Is het optimisme over de winkelstraten voorbarig?
Reguliere openingstijden, geen mondkapje meer: winkelen is sinds dit weekend weer zoals het was. En dat er n bezoeker per vijf vierkante meter binnen mag zijn, is eigenlijk helemaal niet zo onprettig. Toch is het nu de vraag of consumenten weer terugkeren naar de winkelstraten, of dat online winkelen blijvend terrein heeft gewonnen. Die vraag houdt ook beleggers in Vastned Retail bezig. Het vastgoedbeleggingsfonds bezit vooral winkelpanden in de centra van grote steden in Nederland, Belgi, Frankrijk en Spanje. Bij het uitbreken van de coronapandemie reageerde de beurskoers met een flinke val: van ongeveer 25 euro naar 15. Branchegenoten zoals het veel grotere Unibail-Rodamco-Westfield beleefden iets soortgelijks. De aandeelwaarde van Unibail zakte van 130 euro weg tot onder de 50. Unibail klom sindsdien weer op naar zon 80 euro, Vastned zit met 26 euro weer op het niveau van vr de coronacrisis. En dat terwijl de leegstand in binnensteden een groeiende zorg is voor gemeenten. Volgens cijfers van Locatus, dat retaildata verzamelt, is de leegstand in Utrecht nu 8,6 procent, twee keer zo hoog als in 2019. In Amsterdam is het 4,8 procent, in Eindhoven staat 9,3 procent leeg. In het Financieele Dagblad zei Vastned onlangs dat het de leegstand in de Nederlandse portefeuille zag oplopen van 3,4 procent eind 2019 tot 6,2 procent in maart 2021. Herman van der Loos, analist en vastgoedexpert bij Degroof Petercam, vindt het optimisme op de beurs dan ook voorbarig. De precieze impact van de coronapandemie op de retailsector blijft onduidelijk. Ik verwacht nog wel een golf faillissementen na de zomer. Ook wijst hij erop dat winkels in binnensteden meer de periferie opzoeken: winkelcentra en boulevards. In de eerste plaats om huurkosten te besparen, nu de rendementen tegenvallen. En in coronatijden zijn die locaties volgens hem aantrekkelijker voor winkelend publiek: je kunt gewoon met je eigen auto komen en er is meer ruimte om afstand van elkaar te houden. Het drama voor winkeliers behelst niet alleen nationale lockdownmaatregelen, ook het gebrek aan toeristen heeft grote impact. Zeker op winkels in de historische binnensteden  80 procent van de Vastned-portefeuille. Niemand weet wanneer het toerisme weer echt gaat aantrekken. We gaan alsnog een atypische zomer tegemoet, met vaccinatiepaspoorten en andere restricties, zeg Van der Loos. Tijdens het coronajaar 2020 heeft Vastned voor 4,2 miljoen euro aan huur kwijtgescholden, een gevolg van maatwerkafspraken, waardoor ze dan wel weer vele huurders konden behouden. De waardedaling van hun vastgoed was 5,2 procent. Het bedrijf rapporteerde over 2020 een negatief resultaat van ruim 40 miljoen. Om aandeelhouders tevreden te houden, kondigde Vastned dit voorjaar een strategiewijziging aan. Het wil de vastgoedportefeuille verbreden met kantoorpanden en woningen. Hoewel Van der Loos wat sceptisch is  dat is niet nieuw  is analist Niko Levikari bij ABN Amro wel positief. Levikari: De diversifiring van de portefeuille zal uiteindelijk voor meer stabiliteit qua inkomen zorgen. Daarnaast benadrukt hij dat Vastned afgelopen halfjaar panden in Nederland, Belgi, Frankrijk en Spanje heeft verkocht voor de boekwaarde, of zelfs daarboven. Levikari is niet zo bang dat online shoppen fysieke winkels overbodig zal maken. Hij wijst op het halo-effect: Fysieke aanwezigheid van een winkel stimuleert de online verkoop. Denk aan flagship stores. En Vastned zit op toplocaties in de winkelstraat. Tot slot het toerisme. Dat keert altijd terug, zegt Levikari. Kijk naar Parijs, waar het toerisme een klap kreeg na de terroristische aanslagen in 2018. Ook dat herstelde zich.