાં પણ દક્ષિણ આફ્રિકામાં ભારતીય મૂળનાં લોકો આર્થિક અને શૈક્ષણિક રીત સમૃદ્ધ છે. ભારતીય મૂળનાં લોકોનું કહેવું છે કે સ્થાનિકોને તેમની સફળતાની ઈર્ષ્યા થાય છે.

શ્યામ લોકો સાથે ભેદભાવ થતો હોવાનું ભારતીયો પણ સ્વીકારે છે.

રાજધાની...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

છેલ્લાં કેટલાક વર્ષોથી ભારતમાં આફ્રિકનો ઉપર ઘણાં હુમલા થયા છે અને ભારતીયો ઉપર વંશીય ભેદભાવના આરોપ પણ મૂકાયા છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ આદમી પાર્ટીએ દિલ્હીની 70માંથી 62 બેઠકો જીતી, ભાજપને 8 બેઠક મળી છે. કૉંગ્રેસ એક પણ બેઠક મળી નથી.

આમ આદમી પાર્ટીને જંગી બહુમતી મળી છે.

ચૂંટણીપંચ મુજબ આમ આદમી પાર્ટીને 53.57 ટકા મતો મળ્યા છે. જ્યારે ભાજપને 38.51 ટકા મતો મળ્યા છે.

કૉંગ્રેસ પાર્ટીના 70 ઉમેદવારો પૈકી 63 ઉમેદવારોએ ડિપોઝિટ પણ ગુમાવી છે.

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ અરવિંદ કેજરીવાલને અભિનંદન આપ્યા છે અને તેના જવાબમાં કેજરીવાલે કેન્દ્ર સાથે સારી રીતે કામ કરવાની આશા વ્યક્ત કરી છે.

પાર્ટીની જીત બાબતે અરવિંદ કેજરીવાલે પત્ની અને પોતાના પરિવાર સાથે પાર્ટીઑફિસથી કાર્યકર્તાઓને સંબોધન કરતા કહ્યું, "દિલ્હી આઇ લવ યુ. દિલ્હીએ ત્રીજી વાર પોતાના દીકરા પર ભરોસો કર્યો. આ દિલ્હીના તમામ પરિવારની જીત છે."

"દિલ્હીના લોકોએ આજે દેશમાં એક નવી રાજનીતિને જન્મ આપ્યો છે. જેનું નામ છે કામની રાજનીતિ. દિલ્હીના લોકોએ સંદેશ આપ્યો જે સ્કૂલ, મોહલ્લા ક્લિનિક બનાવશે અને જે 24 કલાક અને સસ્તી વીજળી આપશે. તેને વોટ મળશે. આ નવા પ્રકારની રાજનીતિ છે. આ દેશ માટે શુભ બાબત છે. આ રાજનીતિ દેશને 21મી સદીમાં લઈ જશે. આ અમારી ભારતમાતાની જીત છે."

હનુમાન અંગે તેમણે કહ્યું, "આજે મંગળવાર છે. હનુમાનજીનો દિવસ છે. હનુમાનજીએ દિલ્હી પર કૃપા વરસાવી છે. હનુમાનજીનો આભાર"

અરવિંદ કેજરીવાલે કહ્યું, "અરવિંદના પત્નીના જન્મ દિવસ છે. મેં તો કેક ખાઈ લીધી છે. દિલ્હીના લોકો તમામ લોકો ઉજવણી માટે તૈયાર છે."

આપ નેતા અને નાયબ મુખ્ય મંત્રી મનીષ સિસોદિયા અગાઉ પાછળ ચાલી રહ્યા હતા પણ તેમની જીત થઈ છે.

તો આપ નેતા આતિશી પણ પાછળ ચાલી રહ્યાં હતાં તે પણ જીતી ગયાં છે.

ગત વિધાનસભા ચૂંટણીમાં આપને 67 તથા ભાજપને ત્રણ બેઠક મળી હતી, જ્યારે કૉંગ્રેસ તેનું ખાતું ખોલાવવામાં નિષ્ફળ રહી હતી.

દિલ્હી વિધાનસભાની 70 બેઠકો પર 8 ફેબ્રુઆરીએ મતદાન થયું હતું.

પ્રશાંત કિશોરે કહ્યું, 'થેન્ક યુ, દિલ્હી'

ગણતરી ચાલી રહી છે.

આપ

ભાજપ

અન્ય

દિલ્હીના મુખ્ય મંત્રી અરવિંદ કેજરીવાલ (નવી દિલ્હી) જીત્યા છે, જોકે, નાયબ મુખ્ય મંત્રી મનીષ સિસોદિયા (પટપડગંજ) બેઠક પર વિજયી થયા છે.

કેજરીવાલે તેમના ચૂંટણી વ્યૂહરચનાકાર પ્રશાંત કિશોર સાથે મુલાકાત કરી હતી. ત્યાર બાદ તેમણે ટ્વીટ કર્યું, 'દેશની આત્માની રક્ષા કરવા બદલ દિલ્હીનો આભાર.'

બીબીસી ગુજરાતીના સંવાદદાતા જય મકવાણા આપના મુખ્યાલયથી જણાવે છે કે ત્યાં ઉત્સાહનો માહોલ છે અને કાર્યકરો નાચગાન કરીને ઉજવણી કરી...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

અરવિંદ કેજરીવાલના નેતૃત્વમાં આમ આદમી પાર્ટી દિલ્હીમાં સત્તા પર પરત ફરશે, જ્યારે નરેન્દ્ર મોદીના ભાજપે વધુ પાંચ વર્ષ માટે સત્તાનો વનવાસ ભોગવવો પડશે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ આદમી પાર્ટીએ મોહલ્લા ક્લિનિકની શરૂઆત કરી છે

આ ચૂંટણીઓ હવે ફેબ્રુઆરીમાં થવાની સંભાવના છે, ત્યારે રાજકીય પક્ષો એની તૈયારીઓમાં લાગી ગયા છે.

આપ (આમ આદમી પાર્ટી) હવે ગુજરાતમાં પગપેસારો કરવા માટે દિલ્હી મૉડલ પર "મોહલ્લા ક્લિનિક" બનાવી રહ્યું છે તો ભાજપ પણ 'દીનદયાલ ક્લિનિક' બનાવી રહ્યું છે.

બંને પક્ષો કહે છે કે આ ચૂંટણીલક્ષી યોજના નથી, પણ રાજકીય પંડિતોનું માનવું છે કે આ ચૂંટણી જીતવાની એક વ્યૂહરચના સમાન છે.

આમ તો ઑક્ટોબરના અંત અથવા નવેમ્બરની શરૂઆતમાં ગુજરાતમાં મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશન, જિલ્લા પંચાયત, નગર પંચાયત અને ગ્રામ પંચાયતની ચૂંટણી થવાની હતી, પણ કોરોનાને કારણે આ ચૂંટણીઓ ફેબ્રુઆરીના અંતમાં અથવા માર્ચની શરૂઆતમાં યોજાય એવી સંભાવના છે.

સ્થાનિક ચૂંટણીઓનું કેટલું મહત્ત્વ?

નીતિન પટેલે અમદાવાદના વાડજ વિસ્તારના રામદેવપીર ટેકરામાં દીનદયાળ ક્લિનિક માટે સ્થળ મુલાકાત કરી હતી

સ્થાનિક રીતે યોજાતી આ ચૂંટણીઓ સંગઠનશક્તિ સહિત અનેક મોરચે મહત્ત્વની માનવામાં આવે છે. આથી કોઈ પક્ષ તેને નજરઅંદાજ પણ કરતા નથી.

2000માં કેશુભાઈ પટેલના નેતૃત્વમાં ભાજપને જિલ્લા પંચાયત અને નગર પંચાયતની ચૂંટણીમાં હાર મળી હતી અને બાદમાં 2001માં ભૂકંપ આવ્યો અને તેમને ગુજરાતની ગાદી છોડવી પડી હતી.

આવું જ કંઈક 15 વર્ષ પછી ગુજરાતનાં તત્કાલીન મુખ્ય મંત્રી આનંદીબહેન પટેલ સાથે થયું હતું.

2015માં ગુજરાતમાં પાટીદાર આંદોલન, દલિત આંદોલન અને ઓબીસી આંદોલન થયાં પછી આવેલી જિલ્લા પંચાયત અને ગ્રામ પંચાયતની ચૂંટણીમાં ભાજપને હાર મળી હતી.

ત્યારબાદ આનંદીબહેન પટેલે રાજીનામું આપ્યું હતું. તેમના રાજીનામા પાછળ આંદોલન સહિત સ્થાનિક ચૂંટણીની હાર પણ કારણભૂત માનવામાં આવી હતી.

હવે ગુજરાતમાં દિલ્હીમાં સત્તાધારી પાર્ટી આપ (આમ આદમી પાર્ટી) પગ જમાવવા માગે છે.

આમ આદમી પાર્ટીનો દાવો છે કે તેઓએ લૉકડાઉનના સમયમાં ગરીબ વિસ્તારમાં સારું કામ કર્યું છે અને સારો પ્રતિસાદ મળતા ગુજરાતનાં શહેરોમાં "મોહલ્લા ક્લિનિક" ખોલવા માગે છે.

તો આમ આદમી પાર્ટીની સાથેસાથે ગુજરાત સરકારે પણ રાજ્યમાં "દીનદયાળ ક્લિનિક" શરૂ કરવાની વાત કરી છે.

ગરીબ મતદારોને રીઝવવાનો પ્રયાસ?

બંને પક્ષોની આ પહેલ ગરીબ વિસ્તારના મતદારોનો રીઝવવા સમાન લાગી રહી છે.

જાણીતા રાજકીય વિશ્લેષક ઘનશ્યામ શાહ કહે છે કે બંને પક્ષનો ઉદ્દેશ તો ચૂંટણીલક્ષી છે, એમાં કોઈ બેમત નથી.

બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતા તેઓ કહે છે, "દેશ આઝાદ થયો એ વખતે ગરીબોને...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ગુજરાતમાં કોરોના વાઇરસને કારણે થનારી મિની વિધાનસભા જેવી મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશન, જિલ્લા પંચાયત અને ગ્રામ પંચાયતની ચૂંટણીઓ હાલ પૂરતી સ્થગિત કરી દેવાઈ છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ આદમી પાર્ટીનું કહેવું છે કે દક્ષિણ પશ્ચિમની મહરોલી બેઠક પરથી ચૂંટાયેલા ધારાસભ્ય નરેશ યાદવના કાફલા પર ગોળીબાર કરાયો છે, જેમાં એક વ્યક્તિનું મૃત્યુ નીપજ્યું છે અને અન્ય એક વ્યક્તિ ઘાયલ થઈ છે.

"નરેશ યાદવના કાફલા પર જ્યારે ગોળીઓ ચલાવાઈ ત્યારે તેઓ પોતાના સમર્થકો સાથે મંદિરમાંથી પરત ફરી રહ્યા હતા."

આમ આદમી પાર્ટી સાથે જોડાયેલા અંકિત લાલે બીબીસીને જણાવ્યું કે ઘાયલ કાર્યકરોની નજીકની હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરાયા છે, જ્યાં તેમની સારવાર ચાલી રહી છે.

તેમણે ઉમેર્યું, "નરેશ યાદવ પોતાના સમર્થકો સાથે મંદિરથી પોતાના ઘરે પરત ફરી રહ્યા હતા. અરુણા આસફ અલી રોડ પર કિશનગઢ ગામ નજીક ગાડીમાં આવેલા કેટલાક લોકોએ તેમના કાફલા પર ગોળીઓ ચલાવી."

ટ્રમ્પની અમદાવાદ મુલાકાત :  શહેરના સૌંદર્યકરણ પાછળ 50 કરોડનો ખર્ચ

ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની મુલાકાતને પગલે અમદાવાદને સુંદર બનાવવા 50 કરોડનો ખર્ચ કરાશે.

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ આગામી 24 ફેબ્રુઆરીએ અમદાવાદ આવી રહ્યા છે, જેને પગલે શહેરની કાયાપલટ કરાઈ રહી છે.

'અમદાવાદ મીરર'ના અહેવાલ અનુસાર મોટેરા સ્ટેડિયમ તરફ જતા લગભગ 16 રસ્તાઓનું પુનઃનિર્માણ કરાઈ રહ્યું છે.

અખબાર અનુસાર રસ્તામાં સુધારા કરવા અને જે માર્ગ પરથી રાષ્ટ્રપતિનો કાફલો પસાર થશે તેને સુંદર બનવવા માટે મૂકાનારાં કૂંડાંનો ખર્ચ 50 કરોડ કરતાં વધારે હશે.

ટ્રમ્પ અમદાવાદમાં મોટેરામાં બનેલા સ્ટેડિયમનું ઉદ્ઘાટન કરવાના છે એટલે ઍરપોર્ટથી મોટેરા સુધીના રસ્તાઓનું સમારકામ ચાલી રહ્યું છે. આ રૂટ પર ફૂલોનાં 1.5 લાખ કૂંડા મૂકવામાં આવશે.

વ્હાઇટ હાઉસે અધિકૃત જાહેરાત કરીને જણાવ્યું છે કે રાષ્ટ્રપિત ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને અમેરિકાનાં ફર્સ્ટ લેડી મૅલેનિયા પોતાનાં બે દિવસના ભારતપ્રવાસ દરમિયાન અમદાવાદની મુલાકાત લેશે.

