 ఈ వ్యాసం తెనాలి నగరం గురించి; తెనాలి మండలం గురించిన సమాచారం కోసం ఇక్కడ చూడండి.

తెనాలి (Tenali), ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రం గుంటూరు జిల్లాలోని ఒక నగరం మరియు అదే పేరుగల మండలమునకు కేంద్రము.[1] ఈ నగరాన్ని ఆంధ్ర పారిస్' అని కూడా పిలుస్తారు.[2] ఈ నగరం ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాజధాని ప్రాంతములొని ముఖ్యమైన నగరం.[3]
స్థల నామకరణ
తెనాలి లోని మూడు కాలువల వలన తెనాలికి ఆ పేరు వచ్చింది. మూడు కాలువలను హిందీ భాషలో తీన్ నాల్ అంటారు. మూడును తీన్ అనీ కాలువను నాల్ అనీ అంటారు. ఆ తీన్ నాల్ (తీన్నాల్) నే తర్వాత తెనాలి అన్నారు. తెనాలికి ప్యారిస్ నగరంలో వలే మెయిన్ రోడ్ కు రెండు వైపులా రెండు పెద్ద కాలువలు ఉన్నాయి. అందుకే తెనాలిని ఆంధ్రా ప్యారిస్ అని అంటారు. తెనాలి గుంటూరు జిల్లాలో రెండవ పెద్ద పట్టణం.
భౌగోళికం

తెనాలి అక్షాంశ రేఖాంశాలు [4]. సముద్ర తలం నుండి ఎత్తు 11మీటర్లు (36అడుగులు). విజయవాడ, గుంటూరు, తెనాలి పట్టణాలు ఒకదానికొకటి 30 నుండి 40 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉండి ఒక సమత్రికోణం లా ఉంటాయి.
జనాభా
2011 జనాభా లెక్కల ప్రకారం తెనాలి పట్టణ జనాభా 164,937. ఇందులో 81,427 మగవారు, 83,510 ఆడవారు ఉన్నారు. తెనాలి అక్షరాస్యత 75.56% (రాష్ట్రం సగటు 67.41%. 14,340 మంది ఆరు సంవత్సరాలకంటే చిన్నవారైన వారు ఉన్నారు.[1]
విశేషాలు
జిల్లా కేంద్రమైన గుంటూరునుండి తెనాలికి 25 కి.మీ (16 మైళ్ళు). కృష్ణానది నుండి వచ్చే మూడు కాలువలు ఈ మండలం గుండా ప్రవహిస్తున్నయి. అందులో ఒక కాలువ పడవల కాలువ కాగా (ఒకప్పుదు ఈ కాలువ ఈ తాలూకాలో ముఖ్యమైన ప్రయాణ మార్గం) మిగిలిన రెండూ ఇక్కడ మంచి వరి పంటకు నీటి సదుపాయాన్ని అందిస్తున్నాయి. గుంటూరు, విజయవాడ, చెన్నై నగరాల రైలు మార్గాలను కలిపే ఒక ముఖ్యమైన రైల్వే జంక్షన్. తెనాలి నుండి నాటక, సినిమా రంగాలలోకి చాలా మంది కళాకారులు రావడం వల్ల దీనిని 'ఆంధ్రా పారిస్' (Andhra Paris) అని అంటుంటారు. కాంచనమాల, కొంగర జగ్గయ్య, గుమ్మడి వెంకటేశ్వరరావు, జమున, శారద, ఘట్టమనేని కృష్ణ, ఎ.వి.ఎస్. వంటి కళాకారులస్వస్థలం తెనాలి.వైకుంటాపురం అను అద్భుతమైన వెంకటేశ్వరస్వామి ఆలయం కలదు
ఆర్ధికం

సారవంతమైన నల్ల రేగడి నేల, మూడు కృష్ణా కాలువలు, ప్రధాన నగరాలకు దగ్గరగా ఉండడం వలన తెనాలి ముఖ్యమైన వ్యవసాయోత్పత్తి కేంద్రం, వ్యాపార కేంద్రం, కళాకేంద్రంగా అభివృద్ధి చెందింది. చెరకు, వరి, మామిడి ఈ ప్రాంతంలో ముఖ్యమైన పంటలు.
అలాగే తెనాలి బంగారు నగల వ్యాపారానికి కూడా పేరుగాంచింది. బంగారపు వ్యాపారానికి ప్రొద్దుటూరు తర్వాత ఆంధ్ర ప్రదేశ్లో అంతటి ప్రాధాన్యత కలది.
పట్టణంలో ప్రధాన వ్యాపార కేంద్రాలు - మెయిన్ రోడ్, బోస్ రోడ్, గాంధీ చౌక్.
శాసనసభ నియోజకవర్గం
పూర్తి వ్యాసం తెనాలి శాసనసభ నియోజకవర్గంలో చూడండి. ఆలపాటి రాజేంద్ర ప్రసాద్ ఇ శాసన సభకి ప్రాతినిద్యం వహిస్తున్నారు.[5]
రవాణా

తెనాలి నుండి ఇతర ముఖ్య పటణాలకు తెనాలి బస్ స్టేషన్ నుండి బస్సులు నడపబడుచున్నవి.2017 లో ఉత్తమ
చుట్టు ప్రక్కలు

దగ్గరలోని చిలువూరు ఆంధ్ర ప్రదేశ్లో మొదటి ఇంటర్ నెట్ గ్రామము. ఇచట 'కాట్రగడ్డ ఫొండేషను' వారు ప్రజలకు విశేష సేవలందిస్తున్నారు.
ఆషానెట్ అనే స్వచ్ఛంద సంస్థ చింతలపూడి గ్రామంలో నిర్వహించిన సంక్షేమ కార్యక్రమం మంచి ఫలితాలనిచ్చింది[6].
కంచెర్ల పాలెం ఒక చరిత్రాత్మకమైన గ్రామం. స్వాతంత్ర్య యోధులు, దానశీలులు ఇక్కడ జన్మించారు. వారి సహకారంతో మంచి గుడులు, సత్రాలు నిర్మించారు.
కూచిపూడిలో వాసిరెడ్డి వేంకటాద్రి నాయుడు నిర్మించిన శివాలయము మిగుల ప్రాచుర్యము చెందింది. గుడి గాలిగోపురము చాల ఎత్తయినది.
విద్యా సంస్థలు

తెనాలి గుంటూరు జిల్లాలో ఒక విద్యా కేంద్రంగా ఉండేది. 20వ శతాబ్దపు మొదటి రోజుల్లో ఈ జిల్లాలో ఉన్న ఉన్నత పాఠశాలలలో తెనాలి తాలూకా ఉన్నత పాఠశాల పేరు గాంచింది. తెనాలి నుండి రేపల్లె వరకు గల చాల గ్రామాల నుండి స్నాతక విద్య (graduate course) కై చాల మంది విద్యార్థులు తెనాలి వచ్చేవారు. ఆయా ప్రదేశాలలో వివిధ కళాశాలల ఆవిర్భావముతో తెనాలి ప్రాముఖ్యత తగ్గింది. ముద్రాక్షర లేఖనం (టైపు రైటింగు) మరియు హ్రస్వ లేఖనం (షార్ట్ హేండు) ప్రాచుర్యంలో ఉన్న కా'బొద్దు పాఠ్యం'లంలో కొత్తపేటలో ఉన్న అనేక శిక్షణా శాలలు వివిధ గ్రామాలు, చిన్న పట్టణాలనుండి వచ్చే విద్యార్థులతో నిండి ఉండేవి.
చిరకాలముగా ఈ పట్టణములో ఉన్న విద్యాలయాలు
కె.ఎస్.ఎస్.మహిళా ఇంజనీరింగ్ కళాశాల.
తాలూకా జూనియర్ కళాశాల
వి.యస్.ఆర్ & ఎన్.వి.ఆర్ కళాశాల
జె.యం.జె మహిళా కళాశాల
దొడ్డపనేని ఇందిర జునియర్ కళాశాల.
మునిసిపల్ బాలుర మరియు బాలికల ఉన్నత పాఠశాలలు.
కోగంటి శివయ్య ఉన్నత పాఠశాల
చెంచురామానాయుడు ఉన్నత పాఠశాల:- ఈ పాఠశాల 50వ వార్షికోత్సవాలు 2017, మార్చి-4న నిర్వహించారు. ఈ సందర్భంగా పాఠశాల వాణి  పేరుతో ఈ పాఠశాల ప్రధానోపాధ్యాయులు శ్రీ వేజెళ్ళ ఉమామహేశ్వర్ రూపొందించిన, "రేపటి పౌరుల నేటి పత్రిక" వార్షిక సంచికను శాసనసభ్యులు శ్రీ ఆలపాటి రాజేంద్రప్రసాద్ ఆవిష్కరించారు. [14]
నన్నపనేని సీతారామయ్య-సరస్వతమ్మ పురపాలకసంఘ (ఎన్.ఎస్.ఎస్.ఎం) ఉన్నత పాఠశాల, ఐతానగర్:-తెనాలోని ఐతానగర్‌కు చెందిన శ్రీ నన్నపనేని శంకరరావు, కాంటెక్ సాఫ్ట్‌వేర్ సొల్యూషన్‌స్ అను సంస్థకు డైరెక్టరుగా ఉన్నారు. వీరు ఇటీవల కాలం చేసారు. వీరి కుమారుడు శ్రీ శ్రీధర్, తన తండ్రి ఙాపకార్ధం, ఈ పాఠశాలలో ఒక ఆడిటోరియం నిర్మాణానికి అవసరమైన 45 లక్షలను తాను విరాళంగా ఇవ్వడానికి సంసిద్ధతను వ్యక్తం చేయడమేగాక, మొదటి విడతగా పది లక్షల రూపాయలను చెక్కు ద్వారా 2017, ఫిబ్రవరి-19న, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర ప్రధాన కార్యదర్శి శ్రీ టక్కర్‌గారికి అందజేసినారు. [12]
నన్నపనేని పురపాలక ప్రాథమిక పాఠశాల, రజకపేట.
నెహ్రూ నికేతన్
శ్రీ సాయి విద్యా సంస్ఠలు
వివేక విద్యా సంస్థలు.
డాక్టర్ కెకెఆర్ గౌతం కాన్సెప్ట్ స్కూల్.
మాంటిస్సోరీ పాఠశాల
ఆక్స్ ఫర్డు
ఎన్.ఆర్.ఐ
శ్రీ యలవర్తి ఆంజనేయశాస్త్రి వేద సంస్కృత పాఠశాల.
కె.ఎల్.ఎన్.సంస్కృత కళాశాల

తెనాలిలో పేరు పొందిన దేవాలయాలు

వైకుంఠ పురం (చిన్న తిరుపతి):- పద్మావతీ సమేత శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి వారి దేవస్థానము. దశాబ్దాలుగా తెనాలివారి తమదైన తిరుపతి. సుమారు నలభై సంవత్సరాల క్రితం ఒక పుట్టపై శయనించి ఉన్న వేంకటేశ్వరునికి దేవాలయనిర్మాణం జరిగింది. చుట్టుపక్కల గ్రామాల రైతులందరూ తమ మొదటి పంట (వరి) ని తెచ్చి, పాయసం (పరమాన్నం) వండి, దేవునికి నివేదన చేస్తారు. కేశఖండన తిరుపతి లాగానే సర్వసామాన్యం.
శ్రీ గోదా పద్మావతీ సమేత శ్రీ వేంకటేశ్వరస్వామివారి ఆలయం:- తెనాలి పట్టణంలోని అమరావతీ కాలనీలో ప్రభుత్వ ఆసుపత్రి వద్ద నూతనంగా నిర్మించిన ఈ ఆలయంలో విగ్రహ ప్రతిష్ఠా మహోత్సవాలు, 2017, మార్చి-6వతేదీ సోమవారం నుండి 15వ తేదీ బుధవారం వరకు నిర్వహించెదరు. [13]
భవన ఋషి, భద్రవతి మాత ఆలయం, షరప్ బజార్ తెనాలి.
విశ్వకర్మ దేవాలయం (కొత్తపేట )
శ్రీ మద్విరాట్ పోతులూరి వీర బ్రహ్మేంద్రస్వామి దేవాలయం (గాంధీ చౌక్)
దొంగ రాముడి గుడి:- ఒక్క రాత్రిలో దొంగతనంగా కట్టిన గుడి అట. అందుకే ఆ పేరు. మునిసిపల్ ఆఫీసు (గాడి బావి) వద్ద ఉంది. (ఆ గాడి బావి ఈనాడు కానరాదు.
కన్యకా పరమేశ్వరి మందిరం:- అమ్మవారి పేరుతో ప్రసిధ్ధమైన శివాలయం. రాజ రాజేశ్వరి అమ్మవారు కూడా వేంచేసి ఉన్నారు. పట్టణ వైశ్య సముదాయముచే నడపబడే ఈ దేవస్థానములో దసరా ఉత్సవము కనుల పండుగగా, పట్టణ సంస్కృతిని ప్రతిబింబించేదిగా ఉంటుంది.
పాత శివాలయం, గంగానమ్మ పేట.
శ్రీ పర్వతవర్ధనీసమేత రామేశ్వర స్వామి ఆలయం:- స్థానిక గంగానమ్మపేటలోని ఈ ఆలయం, అతి పురాతనమైనదిగా పేరుగాంచింది. త్రేతాయుగంలో పరశురామునిచే క్షత్రియ సంహారం అనంతరం, పాపపరిహారార్ధమై ప్రతిష్ఠించిన శివాలయాలలో ఈ క్షేత్రం గూడా ఒకటిగా విరాజిల్లుతోంది. కశ్యప ప్రజాపతికి దానంగా ఇవ్వబడిన ఆలయంగా ఈ ధామాన్ని చెబుతారు. ఈ దివ్య మందిరంలో శ్రీ పర్వతవర్ధనీ సమేత రామేశ్వర స్వామి కొలువుదీరి ఉన్నాడు. [1]
శ్రీ రుక్మిణీ సత్యభామా సమేత శ్రీ గోవర్ధనస్వామివారి ఆలయం:- ఈ ఆలయం స్థానిక నెహ్రూ రహదారిపై ఉన్నది
శ్రీ సువర్చలా సమేత పంచముఖ ఆంజనేయ స్వామి ఆలయం {పాత ఆంజనేయ స్వామి ఆలయం}:- తెనాలి పట్టణ నడిబొడ్డున షరాఫ్ బజారులోని ఈ ఆలయం 150 సంవత్సరాల క్రితం నిర్మితమైనది. దక్షిణ భారతదేశంలో నాలుగు ధ్వజస్తంభాలు గల ఏకైక ఆలయం ఇది. ఈ ఆలయంలో ప్రతి సంవత్సరం వైశాఖమాసంలో, హనుమజ్జయంతి సందర్భంగా, స్వామివారి వార్షిక బ్రహ్మోత్సవాలు, వైభవంగా నిర్వహించెదరు.
చిట్టి ఆంజనేయ స్వామి గుడి.ఈ గుడీ శ్రీ రామ నవమీ ఉత్సవాలకి ప్రసిద్ధి.
శ్రీ బాలాత్రిపుర సుందరీ సమేత శ్రీ చంద్రమౌళీశ్వరస్వామివారి ఆలయం:- ఈ ఆలయం స్థానిక మారీసుపేటలో ఉంది.
అమ్మవారి దేవాలయం, సుల్తానాబాదు.
శ్రీ షిర్డీ సాయిబాబా మందిరం:- స్థానిక మారీసుపేటలోని ఈ ఆలయ 15వ ప్రతిష్ఠా మహోత్సవం, 2015, నవంబరు-22వ తేదీ ఆదివారంనాడు వైభవంగా నిర్వహించారు. ఈ సందర్భంగా బాబాను పంచామృతాలతో అభిషేకించారు. ఈ కార్యక్రమానికి భక్తులు పెద్దసంఖ్యలో విచ్చేసారు. [10]
మార్వాడి గుడి (జైన దేవాలయం)
వేణుగోపాల స్వామి గుడి
గంగానమ్మ గుడి:- తెనాలి మారీస్ పేటలోని ఆర్.ఆర్.నగర్ లోని ఈ ఆలయంలో అమ్మవారి 30వ వార్షిక కొలుపులు, 2015, సెప్టెంబరు-6వ తేదీ ఆదివారంనాడు వైభవంగా నిర్వహించారు. [9]
అప్పలస్వామి మందిరం
పేరంటాలమ్మ గుడి (ఐతానగర్)
శ్రీ బసవమందిరం:- ఈ మందిరం తెనాలిలోని నందులపేటలో, వినాయకుని గుడి వీధిలో ఉన్న ఈ మందిరాన్ని 1924లో నిర్మించారు. ఈ మందిర వ్యవస్థాపకులు కీ.శే.శ్రీమతి సోము రాజమ్మ గారు. [11]
శ్రీరామ నవమి సందర్భముగా వసంత నవరాత్రోత్సవాలు జరుగుతాయి. ఈ సమయంలో సుమారు ఒక కి.మీ. పొడవైన పందిరి (చిట్టి ఆంజనేయ స్వామి గుడి నుండి దొంగ రాముడి గుడి వరకు) వేసి చాల ఘనంగా జరుపుతారు. భద్రాచలం తరువాత అంత ఘనంగా చేస్తారని ప్రతీతి. ఇది కాక తెనాలిలో సంవత్సరం పొడవునా పెక్కు ధార్మిక, సాంస్కృతిక ఉత్సవాలు జరుగుతూనే ఉంటాయి.
1511లో కృష్ణదేవరాయలు విజయయాత్రలో భాగంగా తెనాలి ప్రాంతాన్ని సందర్శించారు. ఆ కాలంలో లక్ష్మీవల్లభుడైన గోవర్ధనస్వామి విగ్రహం తెనాలి నగరంలో ప్రతిష్ఠించినట్లు తెనాలి కైఫియత్ తెలుపుతోంది. తన విజయయాత్ర సందర్భంగా రాయలు గోవర్ధనస్వామిని దర్శించుకుని అక్కడ ఓ శాసనాన్ని వేయించారు. గోవర్ధనస్వామి పేరిట శాసనం వేయడంతో పాటు ఆయనకు తేలప్రోలు గ్రామాన్ని దానంగా ఇచ్చారు. రాయలు వేసిన శాసనంలో రాయలు, తిమ్మరుసు చేసిన దానధర్మాల వివరాలతో పాటు తెనాలి ప్రాశస్థ్యాన్ని కూడా అభివర్ణించారు. తుంగభద్ర, కృష్ణవేణి నదుల మధ్యనున్న తెనాలి అని సంబోధించిన ఆయన జిల్లాలో నాదెండ్ల, కొండపాడు లనూ దానం ఇచ్చినట్లు లిఖించారు.
[1] ఈనాడు గుంటూరు జిల్లా ఎడిషన్; 2013, జూలై-15; 15వపేజీ.
[2] ఈనాడు గుంటూరు సిటీ; 2015, నవంబరు-23; 33వపేజీ.
ప్రసిద్ధులు
తెనాలి రామకృష్ణ
యలవర్తి నాయుడమ్మ
చక్రపాణి
ఎ.వి.రామారావు శాస్త్రవేత్త.
కొడవటిగంటి కుటుంబరావు
బయ్యారపు ప్రసాదరావు
కాంచనమాల
ఆమంచి వెంకట సుబ్రహ్మణ్యం
త్రిపురనేని రామస్వామి
పరుచూరి రాజారాం
వెలగా వెంకటప్పయ్య
జంధ్యాల చంద్రమౌళిశాస్త్రి
నన్నపనేని నరసింహారావు వ్యవసాయ శాస్త్రవేత్త
పురాణం రాధాకృష్ణ ప్రసాద్ పురాతత్వ శాస్త్రజ్ఞులు
అన్నాబత్తుని సత్యనారాయణ శాసన సభ్యులు
నన్నపునేని వెంకటరావు విద్యావేత్త, శాసన సభ్యులు
అధరాపురపు తేజోవతి రచయిత్రి, బొమ్మిడాల ఫౌండేషన్ పురస్కార గ్రహీత
కన్నెగంటి జగ్గయ్య
కాళిదాసు కోటేశ్వరరావు
చక్రపాణి/ఆలూరి వెంకట సుబ్బారావు
ముదిగొండ లింగమూర్తి
పులిపాటి వెంకటేశ్వర్లు
పోలేపెద్ది నరసింహమూర్తి ఆంధ్ర కమ్యూనిస్టు ఉద్యమ నిర్మాత
తాడంకి శేషమాంబ
స్వరాజ్యలక్ష్మి
కాకుమాను ఉళక్కి
మద్దెల నగరాజకుమారి
రాచాబత్తుని సూర్యనారాయణ స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు.
రాచాబత్తుని ఆంజనేయులు దారపు బంతుల యూనిట్ల స్థాపకుడు
ప్రత్తి రామయ్య రంగస్థల, చిత్ర, శిల్ప కళాకారుడు
లావు బాలగంగాధరరావు
తాడిబోయిన మల్లయ్య  బీసీ నాయకుడు
పూసపాటి కృష్ణసూర్యకుమార్, ప్రముఖ గణిత మేధావి.
కొడవటిగంటి రోహిణీప్రసాద్
మీనాకుమారి, తెలుగు సినిమా నటి.
మార్టూరు వెంకటేశ్వర్లు పండితులు, హైమావతి పండిత్ దంపతులు ప్రముఖ సంగీత విద్వాంసులు.
రావులకొల్లు సోమయ్య పంతులు ప్రముఖ కర్ణాటక సంగీత నాద విద్వాంసుడు.
దాలిపర్తి శేషయ్య స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, బీసీ నాయకుడు.
మరికొన్ని విశేషాలు
ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ప్రాంతంలో మొదటి ముద్రణా యంత్రాలయం "కాకుమాను ప్రెస్"(జానకిరాం బైండింగ్ వర్క్స్) 1930లో స్ధాపించబడినదిబ్రహ్మంగారి కాలజ్ఞానం అనే పుస్తకం ప్రచురించబడింది. కాకుమాను జానకీరాం,కాకుమాను అంజయ్య ప్రెస్ స్థాపకులు
తెనాలి లింగాకర్షక బుట్టల తయారీకి కూడా ప్రఖ్యాతి చెందివది. రాష్ట్రవ్యాప్తంగా మరియు దేశవ్యాప్తంగా ఈ ఊరి నుండి లింగాకర్షక బుట్టలు సరఫరా జరుగుతుంది
తెనాలికి 1901 ముందు వరకూ తాలూకా హోదా లేదు. అప్పట్లో రేపల్లె తాలూకాలో తెనాలి ఉపతాలూకాగా ఉండేది. 1901 నుండి తెనాలికి తాలూకా హోదా కల్పించిన తర్వాత, అందులో రేపల్లె ఉపతాలూకాగా మారింది. 1909 లో తెనాలి రెవెన్యూ డివిజనుగా మారిన తర్వాత, తిరిగి రేపల్లెకు తాలూకా హోదా కల్పించారు.[7]
తెనాలికి చెందిన శ్రీ సి.హెచ్.వెంకటరమణ కొన్నేళ్ళుగా ఒడిషా రాష్ట్రంలోని బరంపురంలో స్థిరపడ్డారు. వీరి భార్య శ్రీమతి కె.మాధవి ఉన్నత విద్యావంతురాలు. ఇటీవల జరిగిన ఎన్నికలలో బరంపురం నగరానికి తొలి మహిళా మేయర్ గా ఎన్నికైనారు.[8]
తెనాలికి చెందిన సూర్యశిల్పశాలకు చెందిన యువశిల్పకళాకారుడు శ్రీ కాటూరి రవిచంద్ర (తండ్రి-వెంకటేశ్వరరావు), 2013 నవంబరు 7 నుండి ముంబైలోని ఐ.ఐ.టి.ఆవరణలో, దండి సత్యాగ్రహ ట్రస్టు ఆధ్వర్యంలో జరుగనున్న అంతర్జాతీయ స్థాయి వర్కుషాపునకు ఎన్నికైనారు. ఈ వర్కుషాపులో, మహాత్మాగాంధీ ఉప్పుసత్యాగ్రహానికి సంబంధించిన శిల్పాల ప్రదర్శన జరుగును. శ్రీ రవిచంద్ర శిల్పరంగంలో ఎం.ఎఫ్.యే చేశారు.
తెనాలి పట్టణం నడిబొడ్డున ఐదున్నర ఎకరాలలో విస్తరించియున్న "పినపాడు చెరువు" పట్టణానికి ఒక అద్భుతమైన సహజ వనరు. కేవలం చెరువుగా ఉంటే దీనికి ఇంత ప్రత్యేకత ఉండదు. అయితే చెరువుకు మధ్యలో సహజంగా ఉండే ద్వీపం (ఐలండ్) గుర్తింపును తెసికొని వచ్చింది. ఇది పట్టణంలోని పురాతన చెరువులలో ఒకటి. [8]
రామకృష్ణ మనోహర ఆశ్రమం, సుల్తానాబాదు.
శ్రీ వాసవి గోసేవా సమితి, బుర్రిపాలెం రోడ్డు.
శ్రీ కాకుమాను శంకరుని ధర్మసత్రం, బోస్ రోడ్.
మదర్ థెరెస్సా వృద్ధాశ్రమం, ఐతానగర్.
శాస్త్రి పెన్ వర్క్స్
ఒకప్పుడు పెన్ను అంటే ఫౌంటెన్ పెన్'. పూర్వం రెండు మూడు వరుసలు రాయగానే ఇంకు సీసాలో ముంచి వ్రాసేవారు. కాలక్రమేనా సిరాలో ముంచే అవసరం లేకుండా నిబ్ వెనుక ఇంకు రిజర్వాయర్ ఉండేలా పెన్నుని అమెరికా వారు ఆవిష్కరించారు. దీనినే ఫౌంటెన్ పెన్ అంటారు. భారతదేశ వ్యాప్తంగా అనేక చోట్ల వీటి తయారీ జరిగేవి.
తెనాలికి ఫౌంటెన్ పెన్నుల తయారీలో ఘన చరిత్ర ఉంది. స్వాతంత్ర్యానికి పూర్వం రాజమండ్రిలోని "రత్నం" పెన్స్ ప్రజాదరణ పొందాయి. ఆ తర్వాత తెనాలి పెన్నులదే రాజ్యం. తెనాలి ఉత్పత్తులైన "సోలార్", "అశోక", "ప్రసాద్" పెన్నులు దశాబ్దాల పాటు విశేష ఆదరణ పొందాయి. తెనాలిలో పౌంటెన్ పెన్స్ తయారీకి ఆధ్యుడు వి.ఎస్.శాస్త్రి. తొలుత ఫాన్సీ షాపు వ్యాపారంతో ప్రారంభించి, పెన్నులు రిపేరు చేస్తూ, క్రమంగా వాటి తయారీపై దృష్టిపెట్టారాయన. 1946లో "శాస్త్రి పెన్ వర్క్స్"ను స్థాపించారు. "సోలార్" బ్రాండ్ పేరుతో పౌంటెన్ పెన్నులు తయారీ చేపట్టారు. పెన్నులకు కావలసిన క్లిప్పులు, పాళీలు, నాలికలను ఇక్కడే రూపొందించేవారు. ఆ రోజుల్లో ఆయన వద్ద 33 మంది వర్కర్లు ఉండేవారు. సోలార్ పెన్ను ధర 1953లో రూ.21 ఉండేది. అనేక మంది జాతీయ నాయకులు ఈ యూనిట్ ను సందర్శించి మెచ్చుకున్నారు. ఈ యూనిట్ 1960లో మూత పడింది.[9]
మూలాలు

