పెనెలోప్ క్రజ్ (Penélope Cruz) అనే పేరుతో కీర్తి గడించిన పెనెలోప్ క్రజ్ సాంచెజ్ (జననం 1974 ఏప్రిల్ 28) ఒక స్పానిష్ నటి. 15 సంవత్సరాల వయస్సులో, ఆమె ఒక ఏజెంట్‌కు సంతకం చేసింది. ఆమె మొట్టమొదటిగా 16 సంవత్సరాల వయస్సులో టెలివిజన్‌లో కనిపించింది మరియు తర్వాత సంవత్సరంలోని జామూన్, జామూన్ (1992) చలన చిత్రం ద్వారా చిత్ర రంగంలోకి ప్రవేశించి, ప్రశంసలను అందుకుంది. 1990లు మరియు 2000ల్లో ఆమె తన తదుపరి పాత్రలను ఓపెన్ యువర్ ఐస్ (1997), ది హి-లో కంట్రీ (1999), ది గర్ల్ ఆఫ్ యువర్ డ్రీమ్స్ (2000) మరియు ఉమెన్ ఆన్ టాప్ (2000)ల్లో చేసింది. క్రజ్ వెనిల్లా స్కై మరియు బ్లో చలన చిత్రాల్లో పోషించిన ప్రధాన పాత్రలతో గుర్తింపు పొందింది. రెండు చలన చిత్రాలు 2001లో విడుదలయ్యాయి మరియు ప్రపంచవ్యాప్తంగా వాణిజ్యపరంగా మంచి విజయం సాధించాయి.
2000ల్లో, ఆమె పలు వైవిధ్యమైన చలన చిత్రాల్లో నటించింది, వాటిలో హాస్య కథా చిత్రం వేకింగ్ అప్ ఇన్ రెనో (2002), థ్రిల్లర్ గోథికా (2003), క్రిస్మస్ చలన చిత్రం నోయెల్ (2004), యాక్షన్ అడ్వెంచర్ సహారా (2005), యానిమేటడ్ జి-ఫోర్స్ మరియు మ్యూజికల్ డ్రామా నైన్ ఉన్నాయి. ఇప్పటి వరకు ఆమె నటించిన ఉత్తమ చలన చిత్రాల్లో గోల్డెన్ గ్లోబ్ మరియు అకాడమీ అవార్డు నామినేషన్‌లను పొందిన వోల్వెర్ (2006) మరియు ఒక అకాడమీ అవార్డును అందుకున్న వికీ క్రిస్టినా బార్సిలోనా (2008) ఉన్నాయి. ఆమె ఒక అకాడమీ అవార్డు అందుకున్న మొట్టమొదటి స్పానిష్ నటి మరియు మొత్తంగా ఆరవ స్పానిష్ నటిగా చరిత్ర సృష్టించింది.
క్రజ్ మ్యాంగో, రాల్ఫ్ లౌరెన్ మరియు లోరియల్ వంటి సంస్థలకు మోడల్‌గా పనిచేసింది. క్రజ్ మరియు ఆమె చెల్లి మోనికా క్రజ్‌లు మ్యాంగో సంస్థ కోసం అంశాలను రూపొందించారు. ఆమె తన సమయాన్ని మరియు ధనాన్ని సేవాసంస్థలకు వెచ్చిచింది. క్రజ్ ఉగాండా మరియు భారతదేశాలలో స్వచ్ఛందంగా పాల్గొంది, ఈమె ఈ దేశాల్లో మదర్ థెరీసా కోసం ఒక వారంపాటు సేవలు అందించింది; ఆమె ది హి-లో కంట్రీ నుండి తన వేతనాన్ని లేట్ సన్యాసినుల మఠానికి నిధి వలె అందించింది.
ప్రారంభ జీవితం
పెనెలోప్ క్రజ్ సాంచెజ్ స్పెయిన్‌లోని కమ్యూనిటీ ఆఫ్ మాడ్రిడ్, ఆల్కోబెండాస్‌లో ఒక హెయిర్‌డ్రసెర్ మరియు వ్యక్తిగత నిర్వాహకురాలు ఎంకార్నా సాంచెజ్ మరియు ఒక రిటైలర్ మరియు ఆటో మెకానిక్ ఎడ్యూర్డో క్రజ్‌లకు కుమార్తెగా జన్మించింది.[1][2] ఆమె రోమన్ క్యాథలిక్ సంప్రదాయంలో పెరిగింది.[3] ఆమె చిన్నతనంలో, క్రజ్ ఒక కార్మిక నగరం ఆల్కోబెండాస్‌లో నివసించింది, అయితే ఆమె ఎక్కువ సమయం తన నానమ్మ అపార్ట్‌మెంట్‌లో ఉండేది.[2] క్రజ్ ముగ్గురు పిల్లల్లో పెద్దది;[2] ఈమె ఒక తమ్ముడు ఎడ్యూర్డో మరియు ఒక చెల్లి మోనికాలు ఉన్నారు, వీరిలో తమ్ముడు ఒక గాయకుడు కాగా, చెల్లి ఒక నటి.[4] ఆమె తను తన చిన్నతనంలో చాలా ఆనందంగా గడిపిందని పేర్కొంది మరియు 60 మినిట్స్ లోని చార్లీ రోజ్ క్రజ్ యొక్క చిన్నతనాన్ని ఒక "సాధారణ జీవనం"గా సూచించింది.[2] 2000లో, క్రజ్ తాను చిన్నతనంలో తన కోరినది దక్కనట్లయితే నేలపై పడి దొర్లేదానని మరియు "వస్తువులను నేలపై పడేసి పగులు కొట్టేదాని"నని పేర్కొంది.[5] క్రజ్, చిన్నతనంలో తనకు నటి కావాలనే ఆశ లేదని మరియు నృత్యంపై ఆసక్తి ఉండేదని పేర్కొంది,[2] ఆమె తొమ్మిది సంవత్సరాలపాటు[4] స్పెయిన్ యొక్క నేషనల్ కంజర్వెటరీలో క్లాసికల్ బ్యాలెట్‌ను నేర్చుకున్నట్లు పేర్కొంది.[5] ఆమె క్రిస్టినా రోటా యొక్క న్యూయార్క్ పాఠశాలలో మూడు సంవత్సరాలపాటు స్పానిష్ బ్యాలెట్ శిక్షణ మరియు నాలుగు సంవత్సరాల రంగ స్థల శిక్షణను పొందింది.[6][7]
క్రజ్ యుక్తవయస్సులో ఉన్నప్పుడు, ఆమె టై మీ అప్!  టై మీ డౌన్!  చలన చిత్రాన్ని చూసి నటనపై ఆసక్తి పెంచుకుంది, ఈ చిత్రాన్ని స్పానిష్ దర్శకుడు పెడ్రో ఆల్మోడోవార్ రూపొందించాడు.[2][8] ఆమె ఒక ఏజెంట్‌ను నటన కోసం అభ్యర్థనను ప్రారంభించింది, కాని ఆ ఏజెంట్ ఆమెను చిన్నపిల్లగా భావించిన కారణంగా పలుసార్లు తిరస్కరించాడు.[2][9] క్రజ్ ఆ అనుభవం గురించి మాట్లాడుతూ, "నేను చిన్నప్పుడు చాలా బహిర్ముఖురాలు. [...] నేను ఉన్నత పాఠశాలలో ఉన్నప్పుడు రాత్రి సమయాల్లో చదివేదానిని, నేను బ్యాలెట్‌లో పాల్గొనేదానిని మరియు నటించేదానిని. నేను ఒక ఏజెంట్ కోసం వెదికాను మరియు ఆమె నేను పిన్నవయస్కురాలుగా భావించి మూడుసార్లు వెనక్కి పంపివేసింది కాని నేను ఆమెను అభ్యర్థించడం మానలేదు. నేను ఇప్పటికీ ఆమెతోనే ఉన్నాను."[9] 1989లో, 15 సంవత్సరాల వయస్సులో, క్రజ్ ఒక టాలెంట్ ఏజెన్సీ నిర్వహించిన, 300 కంటే ఎక్కువ మంది అమ్మాయిలు పాల్గొన్న ఒక గాత్ర పరిశీలనలో విజయం సాధించింది.[5] 1999లో, క్రజ్ యొక్క ఏజెంట్ కత్రినా బేయోనస్ ఇలా వ్యాఖ్యానించింది, "ఆమె నన్ను చాలా ఆకర్షించింది [గాత్ర పరిశీలనలో]. ఈ పిల్లలో ఏదో ఒక ప్రత్యేకతగా దాగి ఉన్నట్లు నాకు స్పష్టంగా కనిపించింది. [...] ఆమె చాలా పిన్న వయస్కురాలు, కాని ఆమె ఉనికి ప్రత్యేకం. ఆమెలో ఏదో తెలియని ప్రతిభ దాగి ఉంది."[5]
నటనా జీవితం
ప్రారంభ కార్యకలాపాలు (1989-1996)
1989లో, 15 సంవత్సరాల వయస్సు కలిగిన క్రజ్ సింథ్-పాప్ త్రయం మెకానో యొక్క లా ఫ్యూర్జా డెల్ డెస్టినో పాట వీడియో క్లిప్‌లో మొట్టమొదటిగా నటించింది. 1990 మరియు 1991 మధ్య, క్రజ్ స్పానిష్ టివీ చానెల్ టెలెసింకో టాక్ కార్యక్రమం లా క్వుయింటా మార్చాను నిర్వహించింది, ఇది యువత పాల్గొనే మరియు యువ ప్రేక్షకుల కోసం ఉద్దేశించిన కార్యక్రమం.[5] 1992లో, క్రజ్ 17 సంవత్సరాల వయస్సులో హాస్య కథా చలన చిత్రం జామూన్, జామూన్లో ప్రధాన మహిళ పాత్రలో నటించి, చలన చిత్ర రంగంలోకి ప్రవేశించింది.[5] ఈ చలన చిత్రంలో ఆమె ఒక యువతి సిల్వియా పాత్రలో నటించింది, ఈ యువతి ఒక వ్యక్తి ద్వారా తన మొట్టమొదటి బిడ్డకు జన్మనిచ్చేందుకు సిద్ధమవుతుంది, కాని ఆ వ్యక్తి తల్లి వారి సంబంధాన్ని అంగీకరించదు మరియు జావియెర్ బార్డెమ్ యొక్క పాత్రకు చెల్లించడం ద్వారా ఆమెను పాడు చేయించి, వారి సంబంధాన్ని చెడగొట్టేందుకు ప్రయత్నిస్తుంది. పీపుల్ మ్యాగజైన్ క్రజ్ చలన చిత్రంలో తన ఎద భాగాన్ని బహిర్గతం చేయడంతో, ఆమె "ఒక ప్రధాన శృంగార తార" అయినట్లు సూచించింది.[5] 1999లో లాస్ ఏంజిల్స్ డైలీ న్యూస్తో ఒక ఇంటర్వ్యూలో, క్రజ్ ఈ విధంగా పేర్కొంది, "అది నిజంగా మంచి దృశ్యం, కానీ... నేను వాస్తవానికి నగ్నంగా నటించడానికి సిద్ధంగా లేను. [...] కాని నేను చింతించడం లేదు ఎందుకంటే నేను ఆ విధంగా నటించేందుకు ప్రయత్నించాడు మరియు నిజంగా ఇది నా జీవితాన్ని మార్చివేసింది."[5] 60 మినిట్స్ లోని చార్లీ రోజ్ ఈ విధంగా పేర్కొంది, క్రజ్ "తన ప్రజ్ఞతో కంటే తన నగ్న ప్రదర్శనతో తక్కువకాలంలోనే ఒక ప్రముఖ తారగా ఎదిగింది".[10] రోజ్ క్రజ్‌ను చలన చిత్రంలో ఆమె పాత్రను ఏ విధంగా అర్థం చేసుకున్నారని ప్రశ్నించినప్పుడు, క్రజ్ ఇలా సమాధానమిచ్చింది, "నాకు వారి చెప్పిన దానికి వ్యతిరేకం చేయాలని మాత్రమే తెలుసు."[10] జామూనా, జామూన్కు పలు అనుకూల సమీక్షలు అందాయి,[11] డిజెర్ట్ న్యూస్ యొక్క క్రిష్ హిక్స్ మాట్లాడుతూ, క్రజ్ యొక్క సిల్వియా వలె నటన "మంత్రముగ్ధుణ్ణి చేస్తుందని" పేర్కొన్నాడు.[12] చికాగో సన్-టైమ్స్లో చలన చిత్ర విమర్శకుడు రోజెర్ ఎబెర్ట్ ఇలా రాశాడు, "[చలన చిత్రం] మంచి శరీర ఆకృతి కలిగిన నటులను కలిగి ఉంది, ముఖ్యంగా సిల్వియా పాత్రలో పెనెలోప్ క్రజ్ అందంగా కనిపించింది".[13] ఆమె నటనకు, క్రజ్ ఉత్తమ నటి వలె ఒక స్పానిష్ యాక్టర్స్ యూనియన్ న్యూకమెర్ అవార్డు మరియు ఒక గోయా అవార్డులకు నామినేట్ అయ్యింది. అదే సంవత్సరంలో, ఆమె అకాడమీ అవార్డు గెలుచుకున్న బెల్లే ఎపోక్యూలో వర్జినల్ లుజ్ వలె కనిపించింది.[5] పీపుల్ మ్యాగజైన్‌లో లజ్ వలె క్రజ్ యొక్క పాత్ర ఆమె ఒక బహుముఖ ప్రజ్ఞావంతురాలి పేర్కొనేందుకు దోహదపడుతుందని సూచించారు.[5] 1993 నుండి 1996 వరకు, క్రజ్ పది స్పానిష్ మరియు ఇటాలియన్ చలన చిత్రాల్లో నటించింది.[14]
ప్రారంభ విమర్శనాత్మక విజయం (1997–2000)