અર્થતંત્ર સુધરી રહ્યું છે : નિર્મલા સીતારમણ

નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે અર્થતંત્ર પર તોળાઈ રહેલા સંકટના આરોપને ફગાવી દીધા છે.

લોકસભામાં મંગળવારે તેમણે કહ્યું કે ભારતનું અર્થતંત્ર 'કુશળ ડૉક્ટરો'ના હાથમાં છે. સરકાર અર્થતંત્રને લઈને કામ કરી રહી છે અને એમાં સુધારો જોવા મળી રહ્યો છે.

યુપીએ પર નિશાન તાકતાં તેમણે કહ્યું કે તેઓ ગત સરકારોની ભૂલોને ફરીથી કરવા તૈયાર નથી. તેમણે કહ્યું, "ફેકટરીનું ઉત્પાદન વધ્યું છે. દેશમાં વિદેશી મુદ્રાનો ભંડાર વધ્યો છે અને જીએસટીના મહેસૂલનો સંગ્રહ પણ વધ્યો છે."

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

દિલ્હીમાં મંગળવાર મોડી રાતે આમ આદમી પાર્ટીના નેતા નરેશ યાદવના કાફલા પર ગોળીબાર કરાયો છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ ઇંગ્લૅન્ડે વર્તમાન ટુર્નામેન્ટમાં ત્રીજો વિજય હાંસલ કર્યો હતો.

રૂટનો ઑલરાઉન્ડર દેખાવ

રોઝ બાઉલ ખાતે રમાયેલી મેચમાં ઇંગ્લૅન્ડે ટૉસ જીતીને વેસ્ટ ઇન્ડીઝને પ્રથમ બૅટિંગ કરવાનું આમંત્રણ આપ્યું હતું.

વેસ્ટ ઇન્ડીઝ 44.4 ઓવરમાં 212 રનના સામાન્ય સ્કોર સાથે ઓલઆઉટ થઈ ગયું હતું

આ ટાર્ગેટ ઇંગ્લૅન્ડે 33 ઓવરમાં માત્ર બે વિકેટ ગુમાવીને ચેઝ કરી લીધો હતો.

વેસ્ટ ઇન્ડીઝ સામેના આ વિજય સાથે ઇંગ્લૅન્ડ પૉઇન્ટ ટેબલમાં ઑસ્ટ્રેલિયાને પાછળ રાખીને બીજા ક્રમે આવી ગયું છે.

જો રૂટે વન ડે કારિકિર્દીની 16મી અને વેસ્ટ ઇન્ડીઝ સામે પોતાની ચોથી સદી ફટકારી હતી. તેણે 94 બૉલમાં 11 બાઉન્ડરીની મદદથી 100 રન કર્યા હતા.

જો રૂટને સાથ આપતા ઓપનર જોની બૅરસ્ટૉએ 45 રનનું યોગદાન આપીને પહેલી વિકેટ માટે 95 રનની ભાગીદારી નોંધાવી ટીમનો વિજય આસાન કરી દીધો હતો.

બૅરસ્ટૉએ 46 બોલમાં 45 રન ફટકારીને આઉટ થયા બાદ બાદ રૂટ અને ક્રિસ વૉક્સે 40 રનની ભાગીદારી સાથે ટીમને લક્ષ્યાંકની નજીક પહોંચાડી હતી.

ગેલ-રસેલ ન ચાલ્યા

વેસ્ટ ઇન્ડીઝ માટે નિકોલસ પૂરનને બાદ કરતાં અન્ય તમામ બૅટ્સમૅન નિષ્ફળ રહ્યા હતા.

ઓપનર ક્રિસ ગેલે 36 રન ફટકાર્યા હતા. એવિન લેવિસ અને શાઈ હોપ સસ્તામાં આઉટ થઈ જતાં કેરેબિયન ટીમને પ્રારંભમાં જ ફટકો પડ્યો હતો.

નિકોલસ પૂરને 63 રનની ઉપયોગી ઇનિંગ્સ રમી હતી. 78 બોલની ઇનિંગ્સમાં તેમણે ત્રણ બાઉન્ડરી ઉપરાંત એક સિક્સર ફટકારી હતી.

આઇપીએલમાં ધમાકેદાર ફોર્મ દાખવનારો આન્દ્રે રસેલ વર્લ્ડ કપમાં નિષ્ફળ જઈ રહ્યો છે જેની અસર વેસ્ટ ઇન્ડીઝના પ્રદર્શન દેખાય છે.

મૂળ બાર્બાડોઝમાં જન્મેલા અને જુનિયર ક્રિકેટ વેસ્ટ ઇન્ડીઝમાં જ રમેલા જોફરા આર્ચર તરફથી ઘણી અપેક્ષા રખાતી હતી.

તેઓ હવે ઇંગ્લૅન્ડ માટે રમી રહ્યા છે. આર્ચર ત્રણ વિકેટ ખેરવીને અપેક્ષા પર ખરા ઊતર્યા હતા. માર્ક વૂડે પણ ધારદાર બૉલિંગ કરીને ટીમને ત્રણ સફળતા અપાવી હતી.

ઇંગ્લૅન્ડ હવે તેની આગામી મૅચમાં 18મીએ અફઘાનિસ્તાન સામે રમશે, જ્યારે વેસ્ટ ઇન્ડીઝ 17મીએ બાંગ્લાદેશ સામે ટકરાશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

વિશ્વ કપની આજનો દિવસ જો રૂટને નામે રહ્યો હતો. રૂટની બે વિકેટ અને આક્રમક સદી સાથે વેસ્ટ ઇન્ડીઝની ટીમને ઇંગ્લૅન્ડે આસાનીથી પરાજય આપ્યો હતો.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ કરીને તેમણે ભારતનું અહિત અને પાકિસ્તાનનું હિત કર્યું ન ગણાય?

આવી રીતે નહેરુ-સરદાર પર દબાણ લાવવું કેટલું યોગ્ય ગણાય? આવા ઘણા સવાલ પૂછાતા રહ્યા છે.

ગાંધીજી પર થતા આ આક્ષેપોમાં ખરેખર તથ્ય શું છે તે જાણવા માટે થોડી તેની પૂર્વભૂમિકા જોવી જરૂરી બની રહે છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

એ સમયે કેવું હતું વાતાવરણ?

કલકત્તા અને બિહારની કોમી આગ ઠારવાના ભયંકર અનુભવો લઈને ગાંધીજી 10 સપ્ટેમ્બર 1947ના રોજ દિલ્હી પહોંચ્યા અને સાડા ચાર મહિના પછી થયેલી તેમની હત્યા સુધી દિલ્હીમાં જ રહ્યા.

દિલ્હી પણ ત્યારે કોમી ઉન્માદમાં પાગલ બન્યું હતું. બિરલાહાઉસના ચોગાનમાં થતી ગાંધીજીની પ્રાર્થનાસભાઓમાં કુરાનમાંથી કશુંક વંચાય કે ગવાય ત્યારે વિરોધ થવા લાગ્યો.

પાકિસ્તાનથી આવતા સાચા સમાચારો જ એટલા ખતરનાક હતા, ને તેમાં વળી અફવાઓ ઉમેરાય.

એટલે સ્થાનિક તેમ જ પાકિસ્તાનથી નિરાશ્રિત થઈને આવેલા હિંદુઓ-શીખોના ઉશ્કેરાટનો પાર ન હતો.

ઇતિહાસમાં કદી જોવા ન મળી હોય એવી હિંસા અને મારકાપનો-અત્યાચારોનો માહોલ હતો.

તેની વચ્ચે ગાંધીજી શાંતિ-સહિષ્ણુતા-સર્વધર્મસમભાવ જેવા આદર્શનો ટાપુ બનીને ઊભા હતા.

તેમની મહેચ્છા એ આદર્શો આખા હિંદમાં વિસ્તરે અને કંઈ નહીં તો પાગલપણું દૂર થાય એવી હતી.

'પાકિસ્તાનમાં હિંદુ-શીખોની સલામતી નથી, ત્યારે ભારતે શા માટે મુસ્લિમોને સંઘરવા જોઈએ?'

એવી દલીલ થાય ત્યારે તે કહેતા હતા કે ભારત સરકાર પાકિસ્તાનની સરકારનાં કૃત્યો વિશે બેપરવા ન રહે પણ તેનો અર્થ એવો નથી કે પાકિસ્તાનની નકલ કરીને ભારતમાંથી પણ લઘુમતીઓને હાંકી કાઢવામાં આવે. (દિલ્હી ડાયરી, 25-09-47 પૃ.42)

સરહદની બંને બાજુથી ડરીને ઘરબાર છોડીને આવનારા લોકોને ગાંધીજી આગ્રહપૂર્વક કહેતા હતા કે 'તમારાં વતન તેમ જ ઘરબારને વળગી રહો ને પોતાના બચાવને માટે ઇશ્વર સિવાય બીજા કોઈના પર આધાર ન રાખો.'(દિલ્હી ડાયરી, 09-10-47, પૃ.88)

પાકિસ્તાનનો જરાય બચાવ કર્યા વિના, તેની વખતોવખત ટીકા કરીને પણ, તે ભારતને પાકિસ્તાન જેવું બનતું રોકવા માગતા હતા.

તેમનો આદર્શ કહેતો હતો કે '(આપણી સરકાર) ન્યાય ત્યારે જ માગી શકે કે જ્યારે આપણે શુદ્ધ હોઈએ.' (17-09-47 દિલ્હીમાં ગાંધીજી-2, લે. મનુ ગાંધી, પૃ. 24)

55 કરોડ રૂપિયાનો મુદ્દો શું હતો?

કોમી હિંસા થાળે પડવાનું નામ લેતી ન હતી, ત્યાં કાશ્મીર પર (પાકિસ્તાની સૈન્યનું છૂપૂં સમર્થન ધરાવતા) કબાઇલીઓનું આક્રમણ થયું.

ત્યારે બંને દેશો વચ્ચે મિલકતોનું વિભાજન થઈ ચૂક્યું...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ગાંધીજીએ તેમના જીવનના છેલ્લા ઉપવાસ કાશ્મીર મોરચે યુદ્ધે ચડેલા પાકિસ્તાનને રૂ. 55 કરોડ અપાવવા માટે કેમ કર્યા?


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ કહીને સાબેરી 'બાદગીર' તરફ નજર નાંખે છે. 'બાદગીર' અર્થ ઈરાનમાં ' હવા પકડવા વાળા' તરીકે કરવામાં આવે છે.

રણમેદાનમાં આવેલા યઝ્દ શહેરમાં અતિશય ગરમી પડે છે. ઘણી વખત ગરમીનો પારો 40ને પાર કરી જાય છે. પરંતુ બાદગીરના ટાઢક આપતાં આંગણામાં બેસીએ તો તપતા સૂરજની ગરમી પણ ઓછી લાગે છે.

અહીં એટલો આરામ મળે છે કે આપણને યજમાન પાસેથી વિદાય લેવાની ઇચ્છા જ ન થાય.

અહીં બેસીને જ્યારે તમે આસપાસના વાતાવરણનું અવલોકન કરો ત્યારે સમજાય કે માણસે ગરમીમાંથી રાહત મેળવવાની આવી તકનીક હજારો વર્ષો પહેલાં વિકસાવી લીધી છે.

આ છે ઈરાનના પરંપરાગત એસી

'બાગદીર' એટલે કે હવા પકડવાનું સાધન, આ વસ્તુ એક ચીમની જેવી છે, જે યઝ્દ અને ઇરાનના રણ વિસ્તારની જૂની ઇમારતો પર જોવા મળે છે.

તે ઠંડી હવા પકડીને ઇમારતમાં નીચે લઈ જવાનું કામ કરે છે. તેની મદદથી મકાનને ઠંડું રાખી શકાય છે અને સખત ગરમીથી ખરાબ થઈ જતી વસ્તુઓને પણ બચાવી શકાય છે.

તમામ સંશોધનો બાદ સાબિત થયું છે કે 'બાદગીર'ની મદદથી તાપમાનને દસ ડિગ્રી સેલ્સિયસ જેટલું નીચું લાવી શકાય છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

પ્રાચીન સમયમાં પર્શિયા(હાલનું )થી લઇને મિસ્ર(ઇજિપ્ત), અરબ અને બેબીલૉનની સંસ્કૃતિ સુધી એવું સ્થાપત્ય તૈયાર કરવાના પ્રયત્નો થયા જે આકરા તાપ સામે રક્ષણ આપી શકે છે.

આવી મોટાભાગની ઇમારતોને એ રીતે બનાવવામાં આવતી કે હવાની અવરજવર કુદરતી રીતે થઇ શકે. બાદગીર અથવા આવી હવાદાર ઇમારતો મધ્ય-પૂર્વથી લઇને મિસ્ત્ર અને ભારત-પાકિસ્તાન સુધી જોવા મળે છે.

કેવી રીતે બને છે 'બાદગીર'

બાદગીર ઇમારતોનાં સૌથી ઉપરના ભાગમાં બનાવવામાં આવે છે. તેથી તેની દેખરેખ રાખવી એ સૌથી મોટો પડકાર હોય છે.

દોઢ હજાર વર્ષ જૂની ફારસી કવિ નાસિર ખુસરોની નઝમોમાં બાદગીરનો ઉલ્લેખ જોવા મળે છે. એજ રીતે, મિસ્ત્રનાં લકસર શહેરમાં ઈસુથી 1300 વર્ષ જૂનાં કેટલાક ચિત્રોમાં પણ બાદગીર જોવા મળે છે.

