"Mutalemwa Jason Mushungusi" (anafahamika zaidi kwa jina la kisanii kama Nash MC; amezaliwa 1 Januari 1985) ni msanii wa muziki wa Hip Hop kutoka nchini Tanzania.
Ni msanii mwenye msimamo wa mrengo wa kushoto. Muundo wa mashairi yake ni kusimamia misingi ya utetezi wa wanyonge wa Tanzania. Tungo za kukemea maovu wanayotendewa wavuja jasho wa Tanzania. Alianza kurap mwishoni mwa miaka ya 1990 na umaarufu alipata 2001 baada ya kutoa "Kisa cha Mwanafunzi" aliomshirikisha Dully Sykes katika kiitikio na Dogo Lecha — kazi iliyotayarishwa kwa Miikka Mwamba wakati huo FM Studio Kinondoni.
Baadaye, kwenye mwaka 2002, wanakutana tena na wasanii wengine na kuanzisha kundi la Bronx Family maeneo ya majumba ya TAZARA bloku B. Ndani ya kundi kulikuwa na wasanii tisa. Ikiwa ni pamoja na Nash MC, Erasto, Willy G, Bernard, Posse, A-One, Michael Kimati (marehemu sasa), Philipo (kwa sasa hali yake kidogo si nzuri kiakili) na Dogo Lecha. Hicho ndicho kikosi kamili cha The Bronx. Kwa pamoja walifanya ngoma moja inaitwa "Mambo Yote" wakimshirikisha marehemu Mez B. Wimbo ulifanywa kwa Mikka Mwamba.
Nash ni kizazi cha wasanii waliowahi kuwa chini ya G-Lover na Far Lover waliokuwa wanaisimamia "New Jack Family" ya Kariakoo. Kupitia mlango huu, wasanii wengi waliweza kutoa nyimbo chungumzima zilizokuwa chini yao. Msanii maarufu wa kwanza kutoka chini ya New Jack Family ni Dully Sykes. Baadaye akina Zahran lakabu "Big Punisher wa Bongo", Abby Skills, Nash na wasanii wengine kibao. Baada ya kutoa kibao cha Kisa cha Mwanafunzi, Nash aliendelea kufanya kazi lakini hazijavuma sana. Akarudi shule hadi kwenye 2003/2004 aliamua kujisomea masuala ya hip-hip ili aweze kumudu vyema katika uwanja huo.
Alipitia mengi yanayohitajika ili kuwa mchanaji hasa. Alipata msaada kutoka kwa wasanii wakongwe wa hip hop ya Tanzania kama akina Lindu Lindulu, Zavara Mponjika, Saigon na wengine wengi tu. Kwenye mwaka wa 2009 alifanya mahojiano ya nguvu na Saigon wakati huo mtangazaji katika kipindi cha "HIP-HOP Base" cha EATV. Mahojiano haya Nash aliongea mengi ya msingi kuhusu uwanja wa hip-hop na alivyorudi katika kuchana alikuwa tofauti na zamani kabisa. Baadaye akaja kutoa "Nani Mkali Kwenye Game" chini ya mtayarishaji Kita ndani Ramo Records huko Magomeni, Dar es Salaam. Hiyo ilikuwa mwaka 2010. Mwaka 2011 anatoa kandamseto ya kwanza "Hazina Sura ya Kwanza" halafu akaendelea kutoa albamu kila mwaka uliofuata hadi 2014. Mwaka wa 2012 "Mzimu wa Shaaban Robert", mwaka wa 2013 "Chizi", mwaka wa 2014 Mchochezi. Albamu zote zimetazamia maisha halisi ya raia wa Tanzania na Afrika kwa ujumla jinsi wanavyopitia magumu yao ya kila siku.[1]
Kwa misimamo yake, ameonakana kukwazana sana na mamlaka nchini Tanzania hasa kwa kufuatia mashairi ya nyimbo zake baadhi zilipigwa marufuku zisipigwe kwenye TV na vyombo vya habari.
Maisha ya awali
Nash amezaliwa na jina la "Mutalemwa Jason Mushungusi." Jina lina maana ya “mpambanaji”, “mpiganaji”. Alizaliwa mnamo tarehe 1 Januari 1985 katika hospitali ya Hindu Mandal, jijini Dar es Salaam. Wakati huo anazaliwa mama yake na baba yake walikuwa wakiishi katika Mtaa wa Pazi, Temeke Dar es Salaam. Baadaye wakahamia mtaa wa Ruvuma karibu na shule ya Madenge, Temeke Kata 14. Maisha yake yote amekuwa akiishi Temeke, na mara kadhaa alisafiri kwenda kijijini Chigugu Masasi ambapo ni nyumbani kwao kwa asili anapotokea mama yake, Bi. Arafa Nashir Adnan. Nyumba yao ya mtaa wa Ruvuma inatazama na shule. Ambayo baadaye aliandikishwa katika shule hiyo hiyo mnamo mwaka wa 1989—shule ya Kata ya 14 CCM. Mutalemwa akiwa mdogo amekuwa mtu wa misukusuko na utundu kupita kiasi. Katika hangai zake za ukorofi, ikatoka akiwa  shuleni amewahi kuvunja mkono mara mbili.  Alisoma hadi 1992 mwishoni. Baadaye kwenye 1993 alianza dara la kwanza na kumaliza 1999. Mwaka wa 2000 anjiunga na shule ya Sekondari ya Benjamin Mkapa zamani City High School na kumaliza 2003.
Kazi ya muziki

Nash MC alianza kazi ya sanaa mnamo mwaka wa 1999. Hapa ndipo alipoanza hamasa ya kutaka kuwa MC. Vuguvugu hili liliendelea hadi kufikia kuwa huyu Nash wa leo. Miaka hii ya mwanzoni, alikuwa na washirika wenzake katika kazi. Washirika hao ni pamoja na Goodluck na Mlolwa. Hawa baadaye walisimama kuchana. Wakabaki katika kitengo cha kuandika mashairi. Kuandika mashairi kwa maana ya kwamba, Nash anachana, wao wanaandika. Ili kupunguza kazi ya mmoja. Yote hiyo lengo ilikuwa kutoa ngoma. Vilevile aliwachukulia kama marafiki zake wa karibu. Mwaka wa 2000, anaingia kidato cha kwanza pale City High School kabla ya kubadilishwa jina na kuitwa Benjamin William Mkapa High School. Akiwa anasoma hapa, aliweza kukutana na marafiki zake akina Pingu na Deso. Jina la zamani walijiita Gorilla Killer. Ili kutoa ngoma, Nash anaona amcheki "First Soldier" (Deso), anampa habari ya kwamba anataka atoe dude. Deso anatoa wazo kama vipi twenzetu kwa Henrico.
Wanaingia kwa Henrico wakiwa na mistari yao tayari kwa mashambulizi, wanafanikisha, licha ya kupata changamoto mbalimbali ikiwa ni pamoja na kutimuliwa na Henrico kutokana na mazoezi hafifu. Zama hizi, vyombo ya kidijitali vilikuwa hakuna. Kulikuwa na ulazima kwanza wa kuushika wimbo wote ndipo uweze kuingia studio. Hali haikuwa ya mchezomchezo. Iko tofauti sana na sasa. Kazi hii ya kwanza iligharimu kiasi cha shilingi za Kitanzania 37,000.
Wimbo huu haujafanya vyema sana na ulibahatika kupigwa Classic FM tu. Alifanya nayo tamasha moja kisha ikapotea. Hili linathibtisha ng’ombe wa maskini hazai. CD hii alimpa mwanawe wa karibu kipindi hiko Kaboka Mchizi wa Kiwalani. Kifupi wimbo huu haijafanya maajabu sana. Mwaka wa 2001, alijichanga tena na kupata fedha ya kwenda kwa Miikka Mwamba kuandaa dude jipya. Safari hii karudi na Dogo Lecha katika Kisa cha Mwanafunzi. Yeye, Dully na Dogo Lecha wakaingia zao kwa Mikka na kurekodi wimbo wa “Kisa cha Mwanafunzi”. Wakati huu wote alikuwa chini ya ulezi wa New Jack Family watoto wa Kariakoo.
Baada ya ngoma kutoka zikaanza harakati ya kuipeleka ngoma maredioni. Kazi hiyo ilifanywa na DJ G Lover. Wa kwanza kupiga ngoma hii alikuwa DJ Venture saa saba mchana Clouds FM. Wakati ngoma inapigwa, alikuwa hajui. Mtaani kwao kulikuwa na wauza mkaa wakamhabarisha ya kwamba ngoma yako inapigwa. Zama hizi aliitwa “NASH Y”. Ikawa "oyaa Nash Y, ngoma yako inapigwa huku". Usiku kucha hajala alikuwa akifikiria kazi yake imepigwa redioni. Hii ndio safari sasa ya muziki ya Nash ilipoanza. Aliona bora aendelee maana uraibu wa muziki ulishaingia mwilini. Katika kazi ya muziki wa Nash, G Lover ana mchango mkubwa sana katika maisha yake.
Achilia hayo, pale New Jack Family kulikuwa na G Lover na Far Lover. Huyu Far Lover alikuwa anae anatoa sapoti kubwa sana kwa wasanii wa New Jack. Wasanii wengi wamesaidiwa na huyu, ila tu habari zake zipo kimya sio wengi wanaofahamu. Wimbo wa Kisa cha Mwanafunzi uliendelea kutoboa mbele zaidi, hali ambayo ilipelekea watu wengine wajue uwepo wake.
Akawa anapata maonyesho kibao. Umaarufu ulitamba sana, akawa anajiunga kundi la wasanii maarufu wenzie katika vijiwe vyao, hasa kwa kipindi kile ilikuwa Zero Brain, kule Posta Mpya. Wimbo ulipasua anga ukaja kuingizwa kwenye kanda yenye nyimbo mchanganyiko ya DJ John Dillinger wakati huo ilijulikana kama “Bongo Explosion Vol. 1”, ndani yake kulikuwa na ngoma kibao moja wapo ikiwa “Friday Night” ya Mr. Nice wakati huo, Mwanamkiwa wa K-Salu na ngoma nyengine za kina Bambo wakati huo.
Zama hizo ilikuwa kawaida sana kwa Ma-DJ wakubwa kutoa tepu zao zenye nyimbo mchanganyiko. Wimbo huo wa Kisa cha Mwanafunzi uliuzwa kwa kiasi cha 100,000. Kilikuwa kiasi kikubwa sana kwa wakati huo. Hata hivyo, kwa sababu mbalimbali utamaduni huo umekufa sasa. Miaka inaenda wakati unasogea na mwaka wa 2002, wanakutana tena na wasanii wengine na kuanzisha kundi la the Bronx Family maeneo ya fleti za TAZARA bloku B. Ndani ya kundi kulikuwa na wasanii tisa. Ikiwa ni pamoja na Nash MC, Erasto, Willy G, Bernard, Posse?, A-One, Michael Kimati (marehemu sasa), Philipo (sasa kidogo hali yake si nzuri kiakili) na Dogo Lecha. Hicho ndicho kikosi kamili cha The Bronx. Kwa pamoja walifanya ngoma moja inaitwa “Mambo Yote” wakimshirikisha marehemu Mez B. Wimbo ulifanywa kwa Mikka Mwamba. Pamoja na kufanya ngoma hii na the Bronx Family, bado alikuwa chini ya “New Jack Family”. Wakati huu hamasa ya muziki wa hip hop ilizidi kumjia juu.
Wakati unaenda, the Bronx inabaki, Nash anaulizana na mwanawe wa faida kitambo, Dogo Lecha katika suala zima la kukaza buti katika sanaa. Si ajabu sana katika makundi mengi ya muziki, Bronx Family wanagombana. Nash na Dogo Lecha wanabaki wana, wanachama wengine wakaenda kurekodi wimbo mwengine. Nash anaamua kutoka mazima kundini. Tangu akiwa humo kundini, yeye alikuwa ndiye mwandishi wa mashairi ya wasanii wengi tu.
Bosi wa kundi wakati huo alikuwa jamaa mmoja anayekwenda kwa jina la “Agu Fulani”. Huyu jamaa naye alikuwa anakaa maeneo yaleyale ya TAZARA. Baadaye kundi likarudi tena, wakarekodi kwa Effector, safari hii walimshirikisha Banana Zoro. Hata suala la kumtafuta Mez B katika ngoma ya kwanza ya Bronx Family ilikuwa juhudi binafsi kutoka kwa Nash. Wakati huo, Nash ndiye alikuwa msanii pekee mwenye jina. Wimbo huu wa mara ya pili haujafanya vizuri. Licha ya wakati wanarekodi zilikuwa zama za Effector.
Kipindi hiki chote bado aliendelea kujihusisha na New Jack Family. Baadaye Nash anaona sasa kuna ulazima wa kuomba wimbo wa Abby Skillz aliyofanya na msichana mmoja kipindi hiko alijulikana kwa jina la Mwamvua. Huyu binti alikuwa na uwezo wa juu sana katika suala zima la kuimba. Wakati huo wote walikuwa New Jack, hata Abby Skillz nae alikuwapo. Wimbo huu aliununua kwa kiasi cha 15,000 na kuingizia maneno, lakini haukufika popote pale. Kipindi hiki chote kilikuwa cha mwaka wa 2002.
Hakufanya jitihada zozote katika kuupaisha wimbo huu. Mwaka wa 2003, ndio mwaka aliomaliza elimu ya sekondari. Hapa alisimama kwa kiasi kikubwa na kujishughulisha na masuala ya muziki. Maisha yake yalikuwa yakudundadunda tu, mara hiki mara kile. Mwaka wa 2004 anajisogeza huko mjini Zanzibar. Huu sasa ulikuwa mwaliko kutoka kwa Dully Sykes. Dully aliambiwa aje na Nash Y katika onyesho atakayofanya huko Zanzibar.
Kutwa nzima alizungushwa katika Datsun kutwa nzima kwa wimbo wake uleule tu wa “Kisa cha Mwanafunzi”. Huko Zanzibar thamani yake ilikuwa juu sana. Lazima ieleweke kupitia wimbo wa “Kisa cha Mwanafunzi” ndipo Dully alipoanza  kutumia jina la Prince Dully Sykes hadi hapo baadaye alipokuja kujiongezea neno la “Misifa” na kujiita “Mr. Misifa”.
Pamoja na safari hii, Nash aliambulia patupu alidhulumiwa na promota wake hukohuko Zanzibar. Ilimbidi aondoke usiku-usiku na boti ya bei rahisi wakati huo ilikuwa 4,000. Safari ya Zanzibar ilimuwia vigumu mno. Alipata tabu sana. Ilibidi aombe ufadhili kutoka kwa rafiki yake wa karibu wakati huo wa kuitwa Shaka Zulu ili aweze kumsitiri kwa usiku mmoja.
Kurudi upya na hip-hop ya Kiunaharakati