1997లో, క్రజ్ స్పానిష్ హాస్య చలన చిత్రం లవ్ కెన్ సీరియస్లీ డామేజ్ యువర్ హెల్త్లో నటించింది. ఆమె ది బీట్లెస్ బృంద సభ్యుడు జాన్ లెనన్ అభిమాని అయిన డయానా పాత్ర చేసింది; ఆమె అతని కలుసుకోవడానికి విఫల ప్రయత్నం చేస్తుంది. సంవత్సరాల తర్వాత, పలుసార్లు విఫలమైన తర్వాత, డయానా అసాధారణ పరిస్థితుల్లో ఒక పరిచయంతో మళ్లీ కలుస్తుంది.[15] అలాగే 1997లో కూడా, ఆమె పెడ్రో అల్మోడోవర్ యొక్క లైవ్ ఫ్లెష్ ప్రారంభ సన్నివేశంలో ఒక బస్సులో[5] బిడ్డకు జన్మనిచ్చే ఒక వేశ్య వలె మరియు Et hjørne af paradis (ఏ కార్నర్ ఆఫ్ పారడైజ్)లో డోనా హెలెనా వలె కనిపించింది. 1997లో క్రజ్ చివరిగా అమెనాబార్ దర్శకత్వం వహించిన స్పానిష్ సైన్స్ ఫిక్షన్ డ్రామా ఓపెన్ యువర్ ఐస్లో నటించింది. ఆమె ప్రధాన పాత్ర యొక్క మంచి స్నేహితుడి ప్రేయసి సోఫియా పాత్రలో నటించింది, చివరికి ఆమె ప్రధాన పాత్రతో సంబంధం పెట్టుకుంటుంది. ఓపెన్ యువర్ ఐస్ అనుకూల సమీక్షలను అందుకుంది[16] కాని వ్యాపారపరంగా విజయం సాధించలేదు, ఇది సంయుక్త రాష్ట్రాల్లో $370,000 ఆర్జించింది.[17] మాంట్రియల్ ఫిల్మ్ జర్నల్లో కెవిన్ N. లాఫారెస్ట్ తన సెప్టెంబరు 2002 సమీక్షలో ఇలా వ్యాఖ్యానించాడు, క్రజ్ "తన ఇటీవల అమెరికన్ చలన చిత్రాల్లో నటనపై కొన్ని నిజమైన చెడు సమీక్షలను అందుకుంటుంది, కాని నా వ్యక్తిగత అభిప్రాయం ప్రకారం, ఆమె ప్రత్యేకంగా ఇక్కడ చాలా మంచి నటి, ఆమె అందంగా మరియు విశ్వసనీయంగా ఉంటుంది. [...] ప్రత్యేకంగా ఒక సన్నివేశం, క్రజ్ ఆకుపచ్చని ప్రకాశవంతమైన కాంతిలో ఒక గదిలోకి ప్రవేశిస్తుంది, ఇది హిట్చ్‌కాక్ యొక్క చలన చిత్రంలో వలె ఉంటుంది [వెర్టిగో ]."[18]
తర్వాత సంవత్సరంలో, క్రజ్ తన మొట్టమొదటి అమెరికా చలన చిత్రంలో బిల్లే క్రుడప్ యొక్క ఏకీకృత బహుమతి సాధించిన మెక్సికన్ ప్రేయసి వలె స్టెఫెన్ ఫ్రీయర్స్ పాశ్చాత్య చలన చిత్రం ది హి-లో కంట్రీలో నటించింది.[5] క్రజ్ మాట్లాడుతూ, ఆమె ది హి-లో కంట్రీ చలన చిత్రంలో నటిస్తున్నప్పుడు, వ్యక్తులు మాట్లాడుతున్న ఆంగ్ల భాష అర్థం చేసుకోవడంలో సమస్యలను ఎదుర్కొన్నట్లు పేర్కొంది.[5] ఈ చలన చిత్రం విమర్శలపరంగా మరియు వాణిజ్యపరంగా పరాజయం పాలైంది.[19][20] ఫిల్మ్ జర్నల్ ఇంటర్నేషనల్ లోని కెవిన్ లాలే అతని చలన చిత్ర సమీక్షలో ఇలా పేర్కొన్నాడు, "ఒక విరుద్ధ నటీనటుల్లో, స్పానిష్ నటి పెనెలోప్ క్రజ్ [...] జోసెఫ్ వలె చాలా అందంగా కనిపించింది [ఆమె గత పాత్రల కంటే]".[21] చలన చిత్రంలో ఆమె నటనకు, ఆమె ఉత్తమ నటి వలె ఒక ALMA అవార్డుకు నామినేట్ అయ్యింది. 1998లో కూడా, క్రజ్ డాన్ జాన్ మరియు ది గర్ల్ ఆఫ్ యువర్ డ్రీమ్స్ ల్లో నటించింది. ది గర్ల్ ఆఫ్ యువర్ డ్రీమ్స్ లో, క్రజ్ ఆంటోనియా రెసిన్స్ పాత్ర బ్లాస్‌తో అస్థిరమైన సంబంధాన్ని కలిగి ఉన్న ఒక గాయని మాకారెనా గ్రాండా పాత్ర చేసింది. వీరు నాజీల కాలంలో UFAతో ఒక ఉమ్మడి నిర్మాణం కోసం బెర్లిన్ (జర్మనీ) నుండి స్పెయిన్ వెళ్లిన ఒక చలన చిత్ర బృందంలో భాగంగా ఉంటారు. చలన చిత్రంలో క్రజ్ యొక్క నటనను చలన చిత్ర విమర్శకులు ప్రశంసించారు, వీరిలో వెరైటీ మ్యాగజైన్ యొక్క జోనాథన్ హోలోల్యాండ్ ఇలా రాశాడు, "క్రజ్ ముందుగా ఒక నటి తర్వాతే ఒక అందగత్తె వలె చెప్పడానికి దీనిని ఒక ఉదాహరణగా చెప్పవచ్చు."[22] ఫిల్మ్4 కోసం ఒక రచయిత ఇలా వ్యాఖ్యానించాడు, "క్రజ్ చలన చిత్రంలో ఖచ్చితంగా ఆకర్షణీయం" కాని మొత్తంగా చలన చిత్రం "చాలా బాగుంది".[23] మాసెర్నా వలె క్రజ్ పాత్రను ఇప్పటికీ ఆమె "మంచి నటనను ప్రదర్శించిన పాత్ర"గా భావిస్తారు.[5] ఆమె నటనకు, క్రజ్ ఒక గోయా అవార్డు మరియు స్పానిష్ యాక్టర్స్ యూనియన్ అవార్డును అందుకుంది మరియు ఒక యూరోపియన్ ఫిల్మ్ అవార్డుకు నామినేట్ అయ్యింది. 1999లో, క్రజ్ ఆల్ ఎబౌట్ మై మదర్ లో మళ్లీ అల్మోడోవర్‌తో పని చేసింది, దీనిలో AIDSతో ఒక గర్భవతైన సన్యాసిని సిస్టర్ మారియా రోసా సాంజ్ పాత్ర పోషించింది.[5] ఈ చలన చిత్రం అనుకూలమైన సమీక్షలను అందుకుంది[24] మరియు ఇది ప్రపంచవ్యాప్తంగా $67 మిలియన్ ఆర్జించి మంచి విజయాన్ని సాధించింది అయితే ఇది దేశవ్యాప్తంగా కంటే అంతర్జాతీయ బాక్స్ ఆఫీస్ వద్ద మంచి విజయాన్ని నమోదు చేసింది.[25]
2000లో, ఆమె ఉమెన్ ఆన్ టాప్ లో ఇసాబెల్లే అనే ప్రధాన మహిళా పాత్రలో నటించింది, ఈ పాత్రలో ఆమె పుట్టిననాటి నుండి చలన అనారోగ్యంతో బాధపడే ఒక ప్రపంచ స్థాయి చెఫ్ వలె ఆమె మొట్టమొదటి అమెరికన్ ప్రధాన పాత్రలో నటించింది.[5] వెరైటీ మాగజైన్ లీసా నెసెల్సన్ క్రజ్ మరియు ఆమె సహ నటి హారోల్డ్ పెరినీయు యొక్క నటనలను ప్రశంసిస్తూ, వారు "తెరపై అత్యద్భుతమైన నటన"ను ప్రదర్శించింది మరియు క్రజ్ ఒక అందమైన యాసను కలిగినట్లు పేర్కొంది.[26] BBC చలన చిత్ర విమర్శకుడు జేన్ క్రోథెర్ ఇలా పేర్కొన్నాడు, "క్రజ్ ఒక అమాయక విదేశీ వలె అత్యద్భుతమైన నటనను ప్రదర్శించింది" కాని "మోనికా వలె హారోల్డ్ పెరినీయు జూనియర్ వలె చలన చిత్రంలో ప్రముఖంగా కనిపించిందని" పేర్కొన్నాడు.[27] బాక్స్ ఆఫీస్ మ్యాగజైన్‌లో అన్లీ ఎలింగ్సన్ ఇలా రాశాడు, "క్రజ్ అమాయక మరియు దుర్బలమైనప్పటికీ, పరిపక్వత గల హోయలు మరియు ఖచ్చితమైన శక్తిని కలిగి ఉన్న పాత్రలో అద్భుతంగా నటించింది, మొత్తంగా నిస్సందేహా నటనను ప్రదర్శించింది."[28] 2000లో కూడా, ఆమె పాశ్చాత్య అత్యధికంగా అమ్ముడైన నవల ఆల్ ది ప్రెట్టీ హార్సెస్ యొక్క బిల్లే బాబ్ థోర్నంటన్ చలన చిత్ర అనుకరణలో మాట్ డామన్ యొక్క ప్రేయసి అలెజాండ్రా విల్లారియల్ పాత్రలో నటించింది.[5] స్టూడియో ప్రతినిధి ఆ పాత్రకు వాస్తవానికి నాటాలై పోర్ట్‌మ్యాన్‌ను ఎంపిక చేశారు, కాని థోర్టన్ మాట్లాడుతూ, అతను ఊహించిన పాత్రలో "ఖచ్చితంగా" సరిపోయే హోయలు ఉన్న కారణంగా క్రజ్‌ను ఎంచుకున్నట్లు పేర్కొన్నాడు.[5] డెట్రాయిట్ న్యూస్ యొక్క సుసాన్ స్ట్రాక్ ఈ విధంగా వ్యాఖ్యానించాడు, థోర్న్‌టన్ చలన చిత్రాన్ని డామన్, హెన్రీ థామస్ మరియు క్రజ్‌లు "అత్యద్భుతంగా నటించిన ఒక ప్రధాన చలన చిత్రంలో ఒకటిగా చెప్పవచ్చు."[29] అయితే, అట్లాంటా జర్నల్ కన్స్‌టిట్యూషన్ యొక్క బాబ్ లాంగిగో క్రజ్ మరియు డామన్‌ల నటన గురించి మాట్లాడుతూ, "తెరపై వారి నటన అంతగా రాణించలేదని" పేర్కొన్నాడు.[30]
కీర్తినార్జించడం, 2001–2005
2001 క్రజ్ కెరీర్‌లో అతి ముఖ్యమైన సంవత్సరంగా చెప్పవచ్చు, ఈ సంవత్సరంలో ఈమె వెనిలా స్కై మరియు బ్లో చలన చిత్రాల్లో నటించింది. ఓపెన్ యువర్ ఐస్ యొక్క అమెరికా రీమేక్ అయిన వెనిలా స్కైలో క్రజ్ టామ్ క్రూజ్ పాత్ర యొక్క ప్రేయసి సోఫియా సెరానో వలె నటించింది. ఈ చలన చిత్రం ప్రతికూల సమీక్షలను అందుకుంది[31] కాని బాక్స్ ఆఫీస్ వద్ద విజయం సాధించి, ప్రపంచవ్యాప్తంగా $200 మిలియన్ కంటే ఎక్కువ ఆర్జించింది.[32] ఆమె నటనను విమర్శకులు ప్రశంసించారు, BBC చలన చిత్ర విమర్శకుడు బ్రాండన్ గ్రేడన్ ఈ విధంగా పేర్కొన్నాడు, క్రజ్ "తెరపై అందంగా కనిపించింది",[33] మరియు ఫిల్మ్ జర్నల్ ఇంటర్నేషనల్ యొక్క ఈథన్ ఆల్టెర్ రాస్తూ, క్రజ్ మరియు ఆమె సహనటుడు క్రూజ్ "తెరపై అందమైన జంటగా కనిపించేందుకు" ప్రయత్నించారని పేర్కొన్నాడు.[34] ఆమె తర్వాత చలన చిత్రం బ్లో అనేది బ్రూస్ పోర్టెర్ యొక్క 1993 పుస్తకం బ్లో: హౌ ఏ స్మాల్ టౌన్ బాయ్ మేడ్ $100 మిలియన్ విత్ ది మెడెలిన్ కొకైన్ కార్టెల్ అండ్ లాస్ట్ ఇట్ ఆల్ ఆధారంగా నిర్మించబడింది. ఆమె జానీ డెప్ పాత్ర యొక్క భార్య మిర్థా జంగ్ సహాయక పాత్రలో నటించింది. ఈ చలన చిత్రం మిశ్రమ సమీక్షలను అందుకుంది,[35] మరియు ఇది ప్రపంచవ్యాప్తంగా $80 కంటే మిలియన్ ఆర్జించి బాక్స్ ఆఫీస్ వద్ద విజయం సాధించింది.[36] బోస్టన్ ఫియోనిక్స్ యొక్క నినా విల్‌డార్ఫ్ ఆమె బ్లో చలన చిత్ర సమీక్షలో క్రజ్ "బహు ప్రజ్ఞశాలి"గా పేర్కొంది[37] మరియు ఆస్టిన్ క్రోనికల్ యొక్క మార్క్ సాల్వో ఇలా రాశాడు, "నేను క్రజ్‌ను అభిమానించే వారిని అడ్డుకునే ఆఖరి పురుషుడిని కావచ్చు, ఎందుకంటే దీనిలో ఆమె నటన అందరినీ ఆకర్షిస్తుంది."[38] 2001లో, క్రజ్ కార్మెన్ రామోస్ వలె డోంట్ టెంప్ట్ మీలో కూడా నటించింది. ఈ చలన చిత్రం ప్రతికూల సమీక్షలను అందుకుంది,[39] డిజెరెట్ న్యూస్ యొక్క జెఫ్ వైస్ ఇలా వ్యాఖ్యానించాడు, "దురదృష్టకరంగా, ఒక పోరాడే అమ్మాయి వలె క్రజ్ నటన చాలా హాస్యాస్పదంగా ఉంది..."[40] మరియు విలేజ్ వాయిస్ యొర్ర మిచేల్ మిల్లెర్ ఇలా రాశాడు, "సాతాన్ యొక్క సహాయకురాలు కార్మెన్ వలె, పెనోలోప్ క్రజ్ బ్లో లో తన కొకైన్ వ్యసనాన్ని అసహ్యించుకునే పాత్ర వలె నటించలేకపోయింది."[41] 2001లో క్రజ్ చివరిగా కెప్టెన్ కోరెల్లీస్ మాండోలిన్లో నటించింది, ఇది ఇదే పేరుతో నవల యొక్క చిత్ర అనుకరణగా చెప్పవచ్చు. తాను పెళ్ళి చేసుకునే వ్యక్తి రెండవ ప్రపంచ యుద్ధంలో పాల్గొన్న సమయంలో, మరొక వ్యక్తిని ప్రేమించే ఒక మహిళ పెలాగియా పాత్రలో నటించింది. కెప్టెన్ కొరెల్లీయిస్ మాండోలిన్ను చలన చిత్ర విమర్శకులను మెప్పించలేకపోయింది,[42] కాని బాక్స్ ఆఫీస్ వద్ద విజయం సాధించి, ప్రపంచవ్యాప్తంగా $62 మిలియన్ సాధించింది.[43]

2002లో, ఆమె వేకింగ్ ఆప్ ఇన్ రెనో చలన చిత్రంలో చిన్న పాత్రలో నటించింది, ఈ చలన చిత్రం ప్రతికూల సమీక్షలను అందుకుంది[44] మరియు ఇది ప్రపంచవ్యాప్తంగా $267 వేలు మాత్రమే సాధించి బాక్స్ ఆఫీస్ వద్ద పరాజయం పాలైంది.[45] తర్వాత సంవత్సరంలో, క్రజ్ ఒక భయానక చలన చిత్రం గోథికాలో ఒక మానసిక వైద్యశాలలో ఒక రోగి చ్లోయె సావా వలె ఒక చిన్న పాత్ర ధరించింది. వెరైటీ మ్యాగజైన్ యొక్క డేవిడ్ రూనే ఈ విధంగా రాశాడు, క్రజ్ "చోల్ యొక్క స్పష్టమైన పిచ్చికి ఒక యదార్ధ ద్రోహబుద్ధిని జోడించింది."[46] 2003లో విడుదలైన మరొక చలన చిత్రం ఫ్యాన్‌ఫ్యాన్ లా తులిప్లో ఆమె నటనకు అంతగా గుర్తింపు పొందలేదు, తి గార్డియన్ యొక్క పీటెర్ బ్రౌడ్‌షా ఈ విధంగా వ్యాఖ్యానించాడు, క్రజ్ "తన పేలవమైన నటనకు ఒక ప్రత్యేక కానెస్ రాజై అవార్డుకు అర్హత సాధించింది."[47] 2004లో, క్రజ్ క్రిస్మస్ నేపథ్య కథా చిత్రం నోయెల్లో పాల్ వాకెర్ పాత్ర యొక్క ప్రేయసి నినా వలె[48] మరియు 1930ల్లో ప్రారంభమై ఒక శృంగార కథా చిత్రం హెడ్ ఇన్ ది క్లౌడ్స్లో మియా వలె నటించింది.[49] హెడ్ ఇన్ ది క్లౌడ్స్ బాక్స్ ఆఫీస్ వద్ద పరాజయం పాలైంది.[50] హెడ్ ఇన్ ది క్లౌడ్స్లో క్రజ్ యొక్క నటన గురించి జామ్ ! కానై యొక్క బ్రూస్ బిర్క్‌ల్యాండ్ ఇలా చెప్పాడు, "ఈ చలన చిత్రం సాగదీసినట్లు ఉంది మరియు నటీనటుల నటన నిరుత్సాహకరంగా ఉంది, అయితే క్రజ్ యొక్క నటన మిగిలిన నటీవర్గం కంటే వేరొక చలన చిత్రంలో ఉన్న భావనను కల్పిస్తుంది."[51] వాషింగ్టన్ పోస్ట్ యొక్క డెసన్ థాంప్సన్ క్రజ్ యొక్క పాత్రను ఎక్కువగా విమర్శించాడు; పాత్ర యొక్క "స్పష్టమైన కుంటుతనం" గురించి వ్యాఖ్యానిస్తూ, "క్రజ్ (ప్రపంచ అత్యుత్తమ నటి) పాత్రలో జీవించలేకపోయింది."[49]
2005లో, క్రజ్ యాక్షన్ సాహసోపేత చలన చిత్రం సహారాలో డా ఇవా రోజాస్ పాత్రలో నటించింది. క్రజ్ ఈ చలన చిత్రంలో సహాయ పాత్రలో కనిపించినందుకు $1.6 మిలియన్ అందుకుంది.[52] ఈ చలన చిత్రం ప్రపంచవ్యాప్తంగా $110 కంటే ఎక్కువ మిలియన్ ఆర్జించింది, కాని దాని $160 మిలియన్ బడ్జెట్‌ను తిరిగి పొందలేకపోయింది. మూవీఫోన్ ఈ చలన చిత్రాన్ని "చరిత్రలో విఫలమైన ప్రముఖ చిత్రాల్లో ఒకటి"గా పేర్కొంది మరియు ఈ చలన చిత్రాన్ని 2007లో దాని "బిగెస్ట్ బాక్స్-ఆఫీస్ టర్కీస్ ఆఫ్ ఆల్ టైమ్" జాబితాలో ఇరవై నాలుగు స్థానంలో ఉంచింది.[53] అట్లాంటిక్ సిటీ వీక్లీ యొక్క లోరీ హోఫ్మాన్ ఈ విధంగా భావించాడు, క్రజ్ "డా ఇవా రోజాస్ వలె తన అద్భుతమైన [నటనా] నైపుణ్యాలను క్రూజ్ నియంత్రణలో ఉంచింది"[54] మరియు రీల్‌వ్యూస్ యొక్క జేమ్స్ బెరార్డ్‌నెల్లీ క్రజ్ యొక్క నటనను ఒక "నల్ల బిలం" వలె వ్యాఖ్యానించాడు మరియు ఆమె "తెరపై అందంగా కనిపించలేదని" పేర్కొన్నాడు.[55] 2005లో కూడా, క్రజ్ 2005 కేన్స్ ఫిల్మ్ ఫెస్టివల్‌లో మొట్టమొదటిగా ప్రదర్శించబడిన క్రోమోఫోబియాలో నటించింది మరియు ఇది తర్వాత సంవత్సరంలో విడుదలైంది. వ్యూ లండన్ యొక్క మాథ్యూ టర్నెర్ రాస్తూ, క్రజ్ చేసిన ఒక క్యాన్సర్‌తో బాధపడుతున్న వేశ్య గ్లోరియా పాత్ర "వాస్తవానికి ప్రధాన కథ కంటే ఎక్కువ ఆకర్షిస్తుంది"[56] అయితే స్కై మూవీస్ యొక్క టైమ్ ఈవెన్స్ ఇలా రాశాడు, "క్రజ్/ఇఫ్యాన్స్ కథ - రెండు స్థానిక జాలిగొల్పే రెండు పాత్రలను కలిగిన - వాస్తవానికి ప్రధాన కథకు ఆధారంగా లేదు."[57] ఆమె ఆఖరి 2005 చలన చిత్రం డోంట్ మూవ్లో ఇటాలియా వలె నటించింది. హౌస్టెన్ క్రోనికల్ యొక్క ఎరిక్ హారీసన్ ఈ విధంగా పేర్కొన్నాడు, క్రజ్ తన నటనతో "చలన చిత్రాన్ని" నిలబెట్టింది[58] మరియు ఎంపైర్ మ్యాగజైన్ యొక్క ప్యాట్రిక్ పీటర్స్ చలన చిత్రంలో నటించిన, చలన చిత్ర దర్శకుడు క్రజ్ నుండి "అద్భుతమైన నటనను" రాబట్టుకున్నట్లు పేర్కొన్నాడు.[59]
ప్రపంచవ్యాప్తంగా గుర్తింపు, 2006–ఇప్పటి వరకు