ડૉક્ટર અબ્દુલ મોનિમ અલ-શોરબાગી સાઉદી અરેબિયાની જેદ્દા સ્થિત ઇફત યુનિવર્સિટીમાં આર્કિટેક્ચર અને ડિઝાઇનના પ્રોફેસર છે.

ડૉ. શોરબાગીએ જણાવે છે, "મધ્ય-પૂર્વના દેશોથી લઈને પાકિસ્તાન અને સાઉદી અરબ સુધી 'બાદગીર' જોવા મળે છે. તે ઇરાકની અબ્બાસી ખલીફાઓના વખતના મહેલોની ચોરસ ઇમારતોને મળતી આવે છે."

આ મહેલો ઇરાકના ઉખૈદર વિસ્તારમાં આઠમી સદીમાં બનાવ્યા હતા.

જોકે એક માન્યતા એવો પણ છે કે બાદગીરનો વિકાસ પહેલાં આરબ દેશોમાં થયો. જ્યારે આરબોએ ઈરાન પર જીત મેળવી ત્યારે તેમની સાથે આ શૈલી...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ઈરાનના યઝ્દ શહેરના રહેવાસી સાબેરી જણાવે છે, "મારી પાસે પાણી વાળા ઍરકંડિશનર પણ છે. પરંતુ મને અહીં કુદરતી એસીમાં બેસવું ગમે છે. જે મને વિતેલા દિવસોની યાદ અપાવે છે."


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ છતાં આજે પણ ત્યાંથી કોઈ નક્કર માહિતી બહાર નથી આવી, જેના કારણે અનેક અટકળોએ જન્મ લીધો છે. જેમ કે, શું આ વાઇરસ વુહાનની લૅબોરેટરીમાં તૈયાર કરવામાં આવ્યો હતો?

ચીનની સરકારે શરૂમાં કોરોના વાઇરસ અંગે માહિતી છુપાવી હતી? ચામાચીડિયામાં જોવા મળતો વાઇરસ કોઈ પશુ મારફત મનુષ્યમાં પ્રવેશ્યો તો વાહક કોણ હતું?

આવા અનેક સવાલોના ઉદ્ભવ પાછળ એક કારણ છે, ચીનની સરકારની 'ગુપ્તતાની સંસ્કૃતિ.' ત્યાં પશ્ચિમી સોશિયલ મીડિયાનું અસ્તિત્વ નથી તથા સ્થાનિક માધ્યમો સઘનપણે સરકારના દબાણ હેઠળ છે.

ઊઠતા અવાજને દબાવી દેવા

એવું મનાય છે કે વુહાનની સી ફૂડ માર્કેટમાંથી રોગચાળો ફેલાયો

વર્ષ 2019ના અંતમાં ચીનના વુહાનની સી ફૂડ માર્કેટ સાથે સંકળાયેલા લોકોમાં શ્વાસની વિચિત્ર બીમારી જોવા મળી રહી હતી. ત્યારે સ્થાનિક આંખના ડૉક્ટર લી વૅનલિયાંગે તેમના સાથી તબીબો સમક્ષ આશંકા વ્યક્ત કરી હતી કે આ બીમારી SARSનું નવું સ્વરૂપ હોઈ શકે છે.

ડૉ. લીની પ્રથમ વરસી પર તેમના સાથી લી પાને સમાચાર સંસ્થા રૉયટર્સને જણાવ્યું, "તેણે અમને સૌ પહેલાં વાઇરસ વિશે જણાવ્યું હતું. તેઓ જાણતા હતા કે તેઓ કેટલી મોટી વાત કહી રહ્યા છે અને તેની શું અસર થશે. આમ છતાં તેમણે ચેતવણી ઉચ્ચારી હતી. તેઓ ખરેખર બહાદૂર હતા."

સ્થાનિક પોલીસે તેમને 'ખોટી ટિપ્પણી નહીં કરવા' ચેતવણી આપી તથા અફવા ફેલાવવાના આરોપ સબબ તેમની સામે તપાસ હાથ ધરી હતી. વુહાનની હૉસ્પિટલો દરદીઓથી ઊભરાઈ રહી હતી, છતાં સરકાર સ્થિતિ ગંભીર ન હોવાની વાત કહેતી રહી.

ચીને સાર્વજનિક રીતે કોરોના વાઇરસને નાથવાની કામગીરીમાં ઢીલ થઈ હોવાના આરોપોને નકાર્યા છે અને પશ્ચિમી દેશો કરતાં વધુ સારી કાર્યવાહી કરી હોવાની વાત કહી છે.

ડૉ. લી પણ કોરોના વાઇરસનો ભોગ બન્યા અને સાતમી ફેબ્રુઆરી-2020ના તેમણે અંતિમ શ્વાસ લીધા.

ડૉ. લીના મૃત્યુ તથા સ્થિતિને બરાબર રીતે નહીં મૂલવવા બદલ સ્થાનિકોમાં આક્રોશ ફાટી નીકળ્યો, પરંતુ તેને વિશિષ્ટ ટીમ, સોફ્ટવૅર તથા સૅન્સરશિપ દ્વારા દબાવી દેવામાં આવ્યો.

ઑનલાઇન અવાજ પર લગામ

ચીનમાં પશ્ચિમી સોશિયલ મીડિયા પર છે પ્રતિબંધ

સંશોધનાત્મક લેખો માટે પ્રતિષ્ઠિત અમેરિકાની સંસ્થા 'પ્રૉ-પબ્લિકા'ના રિપોર્ટ પ્રમાણે, સાત ફેબ્રુઆરીના દિવસે ડૉ. લીના મૃત્યુ પછી ચીનમાં ઇન્ટરનેટ પર અસામાન્ય જુવાળ ઊભો થયો અને ચીનમાં ઇન્ટરનેટ સૅન્સરશિપ સાથે સંકળાયેલાઓને લાગ્યું હતું કે બાજી તેમના હાથમાંથી સરકી રહી છે.

અગાઉ ક્યારેય ન થયો હોય તેવો પડકાર તેમની સામે ઊભો થયો...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

દુનિયા પર કોરોના વાઇરસે નાગચૂડ જમાવી તેને દોઢ વર્ષ કરતાં વધુ સમય થઈ ગયો છે. સૌ પહેલાં ચીનના વુહાન શહેરમાં આ મહામારીએ દેખા દીધી હતી.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ છતાં તેઓ માનવસેવા બજાવવા માટે ફરજ પર હાજર જોવા મળે છે.

માતા અને પિતા કોરોનાની ચપેટમાં આવ્યા બાદ પણ પ્રવીણભાઈ હિંમત ન હાર્યા, માતા-પિતાને ઇલાજ માટે હૉસ્પિટલ દાખલ કર્યાં હતાં.

આ દરમિયાન પ્રવીણભાઈએ ઍમ્બ્યુલન્સ ચલાવવાનું કામ ચાલુ જ રાખ્યું હતું.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

આ વાત છે ગોધરામાં 108 ઍમ્બ્યુલન્સમાં પાઇલટ તરીકે ફરજ બજાવનારા પ્રવીણભાઈ બારિયાની, જેમણે પાંચ દિવસમાં ઘરના મોભી સહિત પરિવારના પાંચ સભ્યો ગુમાવ્યા છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ છતાં સદાકાળથી આપણે સમયથી પર થવા માટેનું વિચારતા રહીએ છીએ.

સ્લિપિંગ બ્યૂટી જેવી પરીકથાઓથી માંડીને સાયન્સ ફિક્શનમાં વર્ણન જોવા મળે તેવું - સમય થંભી ગયો હોય તેવું સ્થળ અને સુષુપ્તાવસ્થા વિશે આપણે સદાય વિસ્યમથી વિચારતા રહીએ છીએ.

1971માં જોસેફ હેફેલ અને રિચાર્ડ કિટિંગે વિમાનમાં ચાર એટમિક ઘડિયાળો ગોઠવી હતી.

વિમાને પૃથ્વીની ફરતે બે ચક્કર માર્યાં, પ્રથમ પૂર્વ તરફ અને પછી પશ્ચિમ તરફ.

તે પછી એટમિક ઘડિયાળોને તપાસવામાં આવી ત્યારે તેમાં ફરક દેખાયો હતો.

હેફેલ-કિટિંગના પ્રયોગમાં સાબિત થયું સમય કેવી રીતે પસાર થાય છે તે સાંયોગિક અને પરિસ્થિતિજન્મય હોય છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

નોર્થ કેરોલિના સ્ટેટ યુનિવર્સિટી ખાતેના આસિસ્ટન્ટ પ્રોફેસર કેટી મેક કહે છે, "જો તમે સુપર-રિલેવિસ્ટિક (પૂર્ણ સાપેક્ષતાની) ગતિથી એટલે કે પ્રકાશની ગતિ જેટલી ગતિએ પ્રવાસ કરો અથવા તમે (કોઈક રીતે બચી જઈને) બ્લેકહોલ નજીકથી પ્રવાસ કરો તો તમારો જેટલો સમય પસાર થશે, તે અન્યના સમયની સરખામણીએ ઓછો હશે."

ઇન્ટરનેશનલ સ્પેસ સ્ટેશનમાં રહેતા અંતરીક્ષયાત્રીઓને લંબાતા સમયનો અનુભવ થાય છે કેમ કે તેઓ પૃથ્વી પર હોય તેના કરતાં ઓછી ઝડપે વૃદ્ધ થાય છે.

મેક કહે છે, ''તેઓ ઝડપથી પ્રવાસ કરી રહ્યા છે તેથી તેમને વિશેષ સાપેક્ષતાની (સ્પેશિયલ રિલેટિવિટીની) અસર થાય છે. પણ તેઓ પૃથ્વીથી વધારે દૂર હોવાથી તેમના પર ગુરુત્વાકર્ષણની ઓછી અસર થાય છે."

જોકે, આ સમય લંબાય છે તે માત્ર થોડી સેકન્ડ જેટલો જ હોય છે.

સમયને વધારે લંબાવવા માટે અત્યંત શક્તિશાળી ગુરુત્વાકર્ષણની જરૂર પડે અથવા પ્રકાશની ગતિએ પ્રવાસ કરવો પડે.

વર્તમાન સમયમાં બંનેમાંથી એક પણ સંભવ નથી.

રેડ ડ્વાર્ફ નામની સાયન્સ ફિક્શન સિરિઝમાં કોમેડી હતી પણ તેમાં સ્થંભિત સ્થળની અચરજભરી થિયરી આપેલી છે;  "જે રીતે સીસામાંથી એક્સરે પસાર ના થઈ શકે, તે રીતે સ્થંભિત સ્થળમાં સમય પ્રવેશી શકે નહીં."

"તેથી તમારું અસ્તિત્ત્વ છે ખરું પણ સમયના કાળમાં તમારું કોઈ અસ્તિત્ત્વ નથી અને તમારો સમય છે જ નહીં."

આ અને ટેક્નૉલૉજીને લગતી આવી બીજી વાતો તેમાં વણી લેવાઈ હતી.

જેથી સિરિઝનું પાત્ર લિસ્ટર કહી શકે, "બસ આટલી સાદી વાત જ છે." આ સાદી વાત જોકે વિચારતા કરી દે તેવી છે.

સમય સાપેક્ષ હશે પણ વાસ્તવિક સ્થિતિ માટે તે સૌથી અગત્યનું પરિબળ છે.

રેડ ડ્વાર્ફના સહ-દિગ્દર્શક ડાઉ નેયલર કહે છે, "એક્સરે અને સીસાની વાત બરાબર છે પણ સમય અને સ્થંભિત સ્થળની વાતો...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

અમેરિકાના કવિ ડેલમોર શ્વાર્ટ્ઝે એકવાર લખ્યું હતુંઃ સમય એવી આગ છે, જેમાં આપણે સૌ બળીએ છીએ. આપણે જન્મીએ છીએ, જીવીએ છીએ અને મૃત્યુ પામીએ છીએ.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ છતાંય RCEP સંલગ્ન ઘણી બધી બાબતો એવી છે કે જેમાં 2019ના નવેમ્બર માસમાં વડા પ્રધાન કે રાષ્ટ્રપ્રમુખ કક્ષાની લીડરશીપ લેવલ સમિટમાં એને આખરી ઓપ અપાય તેવી જે અપેક્ષા છે તે અત્યારે તો ઘણી મહત્વકાંક્ષી લાગે છે.

આ માટે હજુ કેટલો સમય લાગશે અને RCEPની આખરી દરખાસ્ત કેવી હશે તે થોભો અને રાહ જુઓ તે તરફ અત્યારે તો જઈ રહ્યું હોય તેમ લાગે છે."

ભારતના લઘુ ઉદ્યોગો, ખેડૂતો અને ડેરીઉદ્યોગ સમેત ઘણા બધાને વડા પ્રધાન બૅંગકૉક-વાર્તામાં પોતાના દેશના હિતની વાત મક્કમતાપૂર્વક કરીને ઊભા થઈ ગયા એનો આનંદ હશે. ભારત સરકાર અને વડા પ્રધાનને આ માટે અભિનંદન આપીએ.

પરિસ્થિતિ હવે શું થશે એની વાત આગળની વ્યુહરચનાના ભાગરૂપે આ દેશે વિચારવાની આવે.

ભારત RCEPમાંથી બહાર થઈ ગયું એનું પહેલું પરિણામ એ આવશે કે એશિયાના આ ૧૬ દેશો જે આ મુક્ત વ્યાપાર ઝોનની રચના માટે સંમત થવાના હતા અને એકબીજાના દેશનાં ઉત્પાદનો લગભગ શૂન્ય કસ્ટમ ડ્યૂટી સાથે બાકીના 15 દેશોમાં વેચી શકાય એવી જે સંધિ થવાની હતી.

