- Sejm powołał dziewięciu członków komisji ds. badania rosyjskich wpływów na bezpieczeństwo wewnętrzne RP w latach 2007-2022
- Wszyscy powołani kandydaci zostali zgłoszeni przez PiS, opozycja nie przedstawiła swoich i nie wzięła także udziału w głosowaniu
- Parlamentarzyści Konfederacji głosowali przeciwko
- Więcej ważnych informacji znajdziesz na stronie głównej Onet
Komisja lex Tusk. Jak głosowali posłowie?
Głosowano nad każdą z dziewięciu kandydatur: dyrektora Wojskowego Biura Historycznego Sławomira Cenckiewicza, doradcą prezydenta prof. Andrzeja Zybertowicza, przewodniczącego Rady ds. Bezpieczeństwa i Obronności przy prezydencie RP prof. Przemysława Żurawskiego vel Grajewskiego oraz Łukasza Cięgotury, Michała Wojnowskiego, Józefa Brynkusa, Marka Szymaniaka, Arkadiusza Puławskiego i Andrzeja Kowalskiego — poparli każdego z kandydatów posłowie PiS.
Posłowie Koalicji Obywatelskiej, Lewicy, Koalicji Polskiej — PSL oraz pozostałych kół sejmowych nie wzięli udziału w głosowaniu. Przeciw głosowali jedynie posłowie Konfederacji.
Co wprowadza lex Tusk?
- Komisja będzie mieć uprawnienia zarówno śledcze, czyli prokuratorskie, jak oskarżycielskie oraz sądownicze — finalnie może pozbawić daną osobę prawa do pełnienia funkcji publicznych, związanych z zarządzaniem środkami publicznymi, na nawet 10 lat. Komisja może uderzyć w każdego, nie tylko w polityków;
- Może odebrać komuś przymiot "nieskazitelnego charakteru", wymagany m.in. od sędziów;
- Komisja może żądać wszystkich dokumentów od wszystkich instytucji, w tym akt sądowych czy danych wrażliwych;
- Jeśli ktoś nie stawi się przed komisją, za pierwszym razem grozi mu kara w wysokości do 20 tys. zł. Za drugie niestawiennictwo kara to już nawet 50 tys. zł;
- Wszelkie ustalenia, czyli dokumenty komisji, będą niejawne — choć jej posiedzenia oraz quasi-wyroki będą już publiczne;
- Komisja może przed swoje oblicze wezwać każdego (Zgodnie z projektem komisja miałaby się składać z dziewięciu członków powoływanych i odwoływanych przez Sejm. Opozycja już zapowiedziała, że nie weźmie udziału w jej pracach);
- Komisja będzie mogła zwolnić z tajemnicy państwowej zeznających przed nią świadków. Będzie jeden wyjątek — księża będą się mogli zasłonić tajemnicą spowiedzi;
- Wszyscy członkowie komisji za swoje działanie w jej ramach nie poniosą żadnej odpowiedzialności, będą całkowicie bezkarni;
- Ustawa o powołaniu komisji łamie kilka, jeśli nie kilkanaście przepisów konstytucji, prawo unijne i prawo międzynarodowe.
Prezydent podpisał, ale...
Prezydent zdecydował o podpisaniu tej ustawy niemal natychmiast po przegłosowaniu. Od razu zapowiedział jednak, że skieruje ją do Trybunału Konstytucyjnego, ponieważ ustawa budzi wątpliwości dotyczące zgodności z konstytucją.
— Taka jest moja decyzja. Uważam, że w sposób najlepszy będzie realizowała niezwykle dla mnie ważny postulat transparentności życia publicznego. Ludzie mają prawo wiedzieć — powiedział prezydent.
"Panie Prezydencie, zapraszam na konsultacje społeczne 4 czerwca. Będzie nas dobrze słychać i widać z okien Pańskiego pałacu. Przyjdziecie?" — napisał wówczas przewodniczący KO.
W efekcie odbył się wielki marsz 4 czerwca organizowany w Warszawie przez Donalda Tuska i Platformę Obywatelską. Z szacunkowych obliczeń Onetu wynika, że frekwencja w kulminacyjnym momencie, czyli o godz. 15, wynosiła co najmniej 300 tys. osób.
Niedługo później PiS wycofał się z pomysłu wprowadzenia lex Tusk w tej kadencji Sejmu, tłumacząc, że "jest już za późno" a "poprawki prezydenta wytrąciły jej impet". Zamiast tego tematem numer jeden stało się referendum. Niedługo później jednak partia rządząca wróciła do poprzedniego pomysłu.
Opozycja sprowokowała PiS?
Według doniesień "Rzeczpospolitej" powołanie komisji do spraw badania wpływów rosyjskich jeszcze przed wyborami sprowokowała sama opozycja. PiS nie zamierzał tego robić przed wyborami, bo miał świadomość, że jest za mało czasu na wykorzystanie jej ustaleń.
Ponadto na zaplanowanych na 16, 17 i 30 sierpnia posiedzeniach Sejmu w ogóle nie było planu podejmować tematu komisji, jednakże, jak stwierdził poseł Marek Biernacki z Koalicji Polskiej, drwiny opozycji i komentarz Donalda Tuska dot. tego, że Prawo i Sprawiedliwość samo boi się powołania tej komisji, spowodowały zwrot. Marszałek Sejmu Elżbieta Witek przesłała do klubów parlamentarnych wniosek o wskazanie swoich kandydatów do komisji.