బయటి లింకులు
.

వర్గం:గుంటూరు జిల్లా మండలాలు
వర్గం:ఆంధ్ర ప్రదేశ్ నగరాలు మరియు పట్టణాలు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా పట్టణాలు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా పురపాలక సంఘాలు

తెనాలి పట్టణంలో 2002నాటికి అతిపెద్ద కట్టడం ఏది?


పునీత్ రాజ్‌కుమార్ (కన్నడ: ಪುನೀತ್ ರಾಜ್‍ಕುಮಾರ್) కన్నడ సినిమాలలో నటించే ఒక భారతీయ చిత్ర నటుడు మరియు కన్నడ సూపర్‌స్టార్ డాక్టర్ రాజ్‌కుమార్ చిన్న కొడుకు మరియు ప్రముఖ కన్నడ చలనచిత్ర నటుడు శివరాజ్ కుమార్ చిన్న సోదరుడు. బాల నటుడిగా ఇతడు 12 చిత్రాలలో కనిపించాడు. ఇతడు 1986లో బెట్టడ హావు చిత్రానికి ఉత్తమ బాల నటుడిగా జాతీయ సినీ అవార్డ్ గెల్చుకున్నాడు.[1]
1980లలో బాలనటుడిగా చిత్రాలలో కనిపించిన తర్వాత, పునీత్ రాజ్‌కుమార్ అప్పులో ప్రధాన పాత్రతో తొలి సినిమాలో నటించాడు. ఈ సినిమా భారీ విజయం సాధించింది. ఇతడు ఆకాష్ (2005), అరసు (2007), మిలనా (2007) మరియు వంశీ (2008) వంటి చిత్రాలలో నటనకు పేరు ప్రఖ్యాతులు పొందాడు, ఇవి అతడి వృత్తి జీవితంలో వ్యాపార పరంగా అతి పెద్ద విజయాలు సాధించిన చిత్రాలుగా నిలిచాయి.
2007లో, అరసు[2] చిత్రంలో నటనకు ఫిల్మ్‌ఫేర్ అవార్డు పొందాడు, 2008లో మిలనా సినిమాలో నటనకు కర్నాటక ప్రభుత్వ ఉత్తమ నటుడి అవార్డు[3] గెల్చుకున్నాడు.
ప్రస్తుతం ఇతడు కన్నడ సినీ పరిశ్రమలో అత్యధిక పారితోషకం తీసుకుంటున్నాడు.[4] ఇతడు వాణిజ్యపరంగా అత్యంత విజయవంతమైన చిత్రాలను కలిగి ఉన్నాడు, థియేటర్లలో కనీసం 100 రోజులు ఆడిన 14 సినిమాలు ఇతడివే కావడం విశేషం.
జీవితచరిత్ర
కన్నడ చిత్ర పరిశ్రమ సూపర్ స్టార్ డాక్టర్ రాజ్‌కుమార్ మరియు నిర్మాత పార్వతమ్మ రాజ్‌కుమార్ దంపతులకు లోహిత్‌గా పుట్టినవాడే పునీత్ రాజ్‌కుమార్. ఇతడు వీరికి కలిగిన అయిదవ మరియు చిన్న పుత్రుడు.
ఆరునెలల వయసులోనే ఇతడు తన చిత్ర జీవితాన్ని ప్రారంభించాడు (చిత్రం: ప్రేమద కనికె).[5]
అనేక సినిమాలలో ఇతడు తన నిజమైన తండ్రికి పుత్రుడిగా కనిపించాడు. చాలా చిన్న వయసులో ఇతడు పాఠశాలను వదిలిపెట్టి సినిమాలలో నటించడం ప్రారంభించాడు. ఇతడు తన ఇంటిలోనే ప్రైవేట్ టీచర్ వద్ద చదువుకున్నాడు. తర్వాత కంప్యూటర్ సైన్స్‌లో ఇతడు డిప్లొమా తీసుకున్నాడు.
తర్వాత చిత్ర పరిశ్రమలలో ప్రధాన పాత్రలలో అడుగుపెట్టడానికి ముందు ఇతడు గనుల వ్యాపారంలో తన వృత్తి జీవితాన్ని ప్రారంభించాడు. హీరోగా తన తొలి సినిమాలో నటించడానికి ముందు ఇతడు మూడేళ్లపాటు డ్యాన్స్ మరియు ఫైటింగ్‌లో శిక్షణ పొందాడు.
సినిమాలలో ప్రవేశించడానికి ముందు పునీత్ పురాతన భారతీయ యుద్ధ కళలులో ఒకటైన కలరిప్పయట్టులో శిక్షణ పొందాడు.
నటుడిగా ప్రవేశం
వాస్తవానికి వసంత గీతె చిత్రంతో ఇతడి నట జీవితం ప్రారంభమైంది, 5 సంవత్సరాల వయస్సులోనే ఇతడు ఈ సినిమాలో చక్కటి నటన ప్రదర్శించాడు[6]. ఈ సినిమా తర్వాత ఇతడు 1980-1984 మధ్య మరిన్ని పాపులర్ సినిమాలలో నటించాడు. 1985లో ఇతడు "బెట్టద హోవు" చిత్రంలో నటించి, ఉత్తమ బాల నటుడిగా జాతీయ సినీ అవార్డును సాధించాడు.
బాల నటుడు
బాల నటుడిగా ఇతడు 12 సినిమాలలో నటించాడు: వసంత గీతె, భాగ్యవంత, హొస బెలకు, చలిసువు మొదగలు, భక్త ప్రహ్లాద, ఎరడు నక్షత్రగళు, బెట్టద హోవు, యారివను, శివ మెచ్చిద కన్నప్ప, పరశురామ్ మరియు సనాది అప్పన్న.
ప్రధాన పాత్ర
2002లో ఇతడు అప్పు సినిమాతో తిరిగి చిత్ర పరిశ్రమలోకి హీరోగా ప్రవేశించాడు. ఇది తెలుగులో ఇడియట్ గా మరియు తమిళంలో దమ్ గా పునర్నిర్మించబడింది. ఇతడు అరసు మరియు మిలనా చిత్రాలకు అవార్డులు అందుకున్నాడు. అరసు చిత్రంలో తను ధరించిన పాత్రకు ఇతడు ఫిల్మ్ ఫేర్ ఉత్మమ నటుడిగా అవార్డు పొందాడు, మిలనా సినిమాలో నటనకు కర్నాటక రాష్ట్ర ఉత్తమ నటుడి అవార్డును పొందాడు. మిలనా సినిమా కర్నాటకలో 37 కేంద్రాలలో 50 రోజులపాటు ఆడింది, 5 కేంద్రాలలో 100 రోజులు ఆడింది[7]. బెంగళూరులోని PVR సినిమాస్ ధియేటర్‌లో 2008 సెప్టెంబర్‌లో ఇది 1 సంవత్సరం పాటు ప్రదర్శించబడి రికార్డు నెలకొల్పింది. 2009లో ఇతడు రాజ్-ది షోమన్ చిత్రంలో నటించాడు, ఇది విమర్శకుల నుండి మిశ్రమ స్పందనలను పొందింది కాని బాక్సాఫీసు వద్ద విజయం సాధించింది. ఆ సంవత్సరంలో ఇతడు నటించిన మరొక సినిమా రామ్ కూడా బాక్సాఫీస్ వద్ద విజయం పొందింది[8]. 2010లో పృధ్వి సినిమా విడుదలై 100 రోజులు పూర్తి చేసుకుంది[9]. కర్నాటకలో ప్రస్తుతం నడుస్తున్న రాజకీయాలను సాహసోపేతంగా చిత్రించినందుకు ఈ సినిమా విమర్శకులు అభినందనలు అందుకుంది.[10]
గాయకుడిగా జీవితం
నటనతో పాటు పునీత్ గాయకుడిగా కూడా కెరీర్ కలిగి ఉన్నాడు. బాలనటుడిగా తను నటించిన అన్ని చిత్రాలలోనూ ఇతడూ చిన్నప్పటినుంచే పాడాడు, తర్వాత కథానాయకుడిగా సినీజీవితం ప్రారంభించినప్పుడు కూడా ఇతడు తన అన్ని సినిమాలలో కనీసం ఒక పాట అయినా పాడి ఉన్నాడు.
తన సినిమాలలో ఒక పాటను అతడి స్వరంతో రికార్డు చేయడం సంగీత దర్శకులకు అలవాటైపోయింది, ఇతడి పాటలలో చాలావరకు ప్రజలను ఆకట్టుకున్నాయి. తొలి చిత్రం అప్పు నుంచి ఇతడు ప్రధానంగా సోలో పాటలకు తన స్వరాన్ని ఉపయోగించాడు. వంశీ సినిమాలో జోతే జోతియలి పాటతో ఇతడు యుగళ గీతాలు కూడా పాడటం మొదలెట్టాడు ఇది 2008లో హిట్ పాటగా నమోదయింది [11].
ఇతర కార్యకలాపాలు
చిత్ర పరిశ్రమలో ప్రవేశించడానికి ముందు, ఇతడు కర్నాటకలో స్వంత బ్యానర్ వజ్రేశ్పరీ కంబైన్స్ ఫిలిం డిస్ట్రిబ్యూషన్‌లో పనిచేశాడు, ఇది ఇప్పటికీ పనిచేస్తోంది. తన సోదరులు శివరాజ్ కుమార్ మరియు రాఘవేంద్ర రాజ్‌కుమార్‌ల కోసం కొన్ని సినిమాలను నిర్మించాడు. ఇతడు రెండు TV సీరియళ్లను కూడా నిర్మించాడు.
అక్షమిక చిత్రంలో ఇతడు డాక్టర్ రాజ్‌కుమార్ దుస్తులను రూపొందించాడు.
పునీత్‌కు స్టడీకామ్‌పై అవగాహన ఉంది, స్టంట్‌లు మరియు కార్ ఛేజింగ్‌లు వంటి దృశ్యాలను చిత్రీకరించడానికి దీన్ని సినిమాలలో ఉపయోగిస్తారు. సినిమాలకోసం కొత్త బ్రాండ్ కెమెరాలు, హై డెఫినిషన్ లెన్స్‌లను గురించి తెలుసుకోవడం ఇతడికి అలవాటైన విద్య.
తన తండ్రి డాక్టర్ రాజ్‌కుమార్ ఆకాంక్షల మేరకు, తన సోదరులు, కుటుంబంతో కలిసి ఇతడు బెంగళూరులోని గాంధీ నగర్‌లో డాక్టర్ రాజ్ ఇంటర్నేషనల్ పేరిట ఒక హోటల్ నిర్మించాడు.[12]
తన తల్లి పార్వతమ్మ రాజ్‌కుమార్‌తో కలిసి పునీత్ దాతృత్వ కార్యకలాపాలలో కూడా పాలు పంచుకున్నాడు మైసూరులోని శక్తి ధామ ఆశ్రమాన్ని నిర్వహిస్తున్నాడు.
బ్రాండ్ ఒప్పందాలు
ఇతడు fస్క్వేర్, మలబార్ గోల్డ్[13], మన్నపురం [14] లకు మరియు "DHEE" అని పిలువబడుతున్న డ్యాన్ష్ షోకి బ్రాండ్ అంబాసిడర్‌గా వ్యవహరిస్తున్నాడు. అలాగే ప్రభుత్వ ఆధ్వర్యంలోని కర్నాటక మిల్క్ ఫెడరేషన్ ఉత్పత్తి "నందిని"కి ఎలాంటి ప్రతిఫలం లేకుండా బ్రాండ్ అంబాసిడర్‌గా వ్యవహరించాలని అతడు తీసుకున్న నిర్ణయం మీడియా, అభిమానుల ప్రశంసలను అందుకుంది.[15][16]. దశాబ్దాల క్రితం తన తండ్రి డాక్టర్ రాజ్‌కుమార్ కూడా ఎలాంటి ప్రతిఫలం లేకుండానే "నందిని" పాల ఉత్పత్తులకు బ్రాండ్ అంబాసిడర్‌గా వ్యవహరించాడు, కర్నాటక రాష్ట్రంలో ఇతర ప్రాంతాలలో కూడా KMF ఉత్పత్తుల అమ్మకాలు పెరగడానికి ఇది దోహదపడింది[17].
ఇతడు ఇప్పుడు IPL టీమ్ అయిన రాయల్ ఛాలెంజర్స్ బెంగళూరు అంబాసిడర్‌గా ఉన్నాడు.[18] 2008 మరియు 2009లో టీమ్ బ్రాండ్ అంబాసిడర్‌గా ఉన్న ఉపేంద్ర స్థానంలో పునీత్ వచ్చాడు.
ఫిల్మోగ్రఫీ
బాల నటుడు వలె

| ప్రధాన పాత్ర

నేపథ్య గానం

వ్యక్తిగత జీవితం
ఆయన 24వ వయసు లో అశ్విని రేవనాథ్ ని వివాహం చేసుకున్నారు మరియు ఆయనకు ఇద్దరు కూతుర్లు ద్రుతి, వందిత ఉన్నారు.
పురస్కారాలు మరియు గౌరవాలు
నేషనల్ అవార్డ్స్
1986 బెట్టడ హూవు చిత్రం లో ఉత్తమ బాల నటుడు కై నేషనల్ ఫిలిం అవార్డ్
స్టేట్ అవార్డ్స్
2008 మిలన చిత్రంలో ఉత్తమ నటుడు కై కర్ణాటక స్టేట్ ఫిలిం అవార్డ్
ఫిలిం ఫేర్ అవార్డ్స్
ఫిలిం ఫేర్ బెస్ట్ యాక్టర్ అవార్డ్ - అరసు - 2006
ఇతర అవార్డులు
గ్రేట్ సన్ అఫ్ కర్ణాటక
రామ్ చిత్రానికి AKKA బెస్ట్ యాక్టర్ అవార్డ్
ఏక్ష్సలేంట్ డాన్సర్ అవార్డ్
2010 సౌత్ స్కోప్ - రాజ్-ది షోమాన్ చిత్రాలకు బెస్ట్ యాక్టర్ అవార్డ్
సూచనలు

వర్గం:1975 జననాలు
వర్గం:భారతీయ నటులు
వర్గం:కర్ణాటక
వర్గం:కన్నడ భాష
వర్గం:కన్నడ ప్రజలు
వర్గం:భారతీయ బాల నటులు
వర్గం:భారతీయ చలనచిత్ర నటులు
వర్గం:కన్నడ సినిమా నటులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:కర్ణాటక ప్రజలు
వర్గం:బెంగుళూరు నుంచి వచ్చిన వ్యక్తులు

పునీత్ రాజ్‌కుమార్

పునీత్ రాజ్‌కుమార్ కు ఫిలిం ఫేర్ బెస్ట్ యాక్టర్ అవార్డ్ ను ఏ చిత్రానికి వచ్చింది?