క్రజ్ 2006 పాశ్చాత్య హాస్య చలన చిత్రం బండిడాస్లో వారి నగరాన్ని అల్లకల్లోలం చేస్తున్న ఒక నిర్దయ పాలకుడితో పోరాడే ప్రయత్నంలో ఒక ధనిక వర్గ స్నేహితురాలతో బ్యాంక్‌లను దోచుకునే ఒక పేద అమ్మాయి మారియా ఆల్వారెజ్ పాత్రలో నటించింది. అరిజోనా రిపబ్లిక్ యొక్క రాండే కోర్డోవా వ్యాఖ్యానిస్తూ, చలన చిత్రంలో క్రజ్ మరియు ఆమె సహాయ నటి సాల్మా హాయెక్‌లు ఒక "బలంగా కోరుకునే జట్టు"గా చూపించింది మరియు వారు చలన చిత్రానికి "ప్రచారానికి ఆధారాలు"గా చెప్పవచ్చు.[60] 20minutos.es యొక్క ఒక రచయిత క్రజ్ మరియు హాయెక్‌లను చలన చిత్రం యొక్క "ముఖ్యమైన పాత్రలు"గా పేర్కొన్నాడు.[61] 2006లో కూడా, క్రజ్ పెడ్రో ఆల్మోడోవర్ యొక్క వోల్వెర్ లో రైముండా వలె తన నటనకు మంచి సమీక్షలను అందుకుంది. ఈ చలన చిత్రం చలన చిత్ర విమర్శకులచే ప్రశంసలను అందుకుంది మరియు 2006లో పలువురు చలన చిత్ర విమర్శకుల అగ్ర పది చలన చిత్ర జాబితాల్లో స్థానం సంపాదించింది.[62] ది లాస్ ఏంజిల్స్ టైమ్స్ యొక్క కారినా చోకానో ఇలా రాశాడు, "హాలీవుడ్‌లో మంచి గుర్తింపు పొందిన క్రజ్ చాలా అరుదుగా అందంగా కనిపించడమే కాకుండా మంచి నటనను ప్రదర్శిస్తుంది, ఆమె పాత్ర యొక్క అద్భుతమైన నటన మరియు బలాన్ని అందిస్తుంది."[63] న్యూస్‌డే యొక్క జాన్ స్టౌర్ట్ చలన చిత్రం గురించి పేర్కొంటూ, క్రజ్ "నటన మరింత జాజ్వల్యమాన మరియు హాస్యభరితంగా ఉంద"ని పేర్కొన్నాడు.[64] IGN చలన చిత్ర విమర్శకుడు టోడ్ గిల్‌క్రిస్ట్ క్రజ్‌ను ప్రశంసిస్తూ, ఆమె నటన "అత్యద్భుతంగా ఉందని" పేర్కొన్నాడు మరియు "ఈ చిత్రంలో, ఆమె తన కెరీర్‌లో ఉత్తమ పాత్రను పొందింది మరియు పాత్రలో పూర్తిగా లీనమైంద"ని పేర్కొన్నాడు.[65] ఆమె 2006 కేన్స్ ఫిల్మ్ ఫిస్టెవల్‌లో ఒక ఉత్తమ నటి అవార్డును తన ఐదుగురు సహాయ నటులతో పంచుకుంది అలాగే ఒక గోయా అవార్డు మరియు యూరోపియన్ ఫిల్మ్ అవార్డులను అందుకుంది మరియు గోల్డెన్ గ్లోబ్, స్క్రీన్ యాక్టర్స్ గైడ్ అవార్డు, BAFTA అవార్డు మరియు ఒక ప్రధాన పాత్రలో అకాడమీ అవార్డు ఫర్ బెస్ట్ యాక్ట్రెస్‌లకు నామినేషన్‌ను పొందింది. ఆమె ఉత్తమ నటి వలె ఒక అకాడమీ అవార్డుకు నామినేట్ చేయబడిన మొట్టమొదటి స్పానిష్ వనితగా పేరు గాంచింది.[8]
2007లో, క్రజ్ బుల్‌ఫైటర్ మాన్యువల్ లౌరియానో రూడ్రిగెజ్ సాంచెజ్ యొక్క ఒక జీవిత చరిత్ర మానోలెటెలో ప్రధాన మహిళ పాత్ర ఆంటోనిటా "లూప్" సినో వలె నటించింది. ఆమె ది గుడ్ నైట్ చలన చిత్రంలో కూడా అన్నా మరియు మెలోడీ అనే రెండు పాత్రల్లో కనిపించింది. ఈ చలన చిత్రం ప్రతికూల సమీక్షలను అందుకుంది[66] మరియు ఇది బాక్స్ ఆఫీస్ వద్ద అంతగా నిలబడలేకపోయింది.[67] TV గైడ్ చలన చిత్ర విమర్శకుడు మాయిట్లాండ్ మెక్‌డోనఫ్ స్పందిస్తూ, ఈ చలన చిత్రంలో క్రజ్ "తెలివైన, అంగీకరించే, తెల్లని దుస్తుల ధరించే అన్నా మరియు అల్లరిగా, వీధిలో తిరిగే, [మార్టిన్ ఫ్రీమ్యాన్ యొక్క పాత్ర] గారేను ప్రపంచ స్థాయి వ్యక్తిగా భావించే మెలోడీ మధ్య వైరుధ్యాన్ని అత్యద్భుతంగా ప్రదర్శించింద"ని పేర్కొన్నాడు.[68] న్యూయార్క్ మ్యాగజైన్ యొక్క డేవిడ్ ఎడెల్‌స్టెయిన్ "క్రజ్ అద్భుతంగా నటించింది మరియు ఆమె తన పాత్రలో లీనమైంద"ని పేర్కొన్నాడు.[69] 2008లో, క్రజ్ ఫిలిప్ రూత్ కథ ది డైయింగ్ యానిమెల్ ఆధారంగా ఇసాబెల్ కోయిక్సెట్ యొక్క చలన చిత్రం ఎలెగే లో ప్రధాన మహిళా పాత్ర కన్సౌలా కాస్టిల్లో పాత్రలో నటించింది.[70] ఈ చలన చిత్రం మిశ్రమ నుండి అనుకూలమైన సమీక్షలను అందుకుంది[71] మరియు ఇది 2008 పలువురు విమర్శకుల అగ్ర పది చలన చిత్ర జాబితాల్లో కనిపించింది.[62] హాలీవుడ్ రిపోర్టర్ యొక్క రే బెన్నెట్ చలన చిత్రం గురించి మాట్లాడుతూ, క్రజ్ యొక్క నటనను "పురుష పాత్ర లేని వాస్తవాతీత [చలన చిత్రం]లో అద్భుతమైన నటన"గా పేర్కొన్నాడు[72] మరియు MSNBC చలన చిత్ర విమర్శకుడు అలోన్సో డ్యూరాల్డ్ క్రజ్ మరియు ఆమె సహయ నటుడు బెన్ కింగ్స్‌లేను ప్రశంసిస్తూ, వారు చలన చిత్రం "అత్యద్భుతమైన నటన"ను కనబర్చారని పేర్కొన్నాడు.[73]

ఆ సంవత్సరం తర్వాత, ఆమె వుడ్డీ అలెన్ యొక్క విక్కీ క్రిస్టినా బార్సిలోనా చలన చిత్రంలో మానసికంగా అస్థిరమైన మహిళ పాత్ర మారియా ఎలెనా వలె నటించింది. ది గార్డియన్ యొక్క పీటెర్ బ్రాడ్‌షా చలన చిత్రంలో క్రజ్ యొక్క నటనను ప్రశంసిస్తూ, ఇలా వ్యాఖ్యానించాడు, "క్రజ్ పూర్తింగా మరింత బలమైన చలన చిత్రంలో నటించింది అన్నట్లు కనిపించింది; ఆమె చేసిన మరియు చెప్పిన అన్ని దృశ్యాలు మరింత అందంగా కనిపించాయి. అంటే ఆమె అత్యధిక హాస్యాన్ని లేదా ఎటువంటి హాస్యాన్ని పండించలేదని నా ఉద్దేశ్యం కాదు, కాని చిత్రంలో ఆమె నటన ఖచ్చితంగా ఆకర్షిస్తుంది."[74] హాలీవుడ్ రిపోర్టర్ యొక్క కిర్క్ హానీకట్ ఈ చలన చిత్రాన్ని క్రజ్ మరియు ఆమె సహాయ నటుడు బార్డెమ్‌ల కోసం చూడాలని సూచించాడు.[75] వెరైటీ మ్యాగజైన్ యొక్క టోడ్ మెక్‌కార్తే మాట్లాడుతూ, క్రజ్ యొక్క నటన ఆమె మాట్లాడే రెండు భాషల్లోనూ "అత్యద్భుతంగా" ఉందని భావించాడు.[76] 20minutos.es కోసం ఒక రచయిత క్రజ్ నటన చలన చిత్రాన్ని "ఒక అద్భుతమైన చలన చిత్రం"గా చేసిందని పేర్కొన్నాడు.[77] క్రజ్ ఒక గోయా అవార్డు మరియు ఆమె మొట్టమొదటి అకాడమీ అవార్డు మరియు ఉత్తమ సహాయ నటి వలె BAFTA అవార్డును పొందింది. ఆమె గోల్డెన్ గ్లోబ్ మరియు SAG నామినేషన్‌లను కూడా పొందింది. క్రజ్ ఒక అకాడమీ అవార్డును సాధించిన మొట్టమొదటి స్పానిష్ నటిగా[78] మరియు అవార్డును అందుకున్న ఆరవ హిస్పానిక్ వ్యక్తిగా పేరు గాంచింది.[79]
క్రజ్ యొక్క తదుపరి చలన చిత్రం పిల్లలు మెచ్చిన యానిమేటెడ్ చలన చిత్రం జి-ఫోర్స్ 2009 జూలైలో థియేటర్‌ల్లో విడుదలైంది.[80] చలన చిత్రంలో, ఆమె జుయారెజ్ పేరు గల ఒక గునియా పందికి గాత్రదానం చేసింది.[80] జి-ఫోర్స్ అనేది ప్రపంచవ్యాప్తంగా $290 కంటే ఎక్కువ మిలియన్‌ను ఆర్జించి ఆర్ధికపరంగా మంచి విజయం సాధించింది.[81] 2009లో కూడా, ఆమె బ్రోకెన్ ఎంబ్రాసెస్ చలన చిత్రంలో ఒక ప్రధాన పాత్ర యొక్క భార్య మరియు ఒక ఆశపడే నటి అయిన సహాయకురాలు లీనా వలె నటించింది. సీటెల్ టైమ్స్ యొక్క మోయిరా మెక్‌డోనాల్డ్ "క్రజ్ చాలా అందంగా, యదార్థంగా కనబడటం ద్వారా లీనా పాత్రను దుర్బలమైన మరియు దృఢంగా చేసింది. లీనా యొక్క జీవితం ఆమె పురుషులు మరియు కెమెరాల నుండి తప్పించుకులేని విధంగా ఒక చలన చిత్రంగా మారినట్లు, మొత్తం అస్పష్టంగా కనిపిస్తుంది మరియు ఆమె ప్రకాశవంతమైన చిరునవ్వు మాత్రమే ఆమెకు రక్షగా నిలుస్తుంద" అని వ్యాఖ్యానించాడు.[82] USA టుడే యొక్క క్లౌడియా పుయిగ్ లీనా వలె క్రజ్ యొక్క నటన "అత్యద్భుతం"గా ఉన్నట్లు పేర్కొన్నాడు.[83] Salon.com యొక్క స్టెఫానై జాచారెక్ ఆమె చలన చిత్ర సమీక్షలో ఈ విధంగా పేర్కొంది, క్రజ్ "బ్రోకెన్ ఎంబ్రాసెస్లో తన అందంపై ఆధారపడలేదు మరియు ఆమె నటించడం క్లిష్టమైన పాత్రలో అద్భుతంగా నటించింద"ని పేర్కొంది.[84] క్రజ్ బ్రోకెన్ ఎంబ్రాసెస్లో ఆమె నటనకు శాటిలైట్ అవార్డ్స్ మరియు యూరోపియన్ ఫిల్మ్ అవార్డ్స్‌కు నామినేషన్లు పొందింది.
క్రజ్ యొక్క ఆఖరి 2009 చలన చిత్రంగా మ్యూజికల్ నైన్ యొక్క చలన చిత్ర సంస్కరణను చెప్పవచ్చు, దీనిలో ప్రధాన పాత్ర భార్య కార్లా అల్బానెస్ పాత్రలో నటించింది. వెరైటీ ఇలా పేర్కొంది, క్రజ్ ఒక చలన చిత్రం యొక్క నటి[85] క్లౌడియా కోసం ఒక పాత్ర కోసం పరిశీలించబడింది, కాని చివరికి ఆ పాత్రను నికోలా కిడ్మాన్ చేసింది. క్రజ్ ఈ చలన చిత్రంలో నృత్య దృశ్యాల కోసం మూడు నెలలు శిక్షణ పొందినట్లు పేర్కొంది.[78] ఈ చలన చిత్రం ప్రతికూల సమీక్షలను పొందింది[86] మరియు ఆర్థికపరంగా పరాజయం పాలైంది.[87] USA టుడే యొక్క క్లౌడియా పుయిగ్ ఇలా వ్యాఖ్యానించింది, క్రజ్ "ఒక అద్భుతమైన పాట మరియు నృత్య దృశ్యంలో" కనిపించింది, ఆమె "నటన ఆశ్చర్యకరంగా వ్యంగ్యంగా ఉంది."[88] డైలీ మెయిల్ యొక్క క్రిష్ టూకీ కూడా ఇలాంటి వ్యాఖ్యనే చేసింది: "పెనెలోప్ క్రజ్ తన అందచందాలతో పురుషులను వంచించే నటనకు ఒక గోల్డెన్ గ్లోబ్ అవార్డుకు నామినేషన్ పొందింది, కాని నా ప్రకారం, ఆమె స్ట్రిక్ట్‌లీ కమ్ డ్యాన్సింగ్ యొక్క బ్రూనో
టోనియోలీ సాగినట్లు, [ఈ చలన చిత్రంలో] పేలవంగా నటించిన వారిలో ప్రముఖంగా నిలిచింది".[89] Que.es యొక్క F. బెర్నాల్ ఈ విధంగా వ్యాఖ్యానించాడు, "ఒక సంగీత పరమైన నటీవర్గంలో అదృష్టాన్ని చొప్పించిన దీని సామర్థ్యం ప్రకారం చూస్తే, పెనెలోప్ [ఈ చలన చిత్రం]లో మంచి నటనను కనబర్చిందని స్పష్టమవుతుంది."[90] కార్లా వలె క్రజ్ యొక్క నటన ఆమెకు అకాడమీ అవార్డ్స్, గోల్డెన్ గ్లోబ్స్ మరియు SAG అవార్డుల నుండి ఉత్తమ సహాయ నటి కేటగిరీలో నామినేషన్లు పొందింది. 2010లో, క్రజ్ 2008 చలన చిత్రం యొక్క సీక్వెల్ సెక్స్ అండ్ ది సిటీ 2 చలన చిత్రంలో ఒక అతిథి పాత్రలో కనిపించింది.[91][92] క్రజ్ బ్లాక్‌బీర్డ్ కుమార్తె మరియు కెప్టెన్ జాక్ స్పారో యొక్క మాజీ ప్రేయసి అంజెలికా టెక్ వలె నాల్గవ పైరేట్స్ ఆఫ్ ది కరేబియన్ చలన చిత్రంలో కనిపించబోతుంది. ఈ చలన చిత్రంలో క్రజ్ మరియు దర్శకుడు రాబ్ మార్షాల్ మళ్లీ మరొకసారి కలిసి పనిచేస్తున్నారు.[93] 2010 ఏప్రిల్‌లో, క్రజ్ వెనుటో ఆల్ మాండో చలన చిత్రంలో అతని భర్త ఒక యుద్ధంలో చనిపోవడంతో, తన కౌమర వయస్సులోని కుమారుడు సరాజెవోతో కలిసి నివసించే ఒక తల్లి పాత్ర జెమ్మా వలె నటించడానికి సంప్రదించారు.[93][94] ఇటాలియన్ ప్రచురణ La Repubblicaతో ఒక ఇంటర్వ్యూలో, క్రజ్ జెమ్మా వలె నటించడం గురించి వ్యాఖ్యానిస్తూ ఇలా పేర్కొంది, "నేను ఒక నటి వలె, జెమ్మాగా నటించే అవకాశాన్ని నా జీవితంలో అతిముఖ్యమైన అవకాశంగా భావిస్తున్నాను."[95]
వ్యక్తిగత జీవితం