તેમાંથી લગભગ ચીનના જેટલી જ વસતિ ધરાવતો અને 2025 સુધીમાં વિશ્વનો સૌથી વધુ વસતિ ધરાવતો દેશ થનાર ભારત બહાર નીકળી જશે એટલે આશરે 16થી 17 ટકા વસતિ આમાંથી બહાર.

ચીન મહાસત્તા બની જશે તેવો ભય હતો?

આપણે નિકાસ વેપારમાં બહુ ઉકાળ્યું નથી. વિશ્વવેપારમાં આપણો હિસ્સો 2 ટકાની આજુબાજુ રમ્યા કરે છે એટલે નિકાસના મોરચે આપણને કોઈ મોટો માર પડી જાય તેવી શક્યતા નથી.

આમ જે કંઈ નિકાસ ભારત આ બાકીના પંદર દેશોમાં કરતું હશે એની વધતી-ઓછી અસર પડશે એમાં કોઈ શંકાનું કારણ નથી.

આથી ઊલટું પોતાના સપ્લાય ચેઈન નેટવર્ક અને એશીયાન દેશો સાથેની લીંકને કારણે ચીન એશિયામાં એક મોટી આર્થિક મહાસત્તા બની જશે.

ભારત છેલ્લી ઘડીએ આમાંથી નીકળી ગયું એને કારણે બાકીના 15 દેશો સાથેના સંબંધોને પણ અસર પડશે.

કાર્નેગી ઍન્ડોમેન્ટ ફૉર ઇન્ટરનેશનલ પીસના ફેન બામના અભિપ્રાય મુજબ હવે વિશ્વમાં બે મોટા ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બ્લોક ઊભા થશે.

પહેલો ટ્રાન્સ-પેસિફિક પાર્ટનરશીપ  અને બીજો રીજીયોનલ કૉમ્પ્રેહેંસિવ ઇકૉનૉમિક પાર્ટનરશીપ. આ બેમાંથી એકેમાં અમેરિકા અને ભારત સામેલ નથી.

ભારત આમાંથી કેમ નીકળી ગયું?

વડા પ્રધાને કહ્યું તે મુજબ ભારતના હિતોને લગતા પાયાના મુદ્દાઓ આ સમજૂતીમાં લેવામાં આવ્યા નહોતા. ભારત આમાંથી નીકળી ગયું તે માટે મહદંશે નીચેનાં કારણો જવાબદાર છે

1) ભારતનાં બજારો ચાઈનીઝ માલસામાનથી અને ડેરીઉત્પાદનો ન્યૂઝીલૅન્ડ કે ઑસ્ટ્રેલિયા...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

મને આનો વિશ્વાસ હતો. તારીખ 3 નવેમ્બર 2019ના રોજ બીબીસી ગુજરાતી ડિજિટલમાં પ્રસિદ્ધ થયેલી પોસ્ટમાં મે આ વિશ્વાસ વ્યક્ત કરતાં લખ્યું હતું કે "સરકાર પોતાની રીતે દેશના હિતમાં તેમજ દેશના ઉત્પાદકો અને વપરાશકારોના હિતમાં જે કોઈ હશે તેનું રક્ષણ કરવાનો પૂરતો પ્રયાસ કરશે અને એમાં શંકા રાખવાનું કોઈ કારણ નથી.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ જુઓ તો શું ન હતું રાહુલ ગાંધીના ભાષણમાં?

નરેન્દ્ર મોદીના પંદર લાખના જુમલાનો હિસાબ, રફાલ કૌભાંડ થકી હવાઈદળના ખાતામાંથી રૂ. 30 હજાર કરોડની ચોરીનો આરોપ, અગાઉની એનડીએ સરકારના વખતમાં વર્તમાન રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સલાહકાર અજિત દોભાલને સાંકળતી મસુદ અઝહરની મુક્તિની વાત હતી.

તથા ગબ્બરસિંઘ ટૅક્સ (GST)ની મુશ્કેલી, ખેડૂતોની દેવામાફી, બેરોજગારી, સરકારનો ઉદ્યોગપતિઓ માટેનો પક્ષપાત, સર્વોચ્ચ અદાલતના ન્યાયાધીશોએ ન્યાય માગવા લોકો પાસે આવવું પડે એવી ચિંતાજનક સ્થિતિ, જસ્ટિસ લોયાના કથિત અપમૃત્યુ કેસનો ઉલ્લેખ, બંધારણીય સંસ્થાઓનો ખાત્મો.

પરંતુ આટલા બધા મુદ્દા એક જ પ્રવચનમાં એક સાથે થઈ જાય, ત્યારે કોઈ એક મુદ્દો તીવ્રતાથી ઉપસતો નથી.

ખાસ કરીને એવા સંજોગોમાં, જ્યારે ભાજપ પાસે રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અને ગઠબંધનની કથિત અસ્થિરતા જેવા મજબૂત મુદ્દા હોય અને તેને પૂરેપૂરા નિચોવી નાખવામાં તે કશી કસર રાખતો ન હોય.

એવું પણ ન હતું કે આ બધા મુદ્દાને સમાવી લેતું અને તેની સામે પોતાની વાત મૂકતું એક વ્યાપક પોત રાહુલ ગાંધીએ રજૂ કર્યું હોય.

ચૂંટણીસભાઓમાં નેતાઓની એક તરકીબ સામેના પક્ષ પર આકરા પ્રહાર કરીને, તેમની આબરૂનો-વિશ્વસનીયતાનો કચરો કરી નાખવાની હોય છે.

રાહુલનું ભાષણ ટચ ઍન્ડ ગો જેવું

રાહુલ ગાંધીના પ્રવચનમાં સમાવાયેલા ઘણા મુદ્દા એવી ક્ષમતા ધરાવતા હતા, પરંતુ તેમની રજૂઆત ટચ ઍન્ડ ગો જેવી, અડીને નીકળી જવા જેવી રહી.

એક-એક મુદ્દે સ્વતંત્ર રીતે સરકારને ઘેરી શકાય, એ મુદ્દે સરકારની નીતિથી અથવા સરકારની નિષ્ફળતાથી સામાન્ય લોકો પર કેવી વિપરીત અસર પડી, તે દર્શાવી શકાય એમ હતું. પણ એવું બન્યું નહીં.

વિપક્ષમાં પણ મુખ્યત્વે કૉંગ્રેસની આ મોટી મર્યાદા રહી છે. નાગરિક સમાજના અગ્રણીઓ-સ્વૈચ્છિક સંગઠનો સરકારની નિષ્ફળતાઓની અને તેનાં જૂઠાણાંની જમીની સમજ ધરાવતા હોય છે.

તે પોતે પક્ષીય રાજકારણથી ભલે દૂર રહે, પણ કૉંગ્રેસ જેવા વિપક્ષો આવાં સંગઠનો કે વ્યક્તિઓ પાસેથી તૈયાર માહિતી અને મુદ્દા મેળવીને પોતાનાં હથિયાર સજાવી ન શકે?

પરંતુ એવું ભાગ્યે જ બને છે. ઘણી વાર સરકારની વાસ્તવિક ટીકાના મુદ્દા અને આંકડા તૈયાર હોય, તો પણ તેનો ઉપયોગ કરવાનું કૉંગ્રેસને સૂઝતું નથી.

ઊલટું, નાગરિક સંગઠનો ચોક્કસ મુદ્દા પૂરતી સામેથી મદદ આપવાનો પ્રસ્તાવ મૂકે, ત્યારે પણ કૉંગ્રેસી નેતાઓને પક્ષીય સંસ્કૃતિનાં બંધનો નડી જાય છે.

રાહુલ ગાંધી એ બાબતમાં વધુ મોકળાશ ધરાવતા હોવાનું કહેવાય છે, પરંતુ સામેથી...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ગુજરાતમાં જનસંકલ્પ રેલીના માધ્યમથી કૉંગ્રેસે ચૂંટણીપ્રચારનો સત્તાવાર આરંભ કર્યો. જોકે, તે 20-20 કરતાં ટેસ્ટ મૅચ જેવો વધારે હતો. તેમાં વિગત બહુ, પણ ઝમકનો અભાવ જણાયો.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ જોઈએ તો ગયા વર્ષે વચગાળાના ડિવિડન્ડ તરીકે 28,000 કરોડ અને ત્યાર બાદ સીતારમણના બજેટમાં 90,000 કરોડ એમ રિઝર્વ બૅંક પાસેથી 11,8000 કરોડની અપેક્ષા તો હતી જ.

હવે વધારાના 58,000 કરોડ મળશે એટલે સરકાર એકદમ રાજીના રેડ થઈ જાય એવી મોટી લોટરી લાગી હોય એવું મારુ માનવું નથી.

બિમલ જાલન સમિતિએ ઈમરજન્સી ફંડ આરબીઆઇની બૅલેન્સશીટના 5.5 થી 6.5 ટકાની રૅન્જમાં હોવું જોઈએ તેવી ભલામણ કરી હતી.

તેમાં રિઝર્વ બૅન્કના બોર્ડ દ્વારા 5.5 ટકાની મર્યાદા સ્વીકારતાં સરકારને 52,637 કરોડ રૂપિયા વધુ મળ્યા તે ઉપરાંત રિઝર્વ બૅન્ક ઑફ ઇન્ડિયાએ 1,23,414 કરોડ રૂપિયા પણ સરકારને સરપ્લસ આપવાનો નિર્ણય કર્યો.

જાલન સમિતિએ બીજી ભલામણ એ કરી છે કે રિઝર્વ બૅન્કે પોતાના હિસાબનું વર્ષ જે જુલાઈથી જૂન સુધી હોય છે તે બદલીને નાણાકીય વર્ષ મુજબ એપ્રિલથી માર્ચ કરવું જોઈએ.

નિર્મલા સિતારમણના બજેટમાં 2018-19ના વર્ષ માટે જીડીપીનો વિકાસ દર 6.8 અને ફિસ્કલ ડીફિસિટ (નાણાકીય ખાધ ) 3.4 ટકા અંદાજવામાં આવી છે.

હાલની મંદી તેમજ અમેરિકા-ચીન-ભારતના વેપાર યુદ્ધને પરિણામે જે વાતાવરણ છે તેને કારણે માગ સતત ઘટતી રહી છે સાથે ઉત્પાદન પણ ઘટી રહ્યું છે.

આમ થવાને પરિણામે અંદાજેલી નાણાંખાધ સામે જીડીપીના 3.4 ટકાના બદલે 1 થી 1.5 ટકા વધી શકે તેવી પરિસ્થિતિનું નિર્માણ થયું છે.

રિઝર્વ બૅન્ક પાસેથી પ્રાપ્ત થનાર આ વધારાનાં નાણાંનો આખે આખો અથવા અંશતઃ ઉપયોગ નાણાંકીય ખાધને સરભર કરીને ભારત સરકારની બૅલેન્સ શીટ સુધારવા માટે થઈ શકે છે.

પોતાના અંદાજપત્રમાં આવક અને જાવક વિશે વિગતો આપતાં સીતારમણે ભારત સરકાર એક રૂપિયાનો ખર્ચ કરે તેમાંથી રાજ્ય સરકારોને તેમના ત્યાંથી ઉઘરાવેલા કરવેરાના હિસ્સા તરીકે 23 પૈસા અને ત્યારબાદ બીજા નંબરે વ્યાજ પેટે 18 પૈસા ચૂકવવાના છે એવો નિર્દેશ કર્યો છે.

આપણા સરંક્ષણ પાછળ માત્ર 9 પૈસાનો ખર્ચ થવાનો છે જેનાથી બમણો ખર્ચ વ્યાજની ચુકવણી પેટે થવાનો છે. આ સંજોગોમાં રિઝર્વ બૅન્ક પાસેથી ઉપલબ્ધ થનાર નાણાં કેટલીક મોંઘી લોન અને જામીનગીરીઓની ચુકવણી કરી વ્યાજનું ભારણ ઘટાડવામાં પણ થઈ શકે.

ઉપરોક્ત બંને ઉપયોગો યોગ્ય માર્ગે આ નાણાનો વપરાશ કરવા માટેના છે. તો પછી રિઝર્વ બૅન્કના પૂર્વ ગવર્નરો બૅન્કના ફંડને સરકારને ટ્રાન્સફર કરવાના વિચાર સાથે સંમત કેમ નથી?.

માત્ર રધુરામ રાજન અને ઊર્જિત પટેલ કે વિરલ આચાર્ય જ નહીં ગવર્નર વી. સુબ્બારાવ અને વાય. વી. રેડ્ડીએ પણ આનો ખુલ્લો વિરોધ કર્યો હતો....\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

રિઝર્વ બૅંક ઑફ ઇન્ડીયા પાસેથી ભારત સરકારને 1.76 લાખ કરોડ મળવાના છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ તો અંદાજપત્રના ઘણાં બધાં પાસાં છે. સરકારની આવક અને ખર્ચના માત્ર લેખાંજોખાં એટલે અંદાજપત્ર એવું નથી, એ વાત સાચી પણ 'ગોળ નાખો એટલું ગળ્યું થાય'.

સરકારનો સર્વસમાવેશક વિકાસ કરવા માટેનો ઉદ્દેશ ગમે તેટલો સારો હોય.