Mwaka wa 2005 aliamua kukaa chini na kuanza kuusoma muziki wa hip hop nje ndani ili aujue unatakaje na upoje. Alisoma vitabu mbalimbali vinavyoelezea na kuchambua muziki wa hip hop. Kilichomfanya atake kujua ni kwamba, alifahamu kiasi tu, labda baadhi ya albamu. Lakini miiko ya hip hop na misingi yake alikuwa haifahamu. Mwaka wa 2006 alikuwa ameanza kwiva sasa.
Anakutana na kina mkubwa Zavara wa KU Crew, mtayarishaji Lindu kwa pamoja walimweka chini mdogo wao na kumpa madini ya hatari katika kufanikisha suala zima la kuzama ndani ya maisha ya hip hop. Lindu amegonga ngoma kibao ikiwa ni pamoja na Kimbia ya Babuu wa Kitaa, Wakati Ndio Huu, Natubu ya Chidi Benz na ngoma nyengine kibao.
Watu hawa walimjenga Nash katika misingi imara ya hip hop aliyonayo leo. Walimpa miradi mbalimbali kwa ajili ya kuboresha uwezo wake. Walimshirikisha na wasanii mbalimbali wa nje na, hasa walimtaka atumie Kiswahili kama nguzo kuu. Yale mambo ya zamani kutia maneno ya Kiingereza kwenye wimbo yasiwe sehemu ya ujio huu mpya. Uhusiano na wasanii hawa wakongwe ulipelekea kumpa taarifa juu ya tamasha la “WAPI” (Words And Pictures)” lililoandaliwa na British Council. Jukwaa hili lilikuwa chini ya usimamizi wa Zavara Mponjika. Jukwaa hili lilikuwa na faida kubwa kwa Nash. Aliweza kupata ufahamu mwingi sana.
Tamasha hili MC wa shughuli hii alikuwa Evans Bukuku, ndugu wa marehemu Roy Bukuku wa G Records. Akiwa hapa, anajenga ukaribu mkubwa sana na msanii mpya P the MC] kwa wakati huo, baada ya kuwa mbali kiasi na Dogo Lecha kwa sababu mbalimbali za kimaisha na kadhalika. Huyu P the MC aliletwa na jamaa mmoja wa kuitwa Eddy. Kwa lengo la kuungana na msanii mwengine ili wafanye kazi ote kama washirika.
Pamoja na P walifanya mengi ya kupendeza, walipanda wote kwenye majukwaa mbalimbali. Kipindi cha tamasha la wapi ilikuwa kati ya 2009/2010. Mwaka wa 2009 alifanya mahojiano na Saigon wa kipindi hiko alikuwa anaendesha show ya Hip Hop Base. Alifunguka mambo mengi sana yaliyongeza ujulikanaji wa uwepo wa Nash katika mazingira ya Watanzania. Aliielezea hip hop katika misingi yake na namna ya kuishi katika utamaduni wa hip hop.
Madini haya aliyotema kwa Saigon ilikuwa gumzo. Ikawa kama vile Nash katoa ngoma au albamu vile, kumbe ilikuwa mahojiano tu ya kawaida. Wakati anafanya mahojiano haya, pembeni alikuwa na marafiki zake wa karibu, wana wa faida, kina “Dullah the Black Death” na “D Theory”.
Mahojiano haya yaliyofana, bahati mbaya hayapatikani popote pale tangu kufanywa kwakwe. Wakati unaenda, dawa imeingia baada ya kukutana na wakongwe hao,  na mwaka wa 2010 akitumia muundo mpya wa kuchana anatoa ngoma inaitwa “Nani Mkali Kwenye Game” chini ya mtayarishaji Kita ndani Ramo Records huko Magomeni, Dar es Salaam. Wimbo huu ulipelekwa Clouds ukakataliwa kwa madai ya kwamba uchangaji mbovu. Ajabu iliyoje redio nyengine zote ulikuwa unapigwa. Wimbo huu ulileta sasa sura mpya ya Nash MC katika muziki.
Shukrani za dhati zimwendee DJ Jeff Jay aliyethubutu kuipiga ngoma hiyo kwa kadiri alivyoweza katika redio ya Kiss FM. Aliupigwa mara chungumzima bila hesabu kamili. Wimbo huu ilisafisha njia vizuri sana kwa kazi ya Nash kati ya 2009-2010. Mwaka wa 2010, anakutana na mtayarishaji Palla, mtayarishaji ambaye alikuja kutayarisha ngoma kibao za Nash MC. Wimbo wa kwanza kufanya na Nash ni rudio la “Homa Imenizidia” iliyotandikwa katika mahadhi ya kihip-hop.
Hii ni asili ya tangu enzi na enzi kwa muziki wa hip hop kuchukua sampuli ya nyimbo aidha za dance, pop, classic ballad na nyenginezo na kuzitumia katika muziki wa hip hop. Muungano huu wa Nash na Palla, unazua balaa kubwa katika tasnia. Wimbo ulipotoka ulileta sura mpya kwa wasikilizaji wa hip hop ya Tanzania. Nash anapata mahojiano rasmi ya kwanza na DJ Fetty wa Clouds FM. Mwaliko huo uliokuwa gumzo kituoni hapo kwa Nash kuongelea kwa kina dhima na nia ya hip hop katika jamii ya watu wa Tanzania kwa mapana yake.
DJ Fetty ilibidi anyamaze kimya akimwachia Nash aungurume katika kipindi. Hali hii ilikuja kuzua taharuki hadi kwa wakurugenzi wa usimamizi wa vipindi na utayarishaji ya kwamba, inakuwaje mgeni mwalikwa kaja kuhojiwa anakuwa ana hodhi kipindi? Huu umekuwa utaratibu wa kawaida sana kwa NASH MC kutoa maneno mazito na hoja za msingi akiwa amepewa fursa ajielezee au aelezee jambo fulani. Muda huu ilikuwa kati ya 2011-2012 ndio wimbo wa “Homa Imenizidia” umetoka. Wimbo huo ulimpeleka katika tamasha la Fiesta 2012.
Safari hii inatoka mbali tangu kipinhdi hicho katika maonesho ya malipo ya ujiria wa kiasi cha shilingi elfu moja—elfu moja yaliyokuwa yanaandaliwa na maporomota mbalimbali ikiwa ni pamoja na kina King Sapeto. Wakati unaenda, anatoa ngoma nyengine iliyokwenda kwa jina la “Kwako Nash MC”. Baadaye akatoa kandamseto ya “Hazina Sura ya Kwanza”. Kanda hii alienda kuiuza sehemu mbalimbali za nchi na hasa alienda Chuo Kikuu cha Dodoma na kuunza kanda hizi kwa wanafunzi. Yaani, mwanzo mwisho utamaduni wa handakini unavyotaka. Hiyo ilikuwa mwaka 2011. Tangu ameanza kujihusisha na muziki hajawahi kuimba zaidi ya kughani tu. Tangu 2011, ilikuwa kawaida sasa kutoa albamu kila mwaka, 2012 "Mzimu wa Shaaban Robert", 2013 "Chizi" na 2014 "Mchochezi".
Nash na Tamaduni Muzik
Tamaduni ni lebo ambayo NASH alifanya nayo kazi kwa mafanikio makubwa sana. Kupitia Tamaduni Muzik waliweza kubadilisha na kutimiza nguzo karibia zote za hip hop zinavyotaka. Maoni ya NASH kuhusu Tamaduni Muzik ni kwamba ndio wao waliobadilisha mtazamo na mwelekeo mzimaa wa muziki wa hip hop ya Tanzania. Kupitia wao, tuliweza kuona kutolewa kwa albamu kwa sana hata kwa wasanii wachanga, kutoa kandamseto, kurudisha maonesho ya hip hop kukusanya wasanii “Kilingeni” huko Msasani Club.
Tamaduni Muzik laiti kama wangelikuwa wamesajiliwa au kutoa mikataba kwa wasanii, leo hii ingekuwa moja ya taasisi kubwa sana katika muziki wa Tanzania. Uzuri uliopo mahali ambapo shughuli za Tamaduni Muzik zilizokuwa zinafanyika ni karibu kabisa na ubalozi wa Marekani. Matukio yote walikuwa wanayaona, ila hila, urasimu na ubinafsi ulipo miongoni mwetu umepelekea kutopata msaada wowote kwa Tamaduni Muzik. Kifupi Tamaduni Muzik imehakikisha sanaa ya muziki wa hip hop inapata nafasi kubwa katika jamii ya Watanzania. Wameutetea mno muziki huu.
Diskografia

Hii ni orodha ya albamu za Nash MC.