ఛాయా సోమేశ్వరాలయం నల్లగొండ పట్టణానికి నాలుగు కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న పానగల్లు గ్రామంలోని ఉన్నది. గర్బగుడిలో శివలింగము వెనుక వున్న గోడపై పగలు మొత్తం కనిపించే, సూర్యరశ్మితో సంభంధం లేని స్తంభాకార నీడ ఇక్కడి విశేషము.
సుమారు పదో శతాబ్దంలో పానగల్లుని రాజధానిగా చేసుకొని ప్రస్తుత నల్లగొండ, ఖమ్మం, మహబూబ్‌నగర్ జిల్లాలను పాలించిన కందూరు చోడులు తమ ఆరాధ్య దైవమైన పరమేశ్వరునికి నిర్మించిన ఆలయాలలో ఇది ఒకటి. సమీపంలో వీరి కోట తాలూకు శిథిలాలున్నాయి. ఇక్కడ లభించిన ప్రతాపరుద్రుని శాసనం ద్వారా కాకతీయ ప్రభువులు కూడా ఈ ఆలయ అభివృద్ధికి కృషి చేసారనడానికి సాక్ష్యంగా నిలుస్తున్నది. తదనంతర రాజవంశాలు కూడా తమ వంతు సేవలు, కైంకర్యాలు సమర్పించుకున్నారని ఈ శాసనం ద్వారా తెలుస్తోంది.
ప్రత్యేకతలు
ఈ దేవాలయానికి రెండు ప్రత్యేకతలు ఉన్నాయి. ముఖ్యమైంది ఈ దేవాలయం గర్బగుడిలో గోడపై ఎప్పటికీ కదలకుండా ఒకే స్థానంలో ఉన్నట్లుగా కనపడే నీడ. రెండోది అక్కడికి దగ్గరలోని చెరువులో నీరుంటే గర్భగుడిలో కూడా నీరు ఉబికి రావడం.
దేవాలయం గర్భగుడి గోడపై నిరంతరం పడే నీడ. గర్భగుడి ముఖద్వారం ముందు రెండు స్తంభాలున్నా అన్నివేళలా ఒకే నీడ పడుతుంది. అది వెలుతురు ఉన్నంత సేపు కదలకుండా ఒకే స్థానంలో ఉంటుంది. సూర్యుని గమనంలో మార్పు ఆ నీడను మార్చదు. ఆ నీడ ఎలా పడుతుంది, ఎందుకు అది వెలుతురులో ఉన్నంతవరకూ తన స్థానాన్ని మార్చుకోదు. [1]
ఆలయ విశేషాలు...
ఊరికి దూరంగా ఒంటరిగా పొలాల మధ్య ఎలాంటి రాజగోపురం లేకుండా చతురస్రాకారంలో ఉండే మూడు గర్భాలయాలు గల ఈ త్రికూటాలయంలోని ఒక దాంట్లో శ్రీదత్తాత్రేయుడు కొలువై ఉండగా మరొకటి ఖాళీగా ఉంటుంది. తూర్పు ముఖంగా లోతుగా ఉన్న మూడో గర్భాలయంలో మూలవిరాట్టు శ్రీసోమేశ్వర స్వామి దర్శనమిస్తారు. నిరంతరం నీడతో కప్పబడి ఉన్నందున స్వామిని ఛాయా సోమేశ్వరుడు అంటారు. పూర్తిగా రాతి నిర్మాణం అయిన ఆలయంలో చాళుక్యుల శైలి కొంత కనపడుతుంది. మండప స్థంభాలకు రామాయణ, భారత, శివలీలా ఘట్టాలు చెక్కారు. ద్వారపాలక విగ్రహాలు, గర్భాలయ ద్వారం పైనున్న తోరణానికి చెక్కిన సూక్ష్మరూప లతలు, పూలు ఆలయ బయటి గోడలపై ఉన్న శిల్పాలు మనోహరంగా ఉంటాయి. లింగానికి ఎదురుగా నందీశ్వరుడు లేకున్నా, ద్వారానికిరుపక్కలా విఘ్నరాజు వినాయకుడు, నాగరాజు దర్శనమిస్తారు. ఆలయం ప్రాంగణంలో దాడులలో ధ్వంసం చేయబడిన నందులు, ఇతర శిల్పాలు కనుపించి హృదయాన్ని కలవర పరుస్తాయి. చుట్టూ ఉన్న ఉప ఆలయాలు చాలా వరకు ఖాళీగా ఉండగా, ఒక దాంట్లో మాత్రం ఆత్మలింగ రూపంలో లింగరాజు కొలువై ఉంటాడు.
ప్రస్తుతం పురావస్తు శాఖ ఆధ్వర్యంలో ఉన్న ఆలయంలో వారి బోర్డు తప్ప మరే రకమైన నిర్వహణ, అభివృద్ధి, సంరక్షణ, రక్షణలకు సంబంధించిన దాఖలాలు కనిపించకపోవడం, కనీసం దీపం వెలిగించే పూజారి కూడా లేకపోవడం శోచనీయం. తమ ఇష్టదైవ ఆలయం ఒక విశిష్ట నిర్మాణంగా ఉండాలన్న రాజుల ఆకాంక్షను తమ ప్రజ్ఞాపాటవాలతో ఒక రూపాన్ని కల్పించిన శిల్పుల మేధస్సును గుర్తించి, దానిని కాపాడి నేర్చుకోవాలి. మన నిర్మాణాల గొప్పదనాన్ని తెలిపే వారసత్వ కట్టడానికి తగిన రక్షణ, గౌరవం, ఆదరంతో కూడిన పోషణ, ప్రచారం కల్పించకపోవడం విచారకరం. భావి తరాలకు ఈ అద్భుత నిర్మాణాన్ని అందించాల్సిన బాధ్యత ఉన్నది.
'ఛాయ' మిస్టరీ వీడినది
ఊరి చివరన ఉదయ సముద్రం. దాని ఒడ్డున పచ్చని పొలాల మధ్య ఒక పురాతన దేవాలయం. 11వ శతాబ్దపు కుందూరు చోళుల కాలం నాటిది. ఈ గుళ్లో ఓ మిస్టరీ దాగి ఉంది. పది శతాబ్దాల పైబడి ఎవరికీ అంతుచిక్కని రహస్యం అది. శివలింగంపై ఒక నీడ పడుతుంది. అది ఎప్పుడూ స్థిరంగానే ఉంటుంది. అది ఎక్కడి నుంచి పడుతుందో కూడా ఎవరికీ తెలియదు. గర్భగుడిలోని ఆ నిగూఢాన్ని ఇప్పుడు చేధించాడో ఫిజిక్స్ లెక్చరర్.
గుళ్లోని శివలింగంపై పడే నీడ ఉదయం అయినా, మధ్యాహ్నం అయినా ఎప్పుడూ కదలదు. ఇంకో విషయం... ఆ నీడ ఒక స్తంభం నీడలా కనిపిస్తుంది. ఆ గుళ్లో ఎనిమిది స్తంభాలుంటాయి. కానీ ఆ నీడ ఏ స్తంభానిదో ఎవరూ చెప్పలేరు. ఎందుకంటే ఒక స్తంభం నీడ అని మనం అనుకున్నామనుకోండి. దాని నీడపడినప్పుడు దాన్ని ముట్టుకుంటే మన చేయి నీడ కూడా పడాలి కదా? అలా పడదు. అయితే ఈ నీడ మరి ఎక్కడి నుంచి పడుతోంది, రోజంతా స్థిరంగా ఎలా ఉంటోంది? ఈ విషయాలనే ప్రయోగాత్మకంగా నిరూపించాడు సూర్యాపేటకు చెందిన మనోహర్.
ఎలా కనిపెట్టాడు?
శేషగాని మనోహర్ గౌడ్ సూర్యాపేటలోని శ్రీ వెంకటేశ్వర పిజీ కాలేజ్‌లో పనిచేస్తున్నారు. ప్రస్తుతం గ్రూప్స్‌కి ప్రిపేర్ అవుతున్నారు. ఆరేడేళ్ల క్రితం ఒకరోజు కోడి శ్రీనివాస్ అనే స్నేహితుడు ఆయన్ని ఛాయా సోమేశ్వరాలయానికి తీసుకెళ్లాడు. అక్కడి నీడ గురించి చెప్పి 'నీకు ఫిజిక్స్ అంటే ఇష్టం కదా. నువ్వు ఎందుకు ఈ నీడ రహస్యాన్ని తెలుసుకోవడానికి ప్రయత్నించకూడదు' అని ప్రోత్సహించాడు. ఆ రోజు నుంచి ఆ మిస్టరీ మనోహర్‌ని వెంటాడింది. ఎలాగైనా ఆ రహస్యాన్ని చేధించాలని ఒంటరిగా వెళ్లి ఆ గుళ్లో ఎన్నోసార్లు కూర్చునేవాడు. అక్కడి నిర్మాణాన్ని అణువణువు పరిశీలించాడు. కొలతలు తీసుకున్నాడు. ఆ గుడికి దక్షిణం వైపు ప్రధాన ద్వారం ఉంటుంది, తూర్పు, పడమర, ఉత్తరంవైపు మూడు గర్భగుళ్లు ఉంటాయి. పడమర వైపు ఉన్న గర్భగుడిలోని శివలింగంపైనే నీడ పడుతుంది. మిగిలిన రెండు గుళ్లలో అంతా చీకటిగా ఉంటుంది. మధ్యలో నాలుగు స్తంభాలుంటాయి. ప్రధాన ద్వారం వద్ద, మూడు గర్భగుళ్ల ముందు సిమెట్రిక్ సిస్టమ్‌లో ఎనిమిది స్తంభాలుంటాయి. మధ్యలో నిలబడి ఏ గర్భగుడివైపు చూసినా వాటి నిర్మాణం ఒకేలా ఉంటుంది. ఇదే నమూనాలో థర్మాకోల్‌తోగుళ్లను, కొవ్వొత్తులను స్తంభాలుగా ఉపయోగించి ఆలయాన్ని రూపొందించాడు మనోహర్. చీకటి గదిలో టార్చిలైటుని సూర్యునిగా ఉపయోగిస్తూ ఎన్నో ప్రయోగాలు చేశాడు. అలా ఎన్నో రాత్రులు చీకటిలో గడిపి విజయాన్ని సాధించాడు. వందల ఏళ్లుగా గర్భగుడిలో దాగి ఉన్న ఆ రహస్యాన్ని వెలుగులోకి తెచ్చాడు.
ఛాయా సోమేశ్వరాలయం కాకతీయుల కాలం నాటి నిర్మాణశైలిని కలిగి ఉంటుంది. ఆ కాలంలోనే భౌతిక శాస్త్రం ఆధారంగా కాంతిని దారిమళ్లించి ఒక నీడని గర్భగుడిలో పడేలా చేయడం చూసి ఆశ్చర్యపోయాడు మనోహర్. తను కనుగొన్న విషయాన్ని ఇలా చెప్పుకొచ్చాడు. "ఈ గుడిని పరిక్షేపణ కాంతి ఆధారంగా నిర్మించారు. మనం తెలుసుకోవాలనుకున్నది రెండు విషయాలు... ఒకటి.. నీడ ఏ స్తంభానిది?, రెండు.. ఏ దిశ నుంచి వచ్చే కాంతిది? అని. గుడి నిర్మాణం ఆధారంగా నేను చేసిన ప్రయోగాల్లో అది తేలింది. అలాగే ఆ నీడ ఒకే స్తంభానిది కాదు.. నాలుగు స్తంభాలది. కాంతి కూడా రెండు వైపుల నుంచి వస్తుంది. నీడ పడే గర్భగుడికి ఎదురుగా అంటే తూర్పు గుడి పక్కన రెండు వైపుల నుంచి కాంతి లోపలికి వస్తుంది. ఇది నాలుగు స్తంభాలకు తగిలి పరిక్షేపణం చెందుతుంది. ఆ పరివర్తనం అంతా గర్భగుడిలోని శివ లింగంపై ప్రతిఫలించేలా నిర్మాణం చేశారు. ఇక్కడ మళ్లీ రెండు అనుమానాలు. నిర్మాణం అంతా ఒకేలా ఉన్నప్పుడు, మిగిలిన రెండు గర్భగుళ్లలో కూడా నీడ పడాలి కదా? రెండోది.. సూర్యకాంతి ఆధారంగా వచ్చే నీడ అయితే కదలాలి కదా. మరి స్థిరంగా ఎందుకు ఉంటుంది? సూర్యుడు తూర్పున ఉద యించి పడమటికి కదులుతాడు. దీన్ని సన్ ట్రాక్ అంటారు. అందుకే పడమర వైపు గుళ్లో మాత్రమే నీడ పడేలా కట్టారు. నీడపడే గుడి పక్కన కాంతి వచ్చే ప్రదేశంలో విగ్రహాలు పెట్టి అడ్డువేశారు. అందుకే తూర్పు గర్భగుడిలో నీడ పడదు. అలాగే ఉత్తరం వైపు గుళ్లో పడకుండా దక్షిణం వైపు ఖాళీగా వదిలేశారు. అటువైపు కూడా కట్టి ఉంటే ఉత్తరం గుళ్లో కూడా నీడపడేది.
వాహ్! ఆ కాలంలోనే భౌతికశాస్త్రం ఆధారంగా అద్భుతమైన కట్టడాన్ని నిర్మించిన కుందూరు చోళులకు హ్యాట్సాఫ్.
మూలాలు

వర్గం:దేవాలయాలు

ఛాయా సోమేశ్వరాలయం

సూర్యకాంతి ఎక్కడి నుంచి వస్తుంది?