પણ એ ઉદ્દેશપૂર્તિ માટે જરૂરી નાણાકીય સાધનોની ઉપલબ્ધિ અને એની સાથોસાથ જે હેતુ માટે નાણાં વપરાવાં જોઈએ તે હેતુ માટે જ નિર્ધારિત ધારાધોરણ મુજબ એ નાણાં વપરાય તેવી શિસ્ત સાથેનું નાણાકીય વ્યવસ્થાપન જ  સરકારના આવક-જાવકના પાસાને સમતોલ રાખી શકે.

અને નાણાં વ્યવસ્થાપન માટેનો એક ઢાંચો જાળવીને એ ઢાંચામાં જ બધું સુમેરે ચાલે એ માટેનું એક હથિયાર એટલે - Fiscal Responsibility & Budget Management Act 2003, જે 5 જુલાઈ, 2004માં અમલમાં આવ્યો છે.

આ કરવાનો ઉદ્દેશ ભારત સરકારનું અંદાજપત્ર અસરકારક રીતે આવક-જાવકના વ્યવસ્થાપનથી સમતોલ રહે તે છે.

આ વિશેની સમજ અને નાણામંત્રીને એના દાયરામાં ચાલતાં શું શું કરવાનું રહે છે તેની વિગતો ચર્ચતા પહેલાં બજેટ સાથે સંકળાયેલી કેટલીક પરિભાષા સમજવી પડશે.

FRBM Act નો મૂળભૂત હેતુ સરકારના નાણાં વ્યવસ્થાપનમાં શિસ્ત લાદવાનો છે.

એ નાણાંકીય શિસ્તને ધ્યાનમાં રાખીને લક્ષ્યાંકો નક્કી કરે છે અને ફિસ્કલ ડેફિસિટ તેમજ રેવન્યુ ડેફિસિટ ઘટાડવા માટેના ઉપાયો પણ સૂચવે છે.

આ કાયદામાં તેમજ એ દ્વારા નિર્ધારિત લક્ષ્યાંકોમાં વખતોવખત ફેરફારો થતા રહ્યા છે.

એન. કે. સિંઘ કમિટી દ્વારા આમાં એક નવું પરિમાણ પણ ઉમેરવામાં આવ્યું છે જે ડેટ-જીડીપી રેશિયો એટલે કે દેવું અને જીડીપીનો ગુણોત્તર કહેવાય છે.

આનું પ્રયોજન કેન્દ્ર સરકાર બેફામ દેવું ન કરે અને દેશનું અર્થતંત્ર દેવાળીયું ન બની જાય તે જોવાનું છે.

કેન્દ્ર સરકાર જે રીતે લોન, જામીનગીરીમાં તેમજ અન્ય પ્રકારે દેવું કરે છે તે જ રીતે રાજ્ય સરકારો પણ નાણાંકીય સાધનો ઊભા કરવા માટે દેવું કરે છે.

જ્યાં સુધી આ દેવાનો ઉપયોગ લાંબા ગાળે વળતર મળી રહે તે પ્રકારના કૅપિટલ ઍસેટસ ઊભા કરવા માટે થાય ત્યાં સુધી આ પ્રકારનું દેવું બહુ ચિંતાજનક ન ગણવું જોઈએ.

આથી વિપરિત જો દેવું કરીને સરકારનો રોજબરોજનો ખર્ચ અને પગારો ચૂકવવાના આવે તે પ્રકારનું દેવું હિતાવહ નથી.

એન. કે. સિંઘ કમિટીની ભલામણ મુજબ રાજ્ય અને કેન્દ્ર સરકાર વચ્ચે થઈને જે દેવું કરવામાં આવે તેનો ડેટ ટુ જીડીપી રેશિયો 60 ટકાથી વધવો જોઈએ નહીં.

આ 60 ટકામાંથી 40 ટકા કેન્દ્ર સરકાર અને 20 ટકા રાજ્ય સરકારો વચ્ચે દેવું ઊભું કરવાની વેતરણ...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

પાંચમી જુલાઈએ નિર્મલા સીતારમણ નાણામંત્રી તરીકે તેમનું પહેલું અંદાજપત્ર રજૂ કરશે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ તો આ વિન્ટેજ કાર રેલી હતી પણ તેમાં કાર કરતાં વધારે ભાર ફેન્સી ડ્રેસ પહેરવા પર આપવામાં આવ્યું હતું. વિન્ટેજ કાર રેલી મૉન નામના એક દ્વીપ પર જઈને પૂર્ણ થઈ.

મોડી રાત સુધી નાચગાન અને ખાનપાન બાદ ઊંઘવાનો સમય આવ્યો. મેં વિચાર્યું કે ઉનાળો છે, તો ચાલો ખુલ્લા આકાશની નીચે ઊંઘી જઈએ.

આ મારા જીવનની ખૂબ મોટી ભૂલ સાબિત થઈ.

એ રાત્રિ દરમિયાન મને ત્રણ નવી વાતો વિશે માહિતી મળી. પહેલી તો એ કે ઉનાળામાં ડેનમાર્કમાં ખૂબ મચ્છર હોય છે.

બીજી વાત એ કે મચ્છર એટલા ભયંકર હોય છે કે તે ચાદર અને કપડાં ઉપરથી પણ કરડી લે છે.

ત્રીજી વાત એ કે જો તમે દારુ પીધેલો છે, તો તેનો મતલબ છે કે તમે મચ્છરને ભોજનનું નિમંત્રણ આપી દીધું છે.

એ રાત્રિ દરમિયાન મચ્છરોનો શિકાર બન્યા બાદ જ્યારે હું સવારે ઊઠી તો મારી હાલત ખરાબ હતી. મારું શરીર જકડાઈ ગયું હતું.

અમેરિકાની જર્નલ ઑફ મૉસ્કિટો કન્ટ્રોલ ઍસોસિએશનનો 2002નો રિપોર્ટ જણાવે છે કે જો તમે દારુ પીવો છો, તો મચ્છરના શિકાર બનવાની શક્યતા વધી જાય છે.

હજુ એ સ્પષ્ટ નથી કે મચ્છર દારુ પીતા લોકોની તરફ કેમ આકર્ષાય છે?

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

મચ્છર દારુને કેવી રીતે ઓળખે છે?

અત્યારે સુધી એ વાતની ખબર છે કે મચ્છરોને આપણા આસપાસ હોવાનો અનુભવ બે કેમિકલથી થાય છે.

પહેલું કેમિકલ છે કાર્બન ડાયોક્સાઇડ, જે આપણે શ્વાચ્છોશ્વાસ દરમિયાન બહાર છોડીએ છીએ.

બીજું કેમિકલ છે ઑક્ટાનૉલ, તે મશરુમ આલ્કૉહૉલ તરીકે પણ ઓળખાય છે. કેમ કે મશરુમનો સ્વાદ આ કેમિકલના કારણે જ આવે છે.

આ કેમિકલ આપણા શરીરમાં આલ્કૉહૉલ એટલે કે દારુ પીધા બાદ બને છે.

હવે સવાલ એ ઊઠે છે કે શું દારુ પીતા લોકોનું લોહી પીવાવાળા મચ્છર પણ નશામાં આવી જાય છે?

લાખો વર્ષોથી મચ્છર મનુષ્યનું લોહી પી રહ્યાં છે. પણ આ મામલે સંશોધન ખૂબ ઓછું થયું છે કે શું દારુ પીતી વ્યક્તિનું લોહી પીવાથી મચ્છરોને નશો થાય છે કે નહીં.

મચ્છરો અંગે જાણકાર અમેરિકી તાન્યા ડૈપ્કી ફિલેડેલ્ફિયાની પેન્સિલવેનિયા યુનિવર્સિટીમાં ભણાવે છે.

તાન્યા કહે છે, "મને નથી લાગતું કે દારુ પીતી વ્યક્તિનું લોહી પીવા પર મચ્છરને પણ નશો થાય છે. કારણ એ છે કે લોહીમાં દારુની માત્રા એટલી હોતી નથી."

પરંતુ તમે એ જાણીને આશ્ચર્ય પામી જશો કે કીડા- મકોડા દારુ પચાવી લે છે.

દારુ કેવી રીતે પચાવે છે મચ્છર?

અમેરિકાની નોર્થ કેરોલિના સ્ટેટ યુનિવર્સિટીના કોબી સ્કેલ કહે છે કે કોઈએ 10 પેગ દારુ પીધો છે તો તેમનાં લોહીમાં દારુની માત્રા 0.2 ટકા...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

થોડાં વર્ષો પહેલાં મેં ડેનમાર્કમાં એક વિન્ટેજ કાર રેલીમાં ભાગ લીધો હતો. આ એક અવિસ્મરણીય અનુભવ હતો.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ તો કોઈપણ ચૂંટણી સરળ ન હોય, પરંતુ વાયદાઓ આપીને સત્તા પર આવવું પ્રમાણમાં સરળ હોય છે. આ વાત હવે મોદી તથા ભાજપને સમજાવા લાગી હશે.

'સૌને સાથે લઈને સૌનો વિકાસ' કરવાનો પ્રયાસ કરવાની વાત ઠીક છે, પરંતુ શું દરેકને ખુશ કરવા શક્ય છે? કારણ કે એક વર્ગને ખુશ કરવાની કવાયતમાં અનિચ્છાએ પણ બીજા વર્ગને નારાજ કરવો પડે છે.

અનુસૂચિત જાતિ/જનજાતિના કાયદા અંગે સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદાને પલટવાનો સરકારનો નિર્ણય પણ આવો જ સાબિત થઈ રહ્યો છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

આ સ્થિતિને નિરૂપવા માટે ઉત્તર પ્રદેશના ગ્રામીણ વિસ્તારમાં કહેવાય છે, 'દીકરાની માનતા માંગવા ગઈ અને પતિ જ મરી ગયો.' હવે ભાજપ સાથે આવું જ થશે, તેની આગાહી કરવી મુશ્કેલ છે.

સવર્ણોની નારાજગીની અસર પડશે ?

આ મુદ્દે સવર્ણોમાં ખાસ્સી એવી નારાજગી હોવાનું કહેવાય છે. આ વર્ગ ભાજપનો મુખ્ય મતદાતા છે. આ વર્ગ માત્ર ભાજપ જ નહીં, અન્ય તમામ રાજકીય દળોથી પણ નારાજ છે.

આ વાત ભાજપને માટે આશાના કિરણ સમાન છે, કારણ કે નારાજગી છતાંય આ વર્ગે અન્ય કોઈ રાજકીય પક્ષ તરફ ઢળવાના અણસાર નથી આપ્યા.

બીજી વાત એ પણ છે કે આ વર્ગ જેટલી નારાજગી દેખાડશે, એટલું જ ભાજપ માટે દલિતોને સમજાવવાનું સરળ હશે કે પાર્ટીએ તમારા માટે 'સવર્ણોની નારાજગી' વહોરી લીધી છે.

જોકે આ વ્યૂહરચના બેધારી તલવાર જેવી છે.

પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવ

પેટ્રોલ તથા ડીઝલના આકાશ આંબતા ભાવ ચૂંટણી સમયે ભાજપ માટે માથાના દુખાવા સમાન બને તેમ છે.

આ બાબતે કેન્દ્રની મોદી સરકારે રાજકીય લાભ લેવાના બદલે આર્થિક રીતે વ્યવહારુ વલણ અપનાવ્યું છે.

કેન્દ્ર સરકારે ન તો સબસિડી આપવાની જાહેરાત કરી છે અને ન તો કેન્દ્રીય કરોમાં ઘટાડો કરવાના કોઈ નિર્દેશ આપ્યા છે.

નવેમ્બર તથા ડિસેમ્બર મહિનામાં રાજસ્થાન, મધ્ય પ્રદેશ, છત્તિસગઢ, તેલંગાણા તથા મિઝોરમ વિધાનસભાની ચૂંટણી યોજાશે.

ત્યારબાદ લોકસભાની ચૂંટણીની તૈયારીઓ શરૂ થઈ જશે. સ્વાભાવિક છે કે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી ક્રિકેટર મહેન્દ્રસિંહ ધોનીની જેમ 'છેક છેલ્લી ઓવર'માં મેચ જીતવાની ગણતરી ધરાવતા હોય.

આપણે બધાય જાણીએ છીએ કે આવી સ્થિતિમાં સફળ થવાની કે નિષ્ફળ જવાની શક્યતા સરખી હોય છે. આવા સમયે કોઈ નેતા કે બૅટ્સમૅનની ક્ષમતા કરતાં તેના આત્મવિશ્વાસની ભૂમિકા વધુ હોય છે.

ગઠબંધનમાં થયા અનેક બદલાવ

ગત લોકસભા ચૂંટણી સમયે એનડીએનું જે સ્વરૂપ હતું, તે હવે બદલાઈ ગયું છે. આંધ્ર પ્રદેશમાં ચંદ્રબાબુ નાયડૂ તથા બિહારમાં જીતન રામ માંઝી ગઠબંધન છોડી...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ભારતમાં જન્મેલા પાકિસ્તાની લેખક તથા વ્યંગકાર મુશ્તાક અહમદ યૂસુફીએ ક્યાંક લખ્યું છે, "સરકાર સિવાય કોઈને પોતાની વર્તમાન સ્થિતિ કે પ્રગતિથી સંતોષ નથી થતો." આ વાતને વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી કરતાં વધુ સારી રીતે કદાચ જ કોઈ બીજું સમજી શકે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ તો ચૂંટણી પ્રચારમાં અનેક મુદ્દાઓ ગાજતા હોય છે, પણ તેમાં ભાગ્યે જ લાખો લોકોને સ્પર્શતા મુદ્દાનો ઉલ્લેખ થતો હોય છે.