Tazama pia
P the MC
Tamaduni Muzik
Marejeo

Jamii:Wanamuziki wa Tanzania
Jamii:Hip hop

Mutalemwa Jason Theobard Mushumbus ana nyimbo ngapi?


WhatsApp ni mtandao wa kijamii unaotumika kutuma ujumbe wa maneno, sauti, picha au video unaomilikiwa na kampuni ya Facebook.[7]
WhatsApp inatumiwa hasa kwenye simu za mkononi ingawa inaweza pia kutumika kwenye kompyuta.[8]
Mwanzoni watumiaji walikuwa wanaweza kuwasiliana na watumiaji wengine mmoja mmoja au katika kundi lakini toka Septemba 2017 WhatsApp ilitangaza kuanzisha utaratibu wa makampuni kuwasiliana na wateja wao.[9]
Teknolojia hii ilianzishwa na kampuni ya WhatsApp Inc. ya Mountain View, California ambayo baadaye ilinunuliwa na Facebook mnamo Februari 2014 kwa gharama ya dola za Kimarekani bilioni 19.3.[10][11]
Hadi Februari 2018, WhatsApp ilikuwa na watumiaji zaidi ya bilioni moja na nusu. [12]
Teknolojia hii imeimarika katika nchi kadhaa kama vile Brazili, India, nchi kadhaa za Ulaya kama vile Uingereza na [[Ufaransa].[13]
Huduma ya kutumia WhatsApp kupiga simu ilianza kutumika Februari 2015. [14][15]. Tarehe 14 Novemba 2016 WhatsApp ilianzisha huduma ya kupiga simu kwa video kwa simu zinazotumia android, simu za iPhone na Windows.[16]
Tarehe 18 Januari 2016, mwanzilishi wa WhatsApp Jan Koum alitangaza kuwa kampuni hii haitatoza dola 1 ya Marekani kwa matumizi ya WhatsApp mwaka mmoja ili kuondoa tatizo lililokuwa linawasumbua watumiaji wasio na njia ya kulipa. Alitangaza pia kuwa kampuni hii haitaweka matangazo ya kampuni nyingine na badala yake itaimarisha huduma nyingine kama vile mawasiliano ya watumiaji na makampuni. Gharama ya WhatsApp huwa ni gharama watumiaji wanayolipa ili kutumia intaneti kwenye makampuni ya simu. Gharama hii hutofautiana kati ya nchi na nchi na pia kati ya kampuni za simu. [17]
Marejeo

Kampuni ya Apple Inc ilianzishwa mwaka gani?


Ziwa Elmenteita (pia: Elmentaita, Elementaita)  ni ziwa la magadi, katika eneo la mashariki la Bonde la Ufa la Afrika Mashariki, kilomita 120 kaskazini magharibi mwa jiji la Nairobi, Kenya.
Linachangiwa maji na mito mitatu: Kariandus, Mbaruk na Meroronyi.
Jina
Elmenteita ni jina la Kimasai kutoka neno muteita, maana yake "mahali penye vumbi", ikimaanisha vumbi na ukavu wa eneo hilo, hasa kati ya Januari na Machi.
Jiografia
Mji wa Gilgil uko karibu na ziwa.
Ukianzia kusini kuelekea kaskazini mwa maziwa ya Bonde la Ufa, Elmenteita iko kati ya Ziwa Naivasha na Ziwa Nakuru. Barabara kuu Nairobi - Nakuru hupitia karibu na bonde, hivi kwamba watumia magari huvutiwa na mandhari ya ziwa hili.
Kusini mwa ziwa chemchemi ya moto wa "Kekopey" huchipua, ambapo Grahamii Tilapia hukua. Maarufu sana kwa kuoga, Wamasai hudai kwamba wanaweza kutibiwa ukimwi wakiwa mahala hapa. Reedbeds ni eneo la uvuvi kwa ndege aina ya Night Heron na Mwari.
Historia
Ziwa Elmenteita liliona makazi yake ya kwanza ya mkoloni wakati Bwana Delamere (1879-1931) aliweka Soysambu, a 48,000-acre (190km2) ranch, upande wa magharibi wa ziwa. Delamere alimpa shemeji yake, Galbraith Lowry Egerton Cole (1881-1929), kipande cha ardhi karibu na ziwa, ambapo alizikwa.
Soysambu bado inadhibitiwa na jamaa yake, akiwemo PG Thomas Cholmondeley. Eneo hili ni makao kwa zaidi ya wanyamapori 12,000.
Ziwa Elmenteita imekuwa mandhari ya Ramsar tangu mwaka 2005.[1]
Mazingira
Ndege wa aina 400 tofauti wamewekwa katika kumbukumbu katika Ziwa Nakuru / Ziwa Elmenteita. Elmenteita huvutia flamingo, ambao hula wadudu na mwani. Tilapia walihamishwa kutoka Ziwa Magadi mwaka 1962 na tangu wakati huo idadi ya Flamingo imepungua mno. Tilapia huvutia ndege wengine ambao hula samaki hawa na hata mayai ya Flamingo na vifaranga vyake. Zaidi ya ndege milioni hivi wamehama Ziwa Elmenteita na kukimbilia Ziwa Natron nchini Tanzania.
Ufuo wa ziwa una pundamilia, swala, Eland na familia ya ngiri.
Ziwa hili kawaida lina kimo cha chini (<1 m). Hivi karibuni kimo cha ziwa na idadi ya flamingo inapungua kutokana na ongezeko ya shughuli za binadamu. [2]
Marejeo

Jamii:Maziwa ya Kenya
Jamii:Maziwa ya Bonde la Ufa
Jamii:Maziwa ya chumvi

Mji wa magadi kusini uko na idadi ngapi ya watu?


Afrika ya Mashariki ni sehemu ya bara la Afrika ambayo iko upande wa mashariki, ikipakana na Bahari ya Kihindi.
Kadiri ya Umoja wa Mataifa Afrika ya Mashariki ina nchi 18 zifuatazo:
Burundi (mji mkuu Bujumbura)
Djibouti (mji mkuu Jibuti (mji))
Eritrea (mji mkuu Asmara)
Ethiopia (mji mkuu Addis Abeba)
Kenya (mji mkuu Nairobi)
 Komori (mji mkuu Moroni)
 Madagaska (mji mkuu Antananarivo)
Malawi (mji mkuu Lilongwe)
 Morisi (mji mkuu Port Louis)
Mozambique (mji mkuu Maputo
Rwanda (mji mkuu Kigali)
Zambia (mji mkuu Lusaka)
 Shelisheli (mji mkuu Victoria)
Zimbabwe (mji mkuu Harare)
Somalia (mji mkuu Mogadishu)
 Sudan Kusini (mji mkuu Juba)
Tanzania (mji mkuu Dodoma)
Uganda (mji mkuu Kampala)
Mayotte na Réunion, zilizokuwa makoloni na sasa ni mikoa ya Ufaransa, zinahesabiwa pia katika orodha hii.
Hata hivyo:
Malawi, Zambia na Zimbabwe wakati mwingine zinehesabiwa kuwa sehemu ya Afrika ya Kusini  (zamani zilikuwa pamoja kama Rhodesia ya Kusini, Rhodesia ya Kaskazini na Unyasa katika Shirikisho la Afrika ya Kati)
Komori, Morisi, Shelisheli, Mayotte na Réunion ni visiwa vidogo vya Bahari Hindi vinavyohesabiwa kuwa sehemu za Afrika ya Mashariki.
Historia
Afrika ya Mashariki inatajwa na sayansi kuwa mahali ambako watu wa kwanza duniani walikopatikana.
Majina ya miji ya Afrika ya Mashariki imetajwa mara ya kwanza katika Periplus ya Bahari ya Eritrea (karne ya 1 B.K.).
Tangu uenezaji wa ukoloni wa Kizulnguupande wa Mashariki wa bara ulianza kuitwa Afrika ya Mashariki. Somalia, Eritrea na Ethiopia za leo zilitawaliwa na Italia kama "Afrika ya Mashariki ya Kiitalia" (Africa Orientale Italiana) katika miaka ya 1936 hadi 1941, Kenya ilitwaliwa na Uingereza kwa jina la "Afrika ya Mashariki ya Kiingereza" (East Africa Protectorate au pia British East Africa) hadi 1920, Tanganyika pamoja na Rwanda na Burundi zilijulikana kama "Afrika ya Mashariki ya Kijerumani" (Deutsch Ostafrika) hadi 1919 na Msumbiji iliitwa mara nyingi "Afrika ya Mashariki ya Kireno" (África Oriental Portuguesa) hadi uhuru.
Lugha
Wakazi wengi wa Afrika ya Mashariki ni wasemaji wa lugha za Kibantu; sehemu ya kaskazini wasemaji wa lugha za Kihamiti ni wengi (Waoromo, Wasomalia). Katika Ethiopia kuna wasemaji wengi wa lugha za Kisemiti.
Ushirikiano wa nchi za Afrika ya Mashariki

Nchi mashuhuri zaidi katika sehemu hii ni Kenya, Uganda, Tanzania, Rwanda na Burundi kwa sababu ya kutumia lugha moja katika mawasiliano baina ya wananchi wa sehemu hii, yaani Kiswahili.
Aghalabu nchi za Afrika ya Mashariki zinazungumza lugha ya Kiswahili kama lugha ya mawasiliano kati yao, kwani katika nchi hizi kuna makabila mengi sana na kila kabila lina lugha yake ambayo kawaida inatumika nyumbani baina ya watu wa kabila moja, lakini wakitaka kuwasiliana na makabila mengine, mara nyingi hutumia lugha ya Kiswahili, na hii ni kwa sababu lugha hii ndiyo iliyoenea zaidi na kufahamika zaidi katika eneo hili la dunia.
Nchi za Afrika ya Mashariki, hasa Kenya, Uganda na Tanzania ni nchi ambazo ni karibu tangu zamani. Zimeshirikiana historia, zote zimekaliwa hasa na makabila yanayotumia lugha za Kibantu (Kenya na Uganda wana pia idadi muhimu ya wakazi wasiotumia lugha za Wabantu). Katika nchi zote tatu lugha ya Kiswahili imekuwa lugha muhimu ingawa kwa daraja mbalimbali. Wakati wa ukoloni zilitawaliwa na Uingereza iliyoacha taasisi na taratibu mbalimbali zilizosaidia kuanzishwa kwa Jumuiya ya Afrika ya Mashariki wakati wa uhuru.
Tanzania, Kenya na Uganda zina ukubwa wa eneo la maili za mraba; Tanzania 360,000 ikifuatiwa na Kenya 224,960 na Uganda 93,980 upande wa mashariki nchi hizi zimepakana na bahari ya Hindi na upande wa kaskazini mashariki zimepakana na Somalia, upande wa kaskazini zimepakana na Ethiopia na Sudan Kusini upande wa magharibi ni Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo na jamuhuri ya Rwanda na Burundi, kusini ni Zambia, Malawi na Msumbiji.
Nchi hizi zimepitiwa na mstari wa ikweta, umepita Kenya na kusini mwa Uganda. Kenya na Tanzania zina ukanda wa pwani wenye bandari za Mombasa; Tanga; Bagamoyo; Dar es Salaam; Zanzibar; Kilwa na Mtwara.