హు జింటావ్' (పిన్యిన్: హు జింటావ్‌గా ఉచ్ఛరింపబడుతుంది [xǔtɕìntʰáu]; 1942 డిసెంబరు 21న, టైజౌ, జియంగ్సులో జననం) పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా యొక్క అత్యున్నత నాయకుడు. ఆయన 2002 నుండి జనరల్ సెక్రటరీ ఆఫ్ ది కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ చైనా, 2003 నుండి ప్రెసిడెంట్ ఆఫ్ ది పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా మరియు 2004 నుండి ఛైర్మన్ ఆఫ్ ది సెంట్రల్ మిలిటరీ కమిషన్‌గా పదవులను, కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ చైనా నాల్గవతరం నాయకత్వం యొక్క ఉన్నత నాయకుడైన జియాంగ్ జెమిన్ తరువాత చేపట్టారు.
ఆయన తక్కువ చొరవ మరియు ముభావమైన నాయకత్వ శైలిని కలిగిఉన్నారు.[1] అధ్యక్ష స్థానానికి ఆయన ఉన్నతి, పాత కమ్యూనిస్ట్ ఏర్పాటు నుండి యువతకు, మరింత చురుకైన సాంకేతిక నిపుణులకు చైనా నాయకత్వ మార్పును సూచిస్తుంది. పదవి చేపట్టినప్పటినుండి, హు, గత పరిపాలనలో ఆర్థిక వ్యవస్థపై తొలగించబడిన నిర్దిష్ట నియంత్రణలను తిరిగి ప్రవేశపెట్టారు, మరియు రాజకీయ సంస్కరణలపై తన వైఖరిలో సాంప్రదాయబద్ధంగా ఉన్నారు.[2] విదేశాంగ విధానంలో, హు, "చైనా యొక్క శాంతియుత అభివృద్ధి"గా తెలుపబడిన పద్ధతిని పాటించి, అంతర్జాతీయ సంబంధాలలో సున్నిత అధికారాన్ని కొనసాగించారు. తన సహోద్యోగి ప్రధాని వెన్ జియాబోతో కలిసి, హు దాదాపు ఒక దశాబ్దం పాటు స్థిరమైన ఆర్థిక పెరుగుదల మరియు అభివృద్ధికి అధ్యక్షత వహించారు, అది ప్రధాన ప్రపంచ శక్తిగా చైనా స్థానాన్ని స్థిరపరచింది. హు పదవీకాలంలో, ఆఫ్రికా, లాటిన్ అమెరికా, మరియు ఇతర అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలపై చైనా యొక్క ప్రాపంచిక ప్రభావం పెరిగింది.[3]
హు తన యుక్త జీవితంలో చాలాభాగం కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ అధికారస్వామ్యంతో ఉన్నారు, టిబెట్ అటానమస్ రీజియన్ యొక్క పార్టీ చీఫ్, తరువాత CPC సచివాలయం యొక్క కార్యదర్శి మరియు జియాంగ్ జెమిన్ నాయకత్వంలో ఉపాధ్యక్షుడు వీటిలో పేర్కొనదగినవి. హు యొక్క రాజకీయ తత్వం, దేశీయంగా ఐకమత్య సమాజం మరియు అంతర్జాతీయంగా శాంతియుత అభివృద్ధి లక్ష్యాలు ఏర్పడటానికి ఆధారంగా వివరించబడ్డాయి,[4] మొదటిది శాస్త్రీయ అభివృద్ధి భావనతో రూపొందించబడింది, ఇది చైనా యొక్క వివిధ ఆర్థిక, పర్యావరణ మరియు సాంఘిక సమస్యల నిర్వహణకు సమీకృత పరిష్కారాలను అన్వేషిస్తుంది.[4]
ప్రారంభ జీవితం
హు జింటావ్, టైజౌ, జియంగ్సులో 1942 డిసెంబరు 21న జన్మించారు. ఆయన యొక్క తాత తరంలోనే ఆయన కుటుంబ శాఖ అన్హుయ్ రాష్ట్రం యొక్క జిక్సి కౌంటీ నుండి జియంగ్యాన్‌కు వలసవెళ్ళింది. అందువలన అధికారిక నమోదులు ఆయనను జిక్సి యొక్క స్థానికుడిగానే పేర్కొంటాయి తప్ప[5] జియంగ్సును ప్రస్తావించవు.
టైజౌలో ఆయన తండ్రికి చిన్న తేయాకు వర్తక దుకాణం ఉన్నప్పటికీ, ఈ కుటుంబం సాపేక్షంగా పేదదిగానే ఉంది. ఆయనకు ఏడు సంవత్సరాల వయసులోనే తల్లి చనిపోగా, పినతల్లి ఆయనను పెంచారు. హు యొక్క తండ్రి తరువాత సాంస్కృతిక విప్లవ కాలంలో నిందించబడ్డారు, ఈ సంఘటన (సాపేక్షంగా నిరాడంబంరమైన తన మూలాలతో) హు పై తీవ్ర ప్రభావాన్ని చూపినట్లు కనబడుతుంది, ఆయన తన తండ్రి పేరును తొలగించాలని శ్రద్ధతో ప్రయత్నించారు.[6]
ఉన్నత పాఠశాలలో హు ఒక అద్భుత విద్యార్థిగా ఉండి, గానం మరియు నాట్యం వంటి కళలలో కూడా ప్రవీణుడయ్యాడు. 1964లో, బీజింగ్‌లోని సిన్ఘువ విశ్వవిద్యాలయంలో విద్యార్థిగా ఉన్నప్పుడే, సాంస్కృతిక విప్లవానికిముందు హు, కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ చైనా (CPC)లో చేరారు. ఆయన ఆ సమయంలో సిన్ఘువ స్టూడెంట్ యూనియన్ యొక్క అధ్యక్షుడు. 1965లో ఆయన హైడ్రాలిక్ ఇంజనీరింగ్‌లో పట్టభద్రుడయ్యారు. సిన్ఘువలో, హు యొక్క సహ విద్యార్థి అయిన లియు యోన్గ్కింగ్, ప్రస్తుతం అతని భార్య. వీరికి హు హైఫెంగ్ మరియు హు హైక్వింగ్ అనే పేర్లు గల కుమారుడు మరియు కుమార్తె ఉన్నారు.
1968లో, హు స్వచ్ఛందంగా సేవలను అందించడానికి గన్సు వెళ్లి లియుజియక్జియ జలవిద్యుత్ కేంద్రం నిర్మాణంలో పనిచేస్తూ[7] జలవనరులు మరియు విద్యుచ్ఛక్తి మంత్రిత్వ శాఖ యొక్క స్థానిక శాఖ పార్టీ కార్యక్రమాలను కూడా నిర్వహించారు. 1969 నుండి 1974 వరకు, హు ఒక ఇంజనీర్‌గా సినోహైడ్రో ఇంజనీరింగ్ బ్యూరోకు సేవలను అందించారు.[8]
ప్రారంభ రాజకీయ జీవితం
1974లో, హు, గన్సు యొక్క నిర్మాణ విభాగానికి కార్యదర్శిగా బదిలీచేయబడ్డారు. తరువాత సంవత్సరం ఆయన వైస్ సీనియర్ చీఫ్‌గా ఉన్నతి పొందారు. 1980లో, "మరింత విప్లవాత్మక, యువ, మరింత విజ్ఞానాత్మక, మరియు నైపుణ్యం పొందిన" కమ్యూనిస్ట్ నాయకులను తయారుచేసే ఉద్దేశంతో డెంగ్ జియావోపింగ్ "నాలుగు మార్పుల" కార్యక్రమాన్ని అమలుచేసారు. యువ పార్టీ సభ్యుల కొరకు దేశవ్యాప్త-శోధనకు ప్రతిస్పందనలో, CPC గన్సు కమిటీ (గన్సు యొక్క గవర్నర్) మొదటి కార్యదర్శి సాంగ్ పింగ్, హు జింటావ్‌ను కనుగొన్నారు మరియు ఆయనను కమిషన్ యొక్క ఉప ముఖ్యుడి వరకు అనేక స్థానాల ఉన్నతిని కల్పించారు.[9] సాంగ్ యొక్క మరొక అనుచరుడు, వెన్ జియాబో కూడా అదే సమయంలో ప్రాముఖ్యత పొందారు.
1982లో హు, కమ్యూనిస్ట్ యూత్ లీగ్ గన్సు శాఖ కార్యదర్శి స్థానానికి పదోన్నతి పొందారు మరియు ఆల్-చైనా యూత్ ఫెడరేషన్ సంచాలకుడిగా నియమించబడ్డారు.[10][11] ఆయన ఉపదేశకుడైన సాంగ్ పింగ్, కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ చైనాలో మినిస్టర్ ఆఫ్ ఆర్గనైజేషన్‌గా బదిలీచేయబడి, ప్రధాన శ్రేణుల సిఫారసు, అభ్యర్థిత్వం మరియు ఉన్నతుల బాధ్యత స్వీకరించారు. హు యావోబంగ్ మరియు డెంగ్ జియావోపింగ్‌ల మద్దతుతో, పార్టీలో హు యొక్క చక్కని భవిష్యత్తుకు భరోసా ఇవ్వబడింది. సాంగ్ పింగ్ సూచన ప్రకారం, 1982లో సెంట్రల్ పార్టీ అధికారులు, హు ను, సెంట్రల్ పార్టీ స్కూల్‌లో అధ్యయనం కొరకు బీజింగ్ ఆహ్వానించారు.[12] వెంటనే, ఆయన బీజింగ్ బదిలీ చేయబడి, కమ్యూనిస్ట్ యూత్ లీగ్ సెంట్రల్ కమిటీ ("CY సెంట్రల్") సెక్రటేరియెట్‌గా నియమించబడ్డారు. రెండు సంవర్సారాల తరువాత, హు, CY సెంట్రల్ యొక్క ఫస్ట్ సెక్రటరీగా నియమించబడి దాని నిజమైన నాయకుడయ్యారు. యూత్ లీగ్‌లో ఆయన పదవీకాలంలో, దేశవ్యాప్తంగా పర్యటనల సందర్భంగా, CPC యొక్క అప్పటి జనరల్ సెక్రటరీ అయిన హు యవోబంగ్, హుకు తోడుగా నిలిచారు. యూత్ లీగ్ నుండి వచ్చిన అనుభవజ్ఞుడైన హు యవోబంగ్, హు సహచర్యం ద్వారా తన యవ్వనాన్ని గుర్తుచేసుకొని ఉంటారు.
గుయ్‌జౌ యొక్క పార్టీ కమిటీ సెక్రటరీ
1985లో, హు యవోబంగ్, హు జింటావ్ ను గుయ్‌జౌ రాష్ట్ర కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ చైనా కమిటీ సెక్రటరీగా బదిలీ కావలసిందిగా వత్తిడిచేసారు.[13] ఆయన ఈ వెనుకకు వచ్చిన జలాల రాష్ట్రం యొక్క ఆర్థికవ్యవస్థను మెరుగుపరచడానికి ప్రయత్నించారు, మరియు దాని ఎనభై-ఆరు కౌంటీలను పదే పదే సందర్శించారు.[14] గుయ్‌జౌలో ఉండగా, హు, బీజింగ్ నిర్దేశకాలను అనుసరించడంలో జాగరూకత వహించేవారు మరియు "గాలిచొరబడనీయరనే" కీర్తిని పొందారు; ఆయన విధాన విషయాలపై తన అభిప్రాయాలను అరుదుగా మాత్రమే బహిరంగంగా వ్యక్తపరచేవారు.[14] హు సాధారణంగా నీతి మరియు నిజాయితీ కలిగిన అధికారిగా భావించబడగా, కొందరు స్థానికులు ఆయనకు ముందున్న ఝు హౌజేకు ప్రాధాన్యతనిచ్చారు. 1987లో, హు జింటావ్, డెమోక్రసీ వాల్ కు సమాంతరంగా విద్యార్ధుల వ్యతిరేకతతో జాగ్రత్తగా వ్యవహరించారు, అయితే బీజింగ్‌లో ఇదేవిధమైన వ్యతిరేకతలు హు యవోబంగ్ రాజీనామాకు కారణమయ్యాయి.
టిబెట్‌లో పదవీకాలం
రాజకీయ చిత్రం నుండి ఆయన ఉపకారి అయిన హు యవోబంగ్ నిష్క్రమణ ప్రారంభంలో హు జింటావ్‌కు అననుకూలంగా భావించబడింది. తొలగించబడిన సంస్కర్తను విమర్శించడంలో విఫలమైనందుకు ఆయన పార్టీ పెద్దలనుండి విమర్శలను పొందారు.[15] 1988లో, హు, నిర్వహణకు కష్టమైన ఈ ప్రాంత ప్రముఖ వ్యక్తి, టిబెటన్ అటానమస్ రీజియన్ యొక్క పార్టీ రీజనల్ కమిటీ సెక్రెటరీగా బదిలీచేయబడ్డారు, దానితో పాటే స్థానిక పీపుల్స్ లిబరేషన్ ఆర్మీ యొక్క పొలిటికల్ కమిస్సర్ పాత్ర కూడా తీసుకున్నారు. అనేకమంది టిబెటన్లు దీర్ఘకాలంగా ఈ ప్రాంతంలో ప్రభుత్వ విధానానికి వ్యతిరేకంగా ఉన్నారు మరియు అశాంతి మరియు జాతి విభేదాలు, ప్రత్యేకించి స్థానిక టిబెటన్లలో హన్ చైనీస్ వ్యతిరేక భావాలు పెరుగుతున్నాయి. 1987 నుండి స్వల్ప తగాదాలు సంభవిస్తున్నాయి, మరియు అశాంతి పరిమాణం పెరగడంతో, హు, మరింత ఆందోళనకు వ్యతిరేకంగా హెచ్చరించే ప్రయత్నంలో, లాసాలో ఫిబ్రవరి 1989న 1,700 మంది పీపుల్స్ ఆర్మ్డ్ పోలీసులను సిద్ధపరచారు.[16] పెరిగిన ఘర్షణలు లాసా యొక్క కీలక ప్రాంతంలో 1989 మార్చి 5న, 1959 టిబెటన్ ఉద్ఘాటనకు ఐదురోజుల ముందు తీవ్రమైన అల్లర్లకు దారితీసాయి.[17] దీని తరువాత ఏమి జరిగిందనేది వివాదాస్పద విషయం: అల్లరిమూకలు పోలీసులు తమపై నిరంకుశంగా కాల్పులు జరిపాయని నిందించగా, పోలీసులు తాము ఆత్మ-రక్షణ కొరకు కాల్పులు జరిపామని ఆరోపించారు. దీనికి తోడు, హు సాయంత్రం బాగా ఆలస్యం అయ్యేవరకు ఆందోళనకారులను నియంత్రించడానికి ఆజ్ఞలు ఇవ్వకుండా ఆలస్యం చేసారని ఊహించబడింది, నియంత్రించడానికి పరిస్థితి చేయిదాటిపోవడంతో పోలీసు ప్రధానాధికారి తప్పనిసరిగా చర్య తీసుకోవాలని వత్తిడి చేయబడ్డారు. మరుసటిరోజు ఉదయానికి ఆందోళనకారులు అణచివేయబడ్డారు, మార్చి 8న హు, బీజింగ్‌ను సైనిక పాలన ప్రకటించాలని అడిగారు.[18]
మార్చి 5 నాటి ప్రదర్శనలు మరియు అల్లర్లలో హు పాత్ర ఎప్పుడూ స్పష్టీకరించబడలేదు. సాధారణ నియమావళి ప్రకారం ఆందోళనకారులకు వ్యతిరేకంగా బలగాలను ఉపయోగించడాన్ని హు తప్పనిసరిగా ఆమోదించాలి, మార్చి 5 అంతా ఆయన నిజంగా ఆజ్ఞలను ఇచ్చారా అనేది చర్చనీయాంశం.[19] దీనికి తోడు, జాన్ త్కసిక్, పరిస్థితి ముందుకు వెళుతున్న కొద్దీ దళాలు పూర్తి స్థాయిలో సిద్ధంగా ఉండాలని చెంగ్డు సైనిక ప్రాంతంతో హు సమన్వయం కలిగిఉన్నారని చూపారు.[16] కొందరు రాజనీతి విశ్లేషకులు ఆందోళనకారులను అణచివేయడానికి హు ఉపయోగించిన క్రూరమైన దళాల వినియోగాన్ని మూడునెలల తరువాత తియాన్మెన్ స్క్వేర్‌లో జరిగిన విద్యార్ధుల అణచివేతతో జతపరచారు. జూన్ 4న, PLAకు హు ప్రేరణ కలిగించారా అనేది చర్చనీయమైన విషయం, లాసాలో హు చర్యలు ఆయనకు, అద్వితీయ నాయకుడైన డెంగ్ జావోపింగ్‌తో సహా పార్టీ శ్రేణులలోని ఉన్నత స్థాయిలలో అపూర్వమైన ఆసక్తిని తెచ్చిపెట్టాయి. తియాన్మెన్ స్క్వేర్‌కు టాంకులు తరలుతున్నపుడు, కేంద్ర అధికారులకు మద్దతును అందించిన మొదటి ప్రాంతీయ నాయాకులలో హు ఒకరు.[16] హు, జూన్ 1990లో ఎత్తైన-ప్రాంతాల జబ్బుకు గురై బీజింగ్ కు తిరిగివచ్చారు, కానీ మరొక రెండు సంవత్సరాలు హు తన స్థానంలో కొనసాగారు, అయితే ఆ సమయంలో చాలా తక్కువ సాధించారు. కానీ ఆయన బీజింగ్ రాక చైనీయుల కేంద్ర రాజకీయాలలోకి పునరాగమనంగా భావించబడి, ఆయన చెప్పినట్లుగా నిజంగానే ఆయన జబ్బుపడ్డారా అనే అనుమానాలకు దారితీసింది.[16]
అభ్యర్ధిత్వం
1992లో CPC యొక్క 14వ జాతీయ కాంగ్రెస్ ప్రారంభానికి ముందు, డెంగ్ మరియు చెన్ యున్‌లతో సహా పార్టీ యొక్క ప్రధాన నాయకులు, కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ చైనా యొక్క రెండవతరం నాయకులుగా పిలువబడే వారి నుండి (డెంగ్, చెన్, లి జియన్నియన్, వాంగ్ ఝెన్, మొదలగువారు.) మూడవతరం నాయకులకు (జియాంగ్ జెమిన్, లి పెంగ్, క్వియో షి మొదలగువారు) అధికార బదిలీ సున్నితంగా సాగడానికి పొలిట్‌బ్యూరో స్టాండింగ్ కమిటీని ఎంపిక చేయవలసిఉంది. మరొక భవిష్యత్ బదిలీ కొరకు వారు మరొక అభ్యర్థిని పరిశీలించడం గురించి డెంగ్ ప్రతిపాదించారు, తరువాత తరం నాయకులకు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తూ ఆ వ్యక్తి యాభైలలోపు ఉండాలని మొగ్గుచూపారు.[20] వ్యవస్థ ముఖ్యనాయకుడిగా సాంగ్, భవిష్యత్ నాయకుడు కావడానికి ఆదర్శ అభ్యర్థిగా హును సిఫారసు చేసారు. దీని ఫలితంగా, తన 50వ పుట్టినరోజు జరిగిన కొద్దికాలానికే, హు జింటావ్, ఏడుగురు-సభ్యుల పొలిట్ బ్యూరో స్టాండింగ్ కమిటీలో అతి పిన్నవయస్కుడిగా, 1949లో CPC అధికారం స్వీకరించినప్పటి నుండి రెండవ అతి పిన్నవయస్కుడిగా మారారు.
1993లో, హు, సెంట్రల్ కమిటీ మరియు సెంట్రల్ పార్టీ స్కూల్ యొక్క రోజువారీ వ్యవహారాలను పర్యవేక్షించిన CPC సెంట్రల్ కమిటీ యొక్క సచివాలయ బాధ్యతలు స్వీకరించారు, ఇది ఆయనకు ప్రధాన CPC సమూహంలో తన స్వంత మద్దతుదారులను పెంచుకోవడానికి వీలుగా ఉంది. హు, CPC యొక్క భావజాల కార్యక్రమానికి కూడా బాధ్యత వహించారు. జియాంగ్ యొక్క వారసునిగా హును భావించినప్పటికీ, ఆయన ఎప్పుడూ జియాంగ్ ప్రజల దృష్టిలో కేంద్రభాగంలో ఉండేలా జగ్రత్తవహించేవారు. 1998 చివరిలో, హు, జియాంగ్ యొక్క ప్రజాదరణకు నోచుకోని ఉద్యమమైన "మూడు ఆవశ్యకతలు"– "అధ్యయన ఆవశ్యకత, రాజకీయ ఆవశ్యకత, మరియు ఆరోగ్య ధోరణుల ఆవశ్యకత"ను ప్రోత్సహించి– దానిని ప్రోత్సహించడానికి ఉపన్యాసాలను ఇచ్చారు. 2001లో, ఆయన జియాంగ్ యొక్క త్రీ రిప్రజెంట్స్ సిద్ధాంతాన్ని ప్రచురించారు, జియాంగ్ ఇది తనను ఇతర మార్క్సిస్ట్ సిద్ధాంతకర్తలతో సమానస్థాయిలో నిలుపుతుందని ఆశించారు.[21] ఫలితంగా, ఆయన, తక్కువ-ప్రాధాన్యత కలిగిన, మర్యాదస్తుడైన, మరియు సంకీర్ణాలు ఏర్పరచడంలో నిపుణుడనే ముద్రతో ప్రజలను వీడారు. 1998లో, హు, చైనా యొక్క ఉపాధ్యక్షుడయ్యారు, జియాంగ్ విదేశీ వ్యవహారాలలో హు మరింత చురుకైన పాత్ర పోషించాలని కోరుకున్నారు. 1999లో బెల్గ్రేడ్ లోని చైనా రాయబార కార్యాలయంపై NATO బాంబుదాడి సమయంలో హు చైనా యొక్క ప్రధాన వాణిగా మారారు.
చివరకు 2002లో CPC యొక్క 16వ నేషనల్ కాంగ్రెస్‌లో అధికార బదిలీ జరిగినపుడు, జియాంగ్ అధికారంలో ముఖ్యభాగాన్ని వదలడానికి అయిష్టత వ్యక్తంచేసారు. విస్తృత నమ్మిక ప్రకారం ఆయన పోలిట్ బ్యూరోను "షాంఘై జట్టు"గా పిలువబడే అనేకమంది సభ్యులతో నింపివేసారు, వీరిలో వు బంగ్గ్వో, జియా క్విన్గ్లిన్, జెంగ్ క్విన్ఘోంగ్, హుయాంగ్ జు మరియు లి చాంగ్ చున్ ఉన్నారు, ఇది జియాంగ్ తెరవెనుక నియంత్రణకు అనుమతిస్తుంది. జియాంగ్, సెంట్రల్ మిలిటరీ కమిషన్ యొక్క అధ్యక్ష పదవిని నిలుపుకున్నారు.
కార్యదర్శిత్వం మరియు అధ్యక్షత

కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ చైనా యొక్క పదహారవ జాతీయ కాంగ్రెస్‌లో పార్టీ యొక్క సాధారణ కార్యదర్శి పదవిని చేపట్టిన తరువాత, హు మరియు అతని ప్రధాని, వెన్ జియాబో, అసమానతలను తగ్గించి, "మొదట GDP తరువాత శ్రేయస్సు" విధానాల మార్పు లక్ష్యంతో ఐకమత్య సమాజ ఏర్పాటును ప్రతిపాదించారు. వారు ఆర్థిక సంస్కరణలచే చైనా జనాభా వెనుకబడి ఉన్న విభాగాలపై దృష్టి కేంద్రీకరించారు, మరియు చైనా యొక్క పేద ప్రాంతాలను మరింత బాగా అర్ధం చేసుకునే ప్రకటిత లక్ష్యంతో ఆ ప్రాంతాలకు అనేక ఉన్నత విధాన పర్యటనలు జరిపారు. హు మరియు వెన్ జియాబో, చైనాను ఏ విధంగానైనా ఆర్థిక అభివుద్ధికి అనుకూలమనే విధానం నుండి దూరం చేయాలని ప్రయత్నించి, సామాజిక అసమానత మరియు పర్యావరణ నాశనం వంటి కారకాలను కలిగిఉన్న అభివృద్ధి యొక్క మరింత సంతులిత దృష్టివైపు మరల్చాలనుకున్నారు, దీనిలో ఉద్యోగుల నిర్ణయాలలో హరిత స్థూల దేశీయ ఉత్పత్తి ఉపయోగం కూడా ఉంది. ఏదేమైనా, జియాంగ్ జట్టు అధిక భాగం అభివృద్ధి చెందిన ప్రాంతాలపై నియంత్రణను కొనసాగించారు, అందువలన స్థూల ఆర్థిక నియంత్రణకు హు మరియు వెన్ యొక్క చర్యలు గొప్ప వ్యతిరేకతను ఎదుర్కున్నాయి.
SARS సంక్షోభం
హు నాయకత్వం యొక్క మొదటి సంక్షోభం 2003లో SARS ప్రబలడం రూపంలో సంభవించింది. ఈ సంక్షోభాన్ని ప్రారంభంలో మరుగు పరచినందుకు, నిదానంగా ప్రతిస్పందించినందుకూ చైనా తీవ్ర విమర్శలను ఎదుర్కొంది. ఆయన, జియాంగ్‌కు మద్దతునిచ్చిన ఆరోగ్యశాఖా మంత్రి, మరియు హు యొక్క ఆశ్రితుడుగా భావించబడిన బీజింగ్ యొక్క మేయర్, మెంగ్ జుయనోంగ్‌తో సహా అనేక మంది పార్టీ మరియు ప్రభుత్వ అధికారులను తొలగించారు. మెంగ్ యొక్క తొలగింపు కొన్నిసార్లు పార్టీలో జియాంగ్ యొక్క మద్దతు హరించడానికి ప్రతిఫలంగా భావించబడుతుంది. హు మరియు వెన్ అంతర్జాతీయ ఆరోగ్య సంస్థలకు చైనా నివేదికల పారదర్శకత్వం పెరిగే విధంగా చర్యలను తీసుకున్నారు, ఇది పరోక్షంగా ప్రారంభంలో ఈ సమస్య పట్ల ఉన్న జియాంగ్ వైఖరికి పెద్ద దెబ్బ.
జియాంగ్ జెమిన్ వారసత్వం