પ્રજાના આવા જ કેટલાક મુદ્દાઓ જાણવા અને તેનો અહેવાલ તૈયાર કરવા માટે બીબીસીનાં ગીતા પાંડે દેશભરમાં પ્રવાસ કરી રહ્યાં છે.

ઉત્તર-પૂર્વ ભારતના રાજ્ય મણિપુરમાં નાનકડું ગામ આવ્યું છે લેઇસંગ.  ગયા વર્ષે આ ગામ 'ભારતનું છેલ્લું ગામ કે જ્યાં વીજળી પહોંચી'  એવા મથાળાં સાથે વિશ્વભરના સમાચારોમાં ચમક્યું હતું.

અહીં એ વાત પણ નોંધવી રહી કે રાજકીય પક્ષોના ચૂંટણી ઢંઢેરાઓમાં રસ્તાઓનું નિર્માણ કે પાણી સાથે વીજળી આપવાનાં વચનો અપાતાં જ રહે છે.

ઉપર જે ગામનો ઉલ્લેખ કરાયો, તેની ફરીથી વાત કરીએ તો એપ્રિલ 2018માં વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ટ્વીટ કરીને કહ્યું હતું કે "લેઇસંગને વીજળી આપી દેવાઈ છે અને સશક્ત બનાવાયું છે (Leisang had been powered and empowered)."

તે વખતે એવું લાગ્યું હતું કે ત્રણમાંથી સરકારે કમ સે કમ એક સમસ્યાનો ઉકેલ લાવવા કોશિશ તો કરી જ છે.

પરંતુ ગયા અઠવાડિયે મેં આ ગામની મુલાકાત લીધી ત્યારે મને ખ્યાલ આવ્યો કે અહીં ભાગ્યે જ લાઈટ ચાલુ હોય છે અને ગામના લોકો "powered" કે "empowered" જેવું કંઈ થઈ શક્યા નથી.

પહાડી આદિવાસી કુકીઓના આ નાનકડા ગામમાં ફક્ત 13 પરિવારો અને 70 જેટલા સભ્યો જ રહે છે.

મણિપુરની રાજધાની ઇમ્ફાલથી તે ફક્ત 80 કિમી દૂર આવેલું છે. આમ છતાં ત્યાં પહોંચવું સહેલું નથી.

ગામની સૌથી નજીકનો હાઈવે 35 કિલોમિટર દૂર કાંગપોક્પી ગામ પાસે મળે છે.

35 કિમીનો આ રસ્તો ખરાબ છે અને ઠેરઠેર ખાડા પડી ગયા છે. છેલ્લા ત્રણ કિલોમિટરનો રસ્તો પર્વત પર તીવ્ર ચઢાણ ધરાવતો કાચો રસ્તો છે.

આ રસ્તા પર માત્ર બાઇક જ જઈ શકે અથવા ચાલીને ઉપર જવું પડે.

વરસાદ પડે ત્યારે આ ગામ સાવ વિખૂટું પડી જાય, કેમ કે વચ્ચે પાણી ભરાઈ જાય છે કે રસ્તો બહુ લપસણો થઈ જાય.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

આસપાસનાં ગામોને 2017માં વીજળી મળી

લેઇસંગ 13 પરિવારોનું ઘર છે

ગામમાં શાળા કે દવાખાનું નથી. ગામના લોકોને મતદાર ઓળખપત્ર મળી ગયાં છે અને અહીંના જૂજ લોકો રાજકારણમાં રસ લે છે.

ગામના સરપંચ ટોંગસાટ હાઓકિપ કહે છે કે તેમની આસપાસનાં તમામ ગામોને 2017માં વીજળી મળી ગઈ હતી.

તેઓએ તપાસ કરી ત્યારે ખબર પડી હતી કે તેમના ગામને એ આયોજનમાં લેવામાં આવ્યું જ નહોતું.

ટોંગસાટ હાઓકિપ કહે છે, "કોઈએ અમને કારણ આપ્યું નહોતું, તેથી અમે કાંગપોક્પીના ટોચના વીજ અધિકારીને...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ભારતમાં ચૂંટણીનો માહોલ બરોબર જામ્યો છે અને ચૂંટણીસભાઓ યોજવા માટે નેતાઓ ખૂણેખૂણે ફરવા લાગ્યા છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ તો જીતનું શ્રેય બધા 11 ખેલાડીઓને જાય છે, પણ આ સિરીઝમાં ઋષભ પંત, ચેતેશ્વર પૂજારા, શુભમન ગિલ, શાર્દૂલ ઠાકુર, વૉશિંગ્ટન સુંદર, મોહમ્મદ સિરાજ જેવા ખેલાડીઓએ નિર્ણાયક ભૂમિકા નિભાવી અને એ કરી બતાવ્યું જે કેટલાક દિવસો પહેલાં લગભગ અશક્ય લાગતું હતું.

ભારતની આ ઐતિહાસિક જીતમાં આ પાંચ ટર્નિંગ પૉઇન્ટે ભૂમિકા નિભાવી છે.

પહેલી ઇનિંગ : શાર્દૂલ ઠાકુર અને વૉશિંગ્ટન સુંદરની ભાગીદારી

ટેસ્ટ મૅચના ત્રીજા દિવસે પહેલી ઇનિંગમાં ઋષભ પંત જ્યારે 23 રન બનાવીને આઉટ થયા ત્યારે ટીમનો સ્કોર 186 રન હતો અને ભારતીય ટીમ મુશ્કેલીમાં દેખાતી હતી.

પણ પોતાની પહેલી મૅચ રમી રહેલા શાર્દૂલ ઠાકુર અને વૉશિંગ્ટન સુંદરે કમાલ કર્યો.

બંનેએ ન માત્ર વિકેટ ટકાવી રાખી પણ સંભાળીને બેટિંગ કરીને રન પણ કર્યા. આ જોડીએ 123 રનની ભાગદારી કરી, જેણે મૅચ બચાવી.

આ જોડીના દમ પર જ ઑસ્ટ્રેલિયા પહેલી ઇનિંગના 369 રન સામે ભારતે પણ 336 રન બનાવ્યા અને મૅચમાં વાપસી કરી.

બીજી ઇનિંગમાં સિરાજે પાંચ વિકેટ ખેરવી

બ્રિસબેનના ગાબા ઇન્ટરનેશનલ સ્ટેડિયમમાં ખેલાતી ચોથી મૅચમાં ઇન્ડિયાને જીત માટે 328 રનનો ટાર્ગેટ મળ્યો હતો, કારણ કે ચોથા દિવસે ઑસ્ટ્રેલિયાએ 294 રન કર્યા હતા.

જોકે ઑસ્ટ્રેલિયન ટીમ આનાથી વધુ રન પણ કરી શકતી હતી.

ભારત તરફથી મોહમ્મદ સિરાજે 73 રન આપીને 5 વિકેટ ખેરવી અને શાર્દૂલ ઠાકુરે 61 રન આપીને 4 વિકેટ લીધી.

સિરાજ પહેલી વાર ટેસ્ટ ક્રિકેટની એક ઇનિંગમાં પાંચ વિકેટ લેવામાં સફળ થયા.

આ મૅચ બાદ સિરાજે પોતાના પિતાને યાદ કર્યા. તેઓએ કહ્યું, "આજે તેઓ જીવિત હોત તો તેમને ગર્વ થાય. તેમની દુવાઓને કારણે જ હું મારું બેસ્ટ પર્ફૉર્મન્સ આપી શક્યો છું."

ઋષભ પંતની ધમાકેદાર ઇનિંગ

ભારતીય ટીમ

પોતાના ચોગ્ગા સાથે સિરીઝને 2-1થી ભારતની ઝોળી નાખનારા ઋષભ પંતને ચોથી ટેસ્ટ મૅચના હીરો માનવામાં આવે છે, જેમણે મૅચને ડ્રૉ તરફથી જીત બાજુ વાળી દીધી.

ત્રીજી ટેસ્ટમાં પણ પંતે ટીમને જિતાડવાની કોશિશ કરી હતી, પણ તેઓ 97 રન પર આઉટ થઈ ગયા હતા.

પણ આ વખતે તેઓ ટીમને જીત અપાવીને જ રહ્યા. વિકેટકીપર ઋષભ પંતે 89 રનને અણનમ ઇનિંગ રમી, તેઓએ નવ ચોગ્ગા અને એક છગ્ગો માર્યો.

પૂજારાનું ક્રિઝ પર ટકી રહેવું

બીજી ઇનિંગમાં જ્યારે ઑસ્ટ્રેલિયન બૉલર તેજ બૉલિંગ કરી રહ્યા હતા ત્યારે પૂજારાએ બૅટ અને શરીર- બંનેથી તેમનો સામનો કર્યો.

તેઓએ બીજી ઇનિંગમાં કુલ 211 બૉલમાં 56 રન બનાવ્યા. આ ઇનિંગે નક્કી કર્યું કે ટીમ ઇન્ડિયા ઑલઆઉટ ન થઈ...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ભારતે બ્રિસબેનના ગાબા મેદાનમાં ઇતિહાસ રચી દીધી છે. ટીમ ઇન્ડિયાના સ્ટાર કૅપ્ટન વિરાટ કોહલી, જસપ્રિત બુમરાહ, મોહમ્મદ શમી, ઇશાંત શર્મા, રવીન્દ્ર જાડેજા, આર. અશ્વિન અને શિખર ધવન જેવા ખેલાડીની અનુપસ્થિતિમાં રોમાંચક મૅચમાં જીત મેળવીને સિરીઝ 2-1થી પોતાના નામે કરી લીધી છે.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ તો તેમણે વિભાજન પહેલાંથી કામ શરૂ કરી દીધું હતું. અકબરની ભૂમિકામાં ચંદ્રમોહન, સલીમની ભૂમિકામાં ડી. કે. સપ્રુ અને અનારકલી તરીકે નરગિસને લેવાનાં હતાં. વર્ષ 1946માં બૉમ્બે ટોકિઝ સ્ટુડિયોમાં શૂટિંગ પણ શરૂ કરી દેવાયું હતું.

તે સમયે દેશમાં ઊકળતા ચરુ જેવી સ્થિતિ હતી. રાજકીય તણાવ અને કોમી તોફાનોના કારણે બધાની યોજના ખોરવાઈ ગઈ. વિભાજન પછી પ્રોડ્યુસર શિરાઝ અલી પાકિસ્તાન જતા રહ્યા હતા. હવે કે. આસિફ સ્વપ્નસમાન ભવ્ય ફિલ્મ બનાવી શકે તેવા મોટા ગજાના કોઈ ફાઇનાન્સર તૈયાર થતા ન હતા.

શિરાઝ અલીએ કે. આસિફને અગાઉ સૂચન કર્યું હતું કે તે સમયના વિખ્યાત ઉદ્યોગપતિ શાપૂરજી પલોનજી આ ફિલ્મને ફાઇનાન્સ કરી શકે તેમ છે.

શાપૂરજીને ફિલ્મઉદ્યોગની આમ તો કોઈ જાણકારી હતી નહીં પરંતુ અકબરના ઇતિહાસમાં રસ હતો. તેથી તેઓ 1950માં આ પ્રોજેક્ટ માટે તૈયાર થયા અને ત્યાર પછી દિલીપ કુમાર અને મધુબાલાને લઈને ફિલ્મ બની તે હતી 'મુઘલ-એ-આઝમ'.

ભારતીય સિનેમાની સૌથી મહાન કૃતિઓમાં આ ફિલ્મને સ્થાન અપાયું છે. પરંતુ આ લેખ 'મુઘલ-એ-આઝમ' વિશે નહીં, ફિલ્મને ફાઇનાન્સ કરનારા પારસી ઉદ્યોગપતિ અને તેમના 'શાપૂરજી પલોનજી જૂથ' વિશે છે, જે તાજેતરમાં તાતા જૂથ સાથેના વિવાદના કારણે ચર્ચા છે.

ભવ્ય અને ગગનચૂંબી ઇમારતો સાથે જોડાયેલું નામ

ઓમાનના સુલતાનનો મહેલ કસર અલ-આલમ

'શાપૂરજી પલોનજી ઍન્ડ કંપની પ્રાઇવેટ લિ.'ની વેબસાઈટ અનુસાર આ જૂથ કુલ 18 જુદી-જુદી કંપનીઓનો સમૂહ છે તથા એન્જિનિયરિંગ અને બાંધકામ, ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, રિયલ એસ્ટેટ, પાણી, ઊર્જા અને ફાઇનાન્શિયલ સર્વિસિસ, એમ છ બિઝનેસ સૅગમૅન્ટમાં સક્રિય છે.

હાલમાં આ જૂથ 70થી વધુ દેશમાં 70,000થી વધારે કર્મચારી ધરાવે છે. આ ઉપરાંત શિપિંગ, હોમ ઍપ્લાયન્સિસ, પબ્લિકેશન, અને બાયૉ-ટેકનૉલૉજીમાં પણ આ જૂથનું બહું મોટું નામ છે.

શાપૂરજી પલોનજી જૂથને વિશ્વભરમાં નામના મળી છે તેમણે નિર્માણ કરેલી કેટલીક ભવ્ય અને ગગનચૂંબી ઇમારતોના કારણે.