Jamii:Afrika ya Mashariki


James Watt (19 Januari 1736 - 19 Agosti 1819) alikuwa mhandisi kutoka Uskoti. Amekuwa maarufu kwa kuboresha injini ya mvuke kufikia kiwango kilichowezesha matumizi ya mashine hii kwa viwanda. Kwa njia hiyo alikuwa katiy a watu waliweka msingi kwa mapinduzi ya viwanda wa karne ya 18 na karne ya 19.
Mafunzo yake
Alizaliwa Uskoti katika familia ya kipresbiteri kama mtoto wa mjenzi wa meli. Shuleni alipenda hisabati na kusoma mengi lakini lugha na historia aliacha kando. Angependa kuwa daktari lakini wazazi walishindwa kumgharamia masomo ya chhuoni. Alipofikia umri wa miaka 17 aliingia katika mafunzo ya fundi makanika huko London. Aliamwacha fundi mwalimu alipoona hajifunzi kitu kipya tena bila kusubiri kutimiza miaka saba ya kawaida na kwa sababu hiyo hakutambuliwa kama fundi kamili.
Fundi wa Chuo Kikuu cha Glasgow
Watt alibahatika alipopata kazi ya fundi kwa vifaa vya upimaji kwenye chuo kikuu cha Glasgow. Alipendwa na walimu na wanafunzi waliokutana katika karakana ndogo ya Watt kwa majadiliano. Profesa wa fizikia Joseph Black na mwanauchumi Adam Smith wakawa marafiki zake.
Mwaka 1760 Watt alimwoa Margaret Miller. Kati ya watoto wao ni mwanawe James pekee aliyeishi kufikia umri mkubwa.
Kukutana na injini ya mvuke
Mwaka 1764 rafiki mwingine Profesa John Robison alimwonyesha injini ya mvuke. Watt alianza kusoma yote juu ya teknolojia hii yaliyopatikana kwake. Chuo kikuu kilikuwa na injini moja iliyoharibika na Watt alipewa kazi ya kuitengeneza. Alifaulu lakini aliona ya kwamba injini ilikuwa na tatizo la muundo wake kwa sababu kiasi kikubwa cha nishati kilipotea badala ya kufanya kazi.
Jitihada za kubuni injini mpya
Watt alitengeneza sampuli ndogo ya injini bora. Marafiki kwenye chuo kikuu walimsaidia kwa kumpa pesa alipotengeneza injini kubwa. Utengenezaji wa mashine hizi ulikuwa na matatizo makubwa. Wafanyakazi wa wakati ule hawakuzoea kutekjeleza shughuli kwa umakinifu uliohitajika kwa mashine hii. Mtajiri aliyomsaidia kwa pesa alishindwa kuendelea na mwenye kiwanda mwingine aliingia akiamini ubora wa muundo wa Watt.
Ilichukua miaka kadhaa na msaada wa watu mbalimbali hadi injini ya mvuke iliyoboreshwa ilikuwa tayari kwa uzalishaji na matumizi. Tangu 1785 kiwanda cha Watt na mwenzake kilianza kuleta faida ya kifedha na hali yake ya kiuchumi kilikuwa nzuri.
Watt aliendelea kutengezea aina mpya za gia kwa mashine yake iliyowezesha matumizi yake kwa shughuli nyingi. Alibuni pia kizio cha kupima nguvu akaiita "nguvu ya farasi" (horsepower) kinachoendelea kutumiwa duniani kama kipimo kwa nguvu ya injini hata kama kipimo kipya cha SI kinachoitwa "Watt" (wati) kimechukua nafasi yake kitaalamu.
Viungo vya Nje
.

Jamii:Waliozaliwa 1736
Jamii:Waliofariki 1819
Jamii:Watu wa Uskoti
Jamii:Wavumbuzi

Je,James Watt alikuwa na watoto wangapi?


Gitobu Imanyara  (alizaliwa mwaka wa 1954 [1] ni mwanasheria wa haki za binadamu katika Kenya n , mwandishi, na mwanasiasa.
Wasifu
Baada Imanyara kumaliza zaidi ya miaka miwili katika gereza la Maximum Security kutokana na  mashtaka yanayohusiana na kazi yake kama mwanasheria wa haki za binadamu, yeye alianzisha jarida la sheria ya kila mwezi ilioitwa Nairobi law  mwaka wa 1987.[2] Haikuwa inaunga mkono uongozi wa Daniel arap Moi ya  sera ya chama moja na Imanyara alikamatwa kwa kukosa kusajili jarida hilo.[2] Alikamatwa tena katika mwaka wa 1990 baada ya kuandika suala maalum kwa jina "The Historic Debate: Sheria, Demokrasia, na Multi-Party Siasa nchini Kenya."(mjadala wa historia,sheria,demokrasia na kuwepo kwa chama mingi nchini kenya) [2] Kwa wakati mwingine  yeye alikuwa gereza la mchunguzi wa akili, ingawa alitambua suala mwenyewe baada ya kuachiliwa.[2] AKipokea tuzo la Kimataifa ya Mhariri wa Mwaka kutokawachapishaji wa world press akiwa gerezani, aliitwa "sauti ya kijaziri ya vyombo vya habari katika  nchi ambayo serikali yake ni ya kimabafu na haitishwi  kuufunga machapisho na mahali ambapo waandishi wengi wanamazoea ya kujitegemea katika udhibiti." [2]
Imanyara alikamatwa kwa mara ya tatu katika Aprili mwaka wa 1991 baada ya polisi kunasa jarida lake la mwezi huo.[3] Habari iliyomtia matatani ni kuhusu kubuniwa kwa  chama cha upinzani cha kisiasa, na Imanyara haikuweza kufahamisha familia yake au wakili.[3] Majarida yake ilichokorwa bila kibali chake.[3]
Wakati akiwa kifungoni, Imanyara alipata ugonjwa wa kumea kwa sehumu ya ubongo(tumour) ambayo kutibiwa.[1] Pesa za misaada kwa Kenya alishuka kikubwa baada ya kukamatwa kwake, na idara ya serikali ya Amerika aliita "jaribio mwingine wa kunyimwa uhuru wa kujieleza nchini  Yeye ilishinda tuzo la World Association of Newspapers muungano wa wachapishaji duniani,tuzo la uhuru wa Golden Pen baadaye mwaka huo, lakini kutokana na mamlaka ya Kenya kutomruhusu kuondoka nchini kwa ajili hiyo,rais wa shirika la dunia la uhuru, Rais Otto Lambsdorff alimletea  binafsi tuzo hilo hapa Nairobi mapema mwaka 1992.[4]
Katika uchaguzi mkuu wa Kenya Desemba mwaka wa 1997, yeye alishinda kwa kikubwa kikanda na kuchaguliwa kama Mbunge wa Imenti ya Kati. [4] Yeye iliendelea kuchapisha gazeti lake, ambayo ilipewa jina mpya hakiki Sheria ya Afrika .[4] Imanyara ni mwanachama wa Bodi ya Kimataifa ya Ibara ya XIX, mjumbe wa Bodi ya Ushauri ya Morgan Mjini Taasisi ya Haki za Binadamu, na pia mwanachama wa  taasisi ya vyombo vya habari kwa ajili ya maendeleo ya uhuru wa kujieleza.[4]
Katika Januari 2008, Imanyara alimshitaki  mkewe rais wa Kenya Lucy Kibaki kwa kushambuliwa na kutishia kumpeleka kotini Kibaki juu ya tukio hilo.[5] Mkewe rais alikataa madai hayo kwa haraka, akimstumu Imanyara kwa usaliti baada ya kushindwa kupata kiti cha naibu Spika wakati wa uchaguzi katika Bunge.[5] Uvumi ulikuwa umesambazwa kwamba Imanyara alikufa baada ya tukio hilo.[5]
Marejeo

Jamii:Waandishi wa Kenya
Jamii:Wanasheria wa Kenya
Jamii:Wanasiasa wa Kenya
Jamii:Mwaka wa kuzaliwa unaokosekana
Jamii:Wapokeaji wa zawadi ya World Association of Newspapers 'Golden Pen ya Freedom


Augusto alikuwa Kaisari wa kwanza wa Dola la Roma kuanzia mwaka 27 KK hadi 14 BK. Jina lake la kiraia lilikuwa Gaius Octavius. Alizaliwa Italia tarehe 23 Septemba 63 KK.
Octavius alikuwa mpwa wa Julius Caesar aliyempenda kijana huyo na kumteua kama mrithi katika wasia wake.
Historia ya Augusto ina vipindi viwili:
kipindi cha kwanza kinamwonyesha mwanasiasa kijana ambaye ni mkali akitafuta kulipiza kisasi kwa uuaji wa mjomba wake na kushinda maadui wote katika vita vya wenyewe kwa wenyewe.
kipindi cha pili kinamwonyesha mtawala wa Dola la Roma mwenye upole na hekima anayefaulu kujenga Roma upya katika kipindi kirefu cha amani na maendeleo.
Majina

Augusto anajulikana kwa majina mbalimbali.
alizaliwa kama Gaius Octavius
baada ya kuasiliwa na Caesar alitumia jina lake, hivyo aliitwa Gaius Iulius Caesar Octavianus yaani "Julius Caesar wa familia ya Octavius"
tangu mwaka 31 KK alitumia pia cheo "Imperator" (mwenye amri, "amiri") kama jina la kwanza
mwaka 27 KK alipewa jina la heshima la "Augustus" (anayestahili kuabudiwa) akaitwa "Imperator Caesar Augustus"
Mrithi wa Caesar

Alikuwa kijana wa miaka 19 aliyejiandaa kuwa afisa wa jeshi kwa mara ya kwanza katika maisha yake aliposikia habari za kuuawa kwa Julius Caesar. Alikimbilia Roma mara moja alipopata habari ya kuwa Caesar alimsiliki na kumtaja kama mrithi katika wasia. Hapo aliamua kulipiza kisasi juu ya wauaji wa Caesar, hivyo akaingia katika siasa ya Roma na kipindi cha vita vya wenyewe kwa wenyewe kilichofuata mauaji ya kiongozi wa dola.
Kushindana na kupatana na Marcus Antonius
Rafiki yake marehemu, Marcus Antonius, hakukubali wasia akatwaa mali yote, lakini watu wengi na wanajeshi wa Caesar walisimama upande wa Octavius. Huyo aliajiri askari na kujenga jeshi na mwaka 43 KK alitwaa mji wa Roma kwa nguvu ya kijeshi wakati Marcus Antonius alikuwa mbali huko Gallia.
Senati ya Roma ilikubali hatua hii na kumchagua kuwa seneta. Aliendelea kuongoza jeshi la Senati na kumshinda Marcus Antonius kwenye mapigano huko Italia ya Kaskazini.
Konsuli wa Roma na mtawala katika ushirikiano
Baada ya ushindi huo alikubaliwa kama konsuli wa Roma akaendelea kupatana na Marcus Antonius na kujenga ushirikiano naye. Pamoja walitawala Roma baada ya kupewa na senati madaraka ya kidikteta kwa muda wa miaka 5 na baadaye miaka 5 tena.
Mwaka 42 KK walifaulu kuwashinda wauaji wa Caesar waliokaa Ugiriki na baadaye waligawana eneo la dola kati yao: Octavianus alikuwa mkuu wa sehemu ya magharibi na Marcus Antonius mkuu wa sehemu za mashariki alipomwoa Kleopatra malkia wa Misri.