2002 నవంబరు 15న, హు జింటావ్ నాయకత్వంలోని నూతన పోలిట్ బ్యూరో నామమాత్రంగా జియాంగ్ వారసత్వాన్ని పొందింది. అప్పటికే 76 సంవత్సరాల వయసు ఉన్న జియాంగ్, యువకులైన నాల్గవ తరం నాయకులకు చోటు కల్పించడానికి అధికారయుతమైన సాధారణ కార్యదర్శి మరియు పోలిట్ బ్యూరో స్టాండింగ్ నుండి వైదొలగినప్పటికీ, జియాంగ్ గుర్తించదగిన ప్రభావాన్ని నిలుపుకుంటారని ఊహించబడింది, మొత్తం అధికారం ఉన్న స్టాండింగ్ కమిటీలోని తొమ్మిదిమంది సభ్యులలో ఆరుగురు ఉన్నారని భావిస్తున్న జియాంగ్ యొక్క ప్రభావవంతమైన షాంఘై జట్టు</i>లో హుకి సంబంధం లేకపోవడం దీనికి కారణం. ఏదేమైనా, దాని సభ్యులలో చాలా మంది తమ స్థానాన్ని మార్చుకున్నారని తరువాత పరిణామాలు సూచించాయి. ఉదాహరణకు జియాంగ్ యొక్క శిష్యుడైన జెంగ్ క్వింగ్హాంగ్, రెండు వర్గాల మధ్య మధ్యవర్తిగా పనిచేసారు.[22] 2003లో, జియాంగ్, CPC యొక్క సెంట్రల్ మిలిటరీ కమిషన్ యొక్క అధ్యక్షుడిగా తిరిగిఎన్నికై సైనిక అధికారాన్ని నిలుపుకున్నారు, ఈ పదవి నుండే డెంగ్ జియావోపింగ్ తెర వెనుక నుండి 'అత్యున్నత నాయకుడిగా' ఎదిగి అధికారాన్ని ఉపయోగించారు.
చైనా యొక్క ఇటీవలి చరిత్రలో వారసులు కనుమరుగవడాన్ని ఉదహరిస్తూ, పాశ్చాత్య పరిశీలకులు హు యొక్క తత్వవిచారాలను ముందు జాగ్రత్తగా అన్వయించారు. డెంగ్ జావోపింగ్ పార్టీకి ముగ్గురు సాధారణ కార్యదర్శులను నియమించారు, వీరందరూ వారసులుగా మారడానికి రూపకల్పన చేయబడినవారే, మరియు వారిలో హు యావోబంగ్ మరియు జావో జియాంగ్‌ల తొలగింపుకు కారణమయ్యారు. ఆయన మూడవ మరియు చివరి ఎంపిక అయిన జియాంగ్ జెమిన్, డెంగ్ యొక్క నిరంతర మద్దతులు పొందారు అయితే ఇది సందేహాస్పదంగా ఉండేది మరియు ఈయన కమ్యూనిస్ట్ చైనా చరిత్రలో తన పదవీకాలం పూర్తికాగానే తన పదవిని స్వచ్ఛందంగా వదలి వెళ్ళిన ఏకైక సాధారణ కార్యదర్శి.
జియాంగ్ యొక్క వారసత్వం పొందడానికి చైనా యొక్క ఉన్నత నాయకత్వంలోకి హు ను, డెంగ్ ఎంపిక చేసి తెచ్చినట్లు అనేకమంది నమ్మినప్పటికీ, ఆయన 1992 మరియు 2002 మధ్య తన స్థానాన్ని స్థిరపరచుకోవడానికి గొప్ప రాజకీయ నైపుణ్యాలను సాధన చేసి, చివరికి తన స్వంత హక్కుతో జియాంగ్ వారసుడిగా కనిపించారు. హు పార్టీలో నిదానమైనప్పటికీ ఆచరణాత్మక సంస్థాగత అధికార వారసత్వం ద్వారా ప్రయోజనం పొందారు, ఆయనకు ముందున్న వారు దీనిని పూర్తిగా కోల్పోయారు. 1980ల ప్రారంభం నుండి, పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా ఆచరణాత్మక సంస్థాగతీకరణ మరియు ఏకాభిప్రాయ పాలన ద్వారా గుర్తించబడి, మావోయిస్ట్ అధికార నమూనా నుండి దూరమైంది. పాశ్చాత్య తరహా చట్టపరమైన సంస్థ, మరియు చట్టపరమైన పరిపాలన ఇంకా ప్రవేశపెట్టవలసి ఉన్నప్పటికీ, హు యొక్క అధికార వారసత్వం క్రమబద్ధమైన మరియు పౌర విధానంలో జరిగింది, ఇది కమ్యూనిస్ట్ చైనా చరిత్రలో అనూహ్యమైనది. బహుశా మొదట పార్టీలో, ఈ విధమైన ధోరణి కొనసాగుతుందని మరియు అధికార బదిలీ యొక్క సంస్థాగతీకరించబడిన నిర్మాణం ఏర్పడనుందని భావించబడింది. నిజానికి, వారసత్వం యొక్క క్రమబద్ద వ్యవస్థను మరియు అనధికార పాలన ఇంకా వ్యక్తిత్వ ఆరాధనను నిరోధించే యంత్రాంగాన్ని సృష్టించడం పార్టీ యొక్క ప్రకటిత ప్రధాన లక్ష్యాలలో ఒకటిగా ఉంది.
జియాంగ్ తన పదవి నుండి దిగిపోయిన తరువాత జియాంగ్ మరియు హు ల మధ్య శత్రుత్వం, చైనా వారసత్వ సాంప్రదాయం యొక్క తప్పించలేని ఫలితం. తాను అధికారం నుండి విరమించేనాటికి జియాంగ్ అధికారాన్ని స్థిరపరచుకున్నప్పటికీ, కమ్యూనిస్ట్ పార్టీలో ఆయన భావజాలం అంత బాగా దృఢపడలేదు, అందువలన మూడు ప్రాతినిధ్యాలు వంటి ఆయన భావాజాల వారసత్వం చైనా యొక్క సామ్యవాద సిద్ధాంతంలో ప్రతిష్ఠింపబడటానికి జియాంగ్‌కు కొంత సమయం అవసరమని కొందరు విశ్లేషకులు వాదిస్తారు. తన చివరి అధికారిక పదవి అయిన సెంట్రల్ మిలిటరీ కమిషన్ అధ్యక్ష పదవికి జియాంగ్ సెప్టెంబరు 2004లో రాజీనామా చేసారు. ఇది హు వత్తిడి కారణంగా జరిగిందా లేక వ్యక్తిగత నిర్ణయమా అనేది ఊహించవలసిన విషయమే. అప్పటినుండి, పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనాలో అధికారయుతమైన మూడు సంస్థలు పార్టీ, రాష్ట్రం మరియు వాటితో పాటే సైన్యాన్ని కూడా హు అధికారికంగా చేపట్టి, అనధికారికంగా సర్వోన్నత నాయకుడిగా ఎదిగారు.
అంతర్గత సాంఘిక, రాజకీయ మరియు పర్యావరణ సమస్యలతో మలచబడిన చైనాను సాధారణ కార్యదర్శి హు మరియు ప్రధాని వెన్ జియాబో వారసత్వంగా పొందారు. హు ఎదుర్కున్న ప్రధాన సమస్యలలో ఒకటి చైనాలోని ధనిక మరియు పేదల మధ్య సంపదలో ఉన్న భారీ అసమానత, దీనిపై ఉన్న అసంతృప్తి మరియు కోపం కమ్యూనిస్ట్ పాలనపై ఆగ్రహంతో వినాశనం కలిగించే స్థాయికి చేరాయి. అంతకాక, చైనా యొక్క సివిల్ సర్వీస్, సైన్యం, విద్య, న్యాయ మరియు వైద్య వ్యవస్థలలో నెలకొన్న బంధుప్రీతి మరియు అవినీతి దేశాన్ని ముక్కలు ముక్కలుగా నాశనం చేస్తున్నాయి. ఏదేమైనా 2006 ప్రారంభంలో, హు ప్రజలలో మరింత నిస్వార్ధ మరియు నైతిక దృష్టిని పెంపొందించడానికి "8 గౌరవాలు మరియు 8 అవమానాలు" ఉద్యమాన్ని ప్రారంభించారు. చైనా యొక్క పెరుగుతున్న దుర్బల పర్యావరణం, భారీ స్థాయి పట్టణ కాలుష్యం, ఇసుక తుఫానులు మరియు నివాస ప్రదేశం యొక్క విశాలమైన భాగాల వినాశనానికి దారితీసింది. సాధారణంగా ముందు జాగ్రత్త స్వభావాన్ని కలిగిన హు, అంతర్గత సంఘటనలు లేకుండానే చైనా యొక్క శాంతియుత అభివృద్ధిని నిర్వహించే సామర్ధ్యాన్ని కలిగి, అదే సమయంలో అపూర్వమైన చైనా జాతీయవాద భావావేశాన్ని పర్యవేక్షించగలరా అనేది చూడవలసిఉంది.
2008 మార్చి 15న 11వ నేషనల్ పీపుల్స్ కాంగ్రెస్ లో, హు అధ్యక్షుడిగా తిరిగి ఎన్నికయ్యారు. ఆయన సెంట్రల్ మిలిటరీ కమిషన్ అధ్యక్షుడిగా కూడా తిరిగి ఎన్నికయ్యారు.[23]
న్యూస్ వీక్ ప్రపంచంలో రెండవ అత్యంత శక్తివంతమైన వ్యక్తిగా హుని పేర్కొని, "ప్రపంచం యొక్క అత్యంత గొప్పగా మారిన ఆర్ధికవ్యవస్థ చక్రానికి నేపధ్యంలో ఉన్న వ్యక్తి" అని సూచించింది.[24] ఫోర్బ్స్ కూడా ఆయనను ప్రపంచంలో రెండవ అత్యంత శక్తివంతమైన వ్యక్తిగా పేర్కొంది.[25] ఫోర్బ్స్ పత్రికచే హు, 2010లో ప్రపంచంలో అత్యంత శక్తివంతమైన వ్యక్తిగా పేర్కొనబడ్డారు.[26] టైం 100 యొక్క అత్యంత ప్రభావవంతమైన వ్యక్తుల సాంవత్సరిక జాబితాలో ఆయన నాలుగుసార్లు (2008, 2007, 2005 & 2004) స్థానం పొందారు.
రాజకీయ విధానాలు
శాస్త్రీయ దృక్పధం మరియు ఐకమత్య సమాజం

హు దేశీయ మరియు విదేశీ విధానాలలో తన ముందున్న నాయకుల కంటే విభిన్నంగా ఉంటారని రాజకీయ పరిశీలకులు సూచిస్తారు. హు యొక్క అధ్యక్షతా కాలంలో ఆయన రాజనీతితత్వం మూడు నినాదాల సారాంశంగా పేర్కొనబడింది— దేశీయంగా ఒక "ఐకమత్య సమాజం" మరియు అంతర్జాతీయంగా "శాంతియుత అభివృద్ధి", మరియు ఐకమత్య సమాజానికి సహాయంగా శాస్త్రీయ అభివృద్ధి భావన, ఇది ఆర్థిక, పర్యావరణ మరియు సాంఘిక సమస్యలకు మరియు, మరియు ఉన్నత వర్గాలలో, ముందు జాగ్రత్తగల మరియు క్రమబద్ధమైన రాజకీయ సంస్కరణల అవసరానికి పరిష్కారాలను అన్వేషిస్తుంది.[4] కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ మరియు రాష్ట్ర రాజ్యాంగాలలో శాస్త్రీయ అభివృద్ధి సిద్ధాంతం వరుసగా 2007 మరియు 2008లలో రచింపబడింది. డెంగ్ జావోపింగ్ రూపొందించిన మరియు జియాంగ్ జెమిన్ అమలుపరచిన విధం నుండి పార్టీ పాత్ర మారిపోయి, ఒక పోరాట పార్టీ నుండి అధికార పార్టీగా మారింది. హు, పార్టీ యొక్క ఆధునీకరణను కొనసాగించి, పార్టీ యొక్క "పురోగతి" మరియు దాని పరిపాలనలో పారదర్శకత్వానికి పిలుపునిచ్చారు.
ఈ తత్వాల నుండి ఉద్భవించినది, హు దృష్టిలో, సాహసోపేతమైన ఆర్థిక పెరుగుదలతో కూడిన జాతీయ నిర్మాణానికి వ్యవస్థాపరమైన విధానంతో ఉన్న దేశం, చురుకైన "ప్రభుత్వేతర" (అనగా ప్రైవేట్) రంగంతో బలపడిన స్వేచ్ఛా విపణి, భారీ-స్థాయి రాజకీయ మరియు మాధ్యమ నియంత్రణ, వ్యక్తిగతమైన రాజకీయేతర స్వాతంత్ర్యాలు, పౌరులందరి శ్రేయస్సు కొరకు భావన, సాంస్కృతిక దర్శనం, విభిన్న సాంఘిక సమస్యలకు సంఘటిత పద్ధతి (శాస్త్రీయ అభివృద్ధి దృక్పధం) "ఐకమత్య సమాజానికి" దారితీస్తాయి. చైనా ప్రభుత్వ దృష్టిలో, నూతన "చైనా నమూనా" పరిపాలనను సృష్టించిన ఈ తత్వాలు, పాశ్చాత్య ప్రజాస్వామ్య నమూనాకు, ప్రత్యేకించి అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల కొరకు ఒక యుక్తమైన ప్రత్యామ్నాయంగా పనిచేస్తాయి. హు మాటలలో, "ఒక ఐకమత్య సమాజం, చట్ట పరిపాలన, సమానత్వం, న్యాయం, విశ్వాసం, స్నేహం మరియు శక్తి లక్షణాలుగా ఉండాలి."[4] ఆ విధమైన సమాజం ప్రజల ప్రతిభకు మరియు సృజనాత్మకతకు పూర్తి అవకాశాన్ని కల్పిస్తుంది, సంస్కరణలు మరియు అభివృద్ధి వలన కలిగిన సంపదను ప్రజలందరూ పంచుకోవడానికి వీలు కలిగిస్తుంది, మరియు ప్రజలకు మరియు ప్రభుత్వానికి మధ్య ఎప్పుడూ సన్నిహిత సంబంధం కలిగిస్తుందని హు పేర్కొన్నారు.
హు పై పాశ్చాత్య విమర్శ, ప్రత్యేకించి మానవ హక్కులకు సంబంధించి, సాంఘిక స్థిరత్వం పట్ల అతని తీవ్ర ప్రతిస్పందనను బహిర్గతపరుస్తుంది కానీ చైనా యొక్క బహు-ముఖ సాంఘిక సమస్యలను పరిష్కరించటంలో ఆయన యొక్క నవ్య సంకల్పంపై అంతగా దృష్టిసారించదు.[4] హు యొక్క ఆచరణాత్మక, సిద్ధాంత-రహిత ప్రణాళిక రెండు మౌలిక విలువలను కలిగిఉంది-మరింత ఆర్థికాభివృద్ధికి సాంఘిక స్థిరత్వాన్ని పదిలపరుచుకోవటం మరియు జాతీయ సార్వభౌమత్వాన్ని సుసంపన్నం చేసుకోవటానికి చైనా సంస్కృతిని ఆధారంగా చేసుకోవటం. దేశీయ విధానంలో, ప్రభుత్వ కార్యక్రమాలు మరియు సమావేశాల గురించి ప్రజలకు మరింత బహిర్గతపరచడం ఆయన కోరుకున్నట్లు అనిపిస్తుంది. ఇటీవలి కాలంలో, చైనా యొక్క వార్తా సంస్థ పోలిట్ బ్యూరో స్టాండింగ్ కమిటీ యొక్క అనేక సమావేశాల వివరాలను ప్రచురించింది. చైనా నాయకులు విదేశాలకు వెళ్తున్నపుడు ఘనంగా వీడ్కోలు పలకడం మరియు తిరిగి స్వాగతించడం వంటి సాంప్రదాయంగా కమ్యూనిస్ట్ దుబారా వ్యయాలుగా పరిగణించబడిన వాటిని ఆయన రద్దు చేసారు. అంతేకాక హు నేతృత్వంలోని చైనా నాయకత్వం పేదలు మరియు ధనికుల మధ్య తేడా మరియు అంతర్గత మరియు తీర ప్రాంతాల మధ్య అసంతులిత అభివృద్ధి వంటి వాటిపై దృష్టి కేంద్రీకరించింది. పార్టీ మరియు ప్రభుత్వం రెండూ కూడా కేవలం GDP పెరుగుదలపై దృష్టి కేంద్రీకరించే అభివృద్ధి నిర్వచనం నుండి సాంఘిక సమతుల్యత మరియు పర్యావరణ ప్రభావాలు కలిసిన మరింత సంతులిత నిర్వచనం వైపు దృష్టి కేంద్రీకరించాయి.
2004లో, హు అనూహ్యమైన చర్యకు దిగి ఐదు ప్రధాన అధికార క్రియలకు చెందిన వ్యక్తులను వారి సాంవత్సరిక సమావేశం కొరకు బీడైహే సముద్ర తీర విడిదికి వెళ్ళే సంప్రదాయాన్ని ఆపివేయాలని కోరారు, అంతకుముందు, ఇది ప్రస్తుత మరియు పూర్వ ఉన్నతాధికారులు చైనా యొక్క అదృష్టాన్ని నిర్ణయించడానికి సమావేశమయ్యేదిగా, మరియు ప్రజా నిధుల యొక్క అనవసరపు ఖర్చుగా భావించబడేది. ఈ చర్యను చైనా ప్రజలు అవినీతి పట్ల హు వైఖరికి ప్రతీకాత్మకంగా చూసారు.
జూన్ 2007లో, హు, సెంట్రల్ పార్టీ స్కూల్‌లో ఒక ఉపన్యాసం ఇచ్చారు, ఇది అధికారంలో ఆయన పాత్రకు మరియు ఆయన మార్గదర్శక తత్వాలకు సూచికగా ఉంది. ఈ ఉపన్యాసంలో హు సాధారణ చైనీయులతో మనవి చేసుకోవడానికి ప్రజల వాణితో మాట్లాడి, చైనా ఇటీవల ఎదుర్కొంటున్న సమస్యలను గురించి, ప్రత్యేకించి ఆదాయ అసమానతల గురించి ప్రత్యేకంగా పేర్కొన్నారు. అంతేకాక, దేశంలో "పెరిగిన ప్రజాస్వామ్యం" యొక్క అవసరం గురించి ప్రస్తావించారు. సాధారణ పాశ్చాత్య దృష్టి కంటే ఈ పదానికి పార్టీలో విభిన్న అర్ధాలు ఉన్నప్పటికీ, హు పరిపాలన రాబోయే సంవత్సరాలలో రాజకీయ సంస్కరణను కార్యక్రమంలో ఒక ముఖ్యమైన భాగంగా ఉంచిందని ఇది చూపింది, జియాంగ్ కాలంలో ఇది అసలు ఉనికిలో లేదు.
మాధ్యమ నియంత్రణ
ప్రారంభంలో ఒక "రహస్య స్వేచ్ఛావాది"గా అంచనావేయబడిన హు, మాధ్యమం యొక్క స్వేచ్ఛీకరణ పట్ల పూర్తిగా కఠిన వైఖరి ప్రదర్శించాడు.
2008 సియాచిన్ భూకంపం వంటి విషయాలతో పాటు, స్థానిక స్థాయిలో దుష్ప్రవర్తన వంటి ప్రజాదరణ పొందిన అనేక కార్యక్రమాలను నివేదించడానికి మాధ్యమానికి అధిక అవకాశం ఇవ్వబడింది. మాధ్యమ విధానం గురించి దానిపై వచ్చిన విమర్శలకు ప్రభుత్వం ప్రత్యుత్తరపూర్వకంగా కూడా ఉంది, ఉదాహరణకు SARS మహమ్మారికి ప్రతిస్పందనగా, మరియు ప్రజల యొక్క జ్ఞాపకార్ధ సమావేశాలకు సంబంధించి మాజీ నాయకుడు జావో జియాంగ్‌ను తొలగించింది.
అంతర్జాలానికి సంబంధించి హు చాలా ముందు జాగ్రత్త వహించారు, జియాంగ్ కాలంలో కంటే రాజకీయంగా సున్నిత విషయాలను మరింత కఠినంగా సెన్సార్ చేసేవారు. ఫిబ్రవరి 2007లో, హు దేశీయ మాధ్యమంపై మరింత నియంత్రణలను ప్రారంభించి ప్రధాన సమయ TV ధారావాహికలను "నైతికంగా సరైన" విషయానికి నియంత్రించారు—అన్ని చైనీస్ TV కేంద్రాలలో రియాలిటీ షోలతో సహా అల్పస్థాయి కార్యక్రమాలను ఆయన అభ్యంతరపెట్టారు, మరియు వార్తలను నివేదించలేని "20 నిషిద్ధ ప్రాంతాలను" జాబితాలో చేర్చారు.
తైవాన్