મુંબઈની કેટલીક લૅન્ડમાર્ક ગણાતી ઇમારતો બાંધવાનો શ્રેય આ જૂથને જાય છે. જેમાં હૉંગકૉંગ બૅન્ક, ગ્રિન્ડલૅઝ બૅન્ક, સ્ટાન્ડર્ડ ચાર્ટર્ડ બૅન્ક, રિઝર્વ બૅન્ક ઑફ ઇન્ડિયા બિલ્ડિંગ, બૉમ્બે સ્ટોક ઍક્સચેન્જ બિલ્ડિંગ અને તાજ ઇન્ટરકૉન્ટિનેન્ટલ પણ સામેલ છે.

1971માં તેમણે ઓમાનના સુલતાનનો મહેલ પણ બાંધ્યો જે તેની વિશેષ ડિઝાઇન અને આકર્ષક દેખાવના કારણે વિખ્યાત છે.

2008માં મુંબઈમાં ત્રાસવાદી હુમલામાં તાજમહાલ પૅલેસ ઍન્ડ ટાવરને ઘણું નુકસાન થયું...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

વાત છે 1950ની. ભારતના વિભાજનને હજુ માંડ ત્રણ વર્ષ થયા હતા અને ભાગલા સમયનાં કોમી રમખાણો હજુ ગઈકાલની વાત હોય એવું લાગતું હતું. આ દરમિયાન યુવાન ફિલ્મ નિર્દેશક કે. આસિફના માથે શાહજાદા સલીમ અને અનારકલીની પ્રેમકથા ફિલ્મી પડદે રજૂ કરવાની ધૂન સવાર હતી.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ થવા પાછળનું કારણ એ છે કે શ્રીદેવીને રાજકીય સમ્માન આપવામાં આવ્યું હતું.

24 ફેબ્રુઆરીએ મૃત્યુ પામેલાં શ્રીદેવીના નશ્વર દેહના અંતિમ સંસ્કાર 28મી ફેબ્રુઆરીએ કરવામાં આવ્યાં.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

તેમની અંતિમ યાત્રામાં ઘરથી સ્મશાન સુધીના 5 કિલોમીટરથી વધુ લાંબા માર્ગ પર પોલીસ અને રાજ્ય અનામત પોલીસ દળના (SRPF) જવાનો હતા.

સામાન્ય રીતે રાજકીય સમ્માન મોટા નેતાઓને આપવામાં આવે છે. તેમાં વડાપ્રધાન, મંત્રી અને બંધારણીય પદો પર કાર્ય કરી રહેલા લોકોનો સમાવેશ થાય છે.

જે વ્યક્તિને રાજકીય સમ્માન આપવાનો નિર્ણય કરવામાં આવે છે, તેમની અંતિમ યાત્રાની વ્યવસ્થા રાજ્ય અથવા કેંદ્ર સરકાર દ્વારા કરવામાં આવે છે.

મૃતદેહને રાષ્ટ્રધ્વજમાં લપેટવામાં આવે છે અને બંદૂકથી સલામી પણ આપવામાં આવે છે.

કોણ નક્કી કરે છે રાજકીય સમ્માન?

અગાઉ આ સમ્માન વિશિષ્ટ લોકોને જ આપવામાં આવતું હતું. પરંતુ હવે એવું નથી રહ્યું

હવે રાજકીય સમ્માન એ વાત પર આધાર રાખે છે કે અવસાન પામેલી વ્યક્તિનો હોદ્દો કે કદ શું હતું.

ભૂતપૂર્વ કાયદા અને સંસદીય બાબતોના મંત્રી એમ સી નનાઇયાહે રેડિફને જણાવ્યું હતું, "હવે એ રાજ્ય સરકારના વિવેક પર નિર્ભર છે. એ આ બાબતનો નિર્ણય કરે છે કે વ્યક્તિ વિશેષનું કદ શું છે અને એ રીતે જ નક્કી કરવામાં આવે છે કે, તેમને રાજકીય સમ્માન આપવું કે નહીં. હવે એવા કોઈ નિર્ધારિત દિશા-નિર્દેશો નથી."

સરકાર રાજનીતિ, સાહિત્ય, કાયદો, વિજ્ઞાન અને સિનેમા જેવા ક્ષેત્રોમાં મહત્ત્વનું પ્રદાન આપનારાં લોકોને મૃત્યુ બાદ રાજકીય સમ્માન આપે છે.

મુખ્યમંત્રીનો નિર્ણય?

આ બાબતનો નિર્ણય સામાન્ય રીતે રાજ્યના મુખ્યમંત્રી પોતાની કેબિનેટના સિનિયર મંત્રીઓ સાથે ચર્ચા કર્યા બાદ કરે છે.

એક વખત નિર્ણય લેવાઈ જાય ત્યારબાદ રાજ્યના સિનિયર પોલીસ અધિકારીઓને જાણકારી આપવામાં આવે છે.

તેમાં ડેપ્યુટી કમિશનર, પોલીસ કમિશનર, પોલીસ નિરિક્ષકનો સમાવેશ થાય છે. આ અધિકારીઓ પર રાજકીય સમ્માનની તૈયારીની જવાબદારી હોય છે.

એમ કહેવાય છે કે સ્વતંત્ર ભારતમાં પ્રથમ વખત રાજકીય સમ્માન સાથે મહાત્મા ગાંધીના અંતિમ સંસ્કાર કરવામાં આવ્યા હતા.

આ ઉપરાંત ભૂતપૂર્વ વડાપ્રધાન જવાહરલાલ નહેરુ, લાલબહાદુર શાસ્ત્રી અને ઇંદિરા ગાંધીને પણ રાજકીય સમ્માન સાથે વિદાય આપવામાં આવી હતી.

કેવી રીતે મળ્યું હતું સમ્માન?

આ ઉપરાંત મધર ટેરેસાને પણ રાજકીય સમ્માન આપવામાં આવ્યું હતું. એને રાજનીતિ સાથે કોઈ ન સંબંધ નહોતો, પરંતુ સમાજ સેવામાં...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

શ્રીદેવીની અંતિમ યાત્રા જોનારા ઘણા લોકોને પ્રશ્ન થયો હશે કે તેમના મૃતદેહને રાષ્ટ્રધ્વજમાં શા માટે લપેટવામાં આવ્યો હતો? એટલું જ નહીં તેમને બંદૂકોથી સલામી પણ આપવામાં આવી હતી.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ બંને ટીમને એક એક પૉઇન્ટ ફાળવવામાં આવ્યો હતો. ભારત હવે તેની આગામી મૅચમાં રવિવારે કટ્ટર હરીફ પાકિસ્તાન સામે ટકરાશે.

અહીંના ટ્રેન્ટ બ્રિજ ખાતે રમાનારી મૅચમાં વરસાદના વિઘ્નની અપેક્ષા તો પહેલેથી જ હતી પરંતુ તેમ છતાં એવી આશા સેવાતી હતી કે બપોર પછી હવામાનમાં સુધારો આવશે.

એવું  પણ હતું કે કમસે કમ 20-20 ઓવરની મૅચ રમાશે પરંતુ લગભગ સાડા ચાર કલાક રાહ જોયા બાદ મૅચના અમ્પાયર્સે મૅચ પડતી મૂકવાનો નિર્ણય લીધો હતો.

અમ્પાયર્સ મેરિયસ ઇરાસમસ અને પોલ રાઇફલે વારંવાર મેદાનનું નિરીક્ષણ કર્યું હતું.

જોકે, વરસાદની આવનજાવન પણ ચાલુ જ રહી હતી. આ સંજોગોમાં ગ્રાઉન્ડ સ્ટાફે પણ રમત શરૂ થઈ શકે તે માટે આકરી મહેનત કરી હતી પરંતુ વરસાદે નિરાશા કર્યા હતા.

આઈસીસી વન-ડે ક્રિકેટ વર્લ્ડ કપ 2019માં ભારત અને ન્યૂઝીલૅન્ડ બે જ એવી ટીમ હતી જે એકેય મૅચ હારી ન હતી અને અજેય હતી.

સાથે સાથે ઇંગ્લૅન્ડમાં વસતા ભારતીયોને પણ નિરાશા સાંપડી હતી. ઘણા સમર્થકોએ તો મહિનાઓ અગાઉ આ મૅચ માટે ટિકિટ ખરીદી લીધી હતી પરંતુ તેમને મૅચ નિહાળવા મળી ન હતી.

વર્તમાન વર્લ્ડ કપમાં આ ચોથી મૅચ હતી જેમાં વરસાદનું વિઘ્ન નડ્યું હોય અને મૅચ રમી શકાઈ ન હોય જેને કારણે બંને ટીમને એક એક પૉઇન્ટ ફાળવાયા હોય.

સાતમીએ પાકિસ્તાન અને શ્રીલંકા વચ્ચે બ્રિસ્ટોલ ખાતેની મૅચમાં એક પણ બોલ ફેંકાયો ન હતો.

દસમીએ સાઉથ આફ્રિકા અને વેસ્ટ ઇન્ડિઝ વચ્ચેની મૅચમાં માત્ર સાત ઓવર શક્ય બની હતી.

11મીએ બાંગ્લાદેશ અને શ્રીલંકા વચ્ચેની મૅચમાં પણ ટોસ શક્ય બન્યો ન હતો. આમ આ ટુર્નામેન્ટમાં શ્રીલંકાને બે મૅચમાં નુકસાન થયું હતું.

ભારત અને ન્યૂઝીલૅન્ડ વર્તમાન ટુર્નામેન્ટમાં એક પણ મૅચ હાર્યા ન હતા. ભારતે તેની બે મૅચમાં અનુક્રમે સાઉથ આફ્રિકા અને ઑસ્ટ્રેલિયાને હરાવ્યું હતું તો ન્યૂઝીલૅન્ડે તેની પ્રથમ ત્રણ મૅચમાં શ્રીલંકા, બાંગ્લાદેશ અને અફઘાનિસ્તાન સામે વિજય હાંસલ કર્યો હતો.

ગુરુવારની મૅચ ધોવાઈ ગયા બાદ ન્યૂઝીલૅન્ડ ચાર મૅચમાંથી સાત પોઇન્ટ તથા ભારત ત્રણ મૅચમાંથી પાંચ પોઇન્ટ સાથે અનુક્રમે પ્રથમ અને ત્રીજો ક્રમ ધરાવે છે.

ભારત હવે 16મીએ પાકિસ્તાન સામે અને ન્યૂઝીલૅન્ડ 19મીએ સાઉથ આફ્રિકા સામે રમશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ગુરુવારે વરસાદ અને ખરાબ હવામાન બંને ટીમને આ પરંપરા જાળવી રાખવામાં મદદ કરી હતી કેમ કે અહીં રમાનારી લીગ મૅચ છેલ્લા બે દિવસથી વરસતા ભારે વરસાદ અને ખરાબ હવામાનને કારણે પડતી મૂકવામાં આવી હતી.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ વર્તમાન ટૂર્નામેન્ટમાં સાઉથ આફ્રિકાનો આ સતત બીજો પરાજય હતો અને હવે તેને પાંચમી જૂને મજબૂત ભારતીય ટીમ સામે રમવાનું છે.

ફાફ ડુ પ્લેસિસે ટોસ જીતીને બાંગ્લાદેશને પ્રથમ બેટિંગ આપવાનો જુગાર ખેલ્યો હતો. જોકે, એશિયન ટીમ વધુ મજબૂત નીકળી અને તેણે વન-ડે ઇતિહાસનો પોતાનો સર્વોચ્ચ સ્કોર નોંધાવતા 50 ઓવરમાં છ વિકેટે 330  રન નોંધાવી દીધા હતા.

યોગાનુયોગે 30મી મેએ ઇંગ્લૅન્ડે પણ સાઉથ આફ્રિકા સામે આ જ સ્કોર નોંધાવ્યો હતો. જવાબમાં પ્લસિસે કૅપ્ટન ઇનિંગ્સ રમી હોવા છતાં સાઉથ આફ્રિકા 50 ઓવરને અંતે આઠ વિકેટે 309 રન કરી શક્યું હતું.

ઇંગ્લૅન્ડ સામેની પ્રારંભિક મૅચના પરાજય બાદ પ્લેસિસની ટીમ આ બીજી મૅચ હારી છે. આમ આગામી મૅચો તેના માટે કપરા ચઢાણ સમાન બની રહેશે.

331 રનના લક્ષ્યાંકનો પીછો કરવા ઊતરેલી સાઉથ આફ્રિકન ટીમે નિયમિત અંતરે વિકેટો ગુમાવતા તેને મેચ પણ ગુમાવવી પડી હતી.

સાઉથ આફ્રિકા માટે સુકાની  પ્લેસિસે સૌથી વધુ 53 બૉલમાં 62 રન ફટકાર્યા હતા. જેમાં પાંચ બાઉન્ડ્રી અને એક સિક્સ સામેલ હતી.

જ્યારે ડ્યુમિની અને માર્કરામે 45-45 અને વાન ડેર ડુસેને 41 રનનું યોગદાન આપ્યું હતું. બાંગ્લાદેશ માટે મુસ્તાફિઝુર રહેમાને ત્રણ તથા મોહમ્મદ સૈફુદ્દીને બે વિકેટ ઝડપી હતી.

અહીંના ઓવલ મેદાન પર સળંગ બીજી મેચમાં સાઉથ આફ્રિકાની હરીફ ટીમે 300થી વધુનો સ્કોર કર્યો છે.