ఆమె స్నేహితులు పె అని పిలుచుకునే క్రజ్,[7] తన కుటుంబం ఉండే ఇంటికి సమీపంలో మాడ్రిడ్‌లో ఒక ఇంటిని[4] మరియు లాస్ ఏంజిల్స్‌లో మరొక ఇంటిని కలిగి ఉంది.[9][96] క్రజ్ తల్లిదండ్రులు విడాకులు తీసుకున్నప్పటికీ, 2008లో ఆమె తన తల్లిదండ్రులు ఇద్దరితోనూ సన్నిహితంగా ఉంటున్నట్లు అలాగే ఆమె సోదరుడు మరియు తన చెల్లితో ఒక "సంపూర్ణ" బంధాన్ని కలిగి ఉన్నట్లు పేర్కొంది.[9] ఆమె నాలుగు భాషలను అనర్గళంగా మాట్లాడుతుంది: స్పానిష్, ఇటాలియన్, ఫ్రెంచ్ మరియు ఆంగ్లం.[4][97] క్రజ్ డోంట్ మూవ్లో తన పాత్ర కోసం ఇటాలియన్ భాషను మాట్లాడటం నేర్చుకుంది.[4] ఆమె తన యుక్త వయస్సులో శాఖాహారిగా ఉండేది మరియు బుల్‌ఫైట్‌ల గురించి మాట్లాడుతూ ఉండేది.[9] జంతువులను ప్రేమించే క్రజ్ మెక్సికోలో బండిడాస్ చిత్రీకరణలో ఒక దారితప్పిన కుక్కను ఆదరించింది మరియు దానిని తన లాస్ ఏంజిల్స్ ఇంటికి తీసుకుని పోయింది.[9] 2008లో, ఆమె తనకు చిన్న వార్తాపత్రికలు పట్ల అయిష్టతను పేర్కొంటూ, అవి "చికాకు పరుస్తాయని" మరియు ఆమెను ప్రత్యక్షంగా ప్రభావితం చేసే తప్పుడు కథనాలను ప్రచురిస్తాయని పేర్కొంది, అంటే "ఈ వ్యర్థ ప్రసంగ సంస్కృతి మన సమాజంలోని నైతిక స్థాయిపై మరింత తీవ్ర ప్రభావాన్ని ప్రదర్శిస్తుంద"ని పేర్కొంది.[96] 2010లో, క్రజ్ ఫ్రెంచ్ వోగు మ్యాగజైన్ కోసం ఒక నిమంత్రి సంపాదకురాలుగా ఒక రెచ్చగొట్టే ఫోటో షూట్‌లో భారీ స్థాయి మోడల్‌లపై దృష్టి సారించింది.[98]
క్రజ్ స్వచ్చంధ సేవలకు భారీ మొత్తంలో నగదు మరియు సమయాలను వెచ్చించింది. నేపాల్‌లో తాను అందించిన సేవతో పాటు, ఆమె ఉగాండా మరియు భారతదేశాల్లో కూడా స్వచ్ఛంద సేవల్లో పాల్గొంది, ఈమె ఈ దేశాల్లో ఒక కుష్టురోగుల ఆసుపత్రిలో సేవలను అందించడంతోపాటు మదర్ థెరిసా కోసం ఒక వారంపాటు పని చేసింది.[99] ఈ పర్యటన క్రజ్ భారతదేశంలోని నీడ లేని అమ్మాయిల సహాయం కోసం ఒక సంస్థను ప్రారంభించడానికి ప్రేరేపించింది, ఈ సంస్థలో ఆమె వ్యక్తిగతంగా ఇద్దరు అమ్మాయిలకు స్పాన్సర్‌గా వ్యవహరిస్తుంది.[99] ఆమె తన మొట్టమొదటి హాలీవుడ్ చలన చిత్రం ది హి-లో కంట్రీ నుండి పొందిన మొత్తం వేతనాన్ని మదర్ థెరిసా యొక్క మిషన్‌కు సహాయ నిధిగా అందించింది.[99][100] క్రజ్ ఫోటోగ్రఫీలో ఆసక్తి కనబర్చేది మరియు ప్రారంభ 2000ల్లో, ఆమె దలై లామా హాజరు అయిన ఒక ఎగ్జిబిషన్ కోసం టిబెటన్ పిల్లలను ఫోటోల తీయడం కోసం నేపాల్‌లో గడిపింది. ఆమె ఎక్కువ మంది మాజీ ముఠా సభ్యులు మరియు మాదక ద్రవ్య వాడకం నుండి ఉపశమనం పొందుతున్న వారు ఉన్న పసిఫిక్ లాడ్జ్ బాయ్స్ హోమ్ నివాసాల్లో కొన్నింటిని కూడా ఫోటోల తీసింది.[99] క్రజ్ ఈ విధంగా వ్యాఖ్యానించింది, "ఈ పిల్లలు నా హృదయాన్ని కొల్లగొట్టారు. నేను ఏడవకుండా ఉండటానికి శాయశక్తులా ప్రయత్నించాను. జాలి వలన కాకుండా, ఇలాంటి వింతైన జీవితం మరియు సరైన నిర్ణయాలను తీసుకోవడం ఎంత కష్టం తెలుసుకుని ఆందోళన పడ్డాను."[99]
క్రజ్ మాడ్రిడ్‌లో ఒక దుస్తుల దుకాణాన్ని కలిగి ఉంది మరియు ఆమె జపాన్‌లోని ఒక సంస్థ కోసం తన చెల్లితో కలిసి నగలు మరియు చేతిసంచుల నమూనాలను రూపొందించింది.[4] 2006లో, ఆమె లోరియల్ ప్యారిస్ కేశాల రంగు నేచురల్ మ్యాచ్[101] మరియు లోరియల్ అలంకార ఉత్పత్తులు వంటి వాటికి ప్రోత్సహించడానికి ఫ్రెంచ్ సౌందర్య ఉత్పత్తుల తయారీ సంస్థ లోరియల్ కోసం ఒక నూతన ప్రకటనల చేసే వ్యక్తిగా ఒక ప్రత్యేక ఒప్పందంపై సంతకం చేసింది.[102] క్రజ్ సంస్థ యొక్క టెలివిజన్ మరియు ప్రచురిత ప్రకటనల్లో కనిపిస్తుంది. ఆమె సంస్థకు తాను అందించే సేవలకు సంవత్సరానికి $2 మిలియన్ అందుకుంటుంది.[5] క్రజ్ బార్సిలోనా ఆధారిత ఫ్యాషన్ చైన్ మాంగో కోసం ప్రచురిత ప్రకటనల్లో కనిపిస్తుంది[103] మరియు 2001లో రాల్ఫ్ లౌరెన్‌తో ఒక ఒప్పందాన్ని కలిగి ఉంది.[5][100] 2007 మేలో, క్రజ్ మరియు ఆమె సోదరి మాంగో కోసం ఒక కలెక్షన్‌ను రూపొందించినున్నట్లు ప్రకటన వెలువడింది.[9] ఆ బ్రాండ్ కోసం రెండవ కలెక్షన్ అయిన ఇది బ్రిగిట్టే బార్డోట్ మరియు సెయింట్ ట్రోపెజ్‌లో సమ్మర్స్ నుండి ప్రేరణ పొందినట్లు పేర్కొన్నారు.[9] క్రజ్ మాంగో కోసం రూపొందించే కలెక్షన్ గురించి ఇలా వ్యాఖ్యానించింది, "ఇది నిజంగా చాలా మంచి సహకార సంబంధం ఎందుకంటే వారు ఒక భారీ స్పానిష్ సంస్థ మరియు మాకు మంచి [సృజనాత్మక] స్వేచ్ఛను అందిస్తున్నారు. నా సోదరికి మరియు నాకు ఈ నమూనాలపై పనిచేయడానికి చాలా సంతోషంగా ఉంది."[9] 2010 ఏప్రిల్‌లో, ఆమె లాంకమ్ యొక్క ట్రెసార్ పరిమళానికి ఒక ప్రకటనకర్తగా నియమించబడింది.[104]
టామ్ క్రూజ్‌తో వెనిలా స్కైలో నటించిన తర్వాత, వారు మూడు సంవత్సరాలపాటు సహజీవనం చేశారు, ఇది 2004 జనవరిలో ముగిసింది.[99][105] 2003 ఏప్రిల్‌లో, క్రజ్ క్రూజ్‌తో తన సంబంధం గురించి ఒక కథనాన్ని ప్రచురించినందుకు పరువు నష్టం కోసం ఆస్ట్రేలియన్ మ్యాగజైన్ న్యూ ఐడియా పై ఒక దావా వేసింది.[106] ఆమె న్యాయమూర్తులు ఒక ప్రకటనలో ఇలా పేర్కొన్నారు, "ఈ దావాలో కథనం Ms. క్రూజ్‌కు సంబంధించి పలు తప్పుడు మరియు పరువు నష్టం కలిగించే ప్రకటనలను కలిగి ఉంది" మరియు ఆమె "అవి తనను చాలా ఇబ్బందిపెట్టాయని మరియు చట్టపరమైన దావా తన మంచిపేరును రుజువు చేస్తుందని విశ్వసిస్తున్నట్లు" పేర్కొన్నారు.[106]
2005 ఫిబ్రవరిలో సహారా చిత్రీకరణ తర్వాత, ఆమె మాథ్యూ మాక్‌కానౌగేతో సహజీవనాన్ని ప్రారంభించింది. 2006 జూన్‌లో, వారు పీపుల్ మ్యాగజైన్‌కు సమిష్టగా ఒక ప్రకటన చేశారు, దానిలో వారు "వారు దంపతులు కావాలని నిర్ణయించుకున్నట్లు" మరియు "బిజీ షూటింగ్ ప్రణాళికలు మరియు ఎక్కువ సమయం దూరంగా ఉంటున్న కారణంగా", వారు పరస్పరం ఆలోచించుకుని, "ఈ సమయంలో విడిపోవడమే ఉత్తమమని" భావించినట్లు పేర్కొన్నారు.[107] 2007 ఏప్రిల్‌లో, ఆ సమయంలో ఒంటరిగా జీవిస్తున్న క్రజ్ తనకు పిల్లలు అంటే ఇష్టమని మరియు దత్తత చేసుకోవాలని ఆలోచిస్తున్నట్లు ప్రకటించింది. "అవును నాకు పిల్లలు కావాలి" అని క్రజ్ చెప్పినట్లు మారీ క్లెయిర్ యొక్క స్పానిష్ ఎడిషన్ దాని ఏప్రిల్ 2007 సంచికలో పేర్కొంది. "నాకు నా స్వంత పిల్లలు కావాలి, కాని దత్తత చేసుకుంటాను. కొంతకాలంగా, నేను దతత్త చేసుకోకపోతే నా జీవితం పరిపూర్ణం కాదనే భావన నాకు కలుగుతుంది."[108] క్రజ్ తరచూ చలన చిత్రాల్లో పనిచేసే మరియు దాదాపు రెండు దశాబ్దాలుగా తనకు తెలిసిన పెడ్రో ఆల్మోడోవర్‌తో కూడా మంచి స్నేహాన్ని కలిగి ఉంది.[109] వానిటీ ఫెయిర్ మ్యాగజైన్ 2010లో దాని రాబోయే హాలీవుడ్ సంచిక కోసం వారి ఫోటోలను అభ్యర్థించి, క్రజ్ మరియు ఆల్మోడోవర్ యొక్క స్నేహాన్ని ప్రముఖంగా చూపించాలని భావిస్తుంది.[109] ఆల్మోడోవర్ ఆమెను తన అధిదేవతగా పేర్కొన్నాడు.[109]
క్రజ్ 2007లో తన సహ నటుడు బెర్డమ్‌తో సహజీవనాన్ని ప్రారంభించింది, అయితే ఆ జంట వారి సంబంధాన్ని రహస్యంగా కొనసాగించారు.[110] 2010 జూలై ప్రారంభంలో, ఈ జంట బహమాస్‌లోని ఒక స్నేహితుని ఇంటిలో ఒక వ్యక్తిగత వేడుకలో వివాహం చేసుకున్నారు.[111] Pirates of the Caribbean: On Stranger Tides సెట్‌లో క్రజ్ చిత్రాల్లో మార్పుల వలన ఊహాగానాలు చెలిరేగిన తర్వాత, క్రజ్ మరియు బార్డెమ్ ప్రతినిధులు మారి 2011లో ఆ జంట యొక్క మొదటి బిడ్డ జన్మించబోతున్నట్లు ప్రకటించారు.[112]
ఫిల్మోగ్రఫీ

సూచికలు

బాహ్య లింకులు

Please use a more specific IMDb template. See the documentation for available templates.

వర్గం:1974 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:స్పానిష్ ప్రజలు
వర్గం:అల్కోబెండాస్ నుండి ప్రజలు
వర్గం:యూరోపియన్ ఫిల్మ్ అవార్డ్ విజేతలు (వ్యక్తులు)
వర్గం:ఇండిపెండెంట్ స్పిరిట్ అవార్డ్ విజేతలు
వర్గం:BAFTA విజేతలు (వ్యక్తులు)
వర్గం:స్పానిష్ చలన చిత్ర నటులు
వర్గం:స్పానిష్ టెలివిజన్ నటులు
వర్గం:స్పానిష్ టెలివిజన్ సమర్పకులు
వర్గం:స్పానిష్ శాకాహారులు
వర్గం:స్పానిష్ రోమన్ కాథలిక్కులు
వర్గం:అకాడమీ అవార్డు విజేతలు
వర్గం:ఉత్తమ నటిగా గోయా అవార్డు విజేతలు
వర్గం:ఉత్తమ సహాయ నటిగా గోయా అవార్డు విజేతలు

పెనెలోప్ క్రజ్

పెనెలోప్ క్రజ్  ఎత్తు ఎంత?