తన అధ్యక్షత ప్రారంభ కాలంలో, హు ఒక స్వతంత్ర-మద్దతు నిచ్చిన సహోద్యోగిని అప్పటి పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా అధ్యక్షుడైన చెన్ షుయ్-బియాన్ రూపంలో పొందారు. 1992 ఏకాభిప్రాయాన్ని నిరసిస్తూ, చెన్ బేషరతుగా చర్చలకు పిలిచారు. చెన్ షుయ్-బియాన్ మరియు అతని పార్టీ అంతిమ లక్ష్యమైన తైవానీస్ స్వతంత్రతను వ్యక్తపరచడం, తైవాన్ యొక్క రాజకీయ స్థితి గురించి ప్రకటనలను కొనసాగించింది, దీనిని PRC ఆగ్రహం కలిగించేదిగా భావించింది. హు యొక్క ప్రారంభ ప్రతిచర్య "మృదువైన" మరియు "కఠిన" పద్ధతుల మిశ్రమంగా ఉంది. ఒక వైపు, తైవాన్‌కు చెందిన అనేక విషయాలపై చర్చించడానికి హు అనుగుణ్యతను వ్యక్తంచేసారు. మరొకవైపు, బేషరతు చర్చలకు ఆయన నిరాకరించి, చైనీయుల పునరేకీకరణ అంతిమ లక్ష్యంగా కట్టుబడిఉన్నారు. హు జింటావ్ తన మే 17 ప్రకటనలో తైవాన్‌తో రాజకీయ సంబంధాలపై మరింత అనుగుణ్యతతో ఉండే సూచనలు ఇచ్చి ఈ సమస్య పరిష్కారానికి తైవాన్‌కు "అంతర్జాతీయ నివాస స్థలం" ప్రతిపాదించగా, హు ప్రభుత్వం దాని నిర్ణయంపై స్థిరంగా ఉంది, చైనా నుండి హక్కుగా స్వంతంత్రం ప్రకటించే తైవాన్ ప్రభుత్వం యొక్క ఏ ప్రయత్నాన్నైన్నా ప్రధాన భూభాగం సహించదని పేర్కొంది.
2004లో చెన్ షుయ్-బియాన్ పునరెన్నిక తరువాత హు ప్రభుత్వం వ్యూహాలను మార్చింది. చెన్ షుయ్-బియాన్ మరియు DPP స్వతంత్రం వైపు మొగ్గుచూపడం మరియు 1992 ఏకాభిప్రాయాన్ని నిరసించడం వలన హు ప్రభుత్వం అప్పటి తైపే ప్రభుత్వంతో సంబంధ రహిత విధానాన్ని పాటించింది. ప్రభుత్వం తైవాన్‌కి వ్యతిరేకంగా సైనికశక్తిని సమీకరించి, తైవాన్‌ను రాజకీయంగా ఏకాకిని చేసే విధానాన్ని తీవ్రంగా కొనసాగించింది. మార్చి 2005లో నేషనల్ పీపుల్స్ కాంగ్రెస్‌చే వారసత్వ-వ్యతిరేక చట్టం ఆమోదించబడి, తైవాన్‌లో స్వాతంత్ర్య ప్రకటనకు ప్రతిస్పందనగా "శాంతి-రహిత" మార్గాలను పద్ధతిగా చేసింది.
1920లలో కమ్యూనిస్ట్ పోరాటం ప్రారంభం నుండి దాని ప్రాథమిక శత్రువు, మరియు ఇప్పటికీ తైవాన్‌లో ప్రధాన పార్టీ అయిన కౌమింటంగ్ (KMT)తో హు ప్రభుత్వం సంబంధాలను పెంచుకుంది. కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ చైనా (CPC) మరియు చియాంగ్ కై-షేక్ యొక్క కౌమింటంగ్‌ల మధ్య సంబంధం ఈ రెండు పార్టీలు ఉత్తర దండయాత్రలో రెండుసార్లు సహకారం అందించుకున్న కాలానికి చెందింది, చైనీస్ పౌర యుద్ధ సమయంలో వారు బద్ధ శత్రువులుగా ఉన్నప్పటికీ జపాన్‌కు వ్యతిరేకంగా యుద్ధంలో నామమాత్ర మిత్రులుగా ఉన్నారు, 1945 తరువాత వారిమధ్య విరోధం పెరిగింది మరియు 1949లో చియాంగ్ కై-షేక్, తైవాన్‌కు వెళ్ళిపోయాడు. ఈ పెరిగిన సంబంధాలు చైనా ప్రధాన భూభాగానికి 2005 పాన్-బ్లూ సందర్శనలు, మరియు ఏప్రిల్ 2005లో హు మరియు అప్పటి-KMT అధ్యక్షుడు లియెన్ చాన్‌ల మధ్య చారిత్రక సమావేశంతో ముగిసాయి.[27][28]
2008 మార్చి 20న, కౌమింటంగ్ తైవాన్ అధ్యక్షతను గెలుచుకుంది. యువాన్ శాసనసభలో కూడా దానికి ఆధిపత్యం ఉంది. తైవాన్ కు తరచు నిబంధనలను విధించిన తన పూర్వికులతో పోల్చినపుడు, హు, తైవాన్‌తో సంబంధాలను కోరడంలో, ప్రత్యేకించి కౌమింటంగ్ పార్టీ ఐక్యతకు అనుకూలంగా ముందుగానే చొరవతీసుకున్నారు.[29]
CPC మరియు KMTల మధ్య చారిత్రక సమావేశాలు అనుసరించాయి. 2008 ఏప్రిల్ 12న, హు జింటావ్ అప్పటి ROC యొక్క ఎన్నికైన ఉపాధ్యక్షుడు విన్సెంట్ స్యూతో బోవో ఫోరం ఫర్ ఏషియా సందర్భంగా క్రాస్-స్ట్రైట్ కామన్ మార్కెట్ ఫౌండేషన్ అధ్యక్షుడిగా చర్చలు జరిపారు. 2008 మే 28న, హు KMT యొక్క అధ్యక్షుడు వు పో-హ్సిఉంగ్‌ను కలిసారు, ఇది పాలక పార్టీలుగా CPC మరియు KMT అధినేతల మొదటి సమావేశం. ఈ సమావేశంలో, హు మరియు వు ఇరువురు 1992 నాటి ఏకాభిప్రాయం ప్రకారం ఉభయ పక్షాలు అధికారిక సంభాషణలను తిరిగి ప్రారంభించాలని అంగీకరించారు. తైవానీయుల స్వేచ్ఛకు విరుద్ధంగా తైవాన్‌లోని నూతన ప్రభుత్వాన్ని వు అప్పగించగా, హు తన ప్రభుత్వం ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థలో తైవానీయుల భాగస్వామ్యానికి ప్రాముఖ్యత కల్పిస్తూ, భద్రత, గౌరవం మరియు "అంతర్జాతీయ ఆవాస ఆవరణా"లకు సంబంధించి వారి వ్యాకులతల పట్ల శ్రద్ధ వహిస్తుందని అంగీకరించాడు.
1992 ఏకాభిప్రాయం ఆధారంగా పార్టీ-నుండి-పార్టీ మార్గంతో పాటుగా, స్ట్రైట్స్ ఎక్స్చేంజ్ ఫౌండేషన్ మరియు అసోసియేషన్ ఫర్ రిలేషన్స్ అక్రాస్ ది తైవాన్ స్ట్రైట్స్ ద్వారా ఉప-ప్రభుత్వ యంత్రాంగ సంభాషణల మార్గంలో కూడా జూన్ 2008లో మొదటి సమావేశం బీజింగ్‌లో జరిగేటట్లు చర్చలను తిరిగి ప్రారంభించుటకు నిర్ణయించబడింది. హు మరియు అతని నూతన సహోద్యోగి మా యింగ్-జ్యో 1992 ఏకాభిప్రాయం ఇరుపక్షాల మధ్య చర్చలకు ఆధారంగా ఉండాలని అంగీకరించారు. 26 మార్చ్ 2008న, హు జింటావ్, US అధ్యక్షుడు జార్జ్ W. బుష్‌తో టెలిఫోన్‌లో మాట్లాడారు, దీనిలో ఆయన CPC యొక్క నాయకుడిగా మొదటిసారి "1992 ఏకాభిప్రాయం" "రెండు పక్షాలు ఒకే చైనాను గుర్తిస్తాయి, కానీ దాని నిర్వచనాన్ని అంగీకరించడంలో విభేదిస్తాయి" అని చూస్తుందని అంగీకరించారు.[30] SEF-ARATS సమావేశం యొక్క మొదటి ప్రాధాన్యత మూడు అంశాలను ప్రారంభించడం, ముఖ్యంగా చైనా ప్రధాన భూభాగం మరియు తైవాన్‌ల మధ్య నేరు విమానాలు ప్రారంభించడం.
నైతిక మార్గదర్శిత్వం
చైనాలో అధిక సంఖ్యలో గల సాంఘిక సమస్యలకు ప్రతిస్పందనగా, మార్చి 2006లో హు జింటావ్ "అష్ట గౌరవాలు మరియు అష్ట అవమానాలు" అనే ఒక నైతిక నియమాల జాబితాను చైనీయులచే అనుసరించబడేటట్లుగా విడుదలచేసి, ఆ సందేశాన్ని యువకులలో వ్యాప్తి చేయవలసిన అవసరాన్ని నొక్కిచెప్పారు.[31] ప్రత్యామ్నాయంగా "అష్ట గౌరవాలు మరియు అష్ట అపకీర్తులు" అని పిలువబడే ఇది ఎనిమిది పద్య పంక్తులలో ఒక మంచి పౌరుడు దేనిని గౌరవంగా భావించాలో, దేనిని అవమానంగా భావించాలో చెప్పబడింది. చైనా ఆర్థిక సంస్కరణల ఫలితంగా అవతరించిన తరంలో ధనం సంపాదించడం మరియు అధికారం పరమావధిగామారి దుర్బలత్వం నానాటికీ అధికమౌతున్న సాంఘిక నిర్మాణంలో అధికమౌతున్న నీతిబాహ్యతకు హు జింటావ్ యొక్క సైద్ధాంతిక సాధనలలో ఒకటిగా దీనికి విస్తృతంగా గుర్తింపు లభించింది.
మార్క్సిస్ట్ సిద్ధాంతానికి చైనా కమ్యూనిస్ట్ నాయకులు తమ స్వంత సహకారాన్ని అందించడం ఒక నమూనాగా మారింది. మార్క్సిస్ట్ సిద్ధాంతానికి ఇది హు యొక్క సహకారమా అనేది చర్చనీయమైంది, కానీ ఇది చైనా ప్రజలలో మధ్యస్థంగా స్వీకరించబడింది. ఏదేమైనా, దాని ప్రచారం దాదాపు అన్ని ప్రదేశాలలో కనిపించింది: తరగతి గదులలోని పోస్టర్లలో, వీధులలోని బానర్లలో మరియు 2008 ఒలింపిక్స్ తయారీ యొక్క డిస్ప్లే ప్రదర్శనా బోర్డులపై, మరియు షాంఘైలోని వరల్డ్ ఎక్స్పో 2010లో ఇవి దర్శనమిచ్చాయి. ఆయనకు ముందున్న వారి భావజాలం నుండి ఈ స్మృతులు విభిన్నంగా ఉన్నాయి, జియాంగ్ యొక్క మూడు సూచనలు, డెంగ్ జావోపింగ్ సిద్ధాంతం, మరియు మావో జెడాంగ్ ఆలోచన ఈ దృష్టిలో పేర్కొనదగినవి, మొదటిసారిగా ఇది సాంఘిక మరియు ఆర్థిక లక్ష్యాలకు వ్యతిరేకంగా నైతిక ప్రమాణాల స్మృతులకు మారింది.
వ్యక్తిగత జీవితం
సిన్ఘువ విశ్వవిద్యాలయంలో పరిచయమైన లియు యన్గ్క్వింగ్‌ను, హు వివాహమాడారు. వారిద్దరికీ, హు హైఫెంగ్ మరియు హు హైక్వింగ్ అనే ఇద్దరు పిల్లలు కలిగారు. హు బలమైన ప్రాంతీయ లక్షణాలు లేని ప్రామాణిక చైనీస్‌ను సాపేక్షమైన ఉచ్ఛారణ వైఖరి లేకుండా మాట్లాడగలిగిన PRC యొక్క మొదటి అత్యుత్తమ నాయకుడు. ఆయన ముందు జాగ్రత్త కలిగిన తన వైఖరికి మరియు ఆత్మ-న్యూనత వ్యక్తిత్వానికి ప్రసిద్ధిచెందారు. ప్రధాని వెన్ జియాబో వలె కాక, ఆయన ఎప్పుడూ వ్యక్తిగత ముఖముఖిలను అనుమతించలేదు.[32] ఆయన ఇష్టాలైన టేబుల్ టెన్నిస్ మరియు బాల్ రూం నృత్యములకు ప్రసిద్ధిచెందారు. హుకు ఫొటోగ్రాఫిక్ జ్ఞాపకశక్తి ఉన్నట్లు చెప్పబడుతుంది, ఇది ఆయన ఉన్నత పాఠశాల రోజులలో స్పష్టంగా కనిపించింది.[33][34]
గమనికలు

సూచనలు
Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)
తైవాన్ ఎన్‌సైక్లోపీడియా బ్రిటానికా. 2008. ఎన్సైక్లోపీడియా బ్రిటానికా ఆన్లైన్ స్కూల్ ఎడిషన్. 12 ఆగస్టు. 2008. APA స్టైల్: తైవాన్. (2008). ఎన్సైక్లోపీడియా బ్రిటానికా లో. గ్రహించబడింది 2008 ఆగస్టు 12, ఎన్సైక్లోపీడియా బ్రిటానికా ఆన్లైన్ స్కూల్ ఎడిషన్ నుండి
బాహ్య లింకులు
The template {{Wikinews}} requires a link to an article. To link to a category, use {{Wikinews category}}.

 (ChinaVitae.com)
 (జిన్హువా)
 బై Dr. రాబర్ట్ లారెన్స్ కుహ్న్
 హు ప్రారంభంలో కనిపించినదాని కంటే మరింత కఠినంగా ఉన్నారని వాదిస్తున్న 2005 BBC వ్యాసం
 హు జింటావ్ పార్టీని దృఢ పరచడంతో జావో జియాంగ్ యొక్క రాజకీయ మార్పు దృష్టి మసకబారింది (టైం ఏషియా)

వర్గం:1942 జననాలు
వర్గం:చైనీస్ ఇంజనీర్లు
వర్గం:కమ్యూనిస్ట్ పాలకులు
వర్గం:ప్రస్తుత జాతీయ నేతలు
వర్గం:కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ చైనా యొక్క నాయకులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:టైజౌ, జియాన్గ్సు నుండి ప్రజలు
వర్గం:పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా అధ్యక్షులు
వర్గం:సిన్ఘువ విశ్వవిద్యాలయ పూర్వవిద్యార్ధులు
వర్గం:టౌన్పై
వర్గం:పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా యొక్క ఉపాధ్యక్షులు

హు జింటావ్ తల్లి పేరేమిటి ?


అల్లవరం, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రములోని తూర్పు గోదావరి జిల్లాకు చెందిన గ్రామం.[2].పిన్ కోడ్: 533 217.
ఇది సమీప పట్టణమైన అమలాపురం నుండి 8 కి. మీ. దూరంలో ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 2641 ఇళ్లతో, 9993 జనాభాతో 1063 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 5023, ఆడవారి సంఖ్య 4970. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 3405 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 88. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 587861[3].పిన్ కోడ్: 533217.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో రెండుప్రైవేటు బాలబడులు ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు 9, ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు మూడు , ప్రైవేటు ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాలలు రెండు ఉన్నాయి.
2 ప్రైవేటు జూనియర్ కళాశాలలు ఒక ప్రైవేటు ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల  ఉన్నాయి.
సమీప ఇంజనీరింగ్ కళాశాల ఓడలరేవులో ఉంది. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్ అమలాపురంలో ఉన్నాయి.
సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల అమలాపురంలో ఉన్నాయి.
వైద్య సౌకర్యం
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
అల్లవరంలో ఉన్న ఒక సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రంలో ఐదుగురు డాక్టర్లు , 11 మంది పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు. రెండు ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రాల్లో డాక్టర్లు లేరు. ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.
కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో8 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. ఒక ఎమ్బీబీయెస్ డాక్టరు, డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ఏడుగురు ఉన్నారు. ఐదు మందుల దుకాణాలు ఉన్నాయి.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు సరఫరా అవుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది.
గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు.
చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
అల్లవరంలో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు ఉన్నాయి.
లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి.
రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉన్నాయి. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో ఆటల మైదానం, సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 14 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
ప్రముఖులు
దాట్ల వెంకట సూర్యనారాయణ రాజు
భూమి వినియోగం
అల్లవరంలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 161 హెక్టార్లు
సాగులో లేని భూముల్లో బీడు భూములు కానివి: 16 హెక్టార్లు
నికరంగా విత్తిన భూమి: 884 హెక్టార్లు
నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 613 హెక్టార్లు
వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 287 హెక్టార్లు
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
అల్లవరంలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
కాలువలు: 253 హెక్టార్లు
బావులు/బోరు బావులు: 33 హెక్టార్లు
ఉత్పత్తి
అల్లవరంలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
కొబ్బరి, వరి, కూరగాయలు
గణాంకాలు
జనాభా (2011) - మొత్తం 	68,242 - పురుషులు 	34,034 - స్త్రీలు 	34,208
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 10,026.[4] ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 5,020, మహిళల సంఖ్య 5,006, గ్రామంలో నివాసగృహాలు 2,484 ఉన్నాయి.
మండలంలోని గ్రామాలు
అల్లవరం
బెండమూరులంక
బోడసకుర్రు
దేవగుప్తం
గోడి
గోడిలంక
గూడాల
కొమరగిరిపట్నం
మొగలమూరు
రెల్లుగడ్డ
సామంతకుర్రు
తాడికోన
తూరుపులంక
యెంట్రుకోన
కోడూరుపాడు
గోడితిప్ప
పల్లిపాలెం
గుండిపూడి
దేవగుప్తం రావులపాలెం
తుమ్మలపల్లె
ఓడలరేవు
మూలాలు

వెలుపలి లంకెలు

అల్లవరం మండలంలో ఉన్న అతిపెద్ద గ్రామం ఏది?


దెహెగావ్, తెలంగాణ రాష్ట్రం, ఆదిలాబాద్ జిల్లా, బేల మండలంలోని గ్రామం.[1]
ఇది మండల కేంద్రమైన బేల నుండి 3 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన ఆదిలాబాద్ నుండి 35 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది.
గణాంక వివరాలు
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 364 ఇళ్లతో, 1600 జనాభాతో 676 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 865, ఆడవారి సంఖ్య 735. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 101 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 145. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 569084[2].పిన్ కోడ్: 504304.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి  ఉన్నాయి.బాలబడి, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు బేలలో ఉన్నాయి.సమీప జూనియర్ కళాశాల బేలలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల‌లు ఆదిలాబాద్లోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్ ఆదిలాబాద్లో ఉన్నాయి.సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల ఆదిలాబాద్లో ఉన్నాయి.
వైద్య సౌకర్యం
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
దెహెగావ్లో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు.
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది.
గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి.
ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి  గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి.
ఏటీఎమ్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 5 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 10 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
దెహెగావ్లో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 4 హెక్టార్లు
శాశ్వత పచ్చిక ప్రాంతాలు, ఇతర మేత భూమి: 27 హెక్టార్లు
తోటలు మొదలైనవి సాగవుతున్న భూమి: 86 హెక్టార్లు
నికరంగా విత్తిన భూమి: 557 హెక్టార్లు
నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 557 హెక్టార్లు
ఉత్పత్తి
దెహెగావ్లో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
ప్రత్తి, సోయాబీన్, కంది
మూలాలు

వెలుపలి లంకెలు

దెహెగావ్ (బేల)

2016 నాటికి బేల గ్రామ సర్పంచ్ ఎవరు?