Ushindi juu ya Marcus Antonius
Maelewano kati yao yalizorota na mwaka 33 KK walitengana. Octavianus alimshinda Marcus katika mapigano ya baharini huko Aktium tarehe 2 Septemba 31 KK na huyo alijiua pamoja na Kleopatra.
Baada ya kuvamia na kuteka Misri Octavianus alirudi Roma mjini mwaka 29 KK akawa mtawala pekee.
Raia wa kwanza
Huko Roma alishangaza watu wote akirudisha mamlaka yake ya kidikteta kwa senati. Aliombwa kuendelea kama mkuu wa jeshi akakubali.
Alikataa kupokea madaraka ya dikteta kwa muda wa maisha yake. Kwa njia hiyo alirudisha katiba ya jamhuri iliyotawaliwa na senati na maafisa yake.
Lakini hali halisi alishika mamlaka yote kama mtawala mkuu aliyeheshimu taasisi za jamhuri. Ni hekima hii iliyosifiwa na wengi ya kuwa hakuendelea kujipatia cheo cha mfalme au cha dikteta akaridhika kuitwa raia wa kwanza.
Utawala wake ulileta kipindi kirefu cha amani ya ndani. Wananchi walioteseka kwa miaka ya vita vya wenyewe kwa wenyewe waliweza kujenga maisha upya na uchumi ulistawi.
Milki kubwa ya Misri ilikuwa sehemu ya Dola la Roma. Hata sehemu nyingi za Germania ziliingizwa katika dola.
Vita vya pekee vilivyoenda vibaya vilikuwa jaribio la kupanua mipaka ya Roma katika Germania hadi mto Elbe. Wagermania waliangamiza legioni tatu na mpaka wa Kiroma ulirudishwa hadi mto Rhine.
Viungo vya nje

Jamii:Watu wa Roma ya Kale
Jamii:Makaizari wa Roma
Jamii:Kaisari
Jamii:Watu wa Biblia

Gaius Julius Caesar alikuwa kiongozi wa Roma ya Kale kwa muda gani?


Aliko Dangote  (aliyezaliwa 10 Aprili 1957) ni mfanyabiashara nchini Nigeria. Yeye ni mmiliki wa Dangote Group, ambayo ina shughuli katika Nigeria na nchi nyingine kadhaa za Afrika Magharibi. Msaidizi tajiri wa Rais wa kitambo, Olusegun Obasanjo na chama tawala cha People's Democratic Party (PDP), Dangote huendesha biashara ya bidhaa ya Nigeria kupitia kampuni yake na kujuana na wanasiasa. Akiwa na wastani wa thamani wa karibu dola bilioni 2.5, alihesabiwa na Forbes kama mmoja wa watu wenye asili ya kiafrica tajiri kabisa, nyuma ya Mohammed Al Amoudi (bilioni $ 9,0 ) na Oprah Winfrey (bilioni $ 2,7).[1]

Wasifu wa Biashara
Kundi la Dangote, awali biashara ndogo iliyoanzishwa mwaka 1977, sasa ni muungano wa makampuni mengi iliyo na thamani ya naira trilioni mingi na iliyo na oparesheni nchini Benin, Ghana, Nigeria na Togo. Biashara za Dangote ni pamoja na usindikaji wa chakula, utengenezaji saruji na kusafirisha mizigo. Kundi la Dangote linatawala soko la sukari nchini Nigeria, kwani yeye ndiye msambazaji mkubwa zaidi wa sukari nchini katika makampuni ya vinywaji laini, watengenezaji pombe na watengenezaji peremende. Kundi la Dangote limekua kutoka kwa biashara kampuni ya biashara hadi kuwa kundi kubwa zaidi la Viwanda nchini Nigeria, pamoja na kiwanda cha kusafishia sukari cha Dangote (kampuni iliyo na pesa zaidi katika Soko la Hisa la Nigeria, yenye thamani ya zaidi ya dola bilioni 3 na usawa wa Aliko Dangote umefika  bilioni $ 2), kiwanda kikubwa zaidi barani Afrika cha kutengeneza simiti: Obajana Cement, Kiwanda cha Unga cha Dangote miongoni mwa mengine.
Dangote alijihusisha pakubwa katika kufadhili kampeni ya Obasanjo ya kuchaguliwa upya katika uchaguzi wa mwaka 2003, ambapo yeye alichangia zaidi ya milioni N200  (milioni $ 2). Alilichangia milioni N50 (milioni $ 0.5) Msikiti wa Taifa akitumia kukindi cha "Friends of Obasanjo na Atiku", na akachangia milioni N200  (milioni $ 2) kwa hifadhi la vitabu la Rais. Zawadi hizi zenye utata kwa wanachama wa chama tawala cha People's Democratic Party zimechangia wasiwasi juu ya ufisadi licha kampeni za kupambana na rushwa zilizoongozwa na  Obasanjo katika kipindi chake cha pili cha uongozi.
Marejeo

Daudi S. Fick; Biashara katika Afrika: Masomo ya mafanikizi

Angalia Pia
Kundi la Dangote

Jamii:Watu kutoka Jili la Kano
Jamii:Wafanyabiashara wa Nigeria
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1957
Jamii:Mabilionea wa Nigeria

Je, Aliko Dangote alisomea chuo kikuu gani?


Kwa gari la kijeshi linalobeba silaha tazama hapa: Kifaru (jeshi)

Vifaru au faru ni wanyamapori wakubwa wa familia Rhinocerotidae. Spishi mbili zinapatikana Afrika na nyingine tatu huko Asia. Nchini Uhindi wanabaki faru 2700 tu na hata faru weupe nao wameadimika sana duniani.
Faru hufahamika sana kwa umbo lake kubwa (ni miongoni mwa wanyama walanyasi wakubwa sana ambao wanabakia); huku kila spishi ya faru ikikaribia kuwa na uzito wa tani moja na ngozi ngumu ya kujilinda, yenye unene wa sentimeta 1.5 – 5.0; ubongo mdogo wa mamalia (gramu 400 – 600) na pembe kubwa. Hula sana majani.
Faru wana uwezo mkubwa wa kusikia na kunusa, lakini uoni wao si mzuri sana. Weusi huishi kwa miaka 60 na zaidi.
Faru huthaminiwa sana kutokana na pembe zao. Pembe hizo zimetengenezwa kwa keratini, protini, sawa na ile inayopatikana kwenye nywele na kucha.[1]
Faru wa Afrika na Sumatra wana pembe mbili huku wale wa Uhindi na Java wakiwa na pembe moja tu. Faru wa Afrika hukosa meno ya mbele na kutegemea zaidi magego katika kusaga chakula.
Uainishaji
Kuna spishi tano zinazoweza kuwekwa katika makundi matatu. Spishi mbili za Afrika, faru mweupe (white rhinoceros) na faru mweusi (black rhinoceros) walitokea kama miaka milioni 5 iliyopita. Tofauti kubwa kati ya faru mweupe na faru mweusi ni muundo wa midomo yao. Faru mweupe ana mdomo mpana kwa ajili ya kula nyasi huku mdomo wa faru mweusi ikiwa imechongoka kiasi.
Faru mweupe

Faru weupe kwa muonekano ni wa kijivu. Maana ya neno weupe ilikosewa tu kutokana na neno la kiholanzi ‘wijd’ lenye maana ya upana ‘wide’ ambalo lilizoeleka kama ‘white’ ambalo sasa laeleweka hivyo kama mweupe. Aliitwa hivyo kwa maana ya upana, sababu wa mdomo wake mpana wenye umbo la mraba.
Faru mweupe ndiyo mnyama mkubwa wa ardhini baada ya tembo. Anakaribiana kidogo na faru wa India na kiboko. Faru weupe wana mwili uliojaa, na kichwa kikubwa, shingo fupi na kifua kipana. Faru anaweza kuzidi uzito wa kilogramu 3,500 na urefu wa mita 3.5 – 4.6 kuanzia kichwani na mabega ya urefu wa sentimeta 180 – 200. Uzito wa faru mweupe uliovunja rekodi ni ule wa kilogramu 4,500.[2]
Ana pembe mbili huku ile ya mbele ikiwa kubwa zaidi hata kufikia urefu wa sentimeta 90 – 150. Faru weupe pia wana nundu kubwa inayoshikilia vichwa vyao vizuri. Huwa na nywele kadhaa hasa kwenye masikio yao na mkiani, sehemu nyingine za mwili zikiwa zimesambaa kidogo tu.
Faru mweusi

Faru weusi wana mdomo uliochongoka. Wanafanana kwa rangi na faru weupe. Hii inachanganya sana, sababu majina yao ni tofauti lakini rangi zao ni sawa kabisa. Spishi hii ina spishi nyingine nne ndani yake. Faru mkubwa mweusi huwa na urefu wa sentimeta 132 – 180 mabegani mwake na urefu wa mita 2.8 – 3.8 kuanzia kichwani mwake.[3] Huwa na uzito wa kilogramu 850 mpaka 1600, na wachache mpaka kg 1800, huku faru jike wakiwa na umbo dogo kiasi kuliko wanaume. Pembe kubwa mbili zimetengenezwa kwa keratini huku ile kubwa ya mbele ikiwa ina urefu wa mpaka sentimeta 50, na mmoja aliwahi hata kufikia sentimeta 140. Wakati fulani hata pembe la tatu hujitokeza. Faru weusi ni wadogo kiasi kuliko faru weupe, na wana mdomo uliochongoka kwa ajili ya kukusanya majani kabla ya kula.
Kutokana na umuhimu wa wanyama hawa nchi ya Tanzania imeamua kuwatunza faru kwa kuwaweka sehemu isiyorasmi kwao kwa uangalizi mkubwa, maeneo kama grumeti na pia kwa kuwapa majina, kwa mfano Faru John.
Faru wa India

Faru wa India hasa wanapatikana sana huko Nepal na hasa kaskazini – mashariki mwa India. Sasa wanapatikana Pakistan mpaka Bama na wamefika hadi China. Lakini kutokana na mwingiliano wa binadamu, uwepo wao umeathirika na wameanza kupungua. Ngozi yao pana ya kahawia karibu na kijivu yenye mikunjo. Juu ya miguu yao na mabega yao kuna vijinundu, na wana nywele kidogo kwenye miili yao. Faru dume huwa wakubwa kiasi kuliko faru jike kufikia uzito wa kilogramu 2500 – 3200. Faru hawa wana urefu wa sentimeta 175 – 200 mabegani. Faru jike wa india hufikia mpaka uzito kilogramu 1900. Faru hawa hufikia mpaka urefu wa mita 3.0 – 4.0. Karibu theluthi mbili ya faru wote waliobaki duniani, wanapatikana katika mbuga ya Taifa Kaziranga huko India.
Faru wa Java
Hawa ndio mamalia wakubwa walio hatarini kutoweka.  Mpaka mwaka 2002, walikuwa wamebaki faru 60, huko Java Indonesia na Vietnam. Hii ndio spishi ndogo kuliko wote. Wanyama hawa wanapenda kukaa kwenye misitu ya mvua, nyasi ndefu na maeneo yenye mafuriko ya hapa na pale na matope.
Faru wa Java pia wana pembe moja. Pia ngozi yao ya kijivu ina mikunjo na wana nundu kama faru wa India, na hawana nywele. Urefu wa mwili wake ni mita 3.1 – 3.2, pamoja na kichwa na urefu wa mita 1.5 – 1.7. Faru wakubwa wanaripotiwa kufikia uzito wa kilogramu 900 – 1400 au 1360 – 2000, kwa chanzo tofauti.  Pembe za faru dume hufikia mpaka sentimeta 26 huku faru jike huwa na nundu tu, na wakati mwingine hawana kabisa.
Faru wa Sumatra

Hawa ndio faru wadogo kabisa katika spishi zote za faru na ndiye huyu pekee mwenye manyoya mengi na anayeweza kuishi katika sehemu za juu hasa za Borneo na Sumatra. Kutokana na kuharibika kwa makazi yao na ujangili, wameadimika sana na miongoni mwa mamalia walioadimika sana. Mpaka sasa inaaminika sana kwamba wamebaki faru 275 wa spishi hii.
Faru wa Sumatra wana kimo cha urefu wa sentimeta 130 mpaka mabegani, na mwili wake wa urefu sentimeta 240 – 315, na wana uzito wa kilogramu 700, japo baadhi yao wana uzito hata kufikia kilogramu 1000. Kama faru wa Afrika, hao wana pembe mbili zenye urefu mpaka sentimeta 25 – 27 na ile pembe ya pili ni ndogo na huwa ndogo kufikia sentimeta 10. Faru dume wana pembe kubwa kuliko faru jike. Nywele/manyoya ya miili yao hupungua kadiri wanavyoongezeka umri. Rangi ya faru hawa ni kahawia – nyekundu. Mwili wao ni mfupi na miguu yao pia na midomo yao ina nguvu sana.
Marejeo

Jamii:Faru na jamaa
Jamii:Wanyama wa Afrika
Jamii:Wanyama wa Asia

Je,kifaru hubeba uja uzito kwa miezi ngapi?