విశ్వనాథ్ ప్రతాప్ సింగ్ (జూన్ 25, 1931 - నవంబరు 27, 2008), భారతీయ రాజకీయ నాయకుడు, భారతదేశ ఏడవ ప్రధానమంత్రిగా 1989 నుండి 1990 వరకు పనిచేసాడు. మండల్ కమిషన్ నివేదిక ప్రకారం ప్రభుత్వ ఉద్యోగాలలో వెనుకబడిన కులాలకు 27% రిజర్వేషన్ కల్పించాలని నిర్ణయించిన ప్రధాని.[2]
ప్రారంభ జీవితం
విశ్వనాథ్ ప్రతాప్ సింగ్ 1931 జూన్ 25 న మండా ఎస్టేట్ ను పరిపాలించిన రాజపుత్ర జమీందారీ కుటుంబంలో జన్మించాడు.[3] అతను డెహ్రాడూన్ లోని కలనల్ బ్రౌన్ కేంబ్రిడ్జ్ స్కూలులో విద్యాభ్యాసం చేసాడు. అలహాబాద్, పూణె విశ్వవిద్యాలయాలలో చదివాడు. [4]
1969లో ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర శాసన సభకు భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ పార్టీ తరపున సభ్యుడయ్యాడు. అతను 1971 లో లోక్‌సభకు ఎన్నికయ్యాడు. 1974లో  ప్రధానమంత్రి ఇందిరా గాంధీ మంత్రి వర్గంలో వాణిజ్య శాఖ ఉపమంత్రిగా ఎన్నుకోబడ్డాడు. 1976 నుండి 1977 వరకు వాణిజ్య శాఖామంత్రిగా తన సేవలనందించాడు. [4]
1980లో జనతా పార్టీ తరువాత ఇందిరా గాంధీ మరల ఎన్నుకోబడినప్పుడు,  ఇందిరా గాంధీ అతనిని ఉత్తరప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రిగా నియమించింది. [4] ముఖ్యమంత్రిగా  (1980–82) అతను ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని నైఋతి ప్రాంత జిల్లాలలోని గ్రామీణ ప్రాంతాలలో ముఖ్యంగా తీవ్రమైన సమస్య అయిన  బందిపోటు దొంగతనాలను తగ్గించే కార్యక్రమాలు చేసాడు. సమస్యను అదుపుచేసే క్రమంలో వ్యక్తిగత వైఫల్యం పొందినందుకు గాను  రాజీనామా చేసినపుడు, అతను జాతీయ స్థాయిలో మంచి పేరు పొందాడు. 1983 లో ఈ ప్రాంతంలో అత్యంత భయానకమైన బందిపోటు దొంగలు  లొంగిపోవటాన్ని అతను వ్యక్తిగతంగా పర్యవేక్షించినపుడు కూడా జాతీయ ప్రచారాన్ని పొందాడు.
1983లో తిరిగి వాణిజ్య మంత్రిగా పదవిని పొందాడు. [4] 1989 ఎన్నికలలో రాజీవ్ గాంధీని పదవినుంచి తొలగించటానికి, అతనికి వ్యతిరేకంగా వామపక్షాలు, భారతీయ జనతా పార్టీతో కలసి ఒక కూటమి ఏర్పాటు చేయడానికి అతను బాధ్యత వహించాడు. 1989లో అతని పాత్ర భారత రాజకీయాల దిశను మార్చింది. అద్వానీ చేసిన రథయాత్రలో అతనిపై అరెస్ట్ వారెంట్ జారీ చేయడం ద్వారా సింగ్  ధైర్యంగా నిలిచాడు.
ఆర్థిక మంత్రి (1984-87) , రక్షణ మంత్రి (1987)
1984 సార్వత్రిక ఎన్నికల తరువాత భారతదేశ 10వ కేబినెట్ లో ఆర్థిక మంత్రిగా రాజీవ్ గాంధీచే  ఎన్నుకోబడ్డాడు. రాజీవ్ మనస్సులో ఉన్న లైసెన్స్ రాజ్  (ప్రభుత్వ నియంత్రణ) తొలగింపును క్రమేణా అమలు చేసాడు. ఆర్థిక మంత్రిగా ఉన్న కాలంలో అతను బంగారంపై పన్నులు తగ్గించడం ద్వారా, జప్తు చేసిన బంగారంలో కొంత భాగాన్ని పోలీసులకు ఇవ్వడం ద్వారా బంగారం అక్రమ రవాణాను నిరోధించాడు. అతను ఆర్థిక శాఖలో ఎన్‌ఫోర్స్‌మెంటు డైరెక్టరేట్ కు అసాధారణ అధికారాలనిచ్చాడు. ప్రభుత్వ నియంత్రణను తగ్గించడానికి, పన్ను మోసాలను విచారించడానికి సింగ్ చేసిన ప్రయత్నాలు విస్తృతమైన ప్రశంసలను అందుకున్నాయి.[4] అత్యున్నత స్థానంలో ఉన్న  అనుమానిత పన్ను ఎగవేత దారులపై అనేక దాడులు చేయించాడు. వారిలో ధీరుభాయ్ అంబానీ, అమితాబ్ బచ్చన్ కూడా ఉన్నారు. రాజీవ్ గాంధీ అతనిని ఆర్థిక మంత్రి పదవి నుండి తొలగించాడు. బహుశా గతంలో కాంగ్రెస్ పార్టీకి ఆర్థిక సహాయాన్ని అందించిన పారిశ్రామిక వేత్తలపై ఆదాయపు పన్ను శాఖ దాడులు జరుపుతున్నందున అతనిని ఆ పదవి నుండి తొలగించి ఉండవచ్చు. [5] ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖనుండి ప్రక్కకు తప్పించినప్పటికీ, సింగ్ కు దేశ ప్రజలలో ఉన్న జనాదరణ కారణంగా 1987 జనవరిలో రక్షణ మంత్రి బాధ్యతలను అప్పగించారు.[6] అతను సౌత్ బ్లాక్ చాటున దాగిన రక్షణ వ్యవస్థలోని సంచలనాత్మక చీకటి ప్రపంచంపై దర్యాప్తు చేయడం ప్రారంభించాడు. 1986 మార్చి 24న రాజీవ్ ప్రధానిగా ఉన్న సమయంలో బోఫోర్స్ ఒప్పందం కుదరింది. నాలుగు వందల 155ఎంఎం శతఘ్నులను స్వీడిష్ కంపెనీ ఏబీ బోఫోర్స్ కంపెనీ నుంచి 1437 కోట్ల రూపాయల ఖర్చుతో కొనడానికి ఒప్పందం కుదిరింది. భారతదేశం, స్వీడన్ ప్రభుత్వాల్లోని పెద్దల మధ్య జరిగిన అవకతవకలపై దృష్టి సారించాడు. ఈ అంశం రాజీవ్ గాంధీ ప్రభుత్వాన్ని కుదిపేసింది. [7] దానిపై దర్యాప్తు చేయించడానికి  ముందే అతనిని క్యాబినెట్ నుండి తొలగించారు. దాని ఫలితంగా అతను కాంగ్రెస్ పార్టీ సభ్యత్వానికి, లోక్‌సభ సభ్యత్వానికి రాజీనామా చేసాడు. [8]
జనతాదళ్ స్థాపన
కాంగ్రెస్ పార్టీ నుండి బయటికి వచ్చిన తరువాత సింగ్ అరుణ్ నెహ్రూ, అరిఫ్ మొహమ్మద్ ఖాన్ లతో కలసి జనమోర్చా పేరుతో ప్రతిపక్ష పార్టీని ప్రారంభించాడు. [9] అతను అలహాబాద్ లోక్‌సభకు జరిగిన ఉపన్నికలలో సునీల్ శాస్త్రిని ఓడించి తిరిగి ఎన్నుకయ్యాడు.[10][11] 1988 అక్టోబరు 11 న జనతాపార్టీ సంకీర్ణం నాయకుడు జయప్రకాశ్ నారాయణ్ జన్మదినం సందర్భంగా రాజీవ్ గాంధీని వ్యతిరేకించే పార్టీలైన జనమోర్చా, జనతాపార్టీ, లోక్‌దళ్, కాంగ్రెస్ (ఎస్) పార్టీలను కలిపి  జనతాదళ్ పార్టీని స్థాపించాడు. జనతాదళ్ పార్టీకి అధ్యక్షుడైనాడు. ద్రవిడ మున్నేట్ర ఖగజం, తెలుగుదేశం పార్టీ, అసోం గణపరిషత్ వంటి ప్రాంతీయ పార్టీలతో కలసి జనతాదళ్ పార్టీ నేషనల్ ఫ్రంట్ పేరుతో సంకీర్ణ దళం ఏర్పడినది. దీనికి వి.పి.సింగ్ కన్వీనరుగా, ఎన్.టి.రామారావు అధ్యక్షునిగా, పర్వతనేని ఉపేంద్ర జనరల్ సెక్రటరీగా నియమితులయ్యారు.[12]
నేషనల్ ఫ్రంట్ సంకీర్ణ ప్రభుత్వం
1989 సార్వత్రిక ఎన్నికలలో నేషనల్ ఫ్రంటు కాంగ్రెస్ వ్యతిరేక పక్షాలైన భారతీయ జనతా పార్టీ, వామపక్ష పార్టీల (రెండు ప్రధాన ప్రతిపక్ష పార్టీలను)తో కలసి సీట్ల సర్దుబాటు చేసుకొని పోటీ చేసింది. నేషనల్ ఫ్రంటు వారి మిత్ర పక్షాలతో కలసి కనీస మెజారిటీ సాధించి ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేయాలని నిశ్చయించింది. అటల్ బిహారీ వాజపేయి, లాల్ కృష్ణ అద్వానీల నాయకత్వంలోని భారతీయ జనతా పార్టీ, కమ్యూనిస్టు పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా (మార్కిస్టు), కమ్యూనిస్టు పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా వంటి వామపక్షాలు ప్రభుత్వం బయటి నుండి మద్దతు ఇవ్వడంతో ప్రభుత్వం ఏర్పడింది.
పార్లెమెంటు సెంట్రల్ హాల్ లో 1989 డిసెంబరు 1 జరిగిన సమవేశంలో సింగ్ ప్రధానమంత్రి అభ్యర్థిగా దేవీలాల్ ను ప్రతిపాదించాడు. రాజీవ్ గాంధీకి వ్యతిరేకంగా స్వచ్ఛమైన ప్రత్యామ్నాయంగా సింగ్ ప్రధానమంత్రి అభ్యర్థిగా  ఉండాలని  కాంగ్రెస్ వ్యతిరేక పక్షాలు భావించినప్పటికీ అతను దేవీలాల్ ను ప్రతిపాదించాడు. చౌధురి దేవీలాల్ హర్యానా లోని జాట్ వర్గానికి చెందిన నాయకుడు. అతను ప్రధానమంత్రి అభ్యర్థిత్వాన్ని త్రోసిపుచ్చాడు. కానీ ప్రభుత్వానికి "ఎల్డర్ అంకుల్" గా ఉండటానికి మొగ్గు చూపాడు. అపుడు వి.పి.సింగ్ ప్రధానమంత్రి అయ్యాడు.[13][14] మాజీ జనతా పార్టీ మాజీ అధిపతి, జనతా దళ్ పార్టీలో సింగ్  ప్రత్యర్థి అయిన చంద్రశేఖర్ కు ఈ అంశం ఆశ్చర్యాన్ని కలిగించింది. దేవీలాల్‌ను ప్రధానమంత్రి చేసేందుకు ఏకాభిప్రాయం కుదిరిందని భావించిన చంద్రశేఖర్, ఈ పరిణామంతోసమావేశం నుండి వెళ్ళిపోయాడు. కేబినెట్ లో చేరేందుకు కూడా నిరాకరించాడు.
వి.పి.సింగ్ 1989 డిసెంబరు 2 న భారత దేశ 7వ ప్రధానమంత్రిగా పదవీ బాధ్యతలు చేపట్టాడు. [4]
ప్రధానమంత్రి (1989-90)
వి.పి. సింగ్ 1989 డిసెంబరు 2 నుండి 1990 నవంబరు 10 వరకు ఒక సంవత్సరం లోపే ప్రధానమంత్రిగా పనిచేసాడు. మార్చి 1990 లో రాష్ట్ర అసెంబ్లీ ఎన్నికలలో సింగ్ సంకీర్ణ పభుత్వం పార్లెమెంటు లోని రెండు సభలలో నియంత్రణ సాధించింది. [4] ఈ కాలంలో జనతాదళ్ పార్టీ ఐదు రాష్ట్రాలలో అధికారం చేజిక్కించుకుంది. హర్యానా రాష్ట్రంలోని ఓం ప్రకాష్ చౌతాలా (బనార్సీ దాస్ గుప్తా, హుకం సింగ్) ప్రభుత్వం, గుజరాత్ లోని చిమన్ భాయ్ పటేల్ ప్రభుత్వం, ఒడిశాలోని బిజూ పట్నాయక్ ప్రభుత్వం, బీహార్ లోని లాలూ ప్రసాద్ యాదవ్ ప్రభుత్వం, ఉత్తరప్రదేశ్ లోని ములాయం సింగ్ యదవ్ ప్రభుత్వాలను జనతాదళ్ పార్టీ ఏర్పరచింది. నేషనల్ ఫ్రంటు లోని మిత్రపక్షాలైన ఎన్.టి రామరావు, ప్రఫుల్ల కుమార్ మహంతా కూడా ప్రభుత్వాలను ఏర్పరచారు. జనతాదళ్ కేరళ రాష్ట్రంలోని ఇ.కె.నాయనార్ తో, రాజస్థాన్ లో భైరాన్ సింగ్ షెకావత్ తో కూడా అధికారాన్ని పంచుకుంది. శ్రీలంకలోని తమిళ వేర్పాటు వాద ఉద్యమాన్ని ఎదుర్కోవడానికి  అంతకు పూర్వం రాజీవ్ గాంధీ భారత సైన్యాన్ని పంపించి చేపట్టిన, విఫలమైన ఆపరేషన్‌కు ముగింపు పలకాలని నిర్ణయించాడు.[15]
వి.పి.సింగ్ ప్రధానమంత్రిగా భాద్యతలు చేపట్టిన కొద్ది రోజులకే మొదటి సంక్షోభాన్ని ఎదుర్కొన్నాడు. సింగ్ కేబినెట్ లో హోంమంత్రి ముఫ్తీ మహమ్మద్ సయీద్ ( జమ్మూ కాశ్మీర్ మాజీ ముఖ్యమంత్రి) కుమార్తెను తీవ్రవాదులు అపహరించారు. ఆమెను విడుదల చేయడానికి బదులుగా  కొంతమంది తీవ్రవాదులను విడిచిపెట్టడానికి విపి సింగ్ ప్రభుత్వం అంగీకరించింది. పాక్షికంగా ఆ వివాదం ముగిసినా విమర్శలు వెల్లువెత్తాయి. వెంటనే భారతీయ జనతా పార్టీ సూచన మేరకు జమ్మూ కాశ్మీర్ గవర్నరుగా మాజీ ఉద్యోగి జగ్‌మోహన్‌ను నియమించాడు. [16]
సింగ్ పంజాబ్ గవర్నరుగా ఉన్న  సిద్దార్థ శంకర్ రే స్థానంలో వేరొక ఉద్యోగి నిర్మలా కుమార్ ముఖర్జీని  నియమించాడు. ఆపరేషన్ బ్లూ స్టార్ క్షమాపణ అడగడానికి గోల్డెన్ టెంపుల్ ను సందర్శించాడు. ఈ కారణంగాను, ఇతర సంఘటన వలనా కొద్ది నెలల్లోనే పంజాబులో అల్లర్లు గణనీయంగా తగ్గాయి.[17]
భారత సరిహద్దులో యుద్ధాన్ని ప్రారంభించేందుకు బెనజీర్ భుట్టో నేతృత్వంలోని పాకిస్తాన్ చేసిన ప్రయత్నాలను ఆయన అడ్డుకున్నాడు.[18][19][20]
మండల్ కమిషన్ నివేదిక
మండల్ కమిషన్ భారతదేశంలోని సామాజిక, విద్యాపరంగా వెనుకబడిన తరగతుల పరిస్థితులని అధ్యయనం చేసే కమీషన్. దీనిని 1979 జనవరి 1 న అప్పటి జనతాపార్టీ కి చెందిన భారత ప్రధానమంత్రి  మొరార్జీ దేశాయ్ చే ప్రారంభించబడినది. ఆ కాలంలో ఏర్పాటు చేసిన  కమిషన్ ఛైర్మన్ గా బి.పి.మండల్  వ్యవహరించాడు. అతను రూపొందించిన మండల్ కమిషన్ నివేదిక భారత దేశంలో వెనుక బడిన తరగతులు, యితర వెనుక బడిన తరగతులు గా సూచించబడిన కులాలకు సామాన్య జన స్రవంతిలో అనుసంధానం చేసే మార్గాలను అధ్యయనం చేసి క్రమ బద్ధము, న్యాయ బద్ధమూ అయిన విధాన నిర్మాణాన్ని ప్రభుత్వానికి సమర్పించింది. కానీ ఆ సమయానికి మురార్జీ దేశాయి ప్రధాని పదవినుండి వైదొలగ వలసి వచ్చింది. తరువాత కాంగ్రెస్ పాలనలో సుమారు 10 సంవత్సరాలు మండల్ కమీషన్ నివేదిక బుట్ట దాఖలు అయిపోయింది. తిరిగి కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వం పతనమై వి.పి. సింగ్ ప్రభుత్వం ఏర్పడిన తరువాత  మండల్ కమీషన్ నివేదికకు తన ప్రభుత్వ ఆమోద ముద్ర వేసాడు.[21]  ఈ నిర్ణయం ఉత్తర భారతదేశంలోని పట్టణ ప్రాంతాలలోని ఉన్నత కులాలకు చెందిన యువత నుండి విస్తృతమైన నిరసనలకు దారితీసింది.  దాని ఫలితంగా దేశంలో రేగిన కల్లోలం మూలంగా, స్వయాన వి.పి. సింగ్ తన రాజకీయ జీవతాన్నే మూల్యంగా చెల్లించవలసి వచ్చింది.
ఓబిసి రిజర్వేషన్లను (క్రిమీలేయర్ కంటే దిగువన) 2008 లో సుప్రీం కోర్టు సమర్థించింది.[22][23]
రిలయన్స్ గ్రూపుతో జగడం
1990 లో, లైఫ్ ఇన్సూరెన్స్ కార్పోరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా, జనరల్ ఇన్సూరెన్స్ కార్పోరేషన్ వంటి ప్రభుత్వ-యాజమాన్య ఆర్ధిక సంస్థలు లార్సెన్ & టుబ్రోపై రిలయన్స్ గ్రూపు నిర్వాహక నియంత్రణను పొందటానికి ప్రయత్నించాయి. ఓటమిని గ్రహించిన అంబానీలు సంస్థ  బోర్డు నుండి రాజీనామా చేశారు. 1989 లో ధీరూబాయి అంబానీ లార్సెన్ & టుబ్రో కు చైర్మన్ గా వ్యవహరించాడు. అతను పదవిని విడిచిపెట్టి భారతీయ స్టేట్ బ్యాంకు మాజీ చైర్మన్ డి.ఎన్.హోష్ ఆ పదవిలో చేరడానికి మార్గం సుగమం చేసాడు.
రామమందిరం వివాదం, సంకీర్ణ ప్రభుత్వ పతనం
ఇంతలో, భారతీయ జనతా పార్టీ  తన అజెండా ముందుకు తెచ్చింది. వాస్తవానికి బాబ్రీ మసీదు ఉన్న స్థానం శ్రీరామజన్మస్థానం అంటూ 1982లోనే విశ్వహిందూ పరిషత్ రామజన్మభూమి ఉద్యమాన్ని చేపట్టింది. 1989లో జరిగిన భారతీయ జనతా పార్టీ జాతీయ కార్యవర్గ సమావేశంలో దీనిపై ఒక తీర్మానం చేసి ఆమోదించారు. 1989లో  ఈ ఉద్యమం మరింత ఊపందుకుంది. 1990లో  ఉత్తరాది రాష్ట్రాలలో భారతీయ జనతా పార్టీ అద్యక్షుడు లాల్ కృష్ణ అద్వానీ ప్రమోద్ మహాజన్ తో కలసి రథయాత్ర చేయాలని నిర్ణయించాడు.[24]  10,000 కిలోమీటర్ల రథయాత్ర చేసి అక్టోబర్ 30న అయోధ్య చేరుకోవాలని ప్రణాళిక వేసుకున్న రథయాత్ర  అయోధ్యకు చేరక ముందే సమస్తిపూర్ వద్ద  శాంతిభద్రతలకు విఘాతం కలుగకుండా ఉండేందుకు అధ్వానీ అరెస్టుకు సింగ్ ఆదేశించాడు. అధ్వానీ రథయాత్ర ఆగిపోయింది. కరసేవను అధ్వానీ వాయిదా వేసుకున్నాడు. [25][26][27] దీని ఫలితంగా భారతీయ జనతా పార్టీ ప్రభుత్వానికి మద్దతు ఉపసంహరించడంతో [28] లోక్‌సభలో సింగ్ అవిశ్వాస తీర్మానాన్ని ఎదుర్కొన్నాడు. అతను ఉన్నతమైన నైతిక విలువలతో దేశ లౌకికవాదంకోసం నిలబడ్డాననీ, తన బలంతో బాబ్రీ మసీదును కాపాడగలిగానని, ఇది ప్రాథమిక సూత్రాలను సమర్థిస్తుందని తెలిపాడు. అతను 142–346 ఓట్లతో అవిశ్వాసంలో ఓడిపోయే ముందు "మీరు ఎటువండి భారతదేశాన్ని కోరుకుటున్నారు?" అని విపక్షాలను పార్లమెంటులో ప్రశ్నించాడు.;[29][30][31] నేషనల్ ఫ్రంటులోని కొన్ని పార్టీలు, వామపక్షాలు మాత్రమే అతనిని సమర్థించాయి.  సింగ్ 1990 నవంబరు 7 న తన పదవికి రాజీనామా చేసాడు.[4]
చంద్రశేఖర్ ప్రభుత్వం
ఈ పరిస్థితిని చంద్రశేఖర్ తనకనుకూలంగా మలచుకొని  తన మద్దతుదారులైన దేవీలాల్, జ్ఞానేశ్వర్ మిశ్రా, హెచ్.డి.దేవెగౌడ, మేనకా గాంధీ, అశోక్ కుమార్ సేన్, సుబోధ్ కాంత్ సహాయ్, ఓం ప్రకాష్ చౌతాలా, హుకుమ్‌సింగ్, నిమన్‌భాయ్ పటేల్, ములాయం సింగ్ యాదవ్, యశ్వంత్ సిన్హా, వి.సి.శుక్లా, సంజయ్ సింగ్ లతో పాటుగా జనతాదళ్ పార్టీని విడిచి  వెలుపలికి వచ్చాడు. వారితో కలసి సమాజ్‌వాదీ జనతా పార్టీ/జనతాదళ్ (సోషలిస్టు) పార్టీని ఏర్పరచాడు. [32] చంద్రశేఖర్ కు సుమారు 64 మంది పార్లమెంటు సభ్యులు ఉన్నందున ప్రతిపక్ష నాయకుడు రాజీవ్ గాంధీతో మద్దతు తీసుకోవడానికి ఒప్పందం కుదుర్చుకున్నాడు. అతను లోక్‌సభ విశ్వాస పరీక్షలో కాంగ్రెస్ పార్టీ మద్దతుతో నెగ్గి ప్రధానమంత్రి పీఠాన్ని అలంకరించాడు.[33] స్పీకర్ రబీరే  ఎనిమిది మంది జనతాదళ్ పార్లమెంటు సభ్యులు విశ్వాస పరీక్షలో ఓటు వేసేందుకు అనర్హులుగా ప్రకటించాడు.  రాజీవ్ గాంధీ తన మద్దతును ఉపసంహరించుకోవడంతో కొన్ని నెలల్లోనే చంద్రశేఖర్ పదవిని కోల్పోయాడు. అతను చివరి నిమిషం వరకూ మద్దతు పొందడానికి  ప్రయత్నించాడు కానీ విఫలమయ్యాడు. ఏ పక్షానికీ ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసేందుకు తగిన సంఖ్యాబలం లేనందున మరలా ఎన్నికలు జరిగాయి.

యునైటెడ్ ఫ్రంట్ సంకీర్ణం, తరువాత సంవత్సరాలు
విపి సింగ్ కొత్త ఎన్నికలలో పోటీ చేశాడు కానీ అతని పార్టీ ఎన్నికల ప్రచారం సందర్భంగా రాజీవ్ గాంధీ (మే 1991) హత్య కారణంగా, పార్లమెంటులో ప్రతిపక్షంగా కూడా ఉండలేకపోయింది. తరువాత క్రియాశీల రాజకీయాల నుండి వి.పి.సింగ్ తప్పుకున్నాడు.[34][35]
తరువాత కొన్ని సంవత్సరాల పాటు దేశవ్యాప్తంగా పర్యటనలు చేసి సామాజిక న్యాయం, కళాత్మక కార్యకలాపాలు(ముఖ్యంగా చిత్రలేఖనం) వంటి అంశాలపై వివిధ కార్యక్రమాలలో పాల్గొన్నాడు.
1992లో మొదటి సారిగా ఉపరాష్ట్రపతిగా ఉన్న  కె.ఆర్. నారాయణన్ ను రాష్ట్రపతి అభ్యర్థిగా  ప్రతిపాదించాడు. అదే సంవత్సరం డిసెంబరులో తన అనుచరులతో కలసి ఎల్.కె.అద్వానీ ప్రతిపాదించిన కరసేవకు వ్యతిరేకంగా అయోద్యకు వెళ్లాడు. అయోధ్యకు చేరక ముందే అతనిని అరెస్టు చేసారు. కొన్ని రోజుల తరువాత మస్జిద్ ను కరసేవకులు విధ్వంసం చేసారు.
1996లో జరిగిన సార్వత్రిక ఎన్నికలలో కాంగ్రెస్ పార్టీ ఓడిపోయింది. గెలిచిన యునైటెడ్ ఫ్రంటు సంకీర్ణంలో  ప్రధానమంత్రి పదవికి సహజమైన అభ్యర్థిగా నిలిచాడు.  కానీ  కమ్యూనిస్టు నాయకుడు జ్యోతిబసు, బీహార్ నాయకుడు లాలూ ప్రసాద్ యాదవ్, జనతా పార్టీలోని ఇతర నాయకుల అభ్యర్థనను అతడు తోసిపుచ్చాడు.[4]
1998లో అతనికి కేన్సర్ అని నిర్థారణ అయిన తరువాత బహిరంగ ప్రదర్శనలను ఆపివేసాడు. 2003 లో అతనికి క్యాన్సర్ నుండి ఉపశమనం కలిగినప్పుడు, అతను జనతాదళ్ నుండి వారసత్వంగా వచ్చిన అనేక సమూహాలలో కనిపించాడు.  అతను 2006లో జన్‌మోర్చా పార్టీని స్థాపించాడు. దానికి సినిమాల నుండి వచ్చిన రాజకీయనాయకుడు రాజ్ బబ్బర్‌ను అధ్యక్షునిగా చేసాడు.[36] 2007 ఉత్తరప్రదేశ్ ఎన్నికల్లో జనమోర్చాకు ఎటువంటి సీట్లు లభించలేదు. రాజ్ బబ్బర్ కాంగ్రెస్ లో చేరాడు. వి.పి.సింగ్ పెద్ద కుమారుడు అజేయ సింగ్ (అజేయ ప్రతాప్ సింగ్) 2009 జనరల్ ఎన్నికలను ఎదురుచూస్తూ పార్టీ  అధికారాన్ని స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. [37] అజేయ సింగ్ జనమోర్చా అభ్యర్థిగా ఫతేపూర్ నియోజకవర్గం నుండి పోటీ చేసి సమాజ్ వాదీ పార్టీ అభ్యర్థి రాకేష్ సచన్ చేతిలో ఓడిపోయాడు. జనమోర్చా పేరును "నేషనల్ జన మోర్చా" గా 2009 జూన్ లో మార్చారు.[38] ఒక నెల తరువాత జన మోర్చా భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ లో విలీనం అయినది. [39]
అనిల్ అంబానీ యాజమాన్యంలోని రిలయన్స్ ఇండస్ట్రీస్ ద్వారా దాద్రి వద్ద భూమిని స్వాధీనం చేసుకుని, రైతులకు  తగిన పరిహారాన్ని డిమాండ్ చేస్తూ జరిగిన రైతుల ఉద్యమంలో పాల్గొనేందుకు తన అనుచరులతో వెళ్లాడు. అక్కడ సెక్షన్ 144 అమలులోఉన్నందున అతనిని ఘజియా బాద్ వద్ద అరెస్టు చేసారు.[40] దాద్రి రైతుల ఉద్యమాన్ని కొసాగించినందుకు ఉత్తర ప్రదేశ్ సరిహద్దులో వి.పి.సింగ్ , సి.పి.ఐ జనరల్ సెక్రటరీ ఎ.బి.బర్థన్ [41] లను మరలా అరెస్టు చేసారు. అయినప్పటికీ సింగ్, బబ్బర్‌లు తరువాత పోలీసుల నుండి తప్పించుకొని, 2006 ఆగస్టు 18 న దాత్రి చేరి, రిలయన్స్ స్వాధీనం చేసుకున్న భూమిలో రైతులతో పాటు దున్నారు.[42][43]
వ్యక్తిగత జీవితం
సింగ్ రాజస్థాన్ లోని డియోగర్-మడారియా రాజు కుమార్తె అయిన సితా కుమారిని  1955 జూన్ 25 న వివాహం చేసుకున్నాడు. ఇది పెద్దలు కుదిర్చిన పెళ్ళి. ఈ వివాహం జరిగినపుడు అతనికి 24 సంవత్సరాలు, ఆమెకు 18 సంవత్సరాలు. కుమారి ఉదయపూర్ రాణాప్రతాప్ వంశమైన సిసోడియా రాజపుత్రి. వారికి ఇద్దరు కుమారులు. మొదటి కూమరుడు అజేయ సింగ్ (జ.1957) న్యూయార్క్ లో ఛార్టెడ్ అకౌంటెంట్ గా పనిచేసాడు. రెండవ కుమారుడు అభి సింగ్ ( జ. 1958) న్యూఢిల్లీ లోని ఆల్ ఇండియా ఇనిస్టిట్యూట్ ఆఫ్ మెడికల్ సైన్సెస్ లో వైద్యుడు.[44]
మరణం
వి.పి.సింగ్ ఎముకల మజ్జ క్యాన్సర్, మూత్రపిండాల వైఫల్యంతో బాధపడి 2008 నవంబరు 27 న న్యూఢిల్లీ లోని అపోలో ఆసుపత్రిలో మరణించాడు.[45][46] 2008 నవంబరు 29 న అలహాబాదు లోని గంగా నదీ తీరంలో దహనం చేసారు. అతని కుమారుడు అజేయ సింగ్ అంత్యక్రియలను నిర్వహించాడు. [47]
సాంస్కృతిక వారసత్వం
సినిమాలు
కళా విమర్శకుడు, సింగ్  సన్నిహితుడు జోలియట్ రైనాల్డ్స్ వి.పి.సింగ్ పై లఘు డాక్యుమెంటరీని తీసాడు. అది "ఆర్ట్ ఆఫ్ ద ఇంపోసిబుల్" (45 నిమిషాలు) పేరుతో విడుదలైంది. ఈ డాక్యుమెంటరీలో సింగ్ రాజకీయ జీవితం, కళాత్మక జీవితం గూర్చి విషయాలున్నాయి.[48]
అతని జీవిత విశేషాలతో కూడిన "ఒన్ మోర్ డే టు లివ్"  సినిమాను సుమా జాస్సన్ తిసింది. [49]
పుస్తకాలు
జి.ఎస్.భార్గవ: పెరిస్ట్రోల్కా ఇన్ ఇండియా: వి.పి.సింగ్ ప్రైమ్‌మినిస్టర్‌షిప్. గ్లాన్ పబ్లిషింగ్ హౌస్, న్యూఢిల్లీ, 1990.
మదన్ గౌర్: వి.పి.సింగ్: పోర్టయిట్ ఆఫ్ ఎ లీడర్, ప్రెస్ అండ్ పబ్లిసిటీ సిండికేట్ ఆఫ్ ఇండియా, 1990.
సీమా ముస్తాఫా: ద లోన్లీ ప్రొఫెట్: వి.పి.సింగ్, ఎ పొలిటికల్ బయోగ్రఫీ,. న్యూ ఏజ్ ఇంటర్నేషనల్, 1995.
రాం బహదూర్ రాయ్: మంజిల్ సె జ్యాదా సఫర్ (హిందీలో), 2005.
వి. పి. సింగ్ తో అనుసంధానించబడిన ఇతర పుస్తకాలు
"ద స్టేట్ ఏస్ చరాదే: వి.పి.సింగ్, చంద్రశేఖర్ అండ్ ద రెస్ట్": అరుణ్ శౌరీ, పబ్లిషర్స్, సౌతి అసియా బుక్స్.
ఐ.కె.గుజ్రాల్: మేటర్స్ ఆఫ్ డిసెర్షన్: అన్ ఆటోబయోగ్రఫీ, హే హౌస్, ఇండియా, 519 పేజీలు, ఫిబ్రవరి 2011 ISBN978-93-8048-080-0. పంపిణీదారులు: .
ఆర్,వెంకట్రామన్: మై ప్రెసిడెన్షియల్ యియర్స్, హార్పర్ కోలిన్స్/ఇండస్, 1995,ISBN81-7223-202-0.
పి.ఉపేంద్ర: గాథం స్వాగతం.
మూలాలు

బయటి లంకెలు

Speech opposing the India-US nuclear deal  on YouTube  on YouTube, Oct. 2007.

వర్గం:భారత ప్రధానమంత్రులు
వర్గం:9వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రులు
వర్గం:సుప్రసిద్ధ భారతీయులు

విశ్వనాధ్ ప్రతాప్ సింగ్

ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రం నుండి కేంద్ర రక్షణ శాఖామంత్రిగా పనిచేసిన మొదటి వ్యక్తి ఎవరు?


ఏటుకూరి బలరామమూర్తి ప్రముఖ మార్క్సిస్టు మేధావి, చరిత్ర రచయిత మరియు జర్నలిస్టు. ఏటుకూరి బలరామమూర్తి (1918-1996) నిష్కళంక దేశభక్తుడు, రాష్ట్ర కమ్యూనిస్టు ఉద్యమ ప్రముఖుడు, మార్క్సిస్టు అధ్యయనవేత్త, విశాలాంధ్ర దినపత్రిక, కమ్యూనిజం మాసపత్రికల సంపాదకత్వ బాధ్యతలు నిర్వహించిన బహుముఖ ప్రజ్ఞాశాలి.
బాల్యము విద్యాభ్యాసము
ఏటుకూరి బలరామమూర్తి 1918, సెప్టెంబర్ 3 న ఏటుకూరు (గుంటూరు జిల్లా) లో జన్మించారు. ఇతని తండ్రి ఏటుకూరి సీతారామయ్య బ్రహ్మ సమాజ అభిమాని కావడంతో ఆయన సంస్కరణాభిలాష, శాస్త్రీయ, చారిత్రిక దృష్టి బలరామమూర్తిని ప్రభావితం చేసాయి. 1937 లో గుంటూరులోని ఆంధ్రా క్రిస్టియన్ కాలేజిలో చదువుతున్నప్పుడే బలరామమూర్తికి మార్క్సిస్టు సాహిత్యంతో పరిచయం ఏర్పడింది. ఏ.సి. కళాశాలలో బి.ఎ పూర్తి చేసిన తరువాత జర్నలిజం వృత్తిలో వుంటూనే ప్రైవేటుగా ఎం.ఎ సోషియాలజీ పూర్తిచేశారు.ఆయనకు భార్య, ఇద్దరు కుమార్తెలు, ఇద్దరు మనుమరాండ్రు వున్నారు[1].
ఉద్యోగం
1937లో గుంటూరులోని ఆంధ్రా క్రిస్టియన్ కాలేజిలో చదువుతున్నప్పుడే బలరామమూర్తి కమ్యూనిస్టు భావాలకు ప్రభావితమయ్యారు. తొలుత ఆర్.ఎం.ఎస్. (Railway Mail Service) లో ఉద్యోగం చేస్తూ కమ్యూనిస్టు పార్టీ రహస్య పత్రిక 'స్వతంత్ర భారత్' విజయవాడ నుండి శ్రీకాకుళం వరకు అన్ని రైల్వేస్టేషన్‌లలో కమ్యూనిస్టు అభిమానులకు సురక్షితంగా అందచేస్తుండేవారు. ఈ విషయాన్ని పసికట్టిన బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం శిక్షగా మద్రాసు ఆర్.ఎం.ఎస్. ఆఫీసుకు ట్రాన్స్‌ఫర్ చేసి ఏ పని యివ్వకుండా జీతం ఇస్తూ ఖాళీగా కూచోబెట్టారు. దీనితో విసుగెత్తి 1940లో ఉద్యోగానికి స్వస్తిచెప్పి బలరామమూర్తి అజ్ఞాతవాసంలోకి వెళ్ళిపోయారు[1].
రాజకీయ జీవితం
రాయలసీమలో కమ్యూనిస్టు పార్టీ నిర్మాణ కార్యక్రమంలో భాగంగా పలువురికి మార్క్సిస్టు సిద్ధాంత శిక్షణ యిచ్చారు. రెండేళ్ళు పాటు (1940-42) గడిపిన అజ్ఞాతవాస జీవితంలో భాగంగా విశాఖ జిల్లాలో కమ్యూనిస్టు పార్టీ ఆర్గనైజరుగా వ్యవహరించారు. 1948 నుండి 1952 వరకు తమిళనాడు లోని కడలూరు జైలులో డిటెన్యూగా ఉన్నారు. ఈ జైలు జీవితం ఆయనలోని తాత్విక జిజ్ఞాసను రేకెత్తించి, పుస్తక పఠనాసక్తిని పెంపొందించింది.విశాలాంధ్ర దినపత్రికలో మూడేళ్ళు ప్రధాన సంపాదక బాధ్యతలు నిర్వహించారు. 1972 నుండి విశాలాంధ్ర పబ్లిషింగ్ హౌస్ సంపాదకులుగా, కమ్యూనిజం మాసపత్రిక సంపాదకవర్గ సభ్యులుగా చివరివరకు పనిచేశారు. తరువాత సిపిఐ రాష్ట్ర కార్యవర్గ సభ్యులుగా, జాతీయ సమితి సభ్యులుగా కొనసాగారు.
పాత్రికేయ జీవితం
రచనలు
కళాశాల కాలం నుండే చరిత్ర, తత్వశాస్త్రంల పట్ల ప్రత్యేక అభిమానం పెంచుకున్న ఏటుకూరి బలరామమూర్తి క్రమేపీ ఆ రంగాలలో విశేష కృషి చేశారు. చరిత్ర, తత్వశాస్త్రంలను జోడు గుర్రాలుగా అభిమానించిన ఏటుకూరి బలరామ మూర్తి 12 పుస్తకాలు, అనేక వందల వ్యాసాలు రచించారు. వీరి పుస్తకాలలో ఆంధ్రుల సంక్షిప్త చరిత్ర, భారతీయ తత్వశాస్త్రం, మన చరిత్ర, ఉపనిషత్ చింతన, భారతీయ సంస్కృతిలు ప్రముఖమైనవి. విశేష ప్రజాదరణను పొందాయి.
ఆంధ్రుల సంక్షిప్త చరిత్ర (1953)
భారతీయ తత్వశాస్త్రం (1955)
మన చరిత్ర (1972)
ఆంధ్ర ప్రదేశ్ దర్శిని (1979) (వై.వి. కృష్ణారావు సహా సంపాదకత్వంలో)
గాంధేయవాదం – తాత్వికత (1986)
మార్క్సిజం + భగవద్గీత (1986): (ఎస్.జి.సర్దేశాయి, దిలీప్ బోస్ తదితరులతో వ్యాస సంకలనం)
బౌద్ధం - మార్క్సిస్టు దృక్పథం (1987) (ఎస్.జి.సర్దేశాయి, దిలీప్ బోస్ తదితరులతో వ్యాస సంకలనం)
ఉపనిషత్ చింతన (1989)
దళితుల ఆత్మాభిమానానికి ప్రతీక అంబేద్కర్ (1991)
భారతీయ సంస్కృతి (1992)
గతం, వర్తమానం, భవిష్యత్తు (1995)
విశిష్ట విశ్లేషణ (1996)
కడలూరు జైలులో డిటెన్యూగా వున్న రోజులలో చరిత్ర, తత్వశాస్త్ర గ్రంథాలను నిర్విరామంగా  అధ్యయనం చేశారు. జైలులో తోటి సహచారుల కోసం చరిత్ర, తత్వశాస్త్రాలపై శిక్షణా తరగతులు నడిపారు. ఎ.ఎల్. మార్టిన్ రచించిన 'పీపుల్స్ హిస్టరీ ఆఫ్ గ్రేట్
బ్రిటన్' చదవడం తటస్థించి అటువంటి ప్రజాచరిత్రను  తెలుగుజాతి చరిత్రకు అందించాలనే సంకల్పంతో  1953 జూన్‌లో తన మొట్టమొదటి గ్రంథంగా “ఆంధ్రుల సంక్షిప్త చరిత్ర”ను  రచించారు. మార్క్సిస్టు దృక్పథంతో శాస్త్రీయ ప్రాతిపదికపై రచింపబడ్డ ఈ గ్రంథం ఇప్పటికే 11 సార్లుకు పైగా పునర్ముద్రణలతో ఆంధ్రుల చరిత్ర అంటే ఆసక్తి వున్న అందరి అభిమానాన్ని చూరగొంది. ఆంధ్రుల సంక్షిప్త చరిత్రలో బౌద్ధ స్థూపాలను హిందువులు ఎలా ఆక్రమించుకొన్నదీ క్రీ.శ. 7వ శతాబ్దంలో అమరావతిని  దర్శించిన సుప్రసిద్ద చైనా యాత్రికుడు “హుయాన్ త్సాంగ్” (యువాన్ చాంగ్- Xuanzang) మాటల్లో బలరామ మూర్తి వివరించిన అంశాలు చరిత్ర వక్రీకరణకు పాల్పడేవారికి కనువిప్పు కలిగించి చరిత్ర పట్ల సరైన వాస్తవ అవగాహన కలిగిస్తుంది. “ అమరావతి స్తూపం బౌద్ధ బిక్షువులు ఆధీనంలో వుంది. బ్రాహ్మణులు ఈ స్తూపంపై పెత్తనం కావాలని తగాదా పెట్టారు. చివరకు బౌద్ధ బిక్షువులు తలుపులు తీసి బైటకు వచ్చి రాజు గారి మధ్యవర్తిత్వం నడుపుదామని ఆయన వద్దకు వెళ్ళారు. ఈ లోగా బ్రాహ్మణులు స్తూపాన్ని ఆక్రమించుకొన్నారు. రాజు బ్రాహ్మణుల తరపున తీర్పు చెప్పాడు. బౌద్ధ బిక్షువులు స్థాన భ్రష్టులై లేచిపోయారు. కొద్ది రోజుల తరువాత అమరావతీ స్తూపం అమరేశ్వరాలయంగా మారిపోయింది.” విశేష ఖ్యాతిని పొందిన ఈ చారిత్రిక గ్రంథానికి తెలుగు విశ్వవిద్యాలయ విశిష్ట పురస్కారం లభించింది రష్యాలో స్థిరపడిన సుప్రసిద్ధ ఇంజనీరు కొలాచల సీతారామయ్యచే 1954 లో రష్యన్ భాష లోకి అనువదించబడింది.
దీని అనంతరం 1955 లో “భారతీయ తత్వశాస్త్రం” వెలువరించారు. ప్రాచీన కాలం నుండి ఆధునిక దోరిణిల వరకు 20 అధ్యాయాలతో భారతీయ తత్వశాస్త్ర వికాసాన్ని శాస్రీయ దృష్టితో సమగ్రంగా విశ్లేషిస్తూ సులభ శైలిలో ఆసక్తికరంగా వివరించబడిన ఈ గ్రంథం వీరి పుస్తకాలలో అత్యంత పేరిన్నిక గన్నది. ఈ పుస్తకం నాలుగు దశాబ్దాలకు పైగా తెలుగు దేశంలోని అనేకమంది ఆలోచనాపరులను ప్రభావితం చేసింది. రచయితగా ఏటుకూరి బలరామమూర్తి పేరును చిరస్థాయిగా నిలబెట్టిన మేటి రచన ఇది.
1972 వ సంవత్సరంలో విహంగ దృష్టితో 'మన చరిత్ర' పేరుతొ భారత దేశ సంక్షిప్త చరిత్రను రచించారు. ఆయన చూసిన చారిత్రక ప్రదేశాలపై విశాలాంధ్రలో ధారావాహికంగా ప్రచురింపబడిన అనేకనేక వ్యాసాల కూర్పు ఇది. “విరుద్ద శక్తుల పరస్పర సమ్మేళనం అనే వాస్తవం ఒకటి మానవ చరిత్రలో అనాదిగా కనిపిస్తూంది” అని తెలియచేస్తూ చారిత్రిక సంయమన దృష్టితో ఆర్య, అనార్య దృష్టిని విడనాడి పరిశీలించి రెండు నాగరికతల (ఆర్య, హరప్పా) ఘర్షణ, ఇక్యతల ద్వారా వినూత్నమైన భారతీయ నాగరికత ఆవిర్భవించిందని ఈ గ్రంథంలో తెలియచేసారు.
1989 వ సంవత్సరంలో చారిత్రిక, తులనాత్మక దృష్టితో ఉపనిషత్తుల తాత్విక దృక్పధాన్ని విమర్శనాత్మకంగా పరిశీలిస్తూ “ఉపనిషత్ చింతన” రచించారు. శంకరాచార్యుడు వ్యాఖ్యానించిన దశోపనిషత్తులను ప్రమాణంగా తీసుకొని శాస్త్రీయంగా పరిశోధించి సమగ్రంగా వెలువరించిన లోతైన తాత్విక రచన ఇది. ఈ రచనకు తెలుగు విశ్వవిద్యాలయ విశిష్ట పురస్కారం లభించింది.
1992 లో భారతీయ సంస్కృతీ పరిణామక్రమంలో సంభవించిన వివిధ ఘట్టాలను, సంఘర్షణలను, సమన్వయాలను, వ్యత్యాసాలను వివరిస్తూ ”భారతీయ సంస్కృతి“ పుస్తకాన్ని రచించారు. శాస్త్రీయ దృష్టితో భారతీయ సంస్కృతీ పరిణామాన్ని వేదకాలం నుండి ఆధునిక పునర్జీవనోద్యమాల వరకు పరామార్శిస్తూ వెలువడిన ఈ పుస్తకానికి కూడా 1995లో తెలుగు విశ్వవిద్యాలయ విశిష్ట పురస్కారం లభించింది.
ప్రముఖ చరిత్రకారుడు ఆచార్య కీ.శే. బి.ఎస్.ఎల్. హనుమంతరావు పరిశోధనలను విశ్లేషిస్తూ 'విశిష్ట విశ్లేషణ' అనే గ్రంథాన్ని 1996లో వెలువరించారు. ఇది వారి ఆఖరి ముద్రిత రచన.
విశాలాంధ్ర, కమ్యూనిజం పత్రికలలో సాహిత్య, చారిత్రక, తాత్విక సమస్యలకు సంబంధించి పెక్కు వ్యాసాలను రాశారు. బౌద్ధంలో గతితర్కంపై వీరు ఇంగ్లీషులో రాసిన వ్యాసం పీపుల్స్ పబ్లిషింగ్ హౌస్ ప్రచురించిన 'బుద్ధిజం'లో భాగం అయింది. లెనిన్‌పై వ్రాసిన గ్రంథం సోవియట్ ల్యాండ్ ప్రచురణగా వచ్చింది. అనేక మార్క్సిస్టు సిద్ధాంత గ్రంథాలను తెలుగులోకి అనువదించారు.
మరణం
78 సంవత్సరాల ముదిమి వయస్సులో కూడా తనకు అత్యంత అభిమానమైన బౌద్ధం గురించి "బౌద్ధం-పుట్టుక-పరిణామం" పేరిట ఒక చారిత్రిక గ్రంథాన్ని రాయ సంకల్పించి రెండు అధ్యాయాలను రాస్తూ విజయవాడలో 1996 ఏప్రిల్ 3 న అకస్మాత్తుగా మరణించారు[1].
పురస్కారాలు
వీరి ప్రథమ రచన ఆంధ్రుల సంక్షిప్త చరిత్ర, ఉపనిషత్ చింతన, భారతీయ సంస్కృతి గ్రంథ రచనలకుగాను తెలుగు విశ్వవిద్యాలయ విశిష్ట పురస్కారాలు లభించాయి. జాషువా ఫౌండేషన్ వారి అవార్డు లభించింది.
రచనా విశిష్టతలు
చరిత్ర, తత్వశాస్త్రం, సంస్కృతి విషయాలను మార్క్సిస్టు దృక్కోణం నుండి అధ్యయనం చేయడం ఏటుకూరి బలరామ మూర్తి విశిష్టత. చరిత్ర, తత్వశాస్త్రం, సంస్కృతి వివిధ పరిణామ దశలలో ప్రజల పాత్ర, ఆనాటి ఆర్థిక, సాంఘిక నేపథ్యం వీరి రచనా విధానంలో ప్రతిబింబించడం వీరి గ్రంథాలకు ఈ విశిష్టతను చేకూర్చాయి. అందుకే అవి బహు జనాదరణ పొందాయి.
చరిత్ర, తత్వశాస్త్రంలపై ఏటుకూరి రచనలు ప్రామాణిక గ్రంథాలైనప్పటికి అతని రచనా శైలి అత్యంత సులభంగాను, సంగ్రహంగాను వుండి చదువరులకు ఆద్యంతం ఆసక్తికరంగా వుంటాయి.
ఏటుకూరి రచనలలో చక్కని సంయమన దృష్టి కనిపిస్తుంది. ఇతర మార్క్సిస్టు రచయితలలో సర్వ సాధారణంగా కనిపించే మార్క్సిస్టు పడికట్టు పదజాల ఆర్భాటం ఆయన రచనల్లో ఎక్కడా కనిపించదు. గతి తార్కిక భౌతికవాద ప్రభావంతో ఒక ఘట్టాన్ని, ఒక సంస్కృతిని, ఒక దర్శనాన్ని ఆర్థిక-సామాజిక నేపథ్యంలో అర్ధం చేసుకోవడానికి ప్రయత్నిస్తారు కాని మార్క్సిస్టు పడికట్టు పదజాల ధ్వనులుతో చదువరులపై ఆధిక్యం చూపించాలని యత్నించరు. అందువల్లే మార్క్సిస్టేతర పాఠకులను కూడా వీరి రచనలు ఆకట్టుకొని గాఢంగా ప్రభావితం చేసాయి.
మూలాలు