కెందుఝర్ జిల్లా (మరొక పేరు కెవుంఝర్ జిల్లా) అనేది తూర్పు భారతంలోని ఒడిషాలోని జిల్లా. కెందుఝర్ లేదా కెందుఝర్ ఘర్ అనే పట్టణం దీనికి జిల్లా కేంద్రం.
ఈ జిల్లా 8240km² పాటు, 21°1' N మరియు 22°10' N లాటిట్యూడ్, 85°11' E నుంచి 86°22' E వరకు లాంగిట్యూడ్ ల మధ్య విస్తరించింది. తూర్పున మయూర్బని మరియు భద్రక్ జిల్లాలు, దక్షిణాన జాజ్పూర్ జిల్లా, పశ్చిమాన ధెంకనల్, సుందర్ఘర్ జిల్లాలు, మరియు ఝార్ఖండ్ రాష్ట్రంలోని పశ్చిం సింగ్‌భుం జిల్లా మధ్య నెలకొంది.
చరిత్ర
కెందుఝర్ జిల్లా చరిత్ర భౌగోళికంగా, మానవశాస్త్రం దృక్కోణం నుంచి వేలయేళ్ళ పొడవునా విస్తరించింది. జలపాతాల హోరు మొదలుకొని ఖనిజాలు, కొండలతో మొత్తంగా ఒడిషా ఎంత వైవిధ్యభరితంగా ఉంటుందో అంత భౌగోళిక వైవిధ్యమూ జిల్లాలో కనిపిస్తుంది. ప్రకృతి సౌందర్యంతో రాష్ట్రంలోనే ప్రత్యేకంగా నిలుస్తుంది. ఈ ప్రాంతంలో జుయాంగ్ మరియు భుయాన్లు అనే ఆదిమ వాసులు నివసించారని భావిస్తున్నారు. జుయాన్లు తమకుతాము ప్రపంచంలో అతిప్రాచీన ఆదిమవాసి తెగగా భావిస్తున్నారు. వారు ఇప్పుడు ఆధునిక జీవనవిధానాలను అనుసరిస్తున్నా వారిలో ఇంకా పలు ఆదిమజీవితాచారాలు వాడుకలో ఉన్నాయి. 1948 జనవరి 1 న రాజాస్థానాలు భారతదేశంలో విలీనం చేయబడిన తరువాత కెయోంజహర్ పట్టణం కేంద్రంగా కెయాంజహర్ ఒడిషాలో ఒక జిల్లాగా అవతరించింది. తరువాతి కాలంలో ఈ జిల్లాకు కెందుజహర్ అని పేరు మార్చబడింది.
కెయోన్‌జహర్
కెయోన్‌జహర్ ఒడిషా రాష్ట్రంతో విలీనం చేయబడక ముందు రాజాస్థానంగా ఉండేది. రాజాస్థానం ఆరంభకాల చరిత్ర స్పష్టంగా లభించడంలేదు. ఇది పురాతన కీజ్జింగ్ కోటను రాజధానిగా చేసుకున్న కిజ్జిక్ంగ భూభాగంలో భాగంగా ఉండేదని భావిస్తున్నారు. 12వ శతాబ్ధానికి చెందిన జ్యోతిభంజలో ఒక రాజాస్థానంగా ఉండేది. అప్పుడు కెయోంఝర్ రాజాస్థానంలో ప్రస్తుత కెందుజహర్ జిల్లాలోని ఉత్తర ప్రాంతం మాత్రమే ఉండేది. 15వ శతాబ్దంలో రాజా గోవింద్ భంజ మిగిలిన కెందుజహర్ ప్రాంత దక్షిణ భూభాగం కూడా ఆక్రమించబడింది. తరువాత ఉత్తరంలో సింగ్‌భుం, దక్షిణంలో కటక్ జిల్లాలోని సుకిందా జమీందారి మరియు తూర్పులో మయూర్భంజ్‌లో కొంతభూభాగం మరియు బొనై, పల్లహర మరియు అంగూల్ సరిహద్దుల వరకు రాజ్యం విస్తరించబడింది.
ప్రతాప్ బలభద్రభంజ (1764-1792) టిలో మరియు జుఝ్పద కాంతఝరి జమీందార్ నుండి కొనుగోలు చేసి రాజ్యంలో కలుపబడింది. 1804లో ఈస్టిండియా కంపనీ రాజా జనార్ధన్ భంజ్‌కు మంజూరు చేసిన కెయాంఝర్ భూభాగంలో ఇవి భాగం అయ్యాయి. తరువాత ఈ ప్రాంతం ఒడిషా భూభాగంలో విలీనం చేసేవరకు భాభాగపరమైన మార్పులు ఏమీ జరగలేదు. విలీనం తరువాత పరిపాలనా సౌలభ్యం కొరకు టిలో (7.51 చ.కి.మీ) మరియు జుఝ్పద (9.06 చ.కి.మీ) భూభాగాలు వరుసగా బలేశ్వర్ మరియు కటక్ జిల్లాలలో మార్చబడ్డాయి. అదే సమయం బాలాసోర్
అంబో గ్రూఫ్ అనబడే పలు గ్రామాలు (14.84 చ.కి.మీ) కెయాంఝర్ జిల్లాకు మార్చబడ్డాయి.
కెందుఝర్ భూభాగాన్ని పాలించిన రాజుల కాలానుగత జాబితా:-
శ్రీ జగన్నాథ భంజ (1688-1700)
శ్రీ రఘునాథ్ భంజ (1700-1719)
శ్రీ గోపీనాథ్ భంజ (1719-1736)
శ్రీ నరసింఘ నారాయణ్ భంజ (1736-1757)
శ్రీ ఢనెష్వర్ నారాయణ్ భంజ (1757-1758)
శ్రీ ఝగతెష్వర్ నారాయణ్ భంజ (758-1762)
శ్రీ ప్రతాప్ బలభద్ర భంజ (1764-1792 / 1762-1797)
శ్రీ జనార్దన్ భంజ (1794-1825 / 1797-1832) ఒ
శ్రీ ఘదధర్ నారాయణ్ భంజ డియో (1825-1861 / 1832-1861)
శ్రీ ఢనుర్జయ్ నారాయణ్ భంజ డియో (1861-1905)
శ్రీ గోపీనాథ్ నారాయణ్ భంజ డియో (1905-1926)
శ్రీ బలభద్ర నారాయణ్ భంజ డియో (1926-1948)
కెందుజహర్ జిల్లా ప్రస్తుతం రెడ్‌కార్పెట్‌లో భాగంగా ఉంది.[1]
భౌగోళికం
కెందుజహర్ భూ అంతర్గత జిల్లా, వైశాల్యం 8240 చ.కి.మీ. ఇది ఒడిషా ఉత్తర ప్రాంతంలో ఉంది. జిల్లా ఉత్తర సరిహద్దులో జార్ఖండ్ రాష్ట్రంలో ఉన్న సింగ్‌భుం జిల్లా, దక్షిణ సరిహద్దులో జాజ్పూర్ జిల్లా, పశ్చిమ సరిహద్దులో ఢెంకనల్ మరియు సుందర్ఘర్ జిల్లా మరియు తూర్పు సరిహద్దులో భద్రక్ జిల్లా ఉన్నాయి.
పర్వతాలు
జాతీయరహదారి - 215 కెందుజహర్ జిల్లాను దాదాపు రెండు భాగాలుగా చేస్తూ జిల్లా మధ్య నుండి పయనిస్తుంది. ఈ రహదారి తూర్పున ఆనందపూర్ మైదానాలు మరియు సాదర్ ఉపవిభాగంలో కొంత భాగం ఉన్నాయి. పశ్చిమంలో గంభీరమైన పర్వతావళి ఉంది. ఈ కొండల వరుసలో గంధమర్ధన్ (3477 అడుగులు), మంకద్నచ (3639 అడుగులు), గొనశిఖ (3219 అడుగులు) మరియు తకురాని (3003 అడుగులు) మొదలైన ఒడిషా రాష్ట్రంలోని ఎత్తైన శిఖరాలు ఉన్నాయి. జిల్లాలో సగభాగం (4043) చ.కి.మీ ప్రాంతం " నార్తన్ ట్రాపికల్ డెసిడ్యుఎస్ టైప్ " అరణ్యం విస్తరించి ఉంది. ఇందులో రాబస్టా, అసన్, పియాసల్ మొదలైన చెట్లు ఉంటాయి.
నదులు మరియు ఖనిజాలు
బైతరిణీనది గోనసిక కొండలలో జన్మించి ఉత్తరానికి ప్రవహించి జార్ఖండ్ రాష్ట్రంలోని సింఘ్భుం జిల్లా సరిహద్దులను తాకుతుంది. తరువాత తూర్పుకు ప్రవహించి ఆనందపూర్ ఉపవిభాగంలోకి ప్రవేశించి భద్రక్ జిల్లాను చేరుకుంటుంది. జిల్లా అంతటా ఎర్రమట్టి ఉంటుంది. దక్షిణంలో స్వల్పంగా కొంతభూభాగం నల్లరేగడి మట్టి ఉంటుంది. జిల్లాలో ఇనుము, మాంగనీస్ మరియు క్రోమియం వంటి ప్రధాన్యత కలిగిన ఖనిజాలు విస్తారంగా లభిస్తున్నాయి.[2] కెందుజహర్ జిల్లాలో
అసన్‌పాట్ వద్ద 100కి.మీ వైశాల్యంలో అతిపురాతనమైన రాళ్ళు ఉన్నాయి. వీటి వయసు దాదాపు 38,000 సంవత్సరాలు ఉంటుంది. జిల్లాలో రాష్ట్రంలోనే అతిపురాతనమైన శిలాశాసనాలు కనిపెట్టబడ్డాయి. భౌగోళిక శాస్త్రం అనుసరించి ఇవి గుప్తసామ్రాజ్యానికి చెందినవని భావిస్తున్నారు. 5వ శతాబ్ధానికి చెందిన రావణా కేవ్‌షెల్టర్‌లో ఫ్రెస్కో పెయింటింగ్స్ ఉన్నాయి.
కెందుజహర్ జిల్లా ఖనిజవనరులతో సంపన్నమై ఉంది. ఇనుము, మాగనీస్ మరియు క్రోమియం నిలువలు విస్తారంగా ఉన్నాయి. జిల్లాలో 30% భూమి దట్టమైన అరణ్యాలతో నిండి ఉంది.
జిల్లాలో విస్తారంగా ఖనిజాలు మరియు అరణ్యాలు ఉన్నా జిల్లా ఇంకా వెనుకబడిన జిల్లాల జాబితాలో ఉంది.
నైసర్గికం
జిల్లా ఉత్తర దక్షిణాలుగా 145కి.మీ పొడవు ఉంటుంది. తూర్పు మరియు పడమర వెడల్పు 65కి.మీ ఉంటుంది. ఇది రెండు విభిన్న భూభాగాలు కలిగి ఉంటుంది. దిగువ కెందుజహర్ మరియు ఎగువ కెందుజహర్. దిగువ భూభాగంలో లోయలు మరియు దిగువ భూములు ఉంటాయి. ఎగువ భూభాగంలో పర్వతాలు ఎగువభూములు ఉంటాయి. పరవతాలు సాధారణంగా ఉత్తరం నుండి దక్షిణానికి ఏటవాలుగా ఉంటాయి. ఎగువభూములలో కఠిన శిలలు ఉంటాయి. ఇక్కడి నువసించే వారికి ఇవి కొంచం అసౌకర్యం కలిగిస్తుంటాయి. దిగువభూభాగంలో ఉండే పర్వతాలు నిటారుగా లేక శిఖరాలుగా ఉంటాయి. అయినప్పటికీ వీటిలో అత్యధికంగా చదునైన మైదానాలు ఉంటాయి. ఇక్కడ పసరిక కలిగిన మేత భూములు మరియు వ్యవసాయభూములు ఉన్నాయి. మైదానాలో కొన్ని చోట్ల విడివిడిగా కొండలు దాదాపు 500 మీ ఎత్తున ఉన్నాయి. జ్జిల్లా సముద్రమట్టానికి 600మీ ఎత్తున ఉంది. ఇక్కడ కొన్ని నదులకు వాటర్ షెడ్లు ఉన్నాయి.జిల్లా వాయవ్య దిశ నుండి బైతరణీ నది ప్రవహిస్తుంది. సహజసిద్ధమైన ఈ రెండు విభాగాల మధ్యన జాతీయరహదారి (చైబాస నుండి జైపూర్ ) పయనిస్తుంది..
వాతావరణం
జిల్లా వాతావరణం అత్యధిక తేమతో కూడిన వేసవి. మార్చి నుండి వేసవి ఆరంభం ఔతుంది. మే మాసంలో ఉష్ణోగ్రత గరిష్ఠ స్థాయికి చేరుకుంటుంది. గరిష్ఠ ఉష్ణోగ్రత 38.2 ° సెల్షియస్ ఉంటుంది.
జూన్ మాసం నుండి వర్షాలు ఆరంభం ఔతాయి. అక్టోబరు వరకు వర్షపాతం కొనసాగుతుంది. డిసెంబరు మాసానికి ఉష్ణోగ్రత 11.7 డిగ్రీల సెల్షియస్‌కు చేరుకుంటుంది. కొన్ని సమయాలలో ఉష్ణోగ్రత 7 డిగ్రీల సెల్షియస్‌కు పతనం ఔతుంది. వార్షిక వర్షపాతం 1534.5 మి.మీ.
ఆర్ధికం
2006 గణాంకాలను అనుసరించి పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు (640) లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో కెందుజహర్ జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది.[3] బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న ఒడిషా రాష్ట్రజిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.[3]
సహజ వనరులు మరియు సంబంధిత పరిశ్రమలు
కెందుజహర్ జిల్లా ఖనిజ సంపద అధికంగా ఉంది. జిల్లాలో విస్తారంగా ఇరన్, మాంగనీస్ మరియు క్రోమియం గనులు ఉన్నాయి. జిల్లాభూభాగంలో 30% దట్టమైన అరణ్యాలతో నిండి ఉంది. జిల్లాలో విస్తారంగా ఖనిజ వనరులు మరియు అటవీ సంపద ఉన్నప్పటికీ జిల్లా వెనుకబడి ఉంది. ఒడిషాలో రాష్ట్రంలో ఖనిజాలు అధికంగా ఉత్పత్తి చేయబడుతున్న జిల్లాలలో కెందుజహర్
ఒకటి. ఒడిషా మినరల్ రంగంలో కెందుజహర్ ప్రధానపాత్ర వహిస్తుంది. జిల్లాలో అత్యధికభాగం ఇనుప గనులు ఆక్రమించి ఉన్నాయి. ఈ గనులు ఉత్తరంగా జార్ఖండ్ సరిహద్దు మరియు దక్షిణంగా జైపూర్ సరిహద్దు వరకు విస్తరించి ఉన్నాయి. జిల్లాలో తకురాని మరియు తూర్పు కొండలలోని బరండిలలో విస్తారంగా మాంగనీస్ నిలువలు ఉన్నాయి.
ఆనందపూర్ ఉపవిభాగంలో ఉన్న నౌషాహి గ్రామం వద్ద ఉన్న బౌలా ప్రాంతంలో ఉన్న క్రోమైట్ నిలువలు ఉన్నాయి. జిల్లాలో అదనంగా ఇతర ఖనిజ నిలువలు ఉన్నాయి. జిల్లాలో క్వార్టైజ్, బాక్సైట్, బంగారం, ఫిరోఫిలైట్ మరియు లైస్టోన్ నిలువకు కూడా ఉన్నాయి. జిల్లాలో " కళింగ ఇరన్ వర్క్స్ ", (బర్బిల్), " ది ఫెర్రో - మాంగనీస్ ప్లాంట్ " (జోడా) వంటి ఖనిజ ఆధారిత పరిశ్రమలు ఉన్నాయి.
కళింగ ఐరన్ వర్క్స్
" కళింగ ఐరన్ వర్క్స్ " తరువాత కళింగ ఇండస్‌ట్రీస్ " గా పేరు మార్పిడి చేయబడింది.
ఫెర్రో మాంగనీస్
1957 డిసెంబర్‌లో జోడా వద్ద ఉన్న " ఫెర్రో - మాంగనీస్ " ప్లాంట్‌ను టాటా ఇరన్ అండ్ స్టీల్ కొ-లిమిటెడ్ " కంపనీ స్వంతం చేసుకుంది. 1985లో 300 మిలియన్ల ప్రణాళికతో ఇది విస్తరించబడింది. ప్రస్తుతం ఈ యూనిట్‌లో 391 మంది పనిచేస్తున్నారు. ఈ ప్లాంట్ శాశ్వతంగా టిస్కో కమపనీకి ఫెర్రో- మాంగనీస్ ఉత్పత్తి కొరకు పనిచేస్తుంది.
కింద మద్య తరహా మరియు చిన్న తరహా పరిశ్రమల జాబితా ఉంది:

ఐ.పి.ఐ. టాటా, బైలెయిపద
ఐరన్ అండ్ స్టీల్ కంపనీ ఇండస్ట్రియల్ ప్రమోషన్ మరియు ఇండస్ట్రియల్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఒడిషా లిమిటెడ్ సహకారంతో బైలెయిపద వద్ద ఐ.పి.ఐ. టాటా పేరుతో స్పాంజ్ ఐరన్ కంపనీ
స్థాపినడానికి ప్రణాళికలు చేస్తున్నారు. 35 కోట్ల ప్రాథమిక పెట్టుబడితో ఆరంభించనున్న ఈ సంస్థ దాదాపు 375 మందికి ఉపాధి కల్పిస్తుంది.
చార్జ్ క్రోం: బ్రహ్మణిపాల్
బ్రహ్మణిపాల్ వద్ద చార్జ్ క్రోం ఫ్యాక్టరీ ప్రారంభించబడింది. ఫ్యాక్టరీ కొరకు 412 కోట్లు పెట్టుబడి పెట్టబడింది. ఈ సంస్థ 400 మందికి ఉపాధి కల్పిస్తుంది. ఖనిజ సంబంధిత బృహత్తర పరిశ్రమల స్థాపన కారణంగా కెందుజహర్, బార్బిల్ మరియు జోడాలలో చిన్నతరహ పరిశ్రమల అభివృద్ధికి మార్గం సుగమం చేసింది.
ఇంజనీరింగ్ మరియు మెటల్ ఆధారిత పరిశ్రమలు
జిల్లాలో 2,356 మిలియన్ల పెట్టుబడితో స్థాపించబడిన 53 చిన్నతరహా పరిశ్రమలు 274 మందికి ఉపాధి కల్పిస్తుంది.
ఉత్పత్తులు - ఆటోమొబైల్స్ స్పేర్ పార్ట్స్, ఫ్యాబ్రికన్ వర్క్స్ (స్టీల్ ఫర్నీచర్స్), అల్మిరాహ్, ట్రంక్స్, బాక్సులు, గ్రిల్స్ మరియు స్టీల్ మెటల్ ఉత్పత్తులు.
కెమికల్ మరియు అల్లాయ్డ్
48 పరిశ్రమలు అధికంగా కెందుజహర్, బార్బిల్ మరియు ఘసిపుర వద్ద స్థాపినచబడ్డాయి. 3079 మిలియన్ల పెట్టుబడితో స్థాపినబడిన ఈ పరిశ్రమలు 268 మంది ఉపాధి సౌకర్యం లభిస్తుంది.
ఉత్పత్తులు: అగర్బత్తి, మైనపు వత్తులు, బోర్ మెటల్, బ్యాటరీ ప్లేట్లు, లైం పౌడర్, వాషింగ్ పౌడర్, సోప్, స్ప్రై పెయింట్స్.
వ్యవసాయ - సముద్ర సంబంధిత పరిశ్రమలు
వ్యవసాయ - సముద్ర సంబంధిత పరిశ్రమలు కెయోంఝర్, ఝుంపురా, తెరా, ఎరెండై మరియు సరకొల్ల. జిల్లాలో ఉన్న 242 పరిశ్రమలు దాదాపు 893 మందికి ఉపాధి కల్పిస్తున్నాయి. ఈ పరిశ్రమలకు పెట్టుబడి 8,698 మిలియనులు.
ఉత్పత్తులు రైసు మిల్లులు, గోధుమ, నూనె గింజలు మరియు బేకరీ ఉత్పత్తులు.
జిల్లాలో పలు చిన్న తరహా పరిశ్రమలు ఉన్నాయి.

డివిజన్లు
శుబ్దివిసిఒన్స్- 03, 1 ఆనందపుర్, 2 ఛంపూ, 3 ఖెందుఝర్
తాలూకాలు- 8
భ్లొచ్క్స్- 13: ఆనందపుర్, భన్స్పల్,ఛంపూ, ఘసిపుర, ఘత్గవన్, హరిచందంపుర్,హతదిహి, ఝుంపుర, ఝొద, కియో, పాట్నా,,శహర్పద,టెల్కొయి.
రెవెన్యూ వలయాలు- 50
గ్రామ పంచాయతీలకు- 286
సబ్ రిజిస్ట్రార్ కార్యాలయంలో - 06
పోలీస్ స్టేషన్స్- 20
టౌన్స్- 06
పురపాలకాలు- 04: 1 ఆనందపుర్, 2 భర్బిల్, 3 ఖెందుఝర్, 4 ఝొద
ణ్.ఆ.ఛ్- 01
నివాసితులుగా విల్లగెస్- 2135
అగ్ని స్టేషన్లు- 05
జిల్లా జైలులో / స్పెషల్ జైల్ - 01
సబ్ జైళ్లలో- 02
వ్యవసాయ జిల్లాలు - 03
ఐసీడీఎస్ ప్రాజెక్ట్స్ 14
ట్రెజరీ / శుబ్ట్రేసుర్య్- 07
హ్Q.హొస్పిటల్ / హొస్పితల్స్- 04
కమ్యూనిటీ హెల్త్ సెంటర్ / ఊఘ్ఫ్ఛ్- 13
పబ్లిక్ హెల్త్ సెంటర్ - 81
సబ్ సెంటర్ (ఆరోగ్యం) - 316
2001 లో గణాంకాలు

జిల్లాలో షెడ్యూల్డ్ తెగలు 44.5%, షెడ్యూల్డ్ కులాలు 11.62%, అక్షరాస్యత 69.00%.[6] జిల్లాలో 3 ఉపవిభాగాలు ఉన్నాయి: ఆనందపూర్, చంపుయా మరియు 10 తాలూకాలు.
భాషలు
ఈ ప్రాంతంలో అధికంగా ఒరియా భాష వాడుకలో ఉంది. భుంజిలా భాషను దాదాపు 7000 మంది ఆదివాసీలు మాట్లాడుతున్నారు.[7]
తెగలు
కెందుజహర్‌లోని

జిల్లాలో షెడ్యూల్డ్ సంతతికి చెందిన 16 తెగలు ఉన్నాయి: బథుది, భుయన్, భుమిజ్, గోండి ప్రజలు, హో ప్రజలు, జూంగ్ ప్రజలు, ఖర్వర్, కిసాన్ (ట్రైబ్), కోల్హా, కోల్ (ప్రజలు), కోరా (తెగ), ముండా (ప్రజలు), ఒరఒన్, సంతల్, సఒర, సబర్ మరియు సౌంతి. 16 తెగలకు ప్రజలు 96.12% ఉన్నారు. జుయాంగులు అతి పురాతన ఆదిమవాసులుగా భావించబడుతున్నారు. అయినప్పటికీ వీరు మిలినవారి కంటే ఆధినిక జీవన సరళిని అనుసరిస్తున్నారు. జిల్లాలో ఇప్పటికీ ఆదిమవాసి ప్రజలు నివసిస్తున్నారు. షెడ్యూల్డ్ తెగలకు చెందిన ప్రజలు అధికంగా కెందుజహర్ జిల్లాలో అధికంగా నివసిస్తున్నారు. ఆనందపూర్ ఉపవిభాగంలో స్వల్పంగా నివసిస్తున్నారు. షెడ్యూల్డ్ తెగలలో అత్యధికులు వ్యవసాయం, గనులు, క్వరీయింగ్ మరియు ఇతర సేవల మీద ఆధారపడి జీవిస్తున్నారు. జిల్లాలో కొనసాగుతున్న అభివృద్ధి పనులు గిరిజన తెగల ప్రజల అలవాట్లలో పలు మార్పులు తీసుకువస్తుంది.[2]
సస్కృతి
సంస్కృతి మరియు సాంఘిక సంస్థలు
జిల్లా గ్రంథాలయం
1977 నుండి కెయోంఝర్ జిల్లాలో జిల్లా గ్రంథాలయం ఆరంభం అయింది. ఇది జిల్లా కేంద్ర ఆసుపత్రిలో ఉన్న రెడ్‌క్రాస్ భవనంలోని ఒక గదిలో ఆరంభం అయింది. ఇక్కడ 10,870 గ్రంథాలు ఉన్నాయి. సాహిత్య అకాడమీ పుస్తకాలు ఇక్కడ విక్రయినచబడుతున్నాయి. ప్రస్తుతం ఇక్కడ 200 పుస్తకాలు విక్రయించబడుతున్నాయి. గ్రంథాలయం ఉదయం 11గంటల నుండి సాయంత్రం 6 గంటల వరకు తెరచి ఉంటుంది. గ్రంథాలయ సిబ్బంధికి ఆదివారం పనిదినంగానూ సోమవారం శలవుదినంగానూ ఉంది.
జిల్లామ్యూజియం
జిల్లా మ్యూజియం పాతపట్టణంలో ఉన్న బలదేఏవ్‌జ్యూ ఆలయప్రాంగణంలో ఉంది. కెందుజహర్ మరొకశాఖ మ్యూజియం మయూర్భంజ్ జిల్లాలోని ఖిచింగ్ వద్ద ఉంది. ఇది కెందుజహర్ " డిస్ట్రిక్ కల్చరల్ ఆఫీస్ " ఆధ్వర్యంలో పనిచేస్తుంది. నిధుల కొరత కారణంగా రెండు మ్య్యూజియాలు నిర్లక్ష్యానికి గురైయ్యాయి. జిల్లా మ్యూజియం మరియు మ్యూజియం శాఖా మ్యూజియాలలో
పలు పురాతన వస్తువులు భద్రపరచబడి ఉన్నాయి.
పర్యాటకం
కెందుజహర్ జిల్లా కేంద్రంలో సజహసిద్ధ వాతావరణంలో విష్ణు ఆలయం, జగన్నాథ్ ఆలయం మరియు సిద్ధాజగన్నాథ్ ఉపాలయాలు, సిద్ధా కాళి మరియు పంచబటి వంటి ఆకర్షణలు ఉన్నాయి. కెందుజహర్ నుండి సీతాబింజి 30కి.మీ దూరంలో ఉంది. సీతా నది తీరంలో ఉన్న సీతాబింజి వద్ద ఉన్న గుహలో రావణ్ చాయా పేరుతో ప్రఖ్యాతి చెందిన ఫ్రెస్కో చిత్రాలు ఉన్నాయి. రిములి నుండి 8 కి.మీ దూరంలో జాతీయ రహదారి 215 మార్గంలో అదుర్ఖొల్ వాద సహజసిద్ధమైన శివలింగం మరియు ఒక జలపాతం ఉన్నాయి.
పర్యాటక ఆకర్షణలు
కెందుజహర్ జిల్లా ఖనిజ సంపద ప్రకృతి సౌందర్యంతో అలరారుతూ ఉంటుంది. జిల్లాలో మతాలయాలు, ఫ్రెస్కో పెయింటిగ్స్, జలపాతాలు మరియు ప్రకృతి అందాలతో నిండిన వైవిధ్యమైన పర్యాటక ఆకర్షణలు ఉన్నాయి. కొండలలో ఎత్తైన ప్రదేశాలలో కనిపిస్తున్న గ్రామాలు మరియు కిలకిలారావం చేస్తున్న పక్షులు ఈ ప్రాంత సౌందర్యాన్ని మరింత ఇనుమడిప చేస్తుంటాయి.
నిరాడంబరమైన గిరిజన ప్రజలు ఉత్సాహంగా జరుపుకునే ఉత్సవాలు పర్యాటకులను ఆకర్షించడంలో ప్రధాన పాత్ర వహిస్తుంటాయి.
కెందుఝర్
కెందుజహర్ జిల్లా కేంద్రం విష్ణాలయం, ప్రకృతి సహజ వాతావరణంలో బలదేవ్ జ్యూ మరియు సిద్ధా జగన్నాథ్, సిద్ధా కాళీ మరియు పంచబటి వంటి ఉపాలయాలకు ప్రఖ్యాతి చెందింది. జిల్లాలో బసచేసి సమీప ప్రాంతాలను సందర్శించడానికి ఇది చాలా అనువైన ప్రదేశం. ఇక్కడ నుండి కొలకత్తా 354 కి.మీ, సంబలపూర్ 230 కి.మీ, టాటా 174 కి.మీ, రూర్కెలా 217 కి.మీ మరియు భువనేశ్వర్ 235 కి.మీ దూరంలో ఉంది.