બાંગ્લાદેશની સારી શરૂઆત

તમિમ ઈકબાલ અને સૌમ્ય સરકારની જોડીએ બાંગ્લાદેશને સારી શરૂઆત અપાવી હતી. આ જોડીએ પ્રથમ વિકેટ માટે 60 રનની ભાગીદારી નોંધાવી હતી.

તમિમ 16 રન નોંધાવીને આઉટ થયા હતા. બાંગ્લાદેશની બેટિંગમાં મોટા ભાગના બેટ્સમૅનોએ મહત્ત્વનું યોગદાન આપ્યું હતું.

સરકારે આક્રમક બેટિંગ કરી હતી અને 30 બૉલમાં નવ બાઉન્ડ્રીની મદદથી 42 રન ફટકાર્યા હતા.

જોકે, બાંગ્લાદેશી ઇનિંગ્સનું મુખ્ય આકર્ષણ બે ભૂતપૂર્વ સુકાનીઓ સાકીબ અને મુશ્ફિકૂ રહીમની બેટિંગ રહી હતી.

આ અનુભવી બેટ્સમૅનોએ સાઉથ આફ્રિકન બૉલર્સને હંફાવ્યા હતા. તેમણે ત્રીજી વિકેટ માટે 142 રનની ભાગીદારી નોંધાવી હતી જેની મદદથી ટીમ વન-ડેમાં તેનો સર્વોચ્ચ સ્કોર નોંધાવવામાં સફળ રહી હતી.

સાકિબે 84 બૉલમાં 75 રનની ઇનિંગ્સ રમી હતી જેમાં તેણે આઠ બાઉન્ડ્રી અને એક સિક્સર ફટકારી હતી જ્યારે મુશ્ફિકુરે 80 બૉલમાં 78 રન ફટકાર્યા હતા જેમાં આઠ બાઉન્ડ્રી સામેલ હતી.

સાઉથ આફ્રિકન બૉલર્સ બાદમાં મહેમુદૂલ્લાહ અને મોસાડેક હુસૈનની જોડીને પણ રોકવામાં નિષ્ફળ રહ્યા હતા....\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

મૅન ઑફ ધ મૅચ અને અનુભવી બેટ્સમૅન સાકીબ અલ હસન અને મુશ્ફિકૂર રહીમની દમદાર બેટિંગ બાદ મુસ્તાફિઝુર રહેમાનની વેધક ઑલિંગની સહાયથી બાંગ્લાદેશે આઇસીસી વન-ડે ક્રિકેટ વર્લ્ડ કપમાં મેજર અપસેટ સર્જીને સાઉથ આફ્રિકાને 21 રનથી હરાવ્યું.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ હૉટ ફેવરિટ ગણવી હોય તો તે ઑસ્ટ્રેલિયન મહિલા ટીમ હતી જેને શુક્રવારે હરાવીને ભારતે મેજર અપસેટ સર્જી દીધો અને તેમાં સિંહફાળો રહ્યો સ્પિનર પૂનમ યાદવનો.

શુક્રવારે રમાયેલી પ્રારંભિક મૅચમાં ભારત માત્ર 132 રન કરી શક્યું હતું અને તે વખતે પણ તેનો પરાજય સામે દેખાતો હતો.

નવ ઓવરમાં 55 રનના સ્કોર સુધી ઑસ્ટ્રેલિયા આસાનીથી જીતી જશે તેમ લાગતું હતું, પરંતુ અહીંથી મૅચનું પાસું પલટાઈ ગયું.

પૂનમ યાદવ બૉલિંગમાં આવ્યાં અને હરીફ ટીમની ઉપરા-ઉપરી વિકેટો ખેરવવા માંડી.

આમેય પૂનમ યાદવ તેમની વેધક બૉલિંગ માટે જાણીતા છે. તેઓ એક વાર વિકેટ ખેરવવાની શરૂઆત કરે ત્યાર બાદ તેમને અટકાવવા મુશ્કેલ છે.

ભારતના માર્ગમાં સૌથી મોટી અડચણ ઓપનર ઍલિસા હિલી હતાં.

જેમણે અડધી સદી ફટકારી અને તેઓ વિકેટ પર હતાં ત્યાં સુધી ભારતના વિજયની કલ્પના કરવી મુશ્કેલ હતી, પરંતુ પૂનમે દસમી ઓવરમાં હિલીને આઉટ કર્યાં તે સાથે કાંગારું ટીમની વિકેટ પત્તાના મહેલની માફક ખરી પડી.

19 રન આપીને ચાર વિકેટ

પૂનમ યાદવે માત્ર 19 રન આપીને ચાર વિકેટ ખેરવી હતી.

એક વાર તો તેઓ હૅટ્રિક મેળવવાની અણિ પર આવી ગયાં હતાં.

12મી ઓવરમાં તેમણે ઑસ્ટ્રેલિયાની અનુભવી ખેલાડી મૅન રચેલ હેઇન્સને આઉટ કર્યાં અને ત્યાર પછીના બૉલે ઍલિસી પેરીને પણ બૉલ્ડ કરી દીધાં.

આ સાથે ભારતનો વિજય લગભગ નિશ્ચિત થઈ ગયો હતો.

ભારત માટે 63મી મૅચ રમી રહેલાં પૂનમ યાદવે આ અગાઉ પણ ઑસ્ટ્રેલિયામાં સારો દેખાવ કર્યો હતો, પરંતુ આ મૅચમાં તેમની પાસેથી મોટી આશા રખાતી ન હતી, કેમ કે તેઓ તાજેતરમાં જ ઈજામાંથી બહાર આવ્યાં હતાં.

ઈજામાંથી બહાર આવીને વર્લ્ડ કપ જેવી ટુર્નામેન્ટ માટે સજ્જ થવું તે જ કપરી બાબત હતી તેમાં પણ ઑસ્ટ્રેલિયા જેવા ચાર વખતના વર્લ્ડ ચૅમ્પિયન સામે તેમને રમવાનું હતું.

ખુદ પૂનમે જ મૅચ બાદ કહ્યું હતું કે ટીમના ફિઝિયોની મદદથી જ તેઓ સંપૂર્ણપણે ફિટ થઈને રમી શક્યાં હતાં.

પૂનમ યાદવ તેમની કારકિર્દીમાં ત્રીજી વાર મૅચમાં ચાર વિકેટ ઝડપવાની સિદ્ધિ હાંસલ કરી છે.

અગાઉ 2018માં તેઓ બાંગ્લાદેશ સામે નવ રનમાં ચાર વિકેટ ઝડપી ચૂક્યાં હતાં, પરંતુ નિશ્ચિતપણે શુક્રવારનું પ્રદર્શન તેમની કારકિર્દીનું સૌથી યાદગાર પ્રદર્શન હતું.

શિખા પાંડે અને દિપ્તીની કમાલ

યાદવ  ઉપરાંત શિખા પાંડેએ પણ ટીમને જરૂર હતી ત્યારે ત્રણ વિકેટ ખેરવીને ટીમની સફળતામાં મહત્વનું યોગદાન આપ્યું હતું.

પૂનમ યાદવે તો બૉલિંગમાં શ્રેષ્ઠ દેખાવ કર્યો પરંતુ તે અગાઉ ભારતના...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ઑસ્ટ્રેલિયામાં મહિલા ટી20 વર્લ્ડ કપનો પ્રારંભ થયો તેના કેટલાક અઠવાડિયા અગાઉથી ત્રણ ટીમને ફેવરિટ માનવામાં આવી રહી હતી, જેમાં ઑસ્ટ્રેલિયા પ્રથમ, ઇંગ્લૅન્ડ બીજા અને ભારત ત્રીજા ક્રમે હતું.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમ, વેસ્ટ ઇન્ડીઝે સંકેત આપી દીધા છે કે આગામી મૅચોમાં તેમને હળવાશથી લેવાની ભૂલ કરનારી ટીમ નુકસાનમાં રહેશે. પાકિસ્તાનનો ધબડકો થતા નિયત લંચ સમય સુધીમાં તો મૅચ સમાપ્ત થઈ ગઈ હતી, જેમાં વેસ્ટ ઇન્ડીઝનો સાત વિકેટે શાનદાર વિજય થયો હતો.

પાકિસ્તાનની બેટિંગનો ધબડકો થયો અને તેનો કોઈ બૅટ્સમૅન કેરેબિયન બૉલિંગ આક્રમણ સામે ટકી ન શક્યો.

મૅન ઑફ ધ મૅચ ઓશાને થોમસે ચાર વિકેટ ઝડપી હતી. તેના ઘાતક બાઉન્સર સામે પાકિસ્તાન કોઈ પ્રતિકાર કરી શક્યું નહોતું.

નોટિંગહામના ટ્રેન્ટબ્રિજ ખાતે રમાયેલી મૅચમાં વેસ્ટ ઇન્ડીઝના સુકાની જેસન હોલ્ડરે ટોસ જીતીને હરીફ ટીમને બેટિંગ આપવાનો યોગ્ય નિર્ણય લીધો હતો.

પાકિસ્તાનનો પ્રારંભથી જ રકાસ થયો હતો અને તેઓ ફરીથી બેઠા થઈ શક્યા નહોતા. હકીકતમાં પાકિસ્તાન જરાય લડત આપ્યા વિના શરણે થઈ જશે તેવી કોઈએ અપેક્ષા રાખી ન હતી.

21.4 ઓવર સુધીમાં તો તેના તમામ બૅટ્સમૅન આઉટ થઈ ગયા હતા. પાકિસ્તાને 105 રનનો સામાન્ય સ્કોર નોંધાવ્યો હતો. વેસ્ટ ઇન્ડીઝે 13.4 ઓવરમાં ટાર્ગેટ ચેઝ કરી લીધો હતો. આમ, સમગ્ર મૅચ 35.2 ઓવર ચાલી હતી.

શેલ્ડન કોટ્રેલે કેરેબિયન ટીમને શરૂઆતમાં જ સફળતા અપાવી હતી. તેણે ઓપનર ઇમામ-ઉલ-હકને આઉટ કર્યો. બાદમાં આન્દ્રે રસેલે આવીને ઉપરાઉપરી બે વિકેટ ખેરવી હતી. રસેલે માત્ર ચાર રન આપીને ફખર ઝમાન અને હેરિસ સોહૈલને પેવેલિયન ભેગા કરી દીધા હતા.

આ તબક્કે ઓશાને થોમસે બાજી સંભાળી લીધી હતી. તેના ઘાતક બાઉન્સર અને ઉછળતા બૉલ સામે રમવું પાકિસ્તાની બેટ્સમૅન માટે કપરું બની ગયું હતું. લગભગ તમામ બેટ્સમૅન કેરેબિયન બૉલર સામે થાપ ખાઈ ગયા હતા અને પોતાની વિકેટ ફેંકી દીધી હતી.

ફખર ઝમાન અને બાબર આઝમે 22-22 રન કર્યા હતા. એ સિવાયના મોટા ભાગના બેટ્સમૅન ડબલ ફિગર સુધી પહોંચવા માટે મથતા રહ્યા હતા.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

પાકિસ્તાની બૅટ્સમૅન ટકી ન શક્યા

થોમસે એક બાઉન્સર નાખી બાબર આઝમનો વિકેટ પાછળ કૅચ પકડાવી દીધો હતો, તો ભૂતપૂર્વ સુકાની મોહમ્મદ હફીઝ બાઉન્ડ્રી પર ઝડપાયો હતો. તેણે 16 રન કર્યા હતા.

પાકિસ્તાની ઇનિંગ્સના અંતિમ તબક્કામાં વહાબ રિયાઝે ઉપરાઉપરી બાઉન્ડ્રી ફટકારીને ટીમનો સ્કોર 100 સુધી પહોંચાડ્યો હતો.

એક તબક્કે તો એમ લાગતું હતું કે પાકિસ્તાન વર્લ્ડ કપના તેના સૌથી કંગાળ સ્કોર 74 કરતાં પણ ઓછા સ્કોરે ઑલઆઉટ થઈ જશે.

વહાબ રિયાઝે એક બાઉન્ડ્રી અને બે સિક્સર સાથે 11 બૉલમાં 18 રન ફટકાર્યા હતા. તેમણે છેલ્લી વિકેટ માટે 22 રન ઉમેર્યા હતા.

જોકે, 106...\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

ઝડપી બૉલર ઓશાને થોમસ અને સીમર આન્દ્રે રસેલે બૉલિંગમાં તરખાટ મચાવતા વેસ્ટ ઇન્ડીઝે આઈસીસી વન-ડે ક્રિકેટ વર્લ્ડ કપ 2019ની પોતાની પ્રથમ મૅચમાં જ પાકિસ્તાનને કચડી નાખ્યું.


સારાંશ માટે દસ્તાવેજ: આમના યુટ્યૂબ પર 'કિચન વિથ આમના' ચેનલ ચલાવે છે.

આમનાએ ભાઈની સલાહ પર યુટ્યૂબ ચેનલ શરૂ કરી હતી અને આજે ઘરે બેઠાં જ પૈસા કમાય છે.

આમનાએ જણાવ્યું હતું કે શરૂઆતમાં તેમને કૅમેરા સામે બોલવામાં મુશ્કેલી પડતી હતી.

પરંતુ સમય જતાં તેમને આ ફાવી ગયું હતું.

સમગ્ર અહેવાલ માટે જુઓ વીડિયો.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nદસ્તાવેજની સમાન ભાષામાં સારાંશ:

આમના રિયાઝ પાકિસ્તાનનાં પ્રથમ એવાં મહિલા છે જેમના યુટ્યૂબ પર 10 લાખ ફૉલોઅર્સ છે.