విశాలాంధ్ర డైలీ 02.04.2010 ( )
మిసిమి మాస పత్రిక మే, 1996 లోని ఏటుకూరి బలరామ మూర్తి పై సంస్మరణ వ్యాసం- శ్రీ T.రవిచంద్ (  )
వర్గం:రచయితలు
వర్గం:పాత్రికేయులు
వర్గం:మార్కిస్టులు
వర్గం:1918 జననాలు
వర్గం:1990 మరణాలు

ఏటుకూరి బలరామమూర్తి

ఏటుకూరి బలరామమూర్తి ఏ సంవత్సరంలో మరణించారు ?


బొర్రామంబపురం శ్రీకాకుళం జిల్లా, లక్ష్మీనర్సుపేట మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన లక్ష్మీనర్సుపేట నుండి 4 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన ఆమదాలవలస నుండి 31 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 118 ఇళ్లతో, 470 జనాభాతో 81 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 227, ఆడవారి సంఖ్య 243. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 75 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 0. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 580873[1].పిన్ కోడ్: 532458.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి ఉంది.
బాలబడి లక్ష్మీనర్సుపేటలోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల స్కాట్ పేటలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల కొమ్ములవలసలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల హీరమండలంలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల ఆమదాలవలసలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల శ్రీకాకుళంలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు ఆమదాలవలసలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల ఆమదాలవలసలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు శ్రీకాకుళంలోనూ ఉన్నాయి.
వైద్య సౌకర్యం
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలోఒక ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం ఉంది. డిగ్రీ లేని డాక్టరు ఒకరు ఉన్నారు.
తాగు నీరు
బావుల నీరు  గ్రామంలో అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది. కాలువ/వాగు/నది ద్వారా, చెరువు ద్వారా కూడా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం, ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, ఆటో సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. ట్రాక్టరు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్ ఉంది. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. గ్రంథాలయం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 8 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 16 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
బొర్రామంబపురంలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 6 హెక్టార్లు
వ్యవసాయం సాగని, బంజరు భూమి: 4 హెక్టార్లు
బంజరు భూమి: 1 హెక్టార్లు
నికరంగా విత్తిన భూమి: 67 హెక్టార్లు
నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 1 హెక్టార్లు
వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 67 హెక్టార్లు
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
బొర్రామంబపురంలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
కాలువలు: 21 హెక్టార్లు
చెరువులు: 45 హెక్టార్లు
ఉత్పత్తి
బొర్రామంబపురంలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి
మూలాలు

బొర్రమాంబపురం

బొర్రామంబపురం గ్రామ విస్తీర్ణత ఎంత?


నవాబ్‌పేట, వైఎస్ఆర్ జిల్లా, మైలవరం మండలానికి చెందిన గ్రామము [1] ఇది మండల కేంద్రమైన మైలవరం నుండి 21 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన జమ్మలమడుగు నుండి 13 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 323 ఇళ్లతో, 1267 జనాభాతో 470 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 604, ఆడవారి సంఖ్య 663. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 2 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 6. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 592840[2].పిన్ కోడ్: 516433.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి  ఉంది. బాలబడి, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు జమ్మలమడుగులో ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల జమ్మలమడుగులోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల ప్రొద్దటూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల కడపలోను, పాలీటెక్నిక్ జమ్మలమడుగులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల ప్రొద్దటూరులోనూ ఉన్నాయి.
సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం జమ్మలమడుగులోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల కడప లోనూ ఉన్నాయి.
వైద్య సౌకర్యం
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
నవాబ్ పేటలో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. ట్రాక్టరు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి  గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 10 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
నవాబ్ పేటలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 445 హెక్టార్లు
వ్యవసాయం చేయదగ్గ బంజరు భూమి: 1 హెక్టార్లు
బంజరు భూమి: 12 హెక్టార్లు
నికరంగా విత్తిన భూమి: 10 హెక్టార్లు
నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 22 హెక్టార్లు
ఉత్పత్తి
నవాబ్ పేటలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
శనగ, వరి
గణాంకాలు
జనాభా (2011) - మొత్తం 	1,267 - పురుషుల సంఖ్య 	604 - స్త్రీల సంఖ్య 	663 - గృహాల సంఖ్య 	323

మూలాలు

నవాబ్‌పేట (మైలవరం)

మైలవరం మండలంలో నిర్మించిన మొదటి ప్రాథమిక వైద్యశాల ఏది?


రాజీవ్ గాంధీ (హిందీ राजीव गान्धी), (ఆగష్టు 20, 1944 – మే 21, 1991), ఇందిరా మరియు ఫిరోజ్ గాంధీ ల పెద్ద కుమారుడు, భారతదేశ 6వ ప్రధానమంత్రి (గాంధీ - నెహ్రూ కుటుంబము నుండి మూడవ వాడు). 1984, అక్టోబరు 31 న తల్లి మరణముతో ప్రధానమంత్రి అయిన రాజీవ్ 1989, డిసెంబరు 2 న సాధారణ ఎన్నికలలో పరాజయము పొంది, రాజీనామా చేసే వరకు ప్రధానమంత్రిగా పనిచేశాడు. 40 సంవత్సరాల వయసులో ప్రధానమంత్రి అయిన రాజీవ్ గాంధీ భారత ప్రధానమంత్రి అయిన అతి పిన్న వయస్కుడు.
శ్రీలంక దేశానికి చెందిన తమిళ తీవ్రవాదులు (ఎల్.టి.టి.ఈ) చేసిన మానవ బాంబు దాడిలో మరణించాడు.

ఇవికూడా చూడండి
ఇందిరా గాంధీ
జవహర్ లాల్ నెహ్రూ
మోతీలాల్ నెహ్రూ
కాంగ్రెసు పార్టీ
సోనియా గాంధీ
ప్రధానమంత్రి

మూలాలు, వనరులు

వర్గం:1944 జననాలు
వర్గం:1991 మరణాలు
వర్గం:భారత ప్రధానమంత్రులు
వర్గం:భారతరత్న గ్రహీతలు
వర్గం:9వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:నెహ్రూ-గాంధీ కుటుంబం
వర్గం:భారత తపాలా బిళ్ళపై ఉన్న ప్రముఖులు
వర్గం:హత్యలు

రాజీవ్ గాంధీ

రాజీవ్ గాంధీ ఎప్పుడు మరణించాడు?


రారా</b>గా ప్రసిద్ధుడైన రాచమల్లు రామచంద్రారెడ్డి (ఫిబ్రవరి 28, 1922 - నవంబరు 25, 1988) బహుముఖప్రజ్ఞాశాలి. ఆయన తెలుగు సాహిత్యానికి తన విమర్శతో, అనువాదాలతో, పాత్రికేయ రచనలతో ఎంతో దోహదం చేశాడు. ఆయన రాసిన అనువాద సమస్యలు అనే గ్రంథానికి కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు లభించింది. ఆయన రాసిన మరో ప్రసిద్ధ గ్రంథం 'సారస్వత వివేచన'. దీనికి రాష్ట్ర సాహిత్య అకాడెమీ బహుమతి లభించింది. మాస్కోలో ప్రగతి ప్రచురణాలయంలో తెలుగు అనువాదకునిగా ఆరేళ్ళు పనిచేసి ఎన్నో విలువైన గ్రంథాలను అనువదించాడు. కడప నుంచి 1968 - 1970 ల మధ్య వెలువడిన 'సంవేదన' త్రైమాసిక పత్రిక సంపాదకుడిగా తెలుగు సాహిత్య విమర్శకు ఒరవడి దిద్దాడు. 1959 - 1963 మధ్యకాలంలో కడప నుంచే 'సవ్యసాచి' అనే రాజకీయ పక్ష పత్రిక కూడా నడిపాడు. చలం, శ్రీశ్రీ, కొడవటిగంటి కుటుంబరావు (కొ.కు.), మహీధర రామమోహనరావు లాంటి రచయితలపై ఆయన చేసిన మూల్యాంకనం లోతైనది. ఆయన వాదోపవాదాల్లో దిట్ట. ఆయన్ను శ్రీశ్రీ 'క్రూరుడైన విమర్శకుడు' అన్నా నిజజీవితంలో రారా చాలా స్నేహశీలి.
జీవిత విశేషాలు
వైఎస్ఆర్ జిల్లా సింహాద్రిపురం మండలం పైడిపాలెం గ్రామంలో 1922, ఫిబ్రవరి 28 న జన్మించాడు. తల్లిదండ్రులు ఆదిలక్ష్మమ్మ, భయపు రెడ్డి. రారా వైఎస్ఆర్ జిల్లా పులివెందులలోని డిస్ట్రిక్ట్ బోర్డు హైస్కూల్లో చదువుకున్నాడు. ఇంటర్మీడియేట్ అనంతపురంలోని ఆనాటి దత్త మండలాల కాలేజీ (ఇప్పటి ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ కళాశాల)లో చదివాడు. తర్వాత చెన్నై లోని గిండీ ఇంజినీరింగ్ కళాశాలలో చేరాడు కానీ 1941లో గాంధీజీ జైలులో చేపట్టిన నిరాహారదీక్షకు మద్దతుగా సమ్మె చేసినందుకు ఆయనను, మరికొందరు విద్యార్థులను కళాశాలనుంచి బహిష్కరించారు. క్షమాపణ చెప్పినవారిని తిరిగిచేర్చుకున్నారు కానీ రారా, చండ్ర పుల్లారెడ్డి క్షమాపణ చెప్పడానికి నిరాకరించారు. 1944లో రారా విజయవాడనుంచి వెలువడే 'విశాలాంధ్ర' దినపత్రికలో ఉపసంపాదకుడుగా చేరాడు. కానీ అక్కడ ఎక్కువ కాలం ఇమడలేక పోయాడు. తర్వాత కొండాపురం (వైఎస్ఆర్ జిల్లా)లో మకాం పెట్టి ఎర్రగడ్డ (ఉల్లిపాయ)ల వ్యాపారం చేశాడు. 1950ల నుంచి మార్క్సిజమ్ పట్ల మొగ్గు ఏర్పడింది.
1962 నాటికి కేతు విశ్వనాథరెడ్డి, నల్లపాటి రామప్ప నాయుడు, బంగోరె (బండి గోపాల రెడ్డి), ఉద్యోగరీత్యా కడపలో ఉండేవారు. వీరే కాకుండా నర్రెడ్డి శివరామిరెడ్డి, నంద్యాల నాగిరెడ్డి తదితరులంతా ప్రతి ఆదివారం రారా ఇంట్లో చేరి కావ్యపఠనం, సాహితీచర్చలు చేసేవారు. అలా ఆర్వీయార్, కేతు విశ్వనాథరెడ్డి, వై.సి.వి.రెడ్డి, కొత్తపల్లి రవిబాబు (ప్రజాసాహితి సంపాదకులు), తదితరులతో ఏర్పడిన సాన్నిహిత్యంతో సంవేదన పత్రిక ప్రారంభించాడు. ఇది యుగసాహితి ప్రచురణ. 1968 ఏప్రిల్ లో తొలి సంచిక విడుదలైంది. ఆవిష్కరణ సభ మార్చి 28 న శ్రీశ్రీ, కొ.కు. ల సమక్షంలో జరిగింది. మొత్తం వెలువడింది ఏడు సంచికలే అయినా అది చరిత్ర సృష్టించింది.
1970లలో ఆరేళ్లపాటు మాస్కోలో అనువాదకుడిగా పనిచేశాడు. తిరిగొచ్చిన తర్వాత కొన్నాళ్లపాటు ఈనాడు పత్రికకు సంపాదకీయాలు రాశాడు.
కార్ల్ మార్క్స్, ఏంగెల్స్‌ల ముందూ అందరూ దిగదుడుపేనన్నది ఆయన ప్రగాఢ విశ్వాసం.
కన్యాశుల్కం' గొప్ప నాటకమే అయినా అందులో ఒక పరిష్కారం లేదు, నాచ్ సమస్య నవ్వులపాలయ్యింది. వితంతు సమస్య అల్లరిపాలయ్యింది, సంస్కరణోద్యమం అభాసుపాలు అయ్యింది అంటారు.
ఎవరికైనా జీవితం పట్ల ఒక తీవ్రమైన, నిరంతరమైన, పరిష్కారం సాధ్యం కాని అసంతృప్తి ఉన్నప్పుడే తాత్విక చిత్తవృత్తి ఏర్పడుతుందన్న భావాన్ని శ్రీశ్రీ గురించి వ్యక్తం చేశారు.
పుట్టపర్తి నారాయణా చార్యులు వారితో వీరికి చిక్కని సాన్నిహిత్యం ఉండేది..
పుట్టపర్తి వారు వీణి గదాఘాతం నుంచీ తప్పించుకున్న వాణ్ణి బహుశా నేనొక్కణ్ణే నేమో అనేవారు నవ్వుతూ..
సాహిత్య కృషి
రారా మార్క్సిజాన్ని సాహిత్యానికి అన్వయించి సాహిత్యానికున్న శక్తిని - సమాజాన్ని మార్చే శక్తిని విశదీకరించాడు. రాసినవి ఎక్కువ భాగం సమీక్షలే ఐనా గొప్ప విమర్శకుడిగా పేరు పొందాడు. పుస్తక సమీక్షలను ప్రామాణికమైన విమర్శవ్యాసాలుగా రూపొందించడం ఆయన ప్రత్యేకత. గియోర్గి లూకాచ్ అనే హంగేరియన్ సౌందర్య శాస్త్రవేత్త 'చారిత్రక నవల' అనే గ్రంథంలో చేసిన సూత్రీకరణల ఆధారంగా కొల్లాయి గట్టితేనేమి నవలను సమీక్షించాడు రారా. తెలుగులో ఇలాంటి విమర్శ అంతకు ముందు రాలేదు.
కథలు
1957-59 మధ్యకాలంలో ఈయన రాసిన కథలు 1960లో అలసిన గుండెలు పేరిట పుస్తకరూపంలో వచ్చాయి. కావ్యచిత్ర అనే పెద్దకథ ఆయన మరణానంతరం సాహిత్యనేత్రం త్రైమాసిక పత్రికలో ప్రచురితమైంది. ఇవి కాక ఈయన సృజించిన బాలసాహిత్యం: చంద్రమండలం-శశిరేఖ, విక్రమార్కుని విడ్డూరం, అన్నం పెట్టని చదువు.
ఇతర గ్రంథాలు
సారస్వత వివేచన
వ్యక్తి స్వాతంత్ర్యం - సమాజ శ్రేయస్సు
రారా లేఖలు
అనువాద సమస్యలు
అనువాదాలు
మార్క్స్ ఎంగెల్స్ సంకలిత రచనలు
లెనిన్ సంకలిత రచనలు
పెట్టుబడిదారీ అర్థశాస్త్రం
గోర్కీ కథలు
చెహోవ్ కథలు మొదలైనవి.
మరణం
చివరిదశలో ఊపిరితిత్తుల వ్యాధితో బాధపడిన రారా 1988, నవంబరు 25 న కన్నుమూశాడు.
మూలాలు, వనరులు

కేంద్ర సాహిత్య అకాడెమీ వారి మోనోగ్రాఫ్ (రచన: తక్కోలు మాచిరెడ్డి)

వర్గం:1922 జననాలు
వర్గం:1988 మరణాలు
వర్గం:తెలుగు రచయితలు
వర్గం:తెలుగు సాహితీకారులు
వర్గం:సుప్రసిద్ధ ఆంధ్రులు
వర్గం:తెలుగు పాత్రికేయులు
వర్గం:తెలుగు అనువాదకులు
వర్గం:కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు గ్రహీతలు

రాచమల్లు రామచంద్రారెడ్డి

రాచమల్లు రామచంద్రారెడ్డి తండ్రి పేరేంటి?


చక్రాయపేట, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రములోని వైఎస్ఆర్ జిల్లాకు చెందిన మండలం

గ్రామాలు
అద్దాలమర్రి
ఆంజనేయపురం (నిర్జన గ్రామము)
చక్రాయపేట
చిలకంపల్లె
ఎర్రబొమ్మనపల్లె
గండికొవ్వూరు
గొట్లమిట్ట
కల్లూరుపల్లె
కాటనేనియెర్రగుడి
కొండప్పగారిపల్లె
కుమారకాలవ
కుప్పం
మహాదేవపల్లె
మారెల్లమడక
నెర్సుపల్లె
రాజుపల్లె
సురభి
ఇసుక చింతలపల్లి
నాగులగుట్టపల్లె
బురుజుపల్లె(చక్రాయపేట)

చక్రాయపేట మండలం

రాజుపల్లె గ్రామం నుండి ప్రొద్దుటూరుకు దూరం ఎంత?


గబురుమామిడి, విశాఖపట్నం జిల్లా, పెదబయలు మండలానికి చెందిన గ్రామము.[1].
ఇది మండల కేంద్రమైన పెదబయలు నుండి 90 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన అనకాపల్లి నుండి 155 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 10 ఇళ్లతో, 53 జనాభాతో 65 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 23, ఆడవారి సంఖ్య 30. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 52. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 583682[2].పిన్ కోడ్: 531040.
విద్యా సౌకర్యాలు
బాలబడి పెదబయలులోను, ప్రాథమిక పాఠశాల చామగెడ్డలోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల పెదకొరవంగిలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల రూడకోటలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల పెదబయలులోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల పాడేరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల విశాఖపట్నంలోను, పాలీటెక్నిక్ పాడేరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల అరకులోయలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం అనకాపల్లిలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విశాఖపట్నం లోనూ ఉన్నాయి.
వైద్య సౌకర్యం
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
తాగు నీరు
కాలువ/వాగు/నది ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం, ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్, ఆటో సౌకర్యం, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం, రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు ఉంది. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. ఉంది. అంగన్ వాడీ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆశా కార్యకర్త, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది.
భూమి వినియోగం
గబూరుమామిడిలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 1 హెక్టార్లు
వ్యవసాయం సాగని, బంజరు భూమి: 47 హెక్టార్లు
వ్యవసాయం చేయదగ్గ బంజరు భూమి: 12 హెక్టార్లు
నికరంగా విత్తిన భూమి: 4 హెక్టార్లు
నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 4 హెక్టార్లు
గణాంకాలు
జనాభా (2011) - మొత్తం 	53 - పురుషుల సంఖ్య 	23 - స్త్రీల సంఖ్య 	30 - గృహాల సంఖ్య 	10

ఈ గ్రామ జనాభా (2001)
మొత్తం 	86/
పురుషుల సంఖ్య 	44/
స్త్రీల సంఖ్య 	42/
గృహాల సంఖ్య 	18.

మూస:మూలాలు

గబురుమామిడి గ్రామ విస్తీర్ణం ఎంత?


దోకులపాడు శ్రీకాకుళం జిల్లా, వజ్రపుకొత్తూరు మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన వజ్రపుకొత్తూరు నుండి 9 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన పలాస-కాశీబుగ్గ నుండి 14 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 593 ఇళ్లతో, 2021 జనాభాతో 240 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 948, ఆడవారి సంఖ్య 1073. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 7 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 2. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 580545[1].పిన్ కోడ్: 532222.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి , ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.
సమీప బాలబడి బాతుపురంలో ఉంది.
సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల పలాసలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల RAMAకృష్ణాపురంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప మేనేజిమెంటు కళాశాల RAMAకృష్ణాపురంలోను, వైద్య కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు శ్రీకాకుళంలోనూ ఉన్నాయి.
సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల పలాసలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు శ్రీకాకుళంలోనూ ఉన్నాయి.
వైద్య సౌకర్యం
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
దోకులపాడులో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు.
ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో3 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ముగ్గురు ఉన్నారు.
తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు సరఫరా అవుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
దోకులపాడులో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. జాతీయ రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. గ్రంథాలయం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 8 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 16 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
దోకులపాడులో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 35 హెక్టార్లు
బంజరు భూమి: 10 హెక్టార్లు
నికరంగా విత్తిన భూమి: 194 హెక్టార్లు
నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 129 హెక్టార్లు
వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 75 హెక్టార్లు
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
దోకులపాడులో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
చెరువులు: 75 హెక్టార్లు
ఉత్పత్తి
దోకులపాడులో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి
మూలాలు

2016లో దోకులపాడు గ్రామ సర్పంచ్ ఎవరు?


సైరస్ సాహుకార్ (1980 ఆగస్టు 6న జన్మించాడు) ఒక MTV ఇండియా VJ మరియు బాలీవుడ్ నటుడు. ఇతడు సెమి గిరెబాల్ వంటి షోలలో కామిక్ హాస్యానికి, ఇతర వ్యంగ్య హాస్య ప్రదర్శనలకు, హోస్టింగ్ మరియు పేరడీలకు పేరు పొందాడు.
ప్రారంభ జీవితం
సైరస్ సాహుకార్ ఇండోర్‌లోని MHOW సైనిక ప్రధాన కార్యాలయంలో జన్మించాడు. ఇతడి తండ్రి, కల్నల్ బెహ్రామ్ సాహుకార్ ఒక పార్సీ కాగా రచయిత్రి అయిన ఇతడి తల్లి నిమెరన్ సాహుకార్ ఒక పంజాబీ, దీంతో ఇతడు సగం పంజాబీ మరియు సగం పార్సీ మూలాలను కలిగి ఉన్నాడు. ఇతడికి పెద్దక్కయ్య అయిన ప్రీతి పిలిఫ్ ఒక కళాకారిణి. ఇతడు ఢిల్లీలో పెరిగాడు, సెయింట్ కొలంబస్‌లో చదువుకున్నాడు.
సైరస్ పాఠశాలలోనే నాటకాలు వేయడం ప్రారంభించాడు, 6 ఏళ్ల వయస్సు నుంచే ఇతడు పలు పాఠశాల నాటకాల్లో నటించాడు. తన స్కూల్ సంగీత బృందంలో ఇతడు పాటలు పాడేవాడు, 14 ఏళ్ల వయస్సు వచ్చేటప్పటికి ఇతడు కిరణ్ బేడీకి చెందిన 'లిటరరీ మిషన్ ప్రోగ్రాం'లో పాలుపంచుకున్నాడు, ఇక్కడు పాఠశాల విద్యార్థులు తీహార్ జైలు ఖైదీల కోసం నాటకాలు, విద్యాపరమైన వ్యంగ్య నాటకాలు ప్రదర్శించేవారు. ఈ కాలంలోనే ఇతడు, బార్రీ జాన్‌కి చెందిన రెడ్ నోసెస్ క్లబ్‌లో భాగమైన నాటకంలో నటించాడు. ఈ నాటకానికి బార్రీ జాన్ దర్శకత్వం వహించాడు, ఇది సాల్మన్ రష్దీ నవల ఆధారంగా కలిగిన ‘హారూన్ అండ్ ది సీ ఆఫ్ స్టోరీస్' అని పిలువబడింది.
15 ఏళ్ల వయస్సులో ఇతడు స్టీఫెన్ మరాజ్జీ దర్శకత్వం వహించిన ‘థాంక్యూ ఫర్ ది మ్యూజిక్,’ అని పిలువబడిన సంగీత ప్రదర్శనలో ఇతడు నటించాడు, గాయకుడిగా ఇది ఇతడికి వృత్తిపరంగా మొట్టమొదటి ప్రదర్శన. దాని తరువాత ఇతడు రోషన్ అబ్బాస్‌తో కలిసి రేడియో వాయిస్ ఓవర్ మరియు జింగిల్స్ చేయడం ప్రారంభించాడు. ఇతడి మొట్టమొదటి జింగిల్ హార్పిక్ కోసం ఉద్దేశించినది.
16 ఏళ్ల వయస్సు వచ్చేసరికి, ఇతడు ఢిల్లీలో ‘రేడియో రాంపేజ్’ అని పిలువబడిన రేడియో షోని నిర్వహించాడు. అదే సమయంలో ఇతడు ఆండ్ర్యూ లాయిడ్ వెబ్బర్’ మరియు ‘స్టార్‌లైట్ ఎక్స్‌ప్రెస్’ మరియు ‘గ్రాఫిటీ పోస్ట్‌కార్డ్స్ ఫ్రమ్ స్కూల్,’ నాటకాల రూపకల్పనలో పనిచేసి నటించాడు. ఈ రెండు నాటకాలకు రోషన్ అబ్బాస్ దర్శకత్వం వహించాడు.
18 ఏళ్ల వయస్సులో MTV ఇండియా వారి ‘MTV VJ హంట్’ అని పేరుపడిన దేశవ్యాప్త శోధనలో గాత్రపరిశీలనలో పాల్గొన్నాడు. ఈ VJ హంట్‌ని ఇతడు మిని మాథుర్ మరియు అసిఫ్ సేత్‌లతో పాటు గెల్చుకున్నాడు.
MTV నుంచి పయనం
1999 చివరలో ఇతడు MTVలో చేరి ఢిల్లీ నుంచి ముంబైకి తరలి వెళ్లాడు మరియు MTVలో పని చేస్తున్న నవ యువకులలో ఒకడిగా పేరుపొందాడు.
ఆ తరువాతి సంవత్సరం అంటే 2000లో ఇతడు ‘MTV పుల్లీ ఫాల్టో' అనే షోలో ప్రధాన పాత్ర పోషించాడు. ఇది సినిమాల నుంచి యాడ్ ఫిల్మ్‌ల నుంచి TV షోల వరకు పేరడీలుగా మలిచిన మొట్టమొదటి ప్రదర్శనలలో ఒకటిగా మారింది, వీటిలో షోలే, కహో నా ప్యార్ హై మరియు ఇండియానా జోన్స్ సీరీస్ ప్రముఖమైనవి.
అదే సమయంలో ఇతడు నవ్‌జ్యోత్ సింగ్ సిద్ధుపై ‘పిద్దూ ది గ్రేట్’ అనే పేరడీని ప్రదర్శించడం మొదలెట్టాడు మరియు 'సెమి గిరేబాల్'కి ఆతిథ్యమిచ్చాడు, ఇది ‘రెంజీవస్ విత్ సెమీ గెరెవాల్’ అనే టాక్ షోపై పేరడీగా ఉండేది. సెమీ గిరెబాల్‌పై పేరడీ దాని ఒరిజనల్ షో కంటే అధిక రేటింగ్‌ను నమోదు చేసింది.
MTV వ్యంగ్యపూరితమైన కుహనా డాక్యుమెంటరీల రంగంలోకి అడుగుపెట్టినప్పుడు, ఇతడు ‘కికాస్ మార్నింగ్స్’ అనే షోకు యాంకర్‌గా పనిచేయడం ప్రారంభించాడు, దీంట్లో ఇతడు 25 విభిన్న పాత్రలను పోషించాడు. తర్వాత ఇతడు పోగో ఛానెల్ కోసం ‘హోల్ ఇన్ ది వాల్,’ తర్వాత ‘ఆల్ స్టార్స్’ గేమ్ షోలలో రెండు సీజన్‌లకు హోస్ట్‌గా వ్యవహరించాడు.
అతడి ప్రదర్శనల సంక్షిప్త చిత్రం
బక్రా గ్యాగ్‌పై పనిచేశాడు
1999లో చిల్ అవుట్ అని పేరు పడిన ట్రావెల్ షోకి హోస్ట్‌గా పనిచేశాడు
పిద్దూ ది గ్రేట్- 2000లో నవ్‌జ్యోత్ సింగ్ సిద్ధుపై పేరడీ
Mtv ఫుల్లీ ప్లాటో ఫిల్మ్ ఫెస్టివల్ – బెకారే జమీన్ పర్
కిక్ యాస్ మార్నింగ్స్ దీంట్లో ఇతడు 25 పాత్రలను పోషించాడు
మొట్టమొదటిసారిగా MTV కుహనా డాక్యుమెంటరీలను చిత్రీకరించినప్పుడు ఇతడు బాబీ చద్దా మరియు పరోమిటా - ది న్యురోటిక్‌లో నటించాడు.
నాట్ జియో ఇంటర్నేషనల్ స్పెల్లింగ్ బీకి ఆతిథ్యమిచ్చింది
MTV హౌస్‌ఫుల్
చలనచిత్రాలు
ఓమ్ జై జగదీష్‌లో స్వయంగా నటించాడు
రంగ్ దే బసంత్ – ఆర్ జె రాహుల్
ఢిల్లీ 6 – సురేష్– ఫోటోగ్రాఫర్
ఐషా – రణధీర్ గంభీర్
పోటీలు
MTV ఇండియాతో కలిసి AIDSపై సంగీత సమ్మేళనం
Mtv ఇండియా కోసం స్టైల్ అవార్డ్స్
కార్పొరేట్ షోస్: - ICICI బ్యాంక్, HSBC, హిందూస్థాన్ లీవర్, హ్యూలెట్ పేకార్డ్, HDFC, బిర్లా సన్ లైఫ్ ఇన్సూరెన్స్.
ముంబై, ఢిల్లీ, చండీఘర్ మరియు పలు ఇతర నగరాల్లోని ప్లానెట్ M స్టోర్లలో ప్రారంభించబడింది.
MTV రోడీస్ ఫస్ట్ సెషన్‌కి హోస్ట్‌గా పనిచేశాడు. MTV రోడీస్ 6వ సీజన్‌కి జడ్జిగా పనిచేశాడు.
2002 మరియు 2009 సంవత్సరాలలో VJ హంట్‌కి హోస్ట్‌గా పనిచేశాడు.
వీటిని కూడా చూడండి

సైరస్ బ్రోచా
నిఖిల్ చినప
రఘురామ్
ఆయుష్మాన్ కుర్రానా
వర్గం:1980 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:భారతీయ టీవీ వ్యాఖ్యాతలు
వర్గం:మైసూరు నుండి వచ్చిన ప్రజలు

సైరస్ సాహుకార్

సైరస్ సాహుకార్ ఒక MTV ఇండియాలో హోస్ట్ గా చేసిన మొదటి షో ఏది?


కలవచెర్ల పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా ఈ క్రింద ఇవ్వబడింది.
కలవచెర్ల (నిడదవోలు) - పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలోని నిడదవోలు మండలానికి చెందిన గ్రామము
కలవచెర్ల (ఆలమూరు) - తూర్పు గోదావరి జిల్లాలోని ఆలమూరు మండలానికి చెందిన గ్రామము
కలవచెర్ల (గుర్ల) - విజయనగరం జిల్లాలోని ఆలమూరు మండలానికి చెందిన గ్రామము

కలవచెర్ల గ్రామంలో ప్రధాన పంట ఏంటి?


ఎగవలసపల్లి, విశాఖపట్నం జిల్లా, చింతపల్లి మండలానికి చెందిన గ్రామము.[1]
ఇది మండల కేంద్రమైన చింతపల్లి నుండి 35 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన అనకాపల్లి నుండి 135 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 23 ఇళ్లతో, 71 జనాభాతో 43 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 27, ఆడవారి సంఖ్య 44. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 71. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 585140[2].పిన్ కోడ్: 531111.
విద్యా సౌకర్యాలు
సమీప బాలబడి, మాధ్యమిక పాఠశాల చింతపల్లిలోను, ప్రాథమిక పాఠశాల, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల‌లు బలపాంలోనూ ఉన్నాయి.సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల చింతపల్లిలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల మాకవరపాలెంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాలవిశాఖపట్నంలోను, పాలీటెక్నిక్ పాడేరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల చింతపల్లిలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం అనకాపల్లిలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విశాఖపట్నం లోనూ ఉన్నాయి.
వైద్య సౌకర్యం
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలోఒక ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం ఉంది. ఒక నాటు వైద్యుడు ఉన్నారు.
తాగు నీరు
తాగునీటి కోసం చేతిపంపులు, బోరుబావులు, కాలువలు, చెరువులు వంటి సౌకర్యాలేమీ లేవు.
పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం, ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్, ఆటో సౌకర్యం, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి  గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామంలో కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం, వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది.  ఉన్నాయి. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆశా కార్యకర్త, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది.
భూమి వినియోగం
ఎగవలసపల్లిలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
వ్యవసాయం సాగని, బంజరు భూమి: 22 హెక్టార్లు
వ్యవసాయం చేయదగ్గ బంజరు భూమి: 5 హెక్టార్లు
నికరంగా విత్తిన భూమి: 15 హెక్టార్లు
నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 15 హెక్టార్లు
ఉత్పత్తి
ఎగవలసపల్లిలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి, రాజ్‌మా
గణాంకాలు
జనాభా (2011) - మొత్తం 	71 - పురుషుల సంఖ్య 	27 - స్త్రీల సంఖ్య 	44 - గృహాల సంఖ్య 	23

మూలాలు

ఎగవలసపల్లి నుండి విశాఖపట్నం కి ఎంత దూరం?


లచ్చిపాలెం, తూర్పు గోదావరి జిల్లా, తాళ్ళరేవు మండలానికి చెందిన గ్రామము.[1]
ఇది మండల కేంద్రమైన తాళ్ళరేవు నుండి 7 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన కాకినాడ నుండి 27 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 245 ఇళ్లతో, 793 జనాభాతో 343 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 401, ఆడవారి సంఖ్య 392. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 88 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 0. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 587734[2].పిన్ కోడ్: 533464.
విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు ఉన్నాయి.
సమీప బాలబడి, ప్రాథమిక పాఠశాల యానాంలోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఇంజరంలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల ఇంజరంలోనూ ఉన్నాయి.
సమీప జూనియర్ కళాశాల సుంకరపాలెంలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల యానాంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల కాకినాడలోను, పాలీటెక్నిక్ పతవాలలోనూ ఉన్నాయి.
సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల కోరింగలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు కాకినాడలోనూ ఉన్నాయి.
వైద్య సౌకర్యం
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. డిస్పెన్సరీ గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
తాగు నీరు
బావుల నీరు  గ్రామంలో అందుబాటులో ఉంది.
తాగునీటి కోసం చేతిపంపులు, బోరుబావులు, కాలువలు, చెరువులు వంటి సౌకర్యాలేమీ లేవు.
పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు.
చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి.
లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి.
వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి.
ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం, ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, ఆటో సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉంది. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి.
సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది.
ఏటీఎమ్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది.
విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 15 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం
లచ్చిపాలెంలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 52 హెక్టార్లు
నికరంగా విత్తిన భూమి: 291 హెక్టార్లు
నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 21 హెక్టార్లు
వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 270 హెక్టార్లు
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
లచ్చిపాలెంలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
కాలువలు: 270 హెక్టార్లు
ఉత్పత్తి
లచ్చిపాలెంలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు
వరి
గణాంకాలు
జనాభా (2011) - మొత్తం 	793 - పురుషుల సంఖ్య 	401 - స్త్రీల సంఖ్య 	392 - గృహాల సంఖ్య 	245
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 823.[3] ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 405, మహిళల సంఖ్య 418, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 199 ఉన్నాయి.
మూలాలు

2011 నాటికి లచ్చిపాలెం గ్రామంలో ఎన్ని ఇళ్లులు ఉన్నాయి?