ఘాట్గావ్'
కెందుజహర్ నుండి కటక్ వెళ్ళే మార్గంలో జాతీయరహదారి 215 కి.మీ దూరంలో ఘట్గావ్ ఉంది. ఇక్కడ ఉన్న గ్రామదేవత మాతా తరిన్ రాష్ట్రమంతటా గుర్తింపును పొందింది.
సితాబింజి
సితాబింజి సీతా నదీతీరంలో ఉంది. ఇక్కడ ఉన్న రావణ్ చాయా పేరుతో ఉన్న ఫ్రెస్కో పెయింటిగ్స్ ఆన్ రాక్ షెల్టర్ ఈ ప్రాంతానికి ప్రత్యేక గుర్తింపును తీసుకువచ్చాయి. ఇది సగం తెరచి ఉన్న
గొడుగులా ఉంటుంది. ఇది జైపోర్- కెందుజహర్ రహదారిలో జిల్లాకేంద్రానికి 30 కి.మీ దూరంలో ఉంది. ఇక్కడికి 5కి.మీ దూరంలో కత్రబెడా ఉంది.
బదఘగర జలపాతం
బదఘగర జలపాతం జాతీయరహదారి 6 మార్గంలో కెందుజహర్‌కు 9 కి.మీ దూరంలో ఉంది. ఈ జలపాతం 200 అడుగుల ఎత్తున ఉంది. కెందుజహర్ జిల్లాలో ఇది మనోహరమైన విహారకేంద్రంగా ఉంది.

సనఘగర జలపాతం
సనఘగర జలపాతం కెందుజహర్ నుండి 6 కి.మీ దూరంలో జాతీయరహదారి 6 లో ఉంది. జలపాతం ఎత్తు 100 అడుగులు. ఈ ప్రాంతం విస్తీర్ణం 488 హెక్టార్లు. ఇక్కడ ఆకురాల్చే మరియు ఇతర వృక్షాలతో కూడిన వృక్షాలు ఉన్నాయి. ప్రఖ్యాత సనఘగర జలపాతం నిరంతర జలప్రవాహం కలిగిన సెలఏరు నుండి జలాలు అందుకుంటుంది. ఈ ప్రాంతానికి ఈ జలపాత! సహసౌందర్యం తీసుకువస్తూ సంవత్సరమంతా పలువురు పర్యాటకులను ఆకర్షిస్తుంది. అసమానమైన కొండలతో కూడిన భూభాగం వి ఆకారంలో వంగిన లోయలు ఉన్నాయి. నిటారుగా ఉన్న కొండలతో నిండి ఉన్నాయి. జలపాతజలాలు మచ్చకందనా నలా ద్వారా బైతరణీ నదిలో సంగమిస్తున్నాయి.

ఝదేశ్వర్ ఆలయం
ఝదేశ్వర్ ఆలయం ప్రధానదైవం శివుడు. ఈ ఆలయం బైతరణీ నదీతీరంలో ఘసిపురా వద్ద ఉంది. మార్చి మాసంలో ఇక్కడ ప్రఖ్యాతమైన " బారుణి యాత్రా " ఉత్సవం నిర్వహించబడుతుంది.
డియోగావ్ కుషలేశ్వర్
డియోగావ్ కుషలేశ్వర్ ఆలయం ఆనందపూర్ వద్ద కుసెలి నదీతీరంలో ఉన్నాయి. కుషలేశ్వర్ ఆలయం కీ.పూ 900 లలో నిర్మించబడింది. ఇది ప్రముఖ యాత్రాస్థలంగా గుర్తించబడుతుంది. ఒకప్పుడు ఈ ప్రాంతంలో బౌద్ధమతం ప్రాబల్యం కలిగి ఉంది. ఇప్పటికీ ఇక్కడ " అబలోకితేశ్వర్ " పేరిట 5 అడుగుల బుద్ధుని శిల్పం ఉంది. ఇక్కడ పలు బుద్ధమతానికి చెందిన అవశేషాలు ఉన్నాయి. ఈ ప్రాంతంలో ఉన్న నదీతీరంలో ఉన్న రాతిగోడ కూడా ప్రత్యేకత కలిగి ఉంది. ఇలాంటి రాతి నిర్మాణం రాష్ట్రంలో ఇది రెండవది అని భావిస్తున్నారు.
హదగర్
హదగర్ వద్ద ఎత్తైన కొండల మద్య నుండి ప్రవహిస్తున్న సలంది నదికి ఆనకట్ట నిర్మించబడింది. జిల్లా కేంద్రం నుండి ఇది 119 కి.మీ దూరంలో, ఆనందపూర్ నుండి 35 కి.మీ దూరంలో ఉంది. ఆ
భద్రక్ మరియు ఆనందపూర్ నుండి ఈ ప్రాంతానికి సులువుగా చేరుకోవచ్చు.
గొనసిక
గొనసిక పలు లోయలు మరియు అరణ్యాలతో కూడిన కొండమద్య ఉన్న అందమైన ప్రదేశం. ఇక్కడ ఉన్న బ్రహ్మేశ్వర్ ఆలయం కారణంగా ఈ ప్రాంతం ప్రఖ్యాత యాత్రీక ప్రదేశంగా ఉంది. శివాలయం బైతరణీ నదీ తీరంలో ఉంది. బైతరణీ నది జన్మస్థలం కూడా ఇదే. నది కొంతదూరం ప్రవహించిన తరువాత నది కొండల కిందుగా ప్రవహిస్తుంది. ఇక్కడ నదిని గుప్తగంగ అని పిలుస్తారు.
కొంతదూరం ప్రవహిచిన తరువాత నది గోవు ముఖాకారంలో శిలనుండి వెలుపలకు ప్రవహిస్తుంది. ఈ ప్రాంతం సౌందర్యం చూపరులను మంత్రముగ్ధులను చేస్తుంది. ఇది కెందుజహర్ నుండి 33 కి.మీ దూరంలో ఉంది. కెందుజహర్ నుండి 24 కి.మీ దూరం సాధారణ బసు ప్రయాణం చేసి చేరుకోవచ్చు. 9 కి.మీ దూరం పర్యాటకులు నడక ద్వారాగాని వాహనాల ద్వారాగాని చేరుకోవచ్చు. పర్యాటకులు కెందుజహర్‌లో బసచేసి ఇక్కడకు చేరుకోవచ్చు.
మురుగ మహాదేవ్
మురుగ మహాదేవ్ ఆలయం చంపుయా ఉపవిభాగంలోని తకురాని కొండల మద్య ప్రవహిస్తున్న నిరంతర జలప్రవాహం కలిగిన శెలయేరు సమీపంలో ఉంది. ఇది కెందుజహర్ నుండి 70కి.మీ దూరంలో ఉంది. కెందుజహర్ నుండి 64 కి.మీ దూరంలో ఉన్న బిలైపద వరకు బదులో చేరుకోవచ్చు. ఇక్కడ బసచేయడానికి సౌకర్యం లేదు. కెందుజహర్‌లో కాని ఇక్కడికి 11 కి.మీ దూరంలో
ఉన్న జొడ వద్ద కాని పర్యాటకులు బస చేయవచ్చు.
అసూర్ఖోల్
అసూర్ఖోల్ వద్ద సహజమైన శివలింగం మరియు జలపాతం ఉన్నాయి.ఇది రిములి నుండి 8 కి.మీ దూరంలో ఉంది. ఇది జాతీయరహదారి -215 మార్గంలో ఉంది.
హందిభంగ
హందిభంగ అద్భుతమైన జలపాతం. జలపాతం ఎత్తు 200 అడుగులు. అందమైన ప్రకృతిదృశ్యాలు దట్టమైన అరణ్యం మద్య ఉన్న ఈ జలపాతం పలువురు పర్యాటకులను ఆకర్షిస్తుంది. ఇక్కడి నుండి 50 కి.మీ దూరంలో కెందుజహర్ ఉంది. కెందుజహర్ నుండి 45 కి.మీ దూరంలో ఉన్న కాలిమతికి సర్వీసు బసుద్వారా చేరుకుని అక్కడి నుండి 5 కి.మీ దూరం ఇతర వాహన సదుపాయాలు వెతకాలి. పర్యాటకులు బసచేయడానికి కెందుజహర్ (50), జోడా (30) మరియు బార్బిల్ (42) లలో బదచేయవచ్చు.
గిండిచఘగి జలపాతం
గిండిచఘగి జలపాతం ప్రబలమైన అద్భుతమైన చిన్న జలపాతం. ఇది 50 అడుగుల ఎత్తున ఉంది. ఇది ముదల నదిమీద దట్టమైన అరణ్యాల మద్య ఉంది. శీతాకాలంలో ఇది మంచి విహారకేంద్రంగా ఉంటుంది. ఇది కెందుజహర్ నుండి 65కి.మీ దూరంలో ఉంది. ఇక్కడికి 5 కి.మీ దూరంలో ఉన్న హరిచందనపూర్ వద్ద పర్యాటకులు బసచేయడానికి వసతి ఉంది. ఘటగావ్ వద్ద తరిని యాత్రానివాస్ మరియు పర్యాటకం డిపార్ట్మెంటు వారి పాంతశాల ఉన్నాయి.
కందధర్
కందధర్ ఒక ఆకర్షణీయమైన జలపాతం. జలపాతం ఎత్తు 500 అడుగులు. పచ్చని అడవుల మద్య ఉన్న ఈ జలపాత స్నానం చక్కటి అనుభూతిని ఇస్తుంది. ఇది పొగలాగా కనిపిస్తుంది కనుక దీనిని స్మోకింగ్ వాటర్ ఫాల్ అంటారు. ఇది విహారానికి అనువైనది. కెందుజహర్ నుండి 60 కి.మీ దూరంలో ఉన్న ఈ ప్రదేశానికి 40 కి.మీ దూరం బసు ప్రయాణంలో చేరుకుని తరువాత జీప్ ద్వారా చేరుకోవచ్చు.
రాజనగర్
రాజనగర్ ఇది కెందుజహర్ రాజు శిథిలమైన ప్రదేశం. ఇక్కడ రఘునాథ్ జా మాథా దభిబబన్ మరియు చడై కుదూర్ ఆలయాలు ఉన్నాయి. ఇక్కడకు వివిధ ప్రాంతాల నుండి వివిధ పక్షులు వస్తుంటాయి. ఇది కెందుజహర్ నుండి 27 కి.మీ దూరంలో ఉంది. పర్యాటకులు ఇక్కడకు బాడుగ వాహనాల ద్వారా చేరుకోవచ్చు.
కంజిపాణి
కంజిపాణి కెందుజహర్ నుండి 30కి.మీ దూరంలో ఉంది. శీతాకాలంలో ఉష్ణోగ్రతలు 0 డిగ్రీలకు చేరుకుంటుంది. ఇక్కడ ఆసమయంలో మంచుకురుస్తుందని భావిస్తున్నారు. అందమైన ప్రకృతి దృశ్యాలు, పచ్చని పసరిక బయళ్ళు మరియు వన్యమృగాలు ఉన్న ఈ ప్రదేశం పర్యాటకులను చక్కటి అనుభూతిని ఇస్తుంది. ఇక్కడికి కెందుజహర్ మరియు పల్లహర నుండి దినసరి బసు సర్వీసు లభిస్తుంది.
పొడసింగిడి
పొడసింగిడి వద్ద గడచండి మరియు చక్రతీర్ధా ఉన్నాయి.
గడచండి
గడచండి వద్ద ప్రబల చండీ ఆలయం ఉంది. ఆనందపూర్ లోని బౌలా పర్వతాలలో జిరంతరంగా ప్రవహించే శెలయేరు ఉంది. ఇక్కడ కొండ మీద ఒక గుహ ఉంది.
చక్రతీర్ధ
చక్రతీర్ధ చక్కని విహారకేంద్రం. ఇక్కడ పచ్చని అరణ్యం, అందమైన జలపాతం మరియు శివాలయం ఉన్నాయి. ఈ జలపాతం నిరంతరంగా ప్రవహిస్తుంది. ఇక్కడ ఆలయాన్ని సన్యాసి బాబా నిర్వహిస్తుంటాడు. ఇక్కడ ఒక అందమైన తోట ఉంది. తోటలో బాబా పెంచిన నిమ్మ, బొప్పాయి, అరటి మరియు స్ట్రాబెర్రీ పండ్లచెట్లు ఉన్నాయి. కెందుజహర్ నుండి ఇది 97 కి.మీ దూరంలో ఉంది.
భీమకుండ్
భీమకుండ్ బైతరణీ నదిలోని సహజసిద్ధమైన అందమైన సరోవరం. ఇది కెందుజహర్ మరియు మయూర్భంజ్ సరిహద్దులో ఉంది. ఇది కెందుజహర్ నుండి 100 కి.మీ దూరంలో ఉంది. ఈ సరోవరం ఒకదాని పైన ఒకటిగా నుండి రెండు జలపాతాలు ప్రవహిస్తున్నాయి. వీటిలో ఒకటి భీమ రెండవది పాండవ. పాండవులు ఇక్కడ స్నానం చేసారు కనుక వీటికీ పేరు వచ్చిందని భావిస్తున్నారు.
.
వృక్షజాలం మరియు జంతుజాలం
అరణ్యం
కెందుజహర్‌లో విభాగాలను అనుసరించి అరణ్యాల వర్గీకరణ.

జిల్లాలో మొత్తంగా 30% భూభాగంలో అరణ్యం ఉంది. జిల్లాలోని అభ్యారణ్యాలలో ఇరుకైన లోయలు మరియు నిటారైన పర్వతాలు ఉన్నాయి. సాలవృక్షాలు అధికంగా ఉన్న వెడల్పని లోయలను అభయారణ్యంలో చేర్చలేదు..
డ్రై వుడ్ అరణ్యం: ఇది బౌలలో కొంత భాగం, అటెయీ, కలపత్, సంతోష్‌పూర్ మరియు బరబ్యాంక్.
ఓపెన్ గ్రాసీ డ్రై " షోరియా రోబస్టా " అరణ్యం:- ఇది కొండచరియలో మట్టి వ్యవసాయానికి అనుకూలంగా లేక పలుచని పొరగా ఉన్న ప్రదేశాలలో ఇది అధికంగా ఉంటుంది.
హైలెవల్ ప్లాట్యూ సాల్:- చదునైన లోయలలో ఈ రకమైన అరణ్యం ఉంటుంది. ఇది కెయాంఝర్ ప్రత్యేకత.
మాయిస్ట్ హిల్ సాల్ :- కెయోంఝర్‌లోని సిద్ధమఠ్ మరియు కరో మండలాలలో ఈ తరహా అరణ్యాలు ఉంటాయి.
వెల్లీ సాల్  ఇది సిద్ధమఠ్ మరియు కరో మండలాలలో ఈ తరహా అరణ్యాలు ఉంటాయి.
శాంతల్ సాల్  సాధారణంగా తీరప్రాంత సాల్‌ను శాంతల్ సాల్ అంటారు. ఇది అధికంగా బౌల మరియు సంతోష్‌పుర్ మండలాలలో ఉంది. ఈ సాలవేక్షాలు అధికంగా అసన్ మరియు కురం జాతికి చెందినవి.
వన్యమృగాలు
పులులు:- పులులు రెబన మరియు కలపత్ మండలాలలో ఉన్నాయి. పూలుల సంఖ్య మాత్రం కచ్చితంగా తెలియలేదు.
చిరుత పులులు:- కలరపత్ర బఘ సంతోష్‌పుర్, అటెయి, కలపత్, రెబన మరియు బరబంక అభయారణ్యాలలో కనిపిస్తుంటాయి. అరణ్యానికి సమీపంలో పలు గ్రామాలు ఉన్నందున గ్రామస్థులు
తమ నివాసలోని పెంపుడు జంతువులను చంపుతున్నాయని తరచుగా ఫిర్యాదు చేస్తుంటారు.
ఏనుగులు:- ఏనుగులు తరచుగా చిన్న మందలుగా తిరుగుతుంటాయి. ఇవి బౌల, కలపత్, రెబన, అతెయి మరియు ఒక్కోసారి సిద్ధమఠ మరియు కరో అభయారణ్యాలలో కనిపిస్తుంటాయి.
ఏనుగు మందలు తరచుగా ప్రదేశం విడిచి వేరొక ప్రదేశానికి తరలి పోతుంటాయి. అయినప్పటికీ బౌలా, అటెయి, రెబనా మరియు కలపత్‌లలో తరచుగా కనిపిస్తుంటాయి. ఏనుగులు తరచుగా సమీప గ్రామాలలో ఉన్న గ్రాస్థుల పంటలను ధ్వంసం చేయడం, గునులున్న ప్రదేశంలో ఆందోళన రేకెత్తించడం మరియు అరణ్యపు అంచులలో ఉన్న గ్రాస్థుల గృహాలను ధ్వంసం చేయడం వంటి సమస్యలను సృష్టిస్తుంటాయి.
బర్రెలు (గయల):- గయాల్ మందలు కలపత్ మరియు రెబనా అభయారణ్యాలలో కనిపిస్తుంటాయి. బర్రెల మందలు తరచుగా ఢెంకనల్ సమీపంలో ఉన్న గ్రామాలలో కనిపిస్తుంటాయి.
సంబర:- కొండలలోని అరణ్యాలలో మరియు కలపత్ రెబనా అభయారణ్యాలలో తరచుగా సంబారాలు కనిపిస్తుంటాయి. చుక్కల జింకలు (హరిణాలు), బార్కింగ్ జింకలు (కుర్తా) మరుయు అడవి పందులు (బర్హా)లు జిల్లా అంతటా కనిపిస్తుంటాయి.
కోతులు (హను మరియు పతి):- పెరిఫెరీ లోని లోయలలో ఉన్న అరణ్యాలలో కోతులు కనిపిస్తూ ఉంటాయి. అడవి కుక్కల వంటివి (బలియా కుకురా)!ఉన్నట్లు తెలియనప్పటికీ ఎలుగుబంట్లు (భలు) ఈ ప్రాంతంలో అధికంగా కనిపిస్తుంటాయి. ఎలుగుబంటు కొరకడం మరియు ఇతర విపత్తులు వంటి ఫిర్యాదులు ఈ ప్రాంతంలో తరచుగా వినిపిస్తుంటాయి. సాధారణంగా ఎలుగుబంట్లు బ్రీడింగ్ సమయం మరియు మహులా మరియు మామిడి పండే మండు వేసవిలో ఎలుగుబంట్లు ప్రమాదకరంగా ప్రవర్తింస్తుంటాయి.
రాజకీయాలు
అసెంబ్లీ నియోజకవర్గాలు
The following is the 6 Vidhan sabha constituencies[8][9] of Kendujhar district and the elected members[10] of that area

మూలాలు

వెలుపలి లింకులు

వెలుపలి లింకులు

వర్గం:1948 establishments in India
వర్గం:ఒడిశా జిల్లాలు

కెందుఝర్ జిల్లా ఎప్పుడు ఏర్పడింది?