Ruwaza ya Kenya 2030 (Kiingereza: Kenya Vision 2030) ni mpango wa maendeleo ya kiuchumi wa serikali ya Kenya kuendeleza maeneo mbalimbali ya kiuchumi katika maeneo mbalimbali ya nchi. Malengo ya mpango kuzalisha ukuaji wa uchumi wa mwaka wa 10%. [1] Hivi sasa, Kenya ina ukuaji wa Pato la Taifa 4.9% (2007). Maono haya yamefululizwa katika miaka mitano mitano ya mipango, mwanzo wake ukiwa 2008-2012. Mpango wa kwanza unaazimia uwekezaji katika sekta sita muhimu na miradi ishirini kabambe .[2] Sekta zilizolengwa ni pamoja na utalii, kilimo, viwanda, biashara, teknolojia ya habari, na huduma za kifedha.
Kulitangazwa 10 Juni 2008, kwamba wilaya ya Isiolo, itakuwa ya kwanza ya mradi wa kewekezwa. Mpango unazimia kuufanya mji wa Isiolo kuimarika kama eneo la kitalii ambalo litajumuisha kasino, mahoteli, masoko rejareja, uwanja wa ndege wa kisasa na vifaa vya usafiri.[3]
Serikali ya Kenya ilitangaza wakati wa 2008 Summer Michezo ya Olimpiki mjini Beijin ina mpango kabambe wa kuwa mwenyeji wa Micheza ya Olimpiki mwaka 2028 kam amojawapo ya mipanngo ya kutimiza ruwaza ya kenya 2030.
Maeneo ya mijini nchini Kenya itakuwa karibu maradufu kufikia mwaka 2030, na yatavujika na zaidi ya 2 / 3 ya idadi ya watu ambao watazingira maeneo ya mijini.
Utalii
Serikali ya Kenya inatarajia kwamba mpango huu utaimarisha sekta ya utalii nchini Kenya. Hivi sasa, utalii umeegemea safari porini. Mpango huu unatoa wito kwa uwekezaji katika miji ya pwani.[2]
Marejeo

Viungo vya nje

Jamii:Uchumi wa Kenya

Rais mgani wa Kenya alizindua maono ya 2030?


Orange Democratic Movement (ODM) (jina kamili: Orange Democratic Movement Party of Kenya ni chama cha kisiasa nchini Kenya.  Kilianzishwa mwaka 2006 katika maandalizi ya uchaguzi wa bunge la Kenya wa mwaka 2007, lakini asili yake ni harakati za kura juu ya katiba mpya nchini Kenya ambayo ilianzishwa mwaka 2005 kwa ajili ya kura ya maoni ya katiba ya Kenya.
ODM ilianzishwa na chama cha Uhuru Kenyatta, KANU na chama cha Raila Odinga, LDP, lakini chama cha KANU kiliweza kujiondoa, na waliobaki waligawanyika katika makundi haya mawili yanayoongozwa na Raila Odinga (ODM; ndio wengi zaidi) na Kalonzo Musyoka (ODM-Kenya). Sababu ya farakano ilikuwa suala la nani atakuwa mgombea wa urais upande wa ODM.
Jina
Asili ya jina "chungwa" ni kutoka kadi ya kura katika kura ya maoni, ambapo kura ya kukubaliana ('Yes') iliwakilishwa na ndizi na kura ya kutokubaliana ('No') ilikuwa chungwa. Kwa hivyo wenye kudai chama ni wale ambao hawakuunga mkono maoni wakati huo.
Kambi la machungwa katika kura ya katiba mpya
Chanzo cha ODM ilikuwa kura maalumu ya wananchi ya 2005 kuhusu katiba mpya. Katiba ilipendekezwa na rais Mwai Kibaki na wafuasi wake. Wabunge wa LDP walipinga pendekezo la katiba pamoja na chama cha upinzani cha KANU chini ya Uhuru Kenyatta. Pande mbili katika kura hii zilipewa alama za ndizi (kambi ya "ndiyo") na chungwa (kambi ya "hapana").
LDP na KANU zilishirikiana pamoja na vyama vingine kama NPK ya Charity Ngilu katika kambi ya chungwa. Baada ya katiba kukataliwa na wananchi katika kura maalumu Kibaki aliondoa wafuasi wote wa kambi la chungwa katika serikali yake.
Kura ya maoni juu ya katiba
Kura ya kutokubaliana'No' ambayo chama cha ODM kilifanyia kiampeni ilishida kwa asilimia 58.12%ya Wakenya waliopiga kura na kuweka chini katiba iliyopendekezwa, na kupatia Chungwa ushindi. Baada ya katiba kukataliwa Rais Mwai Kibaki aliwaodoa mawaziri. Wanachanma wa ODM walisema kwamba hii ilikuwa ni hatua katika mwelekeo sahihi, lakini kukawa na wito wa haraka wa uchaguzi mkuu katika serikali nzima Kenya, wakidai kuwa serikali ya Kibaki imepoteza mamlaka yake kwa sababu ya matokeo ya kura ya maoni ambayo serkali hii iliunga mkono. Serkali ya Kibaki ilipinga uchaguzi huu na haukufanyika mpaka wiki ya mwisho ya miaka mitano ya mamlaka aliyopewa Kibaki. Hata hivyo, ODM imeibuka kama chama cha upinzani mkubwa pamoja na KANU, imepanga mikutano kadhaa ya kampeni kota nchini ikidai uchaguzi na katiba mpya miongoni mwa madai mengine. Pia,chama cha ODM kilipinga mawaziri wapya wa rais Kibaki. Chama chaLiberal Democratic Party (LDP), ambacho kilipinga katiba mpya, kilishushwa nje ya mawaziri.
Kuunda chama na farakano
Hapa waliamua kuandaa chama kipya pamoja na KANU kwa ajili ya uchaguzi wa 2007. Chama kiliundwa kwa jina la ODM-Kenya kwa sababu wakili Mugambi Imanyara asiyekuwa na uhusiano wowote na harakati aliwahi mwaka 2005 kuandikisha kisiri chama kwa jina la ODM pamoja na nembo la chungwa. Hatua hii ilitazamiwa kama jaribio la kuzuia kwa kuandikisha chama kipya chenyewe.
KANU ilijiondoa kabla ya uchaguzi na kuhamia upande wa rais Kibaki lakini viongozi kadhaa kama vile Musalia Mudavadi na William Ruto walibaki upande wa machungwa.
Swali la kumteua mgombea wa urais liligawa ODM-Kenya kwa sababu viongozi mbalimbali walitaka kushika nafasi hii. Hii ilileta farakano kati makundi ya Raila Odinga na ya Kalonzo Musyoka.
Matatizo ya majina
Baada ya farakano kutokea suala la jina likajitokeza. Kundi la Raila likawa kubwa zaidi. Lakini ofisi ya Msajili Mkuu wa Kenya ilidai kuwa haijapokea habari za wenye cheo waliochaguliwa hivyo jina la ODM-Kenya likabaki mkononi wa watu waliokuwa upande wa Musyoka. Hapa kundi la Raila likaanza majadiliano na wakili Imanyara aliyekabidhi jina la "ODM" kwao.[1]. Inasemekana ya kwamba kambi la Odinga lililipa mamilioni kadhaa kwa jina hili.[2].
Uchaguzi wa mwaka wa 2007
Baada ya uchaguzi wa mwaka wa 2002 chama cha KANU kilishindwa na kuwa wapinzani, wakati LDP ilikuwa ni mshirika katika muungano tawala wa chama cha NARC, mpaka ilikuwa mateke nje baada ya kura ya maoni ya 2005. Chama cha LDP hakikuwa na kura yoyote katika kura ya maoni, na hivyo kuwa dhidi ya Rais Kibaki.
Kufuatia umoja wao katika kura ya maoni na mjadala wa kukabiliana na tisho kutoka kwa chama kipya cha NARC-Kenya, viongozi wa KANU, LDP na baadhi ya vyama vidogo waliamua kuungana hadi kwa uchaguzi mkuu ujao wa 2007 ,na kutengeneza chama cha Orange Democratic Movement, ambalo jina lake lilitokana na alama ya chungwa iliyowakilisha kutokubaliana "No" katika kura ya maoni ya katiba. Hata hivyo, wakili Mugambi Imanyara aliweza kusajili ODM kama chama kabla ya muungano , na kulazimisha wao kutumia bendera ODM-Kenya.[3]
Katika mwaka wa 2007 muungano huu ulianza kutokuwa imara, ambapo makundi mengine yalijiondoa. Chama cha Uhuru Kenyatta KANU ndicho kwanza, kujiondoa mwezi wa Julai mwaka wa 2007 na kuunga kuchaguliwa tena kwa Rais Kibaki , ingawa baadhi ya wanasiasa binafsi kutoka KANU walibaki katika ODM. kutokana nakutoelewana kati ya Kalonzo Musyoka na Raila Odinga, chama cha ODM kiligawanyika katika makundi mawili katika katikati mwa mwezi wa August2007.[4][5]. Kundi la Raila, ambayo pia ni pamoja naMusalia Mudavadi, William Ruto, Joseph Nyagah na Najib Balala walijiondoa kayika ODM Kenya kuchukua chama cha ODM ambacho kilisajiliwa na Mugambi Imanyara, wakati huo kundi la Kalonzo, likiongozwa na yeye mwenyewe na Dr Julia Ojiambo llibakia katika asili ODM - Kenya.
Makundi mawili yalifanya uchaguzi wamgombea urais siku mfululizo katika jumba la michezo Kasarani mjini Nairobi. Tarehe 31 Agosti 2007, Kalonzo Musyoka alishinda Julia Ojiambo ili kuwaania urais na tiketi ya ODM-Kenya,na tarehe 1 Septemba Raila Odinga alishinda Ruto, Mudavadi, Balala na Nyagah. Kulikuwa na madai kuwa baadhi ya wajumbe walihudhuria na kupiga kura katika uteuzi wa pande zote na kusababisha tatizo la uanachama wa vyama nchini Kenya. Raila na Kalonzo kisha walikabiliana na rais Kibaki katika uchaguzi mkuu. Kibaki alitangazwa kama mshindi wa uchaguzi katika mazingira ambayo yalikuwa yalifafanuliwa kama "questionable" kwa waangalizi mbalimbali. Raila Odinga na wafuasi wake hawakukubali matokeo gombana, na hii yalisababisha mgogoro vurugu kuenea nchini kote, kwa ujumla aidha kati ya wafuasi wa chama.
Katika uchaguzi wa rais Raila Odinga alitangazwa kuwa ameshindwa na rais Kibaki kwa kura 230,000. Lakini watazamaji wengi waliona kasoro katika hesabu ya kura na ODM ilidai kuwa Odinga ni mshindi halali. ODM ilifaulu vizuri upande wa viti vya bunge la Kenya. Ilipata karibu nusu ya wabunge wote yaani 99 kati ya 120 ikawa kubwa katika bunge baada ya uchaguzi wa Desemba 2007 na 99 wajumbe wa bunge na akaenda mbele kwa kushinda 3 nje ya tano kwa-uchaguzi mapema mwaka 2008. Hata hivyo inaonekana kwamba hali ya kupoteza Wabunge bado imekabili chama hili ambapo kumekuwana uchaguzi mara mbili katika majimbo ya wabunge ambao ODM wawili waliuawa katika mwanzo wa mwaka zaidi kuliko wabunge wawili walikufa baada ya kuanguka na ndege.
Sheria ya Vyama vya Siasa na Uchaguzi wa Chama
Kufuatia kupitishwa kwa sheria ya vyama vya siasa. Chama cha ODM, kilifanya uchaguzi wa ndani yake mwishoni mwa Desemba 2008 pamoja na Waziri Mkuu Raila Odinga anayeibukia kama kiongozi wa chama, na Waziri wa viwanda Henry Kosgey kama mwenyekiti wa chama. Hata hivyo kutokana na fadhaa juu ya kikanda na uwakilishi wa jinsia, baadhi ya vyeo vya chama viliundwa si kuhiyo.[6]
Marejeo

Viungo vya nje
 - haijapitiwa kwa muda
 - haijapitiwa baada ya chama cha ODM-Kenya kugawanyika katika sehemu mbili -

Matawi ya kimataifa

Jamii:Vyama vya kisiasa Kenya

Chama cha Liberal Democratic Party kilianzishwa na nani?


Main Page

Heroes ni kipindi cha Marekani kilichobuniwa na Tim Kring, kwenye stesheni ya NBC mnamo 25 Septemba 2006. Kipindi hiki kinaeleza jinsi wahusika wanajitambua kama wana vipawa mbalimbali na jinsi vipawa hivi vinavyoathiri maisha yao.
Misimu tatu imeshaonyeshwa na ya nne ilianza mnamo 21 Septemba 2009. Msimu wa kwanza ulivutia watazamaji milioni 14.3 nchini Marekani. Msimu wa pili wa Heroes ilivutia watazamaji milioni 13.1 nchini Marekani.[1]
Misimu
Msimu wa kwanza

Msimu wa kwanza ina vipindi 23 ambavyo vilionyeshwa kuanzia 25 Septemba 2006 hadi 21 Mei 2007.[2] Inatuonyesha jinsi kundi la binadamu wanavyotambua kuwa wana vipawa fulani. Mohinder Suresh, ambaye ni daktari na profesa, anafanya utafiti kuhusu watu hawa wenye vipawa. Wote wanajaribu kukabiliana na vipawa waliyonayo, wakijaribu kila mbinu kuzuia mlipuko wa bomu utakaotokea mjini New York City.
Msimu wa pili
Ilianza 24 Septemba 2007. Ina jumla ya vipindi 11. Watu hawa wenye vipawa ("heroes") wanashirikiana na kuja pamoja ili kuzuia uenezaji wa virusi utakaouwa watu wote duniani.
Msimu wa tatu
Ina vipindi 25 iliyoanza kuonyesha mnamo 22 Septemba 2008.[3] Inaanza pindi Nathan Petrelli karibu auwawe. Wafungwa wanapata nafasi ya kukimbia jela na "The Company" inawasaka. Pia, wanatafuta namna ya kuwafanya binadamu wa kawaida wapate vipawa.Sylar anatafuta wazazi wake wa ukweli. Mwishowe, Nathan anauliwa baada ya kupigana na Sylar. Matt anamsakanya Sylar ili asiwe na uwezo wa kuwanasa watu wenye vipawa.
Msimu wa nne
Mnamo 4 Mei 2009, NBC walitangaza kuwa Heroes msimu wa nne itakuwa na vipindi 19.
Wahusika Wakuu
Hayden Panettiere ameigiza kama mwanafunzi wa shule ya upili aitwaye Claire Bennet.
Jack Coleman ameigiza kama Noah Bennet, ambaye ni baba'ke Claire.
Santiago Cabrera ameigiza kama Isaac Mendez - mwenye kipawa cha kuchora.
Tawny Cypress ameigiza kama Simone Deveaux - msanii.
Greg Grunberg ameigiza kama Matt Parkman - afisa wa polisi.
Ali Larter ameigiza kama Niki Sanders.
Leonard Roberts ameigiza kama D.L. Hawkins - mumewe Niki.
Noah Gray-Cabey ameigiza kama Micah Sanders - mtoto wa Niki na D.L.
Masi Oka ameigiza kama Hiro Nakamura.
Adrian Pasdar ameigiza kama Nathan Petrelli.
Sendhil Ramamurthy ameigiza kama Mohinder Suresh.
Milo Ventimiglia ameigiza kama Peter Petrelli.
Zachary Quinto ameigiza kama Sylar.
Mafanikio

Marejeo

Jamii:Vipindi vya 2006

Noah Bennet ameigiza katika filamu ngapi?


Mkoa wa Magharibi (Western Province) ulikuwa mojawapo ya mikoa ya utawala ya Kenya nje ya Nairobi, ukiwa mkoa mdogo zaidi kati ya mikoa ya Kenya, lakini pia mkoa wenye msongamano mkubwa wa watu.
Ulipakana na Uganda na mikoa ya Kenya ya Nyanza na Bonde la Ufa.
Eneo lake lilikuwa km² 8,285 pekee na wakazi 3,569,400, hivyo ulikuwa na zaidi ya watu 400 kwa kila kilomita ya mraba.
Wakazi wa Magharibi ni hasa Abaluhya (Waluhya). Maadili ya Quakers ni maarufu sana hapa. Makao makuu yalikuwa Kakamega.
Mkoa ulienea kutoka vilima vya Bungoma mpakani wa Uganda hadi tambarare karibu na Ziwa Viktoria.
Mlima mkubwa wa pili wa Kenya, Mlima Elgon, uko ndani ya eneo hilo, kwenye mpaka wa Uganda. Msitu wa Kakamega ni kati ya misitu asilia ya mwisho wa Kenya.
Uti wa mgongo wa uchumi ni kilimo. Pamoja na kilimo cha kujikimu kuna pia mashamba makubwa ya chai na miwa.
Kilimo na maliasili ni msingi wa viwanda vikubwa kama vile kiwanda cha sukari cha Mumias au kiwanda cha karatasi cha Webuye. Hata hivyo idadi kubwa ya wakazi ni maskini na wanaume wengi wamekwenda Nairobi au kwenye hoteli za pwani kwa kazi ya ajira.
Jiografia
Mkoa wa Magharibi una maumbile mbalimbali ya mazingira, kuanzia vilima vya kaskazini mwa Bungoma hadi eneo tambarare linalopakana na Ziwa Victoria katika Wilaya ya Busia. Eneo la juu zaidi katika Mkoa wa Magharibi ni kilele cha Mlima Elgon, la chini zaidi ni mji wa Busia kwenye maji ya Ziwa Victoria.
Hali ya hewa
Hali ya hewa ni ya kitropiki, ikiwa na tofauti kutokana na kimo. Wilaya ya Kakamega huwa na joto na unyevu karibu mwaka mzima, ilhali wilaya ya Bungoma ni baridi kidogo lakini ina unyevu uo huo. Wilaya ya Busia ndio yenye joto zaidi, ilhali Wilaya ya Vihiga yenye vilima ndio baridi zaidi. Eneo zima hupata mvua kubwa mwaka wote, na mvua za masika katika miezi ya kwanza ya mwaka.
Uchumi
Kilimo ndiyo shughuli kuu ya kiuchumi katika mkoa huu.
Wilaya ya Bungoma ni eneo la sukari, ikiwa na mojawapo ya viwanda vya sukari kubwa nchini, pamoja na viwanda vidogovidogo kwa kusaga sukari. Mahindi pia yanalimwa kwa kujikimu kinyumbani, pamoja na mtama na mawele. Kilimo cha maziwa hufanyika sana, na vilevile ufugaji wa kuku. Kuna mtaji mdogo lakini muhimu wa kitalii, unaoegemea sherehe za tohara zinazofanyika kila baada ya miaka miwili.
Wilaya ya Kakamega ina mchanganyiko wa kilimo cha kujikimu na mazao ya fedha, huku ukuzaji wa miwa ukiwa kifua mbele mbele ya mazao mengine yanayokuzwa. Wilaya hii ina viwanda viwili vya sukari. Pia kuna mtaji muhimu wa utalii unaoegemea Msitu wa Kakamega.
Wilaya ya Busia hupokea mvua za mafuriko kutoka mto Nzoia, na shughuli ya kiuchumi iliyopewa kipa mbele ni uvuvi katika Ziwa Victoria. Kilimo cha kibiashara kiasi pia hufanyika, hasa miwa. Ukulima wa kujikimu wa mihogo umeenea sana.
Wilaya ya Vihiga ina mashamba makubwa ya chai, na ndio eneo la mashambani lenye watu wengi zaidi nchini Kenya. Uchimbaji mawe kwa ajili ya vifaa vya ujenzi ni shughuli muhimu katika wilaya hii yenye milima. Kilimo cha maziwa mojawapo ya shughuli zinazofanyika sana Vihiga.
Magharibi Kenya ina viwanda vingi vikubwa, vikiwemo vya sukari (viwanda 4). Kubwa zaidi kati ya hivi ni kile cha Mumias, chenye makao yake mjini Mumias, magharibi mwa Kakamega. Kiwanda hiki ndicho kinachotoa aina ya sukari maarufu zaidi nchini Kenya na ni mfano wa mafanikio ya kiuchumi. Pia katika Magharibi Kenya kuna kiwanda kikubwa zaidi cha karatasi Afrika (Pan Paper Mills kilichoko Webuye) na pamoja na viwanda vya kutengenezea kemikali. Hata hivyo, hali ya maisha kwa ujumla iko chini na huduma za kijamii kama maji ya bomba na umeme hazipatikani kwa wengi wa wakazi wa eneo hili.
Wilaya
Kulikuwa na wilaya nane mkoani:

WilayaMakao makuuBungomaBungomaBusiaBusiaButere/MumiasButereKakamegaKakamegaLugariLugariMlima ElgonKapsokwonyTesoMalabaVihigaVihiga
Wilaya baada ya 2007
Wilaya Kadhaa mpya ziliundwa mwaka wa 2007 nchini Kenya, pia katika eneo la Magharibi [1]

Marejeo

Coordinates:

M


Yobes Ondieki  (mzaliwa 21 Februari 1961 katika katika wilaya ya Kisii, Nyanza) ni mwanariadha wa 5000m wa zamani wa Kenya aliyeshinda mashindano ya dunia mjini Tokyo 1991. Katika mwaka uo huo aliweka rekodi isiyokaa ya mita 5000 ya kenya ya dakika 13.02.82 huko mjini Zürich. Alishiriki katika fainali za Olimpiki za miaka ya 1988 na 1992 lakini  hakushinda medali.
Ondieki alijulikana kwa zoezi zake ngumu na uwezo wake wa kukimbia daima kwa mwendo wa kasi. Hata hivyo, alikosa nguvu za kutosha za kumaliza, udhaifu uliotumiwa na wapinzani wake kumshinda katika Olimpiki ya mwaka 1992 katika fainali ya 5,000 m hukoBarcelona. (Baadhi yenu mtakumbuka kuwa mwaka wa 1992 ulikuwa mara ya kwanza na ya pekee ambapo mtu mweupe (Dieter Baumann)  alishinda finali za mita 5000 katika Olimpiki tangu Said Aouita kushinda mwaka 1984.) Mwaka 1993, Ondieki alikuwa mwanariadha wa kwanza kuvunja kizuizi cha dakika 27 akikimbia mita 10000 katika michezo ya Bislett huko Oslo.
Ondieki alifunga ndoa na Lisa Martin, mwanariadha wa Australia. Mwaka 1990 walikuwa na mtoto msichana aitwaye Emma Ondieki. Sasa hivi, Ondieki na Martin wameachana.
Mnamo Septemba 1991 yeye na Martin walihudhuria AFL Grand Final ya mwaka wa 1991 kama sehemu ya burudani kabla ya michezo.
Marejeo
Vidokezo

Viungo vya nje
 at IAAF

Jamii:Waliozaliwa 1961
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wanariadha wa umbali wa kati
Jamii:Wanariadha wakenya wa umbali mrefu
Jamii:Wanariadha katika Olimpiki ya 2008
Jamii:Wanariadha wa Olimpiki wa Kenya

Yobes Ondieki aliweka rekodi gani mwaka 1991?


Betri ya gari (kwa Kiingereza Automotive_battery) ni betri inayoweza kuchajiwa ili ipatie gari nguvu za kielektroniki. Haswa, betri ya gari husaidia injini kuwaka. Injini ikishaguruma na kuanza, basi gari hupata nguvu kutoka altaneta. Kuanza kwa injini hutumia takribani asilimia tatu tu za nguvu za kielektroniki.
Historia ya betri za gari
Hapo kitambo, hakukuwa na betri za gari. Injini ziliweza kuanzishwa na uzio uliojulikana kama crank kwa lugha ya Kimombo. Gari hazikuhitaji nguvu za kielektroniki maana kengele ilitumika badala ya honi huku mataa yakitumia nguvu za gesi kumulika. Betri ya kwanza ilitengenezwa mwakani 1920 pale ambapo watu waliona kwamba gari lafaa liwe na nguvu nyingi zaidi za kielektroniki.
 ya magari ndiyo iliyokuwa ya kwanza kuanza kutumia betri ya kwanza ya gari mwakani 1918 kabla haijaidhinishwa na Shirika la kukagua mabetri la .
Uhifadhi wa betri ya gari
Kwa kawaida, betri za gari huwa na mchanganyiko wa madini au electrolyte ambayo husaidia betri kuhifadhi chaji ya kielektroniki.
Betri yafaa iwekwe pahali pasipo na joto jingi maana mchanganyiko huu waweza kuyeyuka (evaporate).
Vile vile, viishio vya nyaya vinavyoshikanisha betri na injini vyaweza kupata kutu au kuharibika. Kuhakikisha kwamba hili halitofanyika, wafaa uwe na mazoea ya kusafisha viishio hivi kwa grisi.
Betri haifai kuwekwa kwa muda mrefu bila chaji. Hili likifanyika, basi huenda ikaharibika. Ili kuhakikisha kwamba betri yako ya gari ina chaji kila wakati, ni vizuri kuangalia kwa kutumia kifaa kinachoitwa hydrometa (hydrometer). Unapoendesha gari kisha ugundue kwamba haina chaji, wafaa uombe betri ya gari ya mwenzako na kwa kutumia best car jumper .
Betri inapomaliza kipindi chake cha maisha, haifai kutupwa hivi hivi kwa mabiwi. Hili ni kwa sababu huwa ina madini ya lidi ambayo ni hatari sana kwa usalama wa binadamu. Kwa kawaida, kampuni za betri huomba zile betri nzee zirudishwe kwao ili waweze kuziondoa kwa njia nzuri na salama.
Viungo vya nje

 The Automobile Storage Battery by Otto A. Witte, 1922.

Jamii:Teknolojia


Morogoro ni jina la mji, wilaya na mkoa wa Tanzania.
Mkoa wa Morogoro ni kati ya mikoa 31 ya Tanzania wenye Postikodi namba 67000. Umepakana na mikoa ya Tanga, Pwani, Lindi, Ruvuma, Iringa, Dodoma na Arusha.
Eneo lake ni km² 72 939, ambapo kuna wakazi 2,218,492 (mwaka 2012). Hivyo Morogoro ni kati ya mikoa mikubwa zaidi ya Tanzania.
Utawala
Mkoa ulikuwa na wilaya sita ambazo ndizo (idadi ya wakazi kwa mabano):
Kilosa (489,513), Kilombero (322,779), Morogoro Vijijini (263,920), Morogoro Mjini (228,863), Mvomero (260,525), Ulanga (194,209). Mwaka 2012 imeongezwa wilaya mpya ya Gairo.
Wakazi walio wengi hukalia wilaya za kaskazini. Robo yao huishi katika miji ya mkoa.

Eneo
Eneo la Mkoa wa Morogoro liko katikati ya mikoa ya pwani ya Bahari Hindi na Nyanda za Juu.
Kuna tambarare za chini kama vile Ifakara / Kilombero, pia milima ya juu kama Uluguru penye mlima wa Kimhandu wenye 2646 m juu ya UB.
Mito mikubwa ni Wami na Ruvu inayoanza kwenye milima ya Uluguru. Ruvu ndiyo mto wa kutoa maji ya Daressalaam.
Karibu nusu ya eneo la Mkoa wa Morogoro ni hifadhi za wanyama za Mikumi na Udzungwa na sehemu ya eneo la kuwinda wanyama la Selous.
Wakazi
Kabila kubwa ni la Waluguru waliotoa jina kwa mji wa Morogoro pamoja na milima ya Uluguru.
Makabila mengine makubwa zaidi ni Wangulu, Wakagulu, Wasagala, Wapogolo, Wandamba, Wabena, Wambungu, Wakutu na Wavidunda.
Upande wa dini, karibu nusu ni Waislamu na nusu ni Wakristo.
Mawasiliano
Barabara Kuu za lami za Dar es Salaam - Morogoro - Mbeya - Zambia/Malawi na Daressalaam - Morogoro - Dodoma hupita eneo la mkoa pamoja na reli ya kati Dar es Salaam - Morogoro - Dodoma - Kigoma / Mwanza. Reli ya TAZARA hupita wilaya ya Kilombero.
Uchumi
Ardhi ya Morogoro ina takribani rutuba ya kufaa kwa mazao mengi. Lakini kilimo kinategemea hali ya mvua.
Karibu nusu ya eneo la mashamba  yote hulimwa mahindi.
Mazao ya sokoni hulimwa milimani.
Mkoa wa Morogoro ni eneo lililojaliwa na Mungu kwa uzalishaji wa sukari kwa wingi. Hasa Wilaya ya Kilombero ina mashamba makubwa ya miwa.
Hifadhi za mkoa
Inabidi zitunzwe hifadhi mbalimbali zinazopatikana katika mkoa wa Morogoro kwa sababu kutunzwa kwa hifadhi hizo kunaweza kukaleta faida mbalimbali kama vile: pesa za kigeni na pia maendeleo katika lugha mbalimbali.
Majimbo ya bunge
Wakati wa uchaguzi mkuu wa Tanzania mwaka 2015 mkoa huu ulikuwa na majimbo ya uchaguzi yafuatayo:
Gairo	:	mbunge ni 	Ahmed Shabiby	(CCM)
Kilombero	:	mbunge ni 	Peter Lijualikali	(Chadema)
Kilosa	:	mbunge ni 	Baraka Bawazir	(CCM)
Mikumi	:	mbunge ni 	Joseph Haule	(Chadema)
Mlimba	:	mbunge ni 	Suzan Kiwanga	(Chadema)
Morogoro Kusini	:	mbunge ni 	Prosper Joseph Mbena	(CCM)
Morogoro Kusini Mashariki	:	mbunge ni 	Omar Tibweta Mgumba	(CCM)
Morogoro Mjini	:	mbunge ni 	Abood Mohamed Abdul Aziz	(CCM)
Mvomero	:	mbunge ni 	Ahmed Sadiq Murad	(CCM)
Ulanga Magharibi/ Malinyi	:	mbunge ni 	Dk.  Hadji Mponda	(CCM)
Ulanga Mashariki	:	mbunge ni 	Goodluck Mlinga (CCM)
Tazama pia
Kata za Mkoa wa Morogoro
Orodha ya milima ya mkoa wa Morogoro
Orodha ya mito ya mkoa wa Morogoro
Viungo vya nje

M

Je,mkoa wa Morogoro ina idadi ya watu wangapi?


Kaunti ya Kakamega ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.
Makao makuu yako Kakamega.
Tazama pia
Orodha ya mito ya kaunti ya Kakamega

Jamii:Kaunti ya Kakamega
Jamii:Kaunti za Kenya


Jimbo la Uchaguzi la Saku ni mojawapo ya Majimbo 210 ya uchaguzi nchini Kenya. Jimbo hili linapatikana katika Wilaya ya Marsabit mkoani Mashariki, miongoni mwa majimbo matatu katika wilaya hiyo. Eneo lote la jimbo hili liko chini ya Baraza la Utawala wa Mitaa la Marsabit County.

Kenya
This article is part of a series on the
politics and government of
Kenya
National Government
Constitution
History
Human rights
Executive
President (list)
Uhuru Kenyatta
Deputy President
William Ruto
Cabinet
Attorney General
Githu Muigai
Director of Public Prosecutions
Keriako Tobiko
Legislature
National Assembly
Speaker: Justin Muturi
List of members
Constituencies
Senate
Speaker: Kenneth Lusaka
List of members
Judiciary
Chief Justice
David Maraga
Deputy Chief Justice
Philomena Mbete Mwilu
Supreme Court
Court of Appeal
High Court
Subordinate courts
Magistrates Courts
Kadhi Courts
Courts Martial
Tribunals
Judicial Service Commission
Administrative divisions
Counties
Sub-Counties
Constituencies
CommissionsOffices
Electoral and Boundaries
Ethics and Anti-Corruption

National Human Rights and Equality
National Commission on Human Rights
Administrative Justice

National Land Commission
Revenue Allocation
Salaries and Remuneration

Service Commissions
Judicial
National Police

Parliamentary
Public
Teachers

Offices
Auditor-General
Controller of Budget

Recent elections
General: 200220072013
Local: 200220072013
Political parties
The National Alliance
United Republican Party
Orange Democratic Movement
Wiper Democratic Movement
Party of National Unity
Kenya African National Union
Kenya National Congress

Foreign relations
Ministry of Foreign Affairs
Minister: Monica Juma

Diplomatic missions of / in Kenya

Passport
Visa requirements
Visa policy
Economic schemes
Vision 2030
Kenya Economic Stimulus Program

 Kenyaportal
Other countries
Atlas
vt
Historia
JImbo hili liliazishwa wakati wa uchaguzi Mkuu wa 1988.
Wabunge

Kata na wodi

Tazama Pia
Maeneo bunge ya Kenya
Uchaguzi Mkuu wa Kenya, 1992
Uchaguzi Mkuu wa Kenya, 1997
Uchaguzi Mkuu wa Kenya, 2002
Virejeleo

Viungo vya Nje

Jamii:Wilaya ya Marsabit
Jamii:Majimbo ya Uchaguzi ya Mkoa wa Mashariki (Kenya)

Jimbo la Mugirango Kaskazini lipo katika kaunti